Closing Time | Theremin

In de serie Bijzondere Instrumenten dan nu de theremin.

Dit instrument werd in twintiger jaren van de twintigste eeuw uitgevonden door de Rus Lev Termen, of, op z’n westers, Leon Theremin. Het bestaat uit twee antennes waartussen je je handen beweegt – het is dus het enige instrument wat bespeeld wordt zonder het aan te raken. De afstand van de ene hand tot de ene antenne bepaald de toonhoogte, de afstand van de andere hand tot de andere antenne bepaald het volume. De signalen van de antennes worden omgezet door oscillators.

Clara Rockmore heeft er voor gezorgd dat het instrument doorbrak in het westen. Met haar absolute gehoor en klassieke training had ze een flinke voorsprong op de concurrentie – die er toch al nauwelijks was. De uitdaging van de theremin is het zonder portamento te spelen, dus zonder dat de noten in elkaar over lopen. Rockmore was daar een meester in. In Amerika wist ze hele concertzalen vol in verbijstering achter te laten.

Hier horen we haar op Saint-Saens’ The Swan.

  1. 1

    Prachtig!!!

    Echt nooit geweten dat het instrument ook daadwerkelijk serieus werd genomen.

    Ik heb trouwens ooit een aflevering van Star Trek gezien (eerste serie denk ik, niet zeker) waarin ze in een soort disco terecht kwamen waarin precies zo’n soort instrument bespeeld werd.

    Maar het kan ook ‘Total Recall’ geweest zijn.
    Of iets dergelijks… ;)

  2. 2

    Prachtig, en waarom is de theremin een serieus instrument en de Chapman stick niet? Omdat de theremin een uniek eigen geluid en timbre koppelt aan een uniek ontwerp en een unieke speeltechniek. De stick is een zinloze, gezochte variant op alle bestaande tokkelinstrumenten die alleen vrijwillig door autistique freaknerds wordt bespeeld.
    De theremin daarentegen speelt een hoofdrol in de popklassieker Good Vibrations en in het fijnzinnige oeuvre van Fay Lovsky.

  3. 3

    @1:
    Ik vond en vind het ook goed!

    Doel je min of meer op wat hier besproken wordt – “Theremin: An Electronic Odyssey”?
    (helaas alleen met Chinese tekens in de player, Engels gesproken en Spaans ondertiteld en bij tijde en wijle wat haperingen.
    [Ik zag ook een Engelse versie maar die willen gegevens hebben]):
    http://www.tudou.com/programs/view/1KeExRQ-l_4

    Verder:
    Voor de liefhebbers hier nog wat “muziekstukjes” (inclusief links rechts:
    https://www.youtube.com/watch?v=nPb4uiQ6ZuA
    en wat meer documenterigs:
    https://www.youtube.com/watch?v=PPNiXbeuiyY&list=PL6811F7FE13247A8F&index=36