#Dezeweek | De Al Qaida-dans

COLUMN - De terreurdreiging in Nederland is omhoog gegaan, maar hoe merken we dat eigenlijk?

Ik merkte er eigenlijk niks van, maar toen ik in het zwembad baantjes aan het trekken was, is de terreurdreiging van beperkt naar substantieel gegaan. Ik moet nu opeens rekening houden met een aanslag, maar ik heb eigenlijk geen flauw idee hoe dat moet.

Op 11 september 2001 was ik slechts acht, maar ik kan me nog wel herinneren ‘waar ik was’. Het was woensdagmiddag, de vrije middag, en ik ging bij een vriendje spelen. Zijn moeder kwam ons ophalen op het schoolplein en ze was zichtbaar ontdaan. Toen mijn vriendje vroeg wat de reden was, vertelde ze over de vliegtuigen die het World Trade Center in New York waren binnengevlogen. Ik weet nog goed dat we elkaar op de achterbank van de auto aankeken en dachten: ‘nou en?’

Ik was op dat ogenblik ongetwijfeld te jong om de impact van die gebeurtenis te begrijpen, maar in de jaren daarop zou ik opgroeien in wat ik, heel clichématig, een samenleving van angst zou noemen. Elk zoekgeraakt rugzakje ging gepaard met evacuaties en bomb-squads. De Nederlandse burger moest worden voorgelicht dat niet elke buurtbewoner met gezichtsbeharing zomaar terroristisch zou worden. Terreur als constant aanwezige levensbedreiging. De angst polariseerde en leverde politiek leiders als Pim Fortuyn en Geert Wilders op. Een bijna buitensporige angst die ik, ondanks mijn scepsis, wel te verklaren vond.

Hoewel de angst tot de orde van de dag behoorde, bleef die voor mij altijd ontzettend abstract. 9/11 was aan de andere kant van de wereld, maar ook aanslagen in Madrid en Londen waren nog net even te ver van mijn bed. Het gezicht van de angst, Osama Bin Laden, was even abstract. Hij verwerd dan ook tot een soort Voldemort, die zelfs zonder belichaming nog de vertegenwoordiging van het kwaad was. Je mocht zijn naam niet noemen, terwijl een kneuterige webcamvideo alles was wat je te zien kreeg.

Met een paar vriendjes verzonnen we in groep acht dan ook de ‘Al Qaida-dans’, waarin twee personen als torens fungeerden, en twee anderen er op het deuntje van de vogeltjesdans met gespreide armen omheen vlogen. Alles natuurlijk eindigend in een grote climax met instortende torens. Cru. Deels deden we het natuurlijk omdat we wisten dat ‘het niet mocht’, maar voor een groot deel ook omdat we ons nog niet eens een beetje een voorstelling konden maken van wat terreurdreiging nou eigenlijk inhield.

Ook nu zie ik iedereen om me heen nog de Al-Qaida-dans dansen. Volgens de alarmfase is een aanslag een reële optie, maar in plaats van op onze hoede te zijn, maken we ons collectief druk over het weer, een nieuwe paus of een luttele naamsverandering in het televisiebestel. Ik wil niet zeggen dat we achterdochtig moeten worden, dat we de schuilkelders in moeten. Zo lang je niet weet wat terreurdreiging is, kun je je dagelijks leven er niet door laten beïnvloeden.

Terreurdreiging is te abstract voor Nederland, daar verandert een alarmfase niets aan.

  1. 2

    11 september 2001 viel op een dinsdag. En bij het toneelstukje mis ik een jongetje dat een beetje afzijdig staat en aan het einde plotseling ineenzakt. Gebouw nr 7 was blijkbaar toen al uit het collectieve geheugen verdwenen.

  2. 4

    Lol @mozzarella. Ik zat in de tram en reed net langs het Amsterdamse WTC. Een vriend belde en ik constateerde dat die er nog stond. De volgende 8 uur was ik bezig mijn vriendin proberen te bereiken die in NY was en die dag óf het empire state building óf het WTC zou bezoeken.

  3. 5

    @3: Whaha… geloof me, het begrip terreur is al veel ouder dan 1988. Het gebruik van terreur ook. Zowel door heersers om angst te creëren als door verzet om daar weer tegen te ageren. Oorzaak en gevolg. En niemand weet waar en wanneer het begonnen is.

    Waarschijnlijk de stamaap die wat te hard brulde.

  4. 6

    hoho @5 wikipedia lijst natuurlijk alles.
    Al Qaida was al sinds 1993 actief volgens dit lijstje.

    In de 70-er jaren had je de PLO die een paar keer per jaar wat Israëliërs omlegde en de RAF die op trainingskamp ging bij Fatah in Jordanië.
    RAF gaf veel terreurdreiging in West-Duitsland.

  5. 7

    @5: het is een persoonlijk verhaal van Timmy. Timmie’s angst begon pas in 1988. Daarvoor kon terreur hem geen bal schelen, van welke kant of kleur dan ook. Pas in 1988 scheet hij zijn broek vol.

    De angst voor terreur begon volgens mij trouwens toen god Adam en Eva uit het paradijs joeg. Dat kwam behoorlijk bedreigend over, en is misschien wel de uiteindelijke oorzaak van de moord van Kaïn op Abel, of zou dat in het paradijs ook gebeurd zijn?

  6. 8

    @6: 1980, Bologna. Dat was de grootste aanslag in Europa in die tijd, met het grootste aantal slachtoffers, en dus de grootste terreurdaad. Waarom noem je die niet?

  7. 11

    @10, @8, @7 het artikel stelt de vraag:

    De terreurdreiging in Nederland is omhoog gegaan, maar hoe merken we dat eigenlijk?

    Of ‘we’ veel gemerkt hebben van de Red Scare 1919 kan ik mij niet goed meer herinneren. Wel dat ‘we’ op Schiphol in 1988 toename van terreurdreiging bemerkten aan het minutieus doorzoeken van onze koffers voor incheck.

  8. 14

    “Volgens de alarmfase is een aanslag een reële optie, maar in plaats van op onze hoede te zijn, maken we ons collectief druk over het weer”

    Het weer maakt in Nederland dan ook meer slachtoffers dan terrorisme.

  9. 15

    Die verhoogde terreurdreiging is voor mij heel concreet, de eerstvolgende aanslag vindt op 1 april plaats.

    Ik kan nog vragen of ik uitstel krijg, maar leuker dan dat kunnen ze het niet maken.

  10. 17

    @12: je suggereert nogal wat, met je instigeren. Heb je daar ook bewijzen voor, of is je enige bewijs dat de fascisten, die deze aanslag hebben gepleegd een training in Libië hebben gekregen, net als iedereen anders, die daar voor wilde betalen? Dat er verband is tussen het Libische regime en Lockerbie is aangetoond, maar de insinuatie, die jij hier nu neer pent, daar is geen enkel bewijs voor.

  11. 18

    @11: dat zei ik al, hè. Voor Timmy begint terreur pas op het moment, dat er zelf persoonlijk last van heeft. Voor de rest interesseert het hem geen bal.

  12. 19

    Er zijn ook een aantal militante Nederlandse moslims naar Syrië gegaan, die komen weer terug. Misschien gaan ze hier wel verder waar ze in Syrië zijn gestopt. We weten het niet.

  13. 22

    @17: doe niet zo gepikeerd. Het betrof vast geen time-management-cursus. En wie was toen de baas in Libie?
    “Ge-instigeerd door” was wellicht niet zo’n goede betiteling. Had beter kunnen zijn “mede mogelijk gemaakt door”. In de strafmaat zal het misschien een paar jaar schelen.

  14. 23

    @22: ook mede mogelijk gemaakt door is niet erg gelukkig gekozen. Het kan wel hoor, maar dan is het wel in de zin van dat de aanslag in Bologna mede mogelijk is gemaakt door Libië net zoals de aanslag op de Twin Towers mede mogelijk is gemaakt door de VS. De VS hebben jarenlang Al Qaïda financieel gesteund en bewapend. Hun betrokkenheid bij de aanslag op de Twin Towers is dus zelfs groter dan de betrokkenheid van Libië bij de aanslag in Bologna.

    Als dat je argument is, is het consequent. Ik zou het nooit zo zeggen. Guilty by association vind ik altijd een erg slecht argument.

  15. 24

    @23: we agree to disagree.
    Imho steunden de VS de Taliban. Die steunden later weer OBL. Of de VS daadwerkelijk Alqaida heeft gesteund weet ik niet. Ook niet relevant voor mijn opmerking over Kadaffy. (Mocht het overigens zo zijn, dan zijn de VS idd op een soortgelijke manier guilty by association.)
    Libie (onder Kadaffy) bood willens en wetens de ruimte aan terr. groeperingen om te oefenen en ondersteunde ze ook met geld (if i was informed correctly).
    Kadaffy heeft wellicht niet de opdracht gegeven, maar had redelijkerwijs kunnen vermoeden dat de heren terroristen geen bloedeloze intenties hadden.

  16. 25

    @24: volgens mij zijn we het wel eens hoor. Alleen zit jij nog in de ontkenningsfase wat de Amerikaanse betrokkenheid bij de steun aan alle islamitische strijdgroepen in Afghanistan betreft, al voordat de taliban bestonden en tot lang nadat ook al duidelijk was gebleken, dat de islamitische strijdgroepen ook niet al te veel goeds van plan waren. Er is weinig verschil met Khadaffi. Die wist ook niet, dat hij 2 fascisten getraind had, en ook niet, dat die het treinstation van Bologna op zouden gaan blazen. En het is wel zeker relevant voor je opmerking over Khadaffi, omdat het aangeeft, waar we jouw opmerking moeten plaatsen. Meet je met 2 maten, of noem je de VS ook schuldig aan de Twin Towers. Je geeft aan, dat je het laatste zal doen, maar beroept je daarbij volgens mij alleen op de ontkenning van de VS regering, dat ze Al Qaida niet rechtstreeks gesteund zouden hebben. Khadaffi kan zich op hetzelfde beroepen: hij heeft wat mensen opgeleid en nooit rechtstreeks geld of wapens aan de groep fascisten geleverd, die uiteindelijk de aanslag in Bologna zou plegen. Libië en de VS zijn beiden net zo schuldig of onschuldig voor een neutrale toeschouwer.