Sletvrees

ELDERS - Gisteren kwam het Amerikaanse hooggerechtshof met een bizarre, maar niet onverwachte beslissing: bedrijven die op basis van religieuze overtuigingen hun personeel geen ziektekostenverzekering willen geven waarin voorbehoedsmiddelen worden vergoed, staan in hun recht.

De achtergrond

Sinds de invoering van de Affordable Care Act, ofwel ‘Obamacare’, zijn Amerikaanse werkgevers met meer dan vijftig werknemers verplicht ofwel extra belasting te betalen, ofwel hun werknemers een ziektekostenverzekering aan te bieden die aan bepaalde minimumeisen voldoet. Eén van die eisen is dat de meeste voorbehoedsmiddelen worden vergoed.

De eigenaren van de winkelketen Hobby Lobby maakten hiertegen bezwaar. Het gebruik van voorbehoedsmiddelen was in tegenspraak met hun religieuze overtuigingen. Zodoende wilden zij geen ziektekostenverzekering aan hun werknemers aanbieden waarin voorbehoedsmiddelen worden vergoed.

De conservatieve meerderheid – vijf mannen – van het Amerikaans hooggerechtshof besloot uiteindelijk in deze redenering mee te gaan.

Het is niet moeilijk de evidente problemen van deze beslissing te zien.

Twee walletjes

Allereerst betekent deze beslissing dat besloten vennootschappen met een beperkte financiële aansprakelijkheid (‘closely held corporations’) er religieuze overtuigingen op na kunnen houden. (Naamloze vennootschappen vallen overigens niet onder de beslissing.)

In feite willen de eigenaren van Hobby Lobby van twee walletjes eten: aan de ene kant claimen ze de beperkte financiële aansprakelijkheid van een vennootschap, aan de andere kant willen ze een eigenschap die is voorbehouden aan een natuurlijk persoon, het erop nahouden van religieuze overtuigingen, niet opgeven.

Het Supreme Court vindt dat echter prima.

Loon

Een ander bezwaar is dat Hobby Lobby hooguit indirect voorbehoedsmiddelen financiert. Het bedrijf koopt immers verzekeringspolissen in – als verplichte secundaire arbeidsvoorwaarde – bij een verzekeraar. En het is uiteindelijk de verzekeraar die de voorbehoedsmiddelen ten bate van de werknemers financiert.

De absurde implicatie van de beslissing van het hooggerechtshof is dan ook dat Hobby Lobby haar werknemers zou moeten kunnen verbieden hun loon aan voorbehoedsmiddelen te spenderen. Want ook in dat geval wordt het geld van Hobby Lobby, eveneens via één enkele tussenstap, aan zaken besteed waar de eigenaren bezwaren tegen hebben.

Principeloos

In principe impliceert deze beslissing dat besloten vennootschappen (in 2009 was ongeveer de helft van de Amerikaanse werknemers in dienst van een b.v.) met een eenvoudig beroep op religieuze vrijheid zichzelf kunnen vrijstellen van allerlei wet- en regelgeving.

Da’s makkelijk als je religieuze bezwaren hebt tegen gelijke behandeling van vrouwen of homo’s. Of religieuze bezwaren claimt tegen het afdragen van sociale premies of het betalen van het minimumloon.

Omdat dit toch wat al te grijs zou worden, vermeldt de conservatieve meerderheid dat deze beslissing uitsluitend betrekking heeft op de verplichte verzekering van voorbehoedsmiddelen.

Met andere woorden: religieuze bezwaren tegen vrouwen die niet zwanger willen worden, zijn wel voldoende om bestaande wetgeving ongeldig te doen verklaren, terwijl dit vooralsnog niet geldt voor andere zaken die (pacifistische? anti-kapitalistische?) gelovigen onwelgevallig zouden kunnen zijn.

Dat kun je moeilijk een principiële beslissing noemen.

Dit is meer iets in de categorie: ‘Iedereen is gelijk, maar sommigen zijn net iets gelijker dan anderen.’ En het allergelijkst zijn vrouwen die hun seksualiteit in eigen hand willen nemen.

Dáár is men immers niet van gediend. Het woord sletvrees lijkt me hier dan ook wel op zijn plaats.

Zie overigens hier voor een hele trits andere, juridisch getinte problemen met deze beslissing van het Supreme Court.

  1. 1

    Ik snap sowieso niet dat zaken als voorbehoedsmiddelen en brillen uit de ruif van de verzekeraar komen; een verzekeraar verzekert een bepaald risico. Niet de zekerheid dat je gaat neuken of – in geval van prutsogen – een bril nodig hebt. Netto betaal je die dingen immers 100% zelf (in Nederland dan). Alleen nu met extra administratieve overhead bij klant, verzekeraar en leverancier.

    Doet me een beetje denken aan de koppelverkoop van GSM-abonnement en GSM die in Nederland nog niet zo lang geleden gemeengoed was…

  2. 2

    @1: Heel de maatschappij heeft er belang bij dat er niet teveel ongewenste kinderen ter wereld komen, en dat er niet teveel mensen tegen bomen fietsen vanwege gebrekkig zicht. Vandaar de verzekering.

    Met jouw redenering hoef je je ook niet te verzekeren tegen hart- en vaatziekten. Het is immers een zekerheid dat een groot deel van de mensen daar last van zal krijgen. Moeten die mensen zelf maar oplossen dan.

  3. 3

    @1:Voor dingen die noodzakelijk zijn voor een te groot deel van de bevolking –brillen en rollators– is er dan ook geen vergoeding meer, tenzij je een aanvullende verzekering afsluit. Maar dat is feitelijk niet veel meer dan een ‘spaarpotje’ wat de verzekeraar voor je beheert — je bent in de praktijk vaak goedkoper en beter uit door die kosten zelf te betalen

    Voor voorbehoedsmiddelen speelt er iets anders: je wilt niet dat mensen– uit misplaatste zuinigheid– gaan besparen op iets waardoor ze later voor hoge kosten komen te staan (ongewenst kind en mogelijke abortus). Dus vergoed je dat wel, zodat mensen die gebruik willen maken van die dingen dat ook doen, en verdeel je de kosten over iedereen — omdat toch zowat de helft van de bevolking die dingen gebruikt, en de andere helft van de bevolking daar ook belang bij heeft.

  4. 5

    @gronk, #3 Anticonceptie zit in Nederland ook niet in het basispakket. Ook dat is gewoon een inefficient spaarpotje.

    En als je wil dat mensen anticonceptie gebruiken om ongewenst gedrag te voorkomen, dan is daarvoor het concept subsidie bedacht. Je krijgt immers ook geen groentenpakket of valhelm van je zorgverzekeraar; die is om zorg te verzekeren. Neemt natuurlijk niet weg dat ik me goed kan voorstellen dat zorgverzekeraars concluderen dat het op de lange termijn misschien juist wel een stuk goedkoper is om anticonceptie, valhelmen en gezond voedsel te verstrekken dan het niet te doen.

  5. 6

    Als ze zo principieel zijn, betalen ze toch gewoon meer belasting? Dat was toch de tweede optie? Dan hoeven ze zelf niet direct betrokken te zijn bij de verzekeringen die hun werknemers afsluiten.

    Of willen ze daar ook onderuit?

    PS: wedden dat ze ook voor een kleine overheid zijn, maar er geen enkel punt in zien de overheid op enorme kosten te jagen voor een klein voordeeltje voor zichzelf? Ik vermoed dan ook dat dit niks met religieuze principes te maken heeft, maar des te meer met puur eigenbelang. Zoals altijd…

  6. 7

    Ik zie nog een groter gevaar. Naar analogie kan een werkgever namelijk de hele zorgverzekering uitkleden, omdat er ook religies zijn die zoiets als bloedtransfusies, inentingen, medicijnen en wat al niet meer verbieden. Hoewel het gerechtshof roept dat dit alleen voor voorbehoedsmiddelen geldt, zullen ze als iemand met één van die andere dingen aankomt toch op dezelfde manier moeten rulen, of erg inconsistent zijn.

  7. 8

    Wat doen die Amerikanen ingewikkeld:
    Hier is de pil in 2011 ook uit het basispakket geknikkerd en de rest van de anticonceptie is ook voor eigen rekening ;-)

    Verder vindt ik het jammer, dat Anna van Jeruzalem en Joachim (Jezus’ opa en oma van moeders zijde) hun dochter niet wat onbevlekter hebben opgevoed:
    Dan hadden er niet van die achterlijke, conservatieve rechters in het Amerikaanse hooggerechtshof gezeten ;-)

  8. 9

    Weer een 5-4 beslissing, en nu is het wachten tot iedere werkgever in de VS ineens religieuze bezwaren heeft tegen van alles en nog wat dat hen geld kost, gaat weer lekker met dat hooggerechtshof…

    @7

    Ja, dat gevaar is er zeker (en niet alleen maar voor medische zaken), hoewel het hooggerechtshof het enige hof in de VS is dat volledig vrij is in het negeren van precedenten en dus zodra er een conservatieve rechter ingeruild is voor een progressieve rechter het vonnis van gisteren kan omdraaien.

  9. 10

    Forbes:”In what just may be the most stunning example of hypocrisy in my lifetime, Mother Jones has uncovered numerous investments on the part of Hobby Lobby’s retirement fund in a wide variety of companies producing abortion and contraception related products.”