Kunst op Zondag | The busy drone

Wat doet een ‘busy drone’ in Kunst op Zondag, juist in een tijd waarin drones akelige beelden veroorzaken? Nou, achter het woordje ‘drone’ schuilt meer dan ellende alleen. De ingebruikneming van bijna alle nieuwe technologie heeft, bijna altijd, positieve en negatieve kanten.  (…)Drones kunnen ook een uitbreiding zijn van het creatieve gereedschap van beeldend kunstenaars, toneelmakers, choreografen, filmers en fotografen. Sargasso, Kunst op Zondag, 8 maart 2015 In 2019 attaqueerde een vlucht drones een olie-installatie in Saudi-Arabië, waarop Trump een zwerm soldaten op pad te stuurde. Houthi-rebellen uit Jemen claimden de aanval maar de VS en Saudi-Arabië stelden dat Iran erachter zat. In Kunst op Zondag verzuchtten we: Maar jongens toch, jullie kunnen zoveel leukere dingen doen met drones…. Sargasso, Kunst op Zondag, 22 september 2019 Bijvoorbeeld dansen met drones (choreografie ‘Airman”, onderdeel van 'Flirt with reality’ van David Middendorp). Of laat de vele ‘kunstenaars/uitvinders’ oplossingen bedenken voor de levensbelangrijke issues van vandaag. Zoals bio-drones die het mogelijk kunnen maken in onvruchtbare gebieden planten te laten groeien. Maar het gaat vandaag niet om moordtuig. Het gaat om het draaiorgel. ‘The Busy Drone’. Geert Lubberhuizen (1916 - 1984), directeur van uitgeverij ‘De Bezige Bij’, kocht in 1965 het draaiorgel, afkomstig uit een Belgisch café, waar het als dansorgel stond. Het was een ideetje van bij ‘De Bezige Bij’ werkzame grafisch vormgevers Alexander Verberne (die er ook de draaiorgelboeken voor maakte) en Karel Beunis. Het draaiorgel werd onder andere ingezet bij jaarlijkse boekenbeurs en omgedoopt tot ‘The Busy Drone” (Engelse vertaling voor De Bezige Bij). [caption id="attachment_368185" align="aligncenter" width="400"] "The Busy Drone (1973)" by Rob Mieremet / Anefo, CC CC0 1.0[/caption] In 1973 stond ‘The Busy Drone’ in het Stedelijk Museum Amsterdam, waar het werd ingezet bij de concertreeks 'Muziek van Nu'. Bij de restauratie van het Stedelijk Museum werd het orgel verhuisd naar het Nationaal Museum van Speelklok tot Pierement (tegenwoordig Museum Speelklok geheten). Hier ‘The Busy Drone’ aan het werk tijdens een concertavond in het Nationaal Museum van Speelklok tot Pierement in april 2008 (het orgel speelt Bach Goes to Town, Tulpen uit Amsterdam, Dance of an Ostracized Imp en Schubert - Militärmarsch Op.51 No. 1). https://www.youtube.com/watch?v=UMDN4xE_CjQ In 2009 nam het Orgelpark (concertpodium voor organisten, componisten en andere kunstenaars, opgericht in 2007) ‘The Busy Drone’ over en werd de traditie om nieuwe muziek voor het orgel te laten componeren voortgezet. En hoe klinken die composities dan? Laten we beginnen met een dansbaar stukje. ‘The Busy Drone’ was immers van oorsprong een dansorgel: een draaiorgels die in de danszalen van cafés en kermissen stonden opgesteld. De Nijmeegse saxofonist en componist Bo van de Graaf moet daar aan hebben gedacht bij zijn '400, klaar' (1994) voor draaiorgel en twee tangodansers. https://www.youtube.com/watch?v=Mk8JresHiJs BAC (1968-1970), van de Haagse componist Gilius van Bergeijk is gebaseerd op het dubbelconcert voor viool en hobo (BWV 1060R ) van Johann Sebastian Bach. Van Bergeijk liet van elke maat de vierde tel weg. Aan het eind werden alle weggelaten noten gemonteerd. https://www.youtube.com/watch?v=34wxFFyGEKk In 2014 werd ‘The Busy Drone’ voorzien van een MIDI-interface zodat het draaiorgel ook via computers aangestuurd kan worden. De Tilburgse gitarist en improvisator Bram Stadhouders maakte daar dankbaar gebruik van. https://www.youtube.com/watch?v=YOtlg2vQchk Tot slot: de gemeenteraadsverkiezingen zijn bijna daar. De gemeenten hebben al hard gewerkt om u in de stemlokalen te kunnen ontvangen. En u bent natuurlijk ook voorbereid en gaat een goed geïnformeerde stem uitbrengen. Mocht dat niet zo zijn: luister naar ‘The Busy Drone’ met ‘Preperation to Voting’ (1981), een compositie van de veel te vroeg overleden jazzmusicus en componist Willem Breuker (1944 – 2010). https://www.youtube.com/watch?v=SbQEcf0nszY Meer muziek? Zie de agenda voor de concerten in het Orgelpark.

Door: Foto: The Busy Drone © Het orgelpark.
Foto: "AI Image of a Spearfish Torpedo" by Defence Images is licensed under CC BY-NC-ND 2.0

De torpedo die voor Iran bedoeld was, maar India trof

Het laten zinken van een Iraans fregat in internationale wateren klinkt op het eerste gezicht bijna vanzelfsprekend. Iran toont zelf geregeld weinig terughoudendheid wanneer het schepen of doelen aanvalt. In een oorlogssituatie hoort dat soort geweld ‘er gewoon bij’, denk je dan.

Dat verklaart vermoedelijk waarom het incident in veel westerse media nauwelijks inhoudelijke aandacht kreeg, behalve dan dat het het eerste schip was dat door een Amerikaanse torpedo zonk sinds de Tweede Wereldoorlog. Een Iraans oorlogsschip dat door een Amerikaanse onderzeeër tot zinken wordt gebracht past in het vertrouwde script van deze oorlog: vijandelijk schip, Amerikaanse torpedo, boeien.

De Amerikaanse minister van Defensie Pete Hegseth hielp dat beeld graag versterken. Hij kondigde het zinken van het schip met zichtbare trots en waarschijnlijk iets vergrote piemel aan en benadrukte dat een Amerikaanse onderzeeër voor het eerst sinds lange tijd weer een oppervlakteschip had gekelderd. De boodschap was helder: een demonstratie van militaire kracht.

Alleen, het fregat was daar niet toevallig, het bevond zich in de regio op uitnodiging van de Indiase regering voor een ceremoniële maritieme oefening. Aan die bijeenkomst namen marines uit uiteenlopende landen deel, waaronder oorspronkelijk ook de Verenigde Staten, dat zich later terugtrok. Het doel van deze oefeningen lagen juist in diplomatiek vertoon en het bouwen van vertrouwen tussen rivaliserende staten.

Steun ons!

De redactie van Sargasso bestaat uit een club vrijwilligers. Naast zelf artikelen schrijven struinen we het internet af om interessante artikelen en nieuwswaardige inhoud met lezers te delen. We onderhouden zelf de site en houden als moderator een oogje op de discussies. Je kunt op Sargasso terecht voor artikelen over privacy, klimaat, biodiversiteit, duurzaamheid, politiek, buitenland, religie, economie, wetenschap en het leven van alle dag.

Om Sargasso in stand te houden hebben we wel wat geld nodig. Zodat we de site in de lucht kunnen houden, we af en toe kunnen vergaderen (en borrelen) en om nieuwe dingen te kunnen proberen.

Closing Time | Jaye McBride

Er zullen mensen zijn die dit ‘woke’ comedy noemen (en dus per definitie niet grappig). Maar daarvoor zijn de grappen veel te hard en politiek-incorrect.

Wokies hebben doorgaans ook geen zelfspot (daarvoor nemen ze alles veel te serieus) en dat heeft Jaye McBride duidelijk wel.

Foto: Koushik Pal on Unsplash

De prijs van 530 grensweigeringen

Even een nabrander. Een nieuwsbericht dat me een tijdje geleden al opviel, en recent opnieuw actueel werd. Het draait om één getal: 530. Zoveel mensen werden in een jaar tijd geweigerd aan de Nederlandse landgrens. Het getal werd bijna gepresenteerd als bewijs dat de grens “weer werkt”, en dat dat de verlenging van de controles met een half jaar rechtvaardigde. Ondertussen doen we alsof dit het Schengenverdrag niet raakt.

Alleen werkt het Schengenakkoord vanuit precies het tegenovergestelde uitgangspunt. Vrij verkeer is de norm. Grenscontroles vormen de uitzondering, bedoeld voor tijdelijke en concrete dreigingen. Geen structureel instrument, geen permanent politiek signaal. Met deze verlenging zetten we weer een stap in de richting van permanente controles.

Sinds eind 2024 controleerde de Koninklijke Marechaussee aan de grenzen met België en Duitsland bijna 144.000 mensen. Daarvan werden er 530 geweigerd. Meer dan 99,6 procent mocht simpelweg door. Dat plaatst het succesverhaal meteen in perspectief. Het getal 530 klinkt substantieel zolang de rest van de zin ontbreekt. Zodra die zichtbaar wordt, blijft vooral een enorme controleoperatie over met een zeer beperkte opbrengst. En zelfs over die opbrengst kan je vragen stellen.

Want wat weten we eigenlijk over die 530? Weinig dat wijst op kwaadwillendheid. Weigeringen ontstaan vaak door administratieve kwesties: iemand heeft geen geldig document bij zich, kan geen helder verhaal geven over verblijfsduur, of beantwoordt vragen op een manier die niet netjes in het formulier past. Dat zijn geen veiligheidsdreigingen. Dat zijn mensen die vastlopen in bureaucratie. De kans dat het overgrote deel geen enkele kwade intentie had is dan ook simpelweg statistisch groot.

Foto: aref sarkhosh on Unsplash

Koerden ingezet voor meer chaos in het Midden-Oosten

In de VS is de steun voor de oorlog in het Midden-Oosten van meet af aan beperkt geweest. Uit een peiling van de Washington Post van 1 maart bleek dat 52% van de Amerikanen tegen de luchtaanvallen op Iran was die president Donald Trump dat weekend had bevolen, terwijl 39% ze steunde en 9% het niet wist. Trump zou aan alle oorlogen een einde maken beweerde hij bij zijn aantreden. Maar zoals veel van zijn voorgangers zal ook hij de geschiedenis in gaan als president die een oorlog begon. Met één verschil: geen ‘boots on the ground‘. Vorige week werd duidelijk dat er op voorhand al aan andere oplossingen is gewerkt. De CIA was al maanden bezig om Koerdische strijders te bewapenen en klaar te stomen voor een grondoffensief in het westen van Iran. De Amerikaanse geheime dienst hoopt hiermee Iraanse veiligheidstroepen verder onder druk te zetten en ongewapende burgers in Iraanse steden meer kans te geven om in opstand te komen tegen het bewind.

Israëlische bombardementen op militaire instellingen in het westen van Iran, waar een groot deel van de Iraans-Koerdisch minderheidsgroep woont, zouden de weg vrij moeten maken voor Koerdische strijders. Het is een door Israël ook in Libanon en Syrië toegepaste strategie: chaos scheppen via het uit elkaar drijven van etnische en religieuze groepen. Als waarschuwing voor de aangekondigde infiltratie bombardeerde Iran het hoofdkwartier van Koerdische strijdkrachten in de autonome regio Koerdistan in Irak. Het is onduidelijk of de Koerden intussen daadwerkelijk operaties uitvoeren in Iran. Dat zij in staat zullen zijn het regime omver te werpen gelooft niemand. Het lijkt er op dat de Koerdische strijders hoogstens kunnen dienen als ‘Amerikaans kanonnenvlees’. Het zal leiden tot een verlenging van de oorlog. Meer bloed en chaos in de regio zonder dat een oplossing dichterbij komt, noch voor de onderdrukte Iraanse bevolking, noch voor de nucleaire dreiging van de ayatollahs. En al helemaal niet voor de Koerden zelf die bij een gegarandeerde mislukking van acties op Iraans grondgebied geconfronteerd zullen worden met een keiharde tegenreactie van het Iraanse regime tegen de Koerdische bevolking.

Doneer!

Sargasso is een laagdrempelig platform waarop mensen kunnen publiceren, reageren en discussiëren, vanuit de overtuiging dat bloggers en lezers elkaar aanvullen en versterken. Sargasso heeft een progressieve signatuur, maar is niet dogmatisch. We zijn onbeschaamd intellectueel en kosmopolitisch, maar tegelijkertijd hopeloos genuanceerd. Dat betekent dat we de wereld vanuit een bepaald perspectief bezien, maar openstaan voor andere zienswijzen.

In de rijke historie van Sargasso – een van de oudste blogs van Nederland – vind je onder meer de introductie van het liveblog in Nederland, het munten van de term reaguurder, het op de kaart zetten van datajournalistiek, de strijd voor meer transparantie in het openbaar bestuur (getuige de vele Wob-procedures die Sargasso gevoerd heeft) en de jaarlijkse uitreiking van de Gouden Hockeystick voor de klimaatontkenner van het jaar.

Quote du Jour | Nederlanders

In het stuk “Joods-christelijke natie” reageert Peter Breedveld ouderwets venijnig op de politieke verontwaardiging rond het tijdelijk schorsen van een Kamercommissievergadering voor een iftar, en de claim dat dit het ‘Joods-Christelijke’ karakter van Nederland zou aantasten. Volgens hem toont de ophef vooral hoe het begrip “joods-christelijke cultuur” instrumenteel wordt ingezet: niet uit daadwerkelijke solidariteit met Joden, maar als retorisch wapen tegen moslims.

Nederlanders houden niet van Joden, ze hebben nooit van Joden gehouden, ze haten moslims, ze haten zwarte en bruine mensen, dat is wat anders.

Foto: ©️ TransDistribution_free use_free share

Eén incident, en ineens zijn alle transvrouwen het probleem

Dagblad van het Noorden publiceerde recent een artikel van journalist Ina Reitzema met de kop: “Petitie na grof geweld door als man geboren Groningse (47) in vrouwengevangenis. ‘Transvrouwen zijn gevaar voor vrouwelijke medegedetineerden’.

De aanleiding is een ernstig incident in vrouwengevangenis Ter Peel. Een transvrouw stichtte brand in haar cel en mishandelde een cipier zwaar. De bewaker liep onder meer botbreuken rond de oogkas op. Dat geweld is ernstig en verdient natuurlijk aandacht.

Opvallend is echter hoe snel het artikel het incident gebruikt als opstap naar een bredere politieke claim. Binnen enkele alinea’s verandert één dader in een argument over een hele categorie mensen.

De kop kiest het frame

Formeel staat de uitspraak over het gevaar van transvrouwen tussen aanhalingstekens. Het gaat dus om een citaat uit de petitie van stichting Voorzij, geen redactionele conclusie.

De redactionele keuze zit ergens anders. Precies dit citaat staat in de kop. Dat is de plek met de grootste impact. Daarmee krijgt een activistisch geformuleerde claim onmiddellijk het zwaarste journalistieke gewicht.

Daar komt nog iets bij. De titel gebruikt ook de formulering “als man geboren Groningse” voor een transvrouw. Dat is een vrij specifieke en in het debat vaak denigrerend gebruikte aanduiding. Het is geen neutrale beschrijving maar een term die het perspectief van tegenstanders van transrechten overneemt.

Foto: "Kantoren overheid" by Marvin Jansen van der Sligte is licensed under CC BY 2.0

Vaste verkeersboetes, variabele ellende

Het CJIB stelde recent dat verkeersboetes in Nederland te hoog zijn en niet meer in verhouding staan tot het vergrijp. Dat is een opvallende constatering uit de organisatie die ze dagelijks int. De uitspraak legt een ongemakkelijke realiteit bloot. Een verkeersboete heeft voor verschillende mensen een volledig andere betekenis.

Dezelfde overtreding, totaal andere gevolgen

Voor iemand met een hoog salaris vormt een boete hooguit een irritatie. Het bedrag wordt betaald, er volgt een schouderophalen en de dag gaat verder. Voor iemand met een krappe financiële situatie kan precies dezelfde overtreding het begin zijn van een keten van problemen. De boete blijft liggen omdat andere rekeningen eerst moeten. Daarna volgen verhogingen, aanmaningen en uiteindelijk een bedrag dat weinig relatie meer heeft met de oorspronkelijke overtreding.

Daarmee verandert een verkeersboete van gedragsprikkel in een mechanisme dat bestaanszekerheid onder druk zet. De overtreding blijft identiek, de financiële impact verschilt radicaal. Het systeem accepteert dus impliciet dat dezelfde regel voor de ene burger nauwelijks betekenis heeft en voor de andere mogelijk een financiële valkuil vormt.

Richting een eerlijker model

Het ministerie verdedigt de huidige hoogte vanuit handhaving, en I kid you not, dat ze noodzakelijk zijn voor de begroting. Maar de kern van het probleem ligt elders. Een vaste geldboete werkt alleen rechtvaardig wanneer ieders financiële situatie vergelijkbaar is. Dat is in werkelijkheid uiteraard niet zo.

Closing Time | Er komt een dominee voorbij

Geen idee of in het Engels het spreekwoord ‘Er komt een dominee voorbij’ bekend is, maar Béla Fleck and The Original Flecktones zien in een dominee een sinistere snuiter, die blijkbaar verklankt moet worden met een stevig stukje funk.

In dit geval heeft het dus niets te maken met een stilvallend gezelschap dat, een moralistische preek vrezend, zich gedeisd houdt voor de passerende dominee.

Maar wel een lekker moppie, misschien mee bedoeld de sinitere dominee te verjagen….

Closing Time | Violent times

Het zijn gewelddadige tijden. Verblind door wat op zakeklijke winsten beluste presidenten, bommenwerpende staatsdhoofden en moordende olichargen aanrichten, zou je bijna vergeten dat er ook heel vriendelijke mensen zijn.

Dat zingt St. Vincent (pseudonieme voor singer-songwriter en multi-instrumentalist Annie Clark, in ‘Violent Times’, hier in een oprjestrale uitrvowering bij de BBC Proms van 3 september vorig jaar.

Het hele concert vind je hier. St. Vincent sloot hiermee haar wereldtournee af, waarmee ze het album ‘All Born Screaming’ (2024) presenteerde.

Lezen: De BVD in de politiek, door Jos van Dijk

Tot het eind van de Koude Oorlog heeft de BVD de CPN in de gaten gehouden. Maar de dienst deed veel meer dan spioneren. Op basis van nieuw archiefmateriaal van de AIVD laat dit boek zien hoe de geheime dienst in de jaren vijftig en zestig het communisme in Nederland probeerde te ondermijnen. De BVD zette tot tweemaal toe personeel en financiële middelen in voor een concurrerende communistische partij. BVD-agenten hielpen actief mee met geld inzamelen voor de verkiezingscampagne. De regering liet deze operaties oogluikend toe. Het parlement wist van niets.

Volgende