Dollar te zwak: nieuwe internationale munt

bernankedollarFED-president Ben Bernanke laat God’s water over God’s akker stromen. Het is nog maar de vraag of dit water de akker vruchtbaar zal maken of zal verzuipen? De Amerikaanse geldpers draait sinds gisteren op volle toeren. Bernanke maakte bekend dat de centrale bank (FED) de overheidsschulden overneemt – om te beginnen voor een totaalbedrag van 300 miljard dollar. Dit financiert hij door nieuw geld te creëren (Volkskrant). De financiële markt reageerde direct ‘enthousiast’: de dollar daalde met 4% naar 0,73 euro. Het is dus nog maar de vraag deze actie van Bernanke de Amerikaanse economie weer kan aanjagen of dat hij inflatie creeërt en de dollar waardeloos maakt?

Volgende week zal een VN-panel van financiële experts pleiten om de dollar los te laten als internationale reserve valuta (YahooNews). Volgens het panel zou een combinatie van verschillende valuta, zoals destijd met de European Currency Unit (ECU), de rol van de dollar moeten overnemen. Dit creeërt een stabielere situatie dan nu het geval is. “It is a good moment to move to a shared reserve currency” aldus valuta expert Avinash Persaud van het VN-panel. Gaan de Verenigde Naties, die jarenlang werden gekoeieneerd door de Verenigde Staten, nu de VS redden met een van oorsprong Europees plan? Dan moet de dollar nog wel wat waard zijn om in dat mandje van deze nieuwe internationale reserve valuta te stoppen…

amerikaansgeldVorige week uitte China al haar zorgen over de toestand van de Amerikaanse economie. China heeft bijna 1700 miljard dollar aan dollarreserves in met name staatsobligaties. Check die infograph bij Le Monde Diplomatique. Als die dollar nu plotseling fors minder waard wordt dan zou China wel eens haar Amerikaanse staatsobligaties kunnen gaan dumpen. In dat geval kunt de documentaire “De Dag Dat De Dollar Valt” er alvast op nakijken.

  1. 1

    Voorlopig staat de dollar natuurlijk nog flink hoger dan het dieptepunt vorig jaar zomer (euro is 1.60 dollar). Het gaat vooral heel hard op en neer met de munten; een beetje stabiliteit daarin aanbrengen kan geen kwaad?

  2. 2

    Aan de andere kant als er een gedeelde internationale reserve valuta komt, hebben we potentieel een stuk minder last van het crashen van de dollar toch?

  3. 3

    @1: Ach dat ligt er maar aan waar je mee vergelijkt. Ik begrijp dat we hier graag de Euro als standaard zien, maar de Euro zelf is ook niet zo heel waardevast.

    Tegenover de Yen was de dollar een maand geleden bijvoorbeeld veel zwakker dan tijdens de zomer en dan hebben we het over zo’n 20% waardeverlies tussen augustus en februari. In dezelfde periode is de Euro zelfs meer dan 40% onderuit gegaan tegen de Yen (daar moeten toch mensen heel rijk van zijn geworden?).

  4. 4

    “Als die dollar nu plotseling fors minder waard wordt dan zou China wel eens haar Amerikaanse staatsobligaties kunnen gaan dumpen.”

    Kan iemand me de logica hierachter uitleggen? Als je je dollarwaardepapieren verkoopt als de dollar weinig waard is, heb je toch vooral jezelf? In het geval van China zelfs dubbelop, want daarmee worden Chinese exportproducten in de VS (China’s belangrijkste handelspartner) alleen maar duurder, waardoor de Chinese economie het slob in gaat.

  5. 5

    Bismarck, ja China en de VS zijn ind eze veroordeeld tot elkaar. Laten we hopen op veel wijsheid, rust en kalmte in Peking. Je zou kunnen redeneren dat je maar beter vandaag obligaties kan dumpen dan morgen. Dit soort kettingreacties hebben we de laatste tijd wel vaker gezien.

  6. 6

    @3: Ik denk dat alles zakt tegenover de Yen omdat Japan als enige industriestaat haar rente niet kan verlagen.. Het is niet noodzakerlijkerwijs een teken relatieve zwakte onserzijds.

  7. 7

    @4: Nouja, als je verwacht dat de dollar nog minder waard is in de toekomst, doe je er goed aan je besparingen diversifieren weg van dollars.

  8. 8

    Het grote probleem is niet inflatie maar (dreigende) deflatie. Dus ik denk dat men nu neit echt bang is voor inflatie. Een beetje inflatie is zelfs wel goed.
    @Bismarck: ik denk niet dat de Chinezen dat snel zullen doen.

  9. 9

    Zo’n mandje waarin diverse belangrijke munteenheden worden opgenomen lijkt me ook beter de realiteit van nu en morgen weerspiegelen. Maar het is wel spannend wat er met de dollar gebeurt wanneer de functie van internationale standaard steedsminder wordt. Wat sowieso het geval is;
    Volgens mij heeft elk weldenkend land inmiddels zo’n currency basket, aangezien niemand nog van alleen de dollar afhankelijk durft te zijn.
    En wordt er overwogen om olie niet per se meer in dollars te rekenen..

    Overigens, zowel de arabieren (GCC) als de afrikaanse unie (met de Afro!) streven nu ook naar een gezamenlijke munteenheid en monetair beleid, evenals ASEAN+. Zal wel even duren, maar de richting is interessant..

    Europa: Euro
    N-Amerika: Amero (http://en.wikipedia.org/wiki/Amero)
    Azie (ASEAN+3): ACU (http://business.inquirer.net/money/breakingnews/view/20070617-71800/Asian_currency_unit_shaping_up)
    Afrika: Afro
    Midden-Oosten: Khaleeij (Gulf) (http://seekingalpha.com/article/122512-single-gulf-currency-needed-now-more-than-ever)

    Waar gaat het heen dan?
    6 munten in 2025?
    1 munt in 2050?

    Zijn we van veel gespeculeer af zou ik denken..

  10. 10

    Ow wat zou ik er een lief ding voor over hebben om eens een kijkje te nemen in pakembeet 4156, om te leren wat ze in die tijd van deze periode denken/weten. Is deze financiele crisis, en de komende klimaat/voedsel/energie/water/etc-crisis een tijdelijke lastige hobbel, en gaan we daarna weer vrolijk verder op de ingeslagen weg? Of is dit een breekpunt in de geschiedenis, en gaan we echt wat anders doen?

  11. 11

    Overigens, zowel de arabieren (GCC) als de afrikaanse unie (met de Afro!) streven nu ook naar een gezamenlijke munteenheid en monetair beleid, evenals ASEAN+. Zal wel even duren, maar de richting is interessant..

    Ja maar dat is onzinpraat. Een gezamelijke munt vereist zoveel politieke en economische integratie. De EMU kraakt al in zn voegen en wij (Europa) hebben vrij verkeer van goederen, diensten en personen én een gezamelijke regering, parlement en strafhof.

    Ik denk dat het probleem is dat de concentratie van valutas te groot is ipv te klein.

  12. 12

    Waarom onzinpraat?

    Ben het met je eens dat een bepaalde mate van economische en politieke integratie vereist is, en dat we hier in Europa dan ook pas halverwege zijn. Neemt niet weg dat met name de euro het monopolie van de dollar lijkt aan te tasten.

    Bovendien zijn juist die politieke en economische integratie de succesfactoren, en de munteenheid slechts een resultante.

    Het probleem is inderdaad concentratie van valuta, namelijk de dollar.
    De hele wereldhandel is daar van afhankelijk in meerdere opzichten maar slechts een selecte groep bepaalt wat er mee gebeurt op basis van een nationaal belang.
    Dat is een afhankelijkheid die steeds slechter lijkt te smaken.

    Zelfs als die gezamenlijke munteenheden nog een eeuw op zich laten wachten, kunnen we wellicht zaken gaan doen o.b.v. G20 mandje; x% dollar, x%euro, x% yen etc.

    Zou dat niet meer stabiliteit in de wereldmarkt brengen?

  13. 13

    Onzinpraat omdat het never nooit gaat gebeuren in Azië en Afrika. Het lijkt er niet op dat Japan nader tot China komt in politieke zin; of Zuid-Afrika nader tot Nigeria: in tegendeel.

    Wat inhoudelijker: een noodzakelijke voorwaarde voor monetaire stabiliteit op de lange termijn is dat de relatieve groeisnelheden van de valuta’s (relatief aan het verhandelbare BNP) gelijk aan elkaar zijn. In de praktijk betekent dit het zo snel mogelijk beslechten van disbetalingsbalansen: landen met een tekort moeten bezuinigen, landen met een overschot zelf meer consumeren.

    Het veranderen van de rekeneenheid (ie het rekenen in een mandje met goederen) op zich kan daar logisch gezien niks aan bijdragen: regeringen moeten de politieke wil hebben om structurele overschotten/tekorten op te lossen.

    Het nadeel van grote muntunieblokken is mijnsinziens dat deze de economische slagkracht en politieke autonomie hebben om disbalancen in het internationale goederen- en geldverkeer te laten voortduren. Ik durf de stelling aan dat het globale monetaire systeem stabieler is met 300 munteenheden dan met 3.

  14. 14

    @6: Ik had het ook niet over de zwakte van de economie, maar puur van de munt (laten we proberen om niet teveel factoren ineens te bespreken, wordt het verhaal alleen onzekerder van). Mag ik uit je rente-antwoord de conclusie trekken dat de euro dus ook gewoon fors gedevalueerd is in het afgelopen jaar?

  15. 17

    @jsk: ok goed verhaal. Maar probleem nu is wel dat er enkele blokken zijn met heel veel kleintjes daar tegenover. Dus geen balans in het systeem..

  16. 18

    Het is allemaal wel mooi en aardig dat een “VN-panel” aanraadt om de USD niet langer als reserve munt te gebruiken, maar dat slaat natuurlijk allemaal nergens op. Het is niet alsof je even een knop omzet. De reden dat de dollar de reserve munt is, is omdat alle belangrijke grondstoffen (olie/kerosine), edelmetalen (goud), voedsel (rijst/soja/rundvlees) en allerlei andere zaken (vliegtuigen) in USD verhandeld worden. Dat betekent dat als jij een nieuwe Airbus 330 wil kopen, dat je met dollars betaalt en niet met een mandje met wat EUR, GBP, JPY. Zie je het al voor je?

    De reden waarom de FED nu begint met het terugkopen van staatsobligaties is omdat het belangrijkste rente niveau nu eigenlijk op nul staat en je dus niet veel verder naar beneden kan gaan om de economie te stimuleren (ze zitten al vrij dicht tegen een ZIRP aan). Bernanke grijpt nu de geld pers om toch de dreigende deflatie (op de korte termijn) af te wenden. Dat stijgerende inflatie op de wat langere termijn hier het effect van kan zijn wordt blijkbaar op de koop toegenomen. Een andere strategie kan zijn om zich uit de torehoge staatsschulden weg te inflaten…maar of dat nou zo slim is, weet ik niet (Mind you: door de lage rente stand in 2002-2004 is deze onzin allemaal begonnen).

    De Chinezen zitten hierover een beetje in de rats omdat zij in een snel tempo hun zo spaarzaam opgebouwde dollar reserves zien verdampen. Maar veel meer dan een potje klagen kunnen ze natuurlijk niet doen, omdat zichzelf in deze situatie gebracht hebben door al hun geld op een paard te gokken. En het stomste wat ze zouden kunnen doen is hun T-bills nu massaal van de hand te doen. Dan keldert de prijs accuut en hebben ze nog meer verloren. Ze zitten dus een beetje tussen twee vuren.

    Voor de Chinese overheid speelt er trouwens nog een ander veel groter probleem mee: de massale populatie van hun land. De hordes interne immigranten die sinds 1979 hun heil hebben gezocht in de nieuwe industriële centra van hun land zouden wel eens een grote bedreiging kunnen gaan vormen voor het bewind als verdere groei uitblijft. Stel dat de werkloosheid 10% bereikt (wat niet geheel irreëel is); dat zou betekenen dat er een leger van 120 miljoen wat minder blije mensen door je land heen lopen. Als die op een dag besluiten om naar Peking te trekken is het natuurlijk heel snel afgelopen met Hu Jintao en zijn kameraden. En het torpederen van de dollar koers, en daarmee de wereldhandel waarop het chinese economische wonder opgebaseerd is, is waarschijnlijk niet de meest opbeurende actie.

    De Chinezen en Amerikanen zitten in het zelfde schuitje, maar de Amerikanen zitten aan het roer.

  17. 19

    Het is niet alsof je even een knop omzet. De reden dat de dollar de reserve munt is, is omdat alle belangrijke grondstoffen (olie/kerosine), edelmetalen (goud), voedsel (rijst/soja/rundvlees) en allerlei andere zaken (vliegtuigen) in USD verhandeld worden.

    Dat is bijna een tautologie. Ik heb nooit begrepen: waarom wordt alles afgerekend in dollars? Wat is de noodzaak daarvan. De VN denk ik voor om daarmee te stoppen.

    De Chinezen zitten hierover een beetje in de rats omdat zij in een snel tempo hun zo spaarzaam opgebouwde dollar reserves zien verdampen. Maar veel meer dan een potje klagen kunnen ze natuurlijk niet doen, omdat zichzelf in deze situatie gebracht hebben door al hun geld op een paard te gokken. En het stomste wat ze zouden kunnen doen is hun T-bills nu massaal van de hand te doen. Dan keldert de prijs accuut en hebben ze nog meer verloren.

    Maar de (reele) prijs keldert ook als de inflatie toeneemt. Ik kan me niet voorstellen dat de Chinezen het pikken dat hun besparingen door de Amerikanen worden gemonetariseerd. Het is trouwens ook de vraag wie de obligaties bezit: de publieke of de private sector.

  18. 20

    De Chinezen moeten niet zeuren, want ze hadden die dollars ook in de eigen economie kunnen steken ipv Amerikaanse obligaties kopen om de yuan/renbini (je ziet beide namen) laag te houden. Het was altijd al duidelijk dat dat niet eeuwig vol te houden was.

  19. 24

    Ik denk dat er absoluut niemand baat bij heeft dat de dollar te laten vallen en dat als er iets gebeurd dat er snel steunaankopen zullen worden gedaan om te neergang te stuiten.

    Maar wat er in zo’n geval met de koers van de Euro zal gebeuren is moeilijk te zeggen. Als de Dollar in elkaar zakt impliceert dat, dat de Dollar ergens tegen zal moeten vallen, omdat elke koers natuurlijk relatief is. De vraag is of veel mensen hun dollars zullen verkopen tegen euros. Ik denk dat de eerste reactie zal zijn naar Edelmetaal. Maar daarnaast ook naar andere zaken die reeele waarde vertegenwoordigen.

    Maar eerlijk gezegds is het onmogelijk te zeggen. Een ineenzijgende dollar zal een zeer zware wereldwijde krach veroorzaken die zal resoneren ver buiten de financiele wereld. Ik weet niet of beleggen voor veel mensen een prioriteit zal hebben. Ik denk dat veel mensen vooral houdbaar voedsel/water/energie zullen inslaan.

    Maar zo’n situatie is zo complex dat daar echt niks over te zeggen is.

  20. 26

    @23: korte termijn: euro blijft even stabiel op dit niveau, zakt later dit jaar in (misschien richting pariteit met dollar), door ellende in oost-europa + wat ECB evt. doet aan quantitative easing. Het idee is zo’n beetje dat europa d’r erger aan toe is dan de VS, omdat we en een gedeelte van de amerikaanse problematiek op ons bord hebben, en onze eigen bubbels, en de oost-europese bubbel. Plus veel onduidelijkheid over de fiscale structuur van de EU (wie gaat er betalen voor de ierse/spaanse huizenbubbel?)

  21. 27

    hoe zat dat ook alweer met dat spreekwoord uit de oude doos: het is een oude geschiedenis en toch blijft die steeds weer nieuw. Bijdrukken van geld is zelfs voor het machtige Amerika het paard achter de wagen spannen. Heeft Amerika niets geleerd van de Duitse toestanden in de twintiger jaren?