Foto des Tages – Palmen in Amsterdam

Begin jaren negentig hing er een poster van de UvA op het toilet van mijn studentenhuis. Het was een fotofuck van een Amsterdamse gracht met overhellende palmen. Daaronder stond een wervend tekstje over onderzoek aan de Universiteit van Amsterdam naar het veranderende klimaat op aarde. Destijds kwam dit plaatje op iedereen nog als curieus en onwerkelijk over. Maar iets meer dan vijftien jaar later is het al werkelijkheid geworden.

Afgelopen donderdag zijn door de Hortus in Amsterdam vier metershoge palmen geplaatst bij de ingang aan de Plantage Middenlaan. Tien jaar geleden was het nog ondenkbaar dat er in Amsterdam palmen konden groeien maar door de klimaatverandering is dit nu wel mogelijk (iucn.nl). De palmen (de hoogste 9 meter reeds) Butia Capitata en Trithrinax Campestris zijn afkomstig uit respectievelijk Brazilië en Argentinië en West-Uruguay en zijn vorstbestendig tot -10°C (HortiNews). Een verstandige investering of sluit u een 21ste eeuwse Elfstedentocht nog niet uit?

  1. 3

    Is in Amsterdam de temperatuur dan al eens onder de -10 geweest? En zo ja, wanneer voor het laatst (en dan bedoel ik hartje Amsterdam, niet meetstation Schiphol)? Het lijkt me dat Vlissingen al meer dan een eeuw in aanmerking komt voor palmen.

  2. 4

    Nou … euhm, toen ik met mijn studie begon aan de UvA in Amsterdam 12 jaar terug werd mij daar door een lachende botanist verteld dat Amsterdam een van de weinig plaatsen in NL is waar palmen kunnen groeien door het warmte vasthoudende effect van al het omringende ‘vastgoed’+asfalt. Toen stonden er ook al palmen in de Hortus, dat ze nu voor de deur staan is inderdaad nieuw ;)

  3. 5

    Weinig van begrepen @3. Visit Tropical Amsterdam klinkt niet alleen veel beter dan Visit Tropical Vlissingen. Het is ook gewoon meer. Meer schwung, meer uitstraling, meer tropical haute coultoure.

  4. 6

    @5: Het gaat mij even niet om touristische waarde, maar over wat er zo bijzonder is aan palmen in Amsterdam (en of het nieuws is dat ze er kunnen groeien, #4 geeft daar eigenlijk al antwoord op).

  5. 7

    @3 Hola oppassen Bismarck ! Ik hoor mijn tante zaliger toch nog altijd vertellen van die strenge winters (jaartal …?…) toen ze over ’t Scheld (De Schelde) naar linkeroever konden wandelen. In het midden stond er dan een druppelkot …

  6. 9

    In mijn studentenjaren fietste ik -in de toen nog strenge winters- ‘snachts temidden van het vastgoed+asfalt (dronken) over bevroren grachten, ik geef toe: onder de bruggen kraakte het een beetje en buiten de stad reed men praktisch al met auto’s op het ijs, maar het was wel verdomde koud… ook in de binnenstad!

    Palmen in de Hortus? U bedoelt in de warmgestookte palmenkas?

  7. 10

    @7+9: Jaja Vroeger, Vroeger waren de winters strenger, kon men nog everzijnen vangen in het bos en scheerde je je met een kromzwaard.

  8. 14

    Carlos,

    hier vind je een online kaart die ik zo even bijelkaar heb geclickt. Het geeft de trent weer van gemiddelde minimumtemperaturen voor de wintermaanden (1961-2007). Opvallend is de toename van meer dan anderhalve graad per decennium in Noord-West Europa. Meer specifiek in de directe nabijheid van de Noordzee.

    Opzich is de toename ook wel enigszins fysisch te verklaren: aanvoer van lucht voornamelijk uit het westen met een zee die minder snel afkoelt levert per definitie zachtere temperaturen op (afgezien van trends in windrichtingsveranderingen). Een minder koude zee leidt tot meer verdamping en een versnelde watercyclus wat eveneens de toename in precipitatie in west-europa zou verklaren.

    Over een de eventuele 21ste eeuw Elfstedentochten het volgende. Kwestie van nagaan wel temperaturen er zich voordoen bij de verreden elfstendentochten gedurende de 20ste eeuw. Trends betreffende langere vorstperiodes kunnen daarbij helpen. De link naar het kaartje geeft aan dat wintertemperaturen klimmen met als gevolg minder aaneengesloten vorst periodes. De kans op een elfstedentocht slinkt daarmee per definitie.

  9. 15

    Dank u Salonsocialist, overigens zegt het IPCC dat in de eerste helft van de 21ste eeuw (zeer) koude winterdagen nog best voor kunnen komen voordat het klimaat richting een nieuw (tijdelijk) evenwicht gaat. Maar dat punt van die aaneengesloten vortsperiode zal inderdaad de Friezen de das om doen.

  10. 17

    Carlos,

    Trends geven slechts een eventuele verandering weer van de onderzochte parameter weer. Dat van een bepaalde periode in het verleden. Globale voorspellingen zijn nog wel te maken. De opmerking van het IPCC heeft dan ook te maken met de variabiliteit van het klimaat.De variabiliteit, op ieder tijds of geografische schaal is behoorlijk groot en anomalieen zijn lastig te verklaren. Zeer koude winterdagen zijn zeker niet uitgesloten op basis van onderzochte trends en hoeft inderdaad niet onwaarschijnlijker te zijn indien deze variabiliteit toeneemt (zoals bij precipitatie het geval is: meer precipitatie is vooral het gevolg van intensievere regendagen en in minder mate het gevolg van meer regendagen).

    Werd er ook gesproken over wanneer en wat precies dat toekomstige klimaatsevenwicht inhoudt?

    Wat betreft die Friezen: In de 20ste eeuw werd de elfstedentocht 15X verreden. Hoe vaak deze tocht in de 21ste eeuw verreden wordt is afhankelijk van het feit hoe fnuikend die ‘minder lange’ vorstperiodes voor de vereiste ijsdikte zal zijn. 1 a 2 graden warmer qua minimum wintertemperatuur lijkt mij behoorlijk veel en deel dan ook je mening dat de Friezen dat de das om zal doen.

  11. 18

    Tientallen Elfstedentochten zullen we nog krijgen in de 21ste eeuw. De kans dat ze op ijs verreden gaan worden zal allengs slinken, daarentegen…