Journalisten moeten aan striktere regels voldoen

Elke week maakt GeenCommentaar ruimte voor een artikel van de satirische website de Speld! Nieuws zonder de ‘feitish’ van de reguliere media.

De NVJ (Nederlandse Vereniging van Journalisten) vaardigt nieuwe regels uit die metafoorgebruik moeten beperken. Doel van de nieuwe regelgeving is de mate van ernst, die metaforen plegen uit te drukken, in betere banen te leiden en zo de journalistiek weer tot een ‘serieus te nemen ambacht’ te maken. Journalistiek Nederland reageert vooralsnog verbijsterd.

Meest opvallende passage in de nieuwe regels betreft de specificaties over toe- en afnames. “Voordat er sprake is van een ‘opvallende’ toename dient er een goed gekwantificeerde 10%-toename te zijn. Tussen de 10 en 30% mogen de termen ‘golf’ worden gebruikt. Boven de 30% mag de term ‘vloedgolf’ worden gebruikt, en voor een ‘tsunami’ dient er een toename van minstens 200% te zijn.”

Iets soortgelijks geldt voor electorale verslaggeving. ‘PvdA gedecimeerd’ moet voortaan ook echt inhouden dat de aanhang van de PvdA tien keer zo klein is geworden. Van een ‘electoraal pak slaag’ mag pas worden gesproken als de verkiezingen daadwerkelijk tot gewelddadige incidenten hebben geleid.

Ook sportverslaggeving ontkomt niet aan de strenge regelgeving. Bij voetbal mag een schot op doel een ‘hard schot’ worden genoemd vanaf een snelheid van 60 km/u. Boven de 80 km/u mag de commentator pas spreken van een ‘poeier’ of een ‘kanonkogel’. Van een ‘streep’ is pas sprake als de bal zich in een volledig horizontale richting begeeft.

Tenslotte zal ook op economisch vlak de journalist niet ontkomen aan toetsing van zijn taalgebruik aan de werkelijkheid. Zo mag pas gesproken worden van ‘explosieve groei’ als er sprake is van een 99% significante, non-lineaire toename die zich gedurende minimaal anderhalf jaar heeft gemanifesteerd. Is hiervan geen sprake, dan zal het protocol ‘nieuwsvervalsing’ onverbiddelijk in gang worden gezet.

De journalistieke wereld verkeert in een schok na de bekendmaking van de nieuwe regelgeving. Daags na bekendmaking van het nieuws is een tsunami aan lidmaatschapsopzeggingen van de NVJ waarneembaar (224% ten opzichte van heel 2008). Sjuul Paradijs, hoofdredacteur van de Telegraaf, spreekt van een ‘cirkelzaagmoord op de wortels van de democratie’ en ‘een wanvertoning waar Napoleon in zijn nadagen nog een sappig puntje aan zou kunnen zuigen’. Een reporter van het Reformatorisch Dagblad sprak zelfs van ‘de slechtste beslissing sinds Mozes de Stenen Tafelen brak, daarmee het enig bestaande bewijs van het handschrift van de HEERE vernietigend’.

Sjuul Paradijs heeft bekendgemaakt juridische stappen te ondernemen tegen deze ‘ongerichte en ontoetsbare explosie van beklemmende regelgeving’.