Thema Politiek

Hulspas weet het | beterschap uit Noord Korea

COLUMN - Het nieuws rond de medicijnprijzen neemt volstrekt schunnige vormen aan. Afgelopen week werd bekend dat het Amerikaanse bedrijf Allergan de patenten voor een bepaald type oogdruppels (commerciële naam: Restasis) doorverkoopt aan de Mohawk-indianen. Die runnen een reservaat (met casino’s en dergelijke) op de grens van de VS en Canada. Dankzij hun bijzondere geografische positie zijn ze ongrijpbaar voor de Amerikaanse wetgeving. En daarmee ook voor de concurrenten van Allergen, die die oogdruppels graag veel goedkoper willen namaken en daarom de patenten willen aanvechten.

Maar met de patenten opgeborgen in een reservaat, wordt de aanklacht onmogelijk en kan Allergan nog zeven jaar lang Restasis voor een woekerprijs verkopen. Er zijn honderdduizenden gebruikers van de druppels, die het bedrijf per zieke vierduizend dollar per jaar opleveren. Die zieken moeten dus nog zeven jaar bloeden. Huilen kan niet meer.

Open draad | Prinsjesdag 2017

Als hardwerkende Nederland heeft u natuurlijk helemaal geen tijd om te volgen wat het circus in Den Haag u vandaag voorschotelt. Maar wellicht is het u vergunt om een korte wijle uw werk in de steek te laten en uw licht te laten schijnen op de preek van den Koning en de begroting voor 2018. Wij heten u welkom alhier.

Militair vertoon

ELDERS - In Oost-Europa heerst een Koude Oorlog sfeer. Volgens de Finse minister van Defensie wordt er vooral een propagandaoorlog gevoerd.

Rusland en Wit-Rusland houden deze maand gezamenlijk militaire oefeningen onder de naam Zapad-2017. De operatie is onderdeel van een vier jaar durende cyclus van oefeningen in verschillende delen van Rusland. Zapad (Westen) speelt zich af langs de westelijke grens en dat leidt in aangrenzende landen en de westerse wereld tot verhoogde spanning.

In de OVSE is afgesproken dat bij militaire oefeningen met meer dan 13.000 soldaten buitenlandse waarnemers moeten worden toegelaten. Zapad haalt dat aantal niet volgens de Russen, maar dat wordt door NATO-analisten betwijfeld. Zij vermoeden dat het aantal deelnemers kan oplopen tot 100.000. Westerse media tonen zorgwekkende beelden. Trouw (€) had gisteren een graphic met een alarmerende vergelijking tussen aantallen soldaten aan de west- en de oostkant van de nieuwe Koude Oorlogsgrens: 405.560 tegen 879.00.

Quote du Jour | Teleurstelling

“I have lived the European project through my entire life. I have fought for it, I have worked for it. I have been through good times, and I have been through bad times … I have sometimes suffered with Europe and agonised over Europe. I have been through thick and thin with the European Union and never have I lost my love for the European Union. As we all know there is no love without disappointment, or very rarely.”

Jean-Claude Juncker hield zijn ‘state of the union’ en voegde er even een persoonlijke noot aan toe.

Utopisch en radicaal

OPINIE - Kritische kanttekeningen bij nieuwe voorstellen voor een basisinkomen.

Het is een aardig fenomeen: de oplaaiende discussie over het basisinkomen. Het onderwerp was tot voor kort nieuw. Ik kende Thomas More en Thomas Paine uit de vakliteratuur, maar deelde hun denken in bij het utopisme. Dat is zoiets als: niet serieus.

Toen ik serieuze voorstanders van het basisinkomen tegenkwam, moest ik me voorstellen hoe de Haagse ambtelijke en politieke toppen zouden reageren op voorstellen tot invoering. Omdat ik daar een paar decennia tussen heb gelopen, had ik een idee hoe dat zou gaan.

Mijn intuïtie zei: dat wordt niks, omdat de echte machthebbers er niet over willen praten. Maar wie zijn dat dan en waarom zouden ze dat niet willen? Het is wel vaker dat wat zweverige fantasten teveel geld willen uitgeven, dus er is geen reden om daarvan in paniek te raken.

Manifestatie en discussie

Op maandag 18 september, de dag voor Prinsjesdag heeft de Vereniging Basisinkomen een manifestatie op het Plein in Den Haag; inzet, meer bekendheid geven aan het idee, discussie over invoering bevorderen.

Op 16 oktober heeft het NPI een discussiemiddag in Nieuwspoort georganiseerd, die zich beweegt rond een concept onderzoekprogramma naar het basisinkomen.

Er ontstaat een soort beweging, die ik utopisch en radicaal zou willen noemen. Velen hebben mee gewerkt aan het stuk “De mogelijke invoering basisinkomen – Ruwe contouren en varianten” dat op de website van VBi te vinden; mijn naam staat er onder als contribuant, maar niet als ondertekenaar. Ik ben voor utopisch en radicaal denken, maar ik weet ook dat het openbaar bestuur een weerbarstig vak is.

In het stuk worden negen benaderingen en varianten verkend. Voor de lezers van het stuk, geef ik kort commentaar over de verdiensten daarvan.

Stemcomputers Duitse verkiezingen onveilig

NIEUWS - De Chaos Computer Club heeft in Duitsland de software van de stemcomputers die in veel van de deelstaten wordt gebruikt bij de aanstaande verkiezingen tegen het licht gehouden. Het result is vrij onthutsend; de stemsoftware is zo lek als een mandje:

“Elementary principles of IT-security were not heeded to. The amount of vulnerabilities and their severity exceeded our worst expectations”, says Linus Neumann, a speaker for the CCC that was involved in the study.

A depressing finding of the study is that a state-funded team of hackers is not even necessary to control the tabulation of the votes. The broken software update mechanism of “PC-Wahl” allows for one-click compromise. Together with the lacking security of the update server, this makes complete takeover quite feasible. Given the trivial nature of the attacks, it would be prudent to assume that not only the CCC is aware of these vulnerabilities.

Bij de woordcombinatie stemcomputers, hackers, kwetsbaarheden & verkiezingen denkt u nu uiteraard niet aan Rusland.

Wie is de baas?

ANALYSE - Soms ontstaat er een mooi relletje in het openbaar bestuur, waarvan wat te leren valt. Boeiend is het gedoe rond de veranderingen in het luchtruim, door de inzet van Lelystad Airport, als ontlasting van Schiphol.

Het cynisme over het bestuur wordt steeds groter, de prestaties, het leveren van het bestuur steeds minder, lijkt het. De overheid is in principe een blunderende sukkel, dus als je daar leuk werkt, kun je niet veel voorstellen. Maar het is een beetje lastiger.

Laten we de avonturen rond Schiphol, Lelystad en Teuge maar eens nader bezien.

Groei burgerluchtvaart

In 2011 schreef ik, toen als havenmeester van zweefvliegveld Terlet:

“de provincie zal aan de betrokken rijksoverheid helder moeten maken dat het Gelders Luchtruim alleen onder strenge voorwaarden door gemotoriseerde luchtvaart mag worden gebruikt, dus in corridors of op grotere hoogte. (> 2000 meter)

In ruil daarvoor heeft de provincie ook iets aan te bieden: bestuurlijke medewerking aan de stille luchtruimgebruikers (zoals zweefvliegers) bij het zoeken naar alternatieven voor het overvolle luchtruim in de Randstad.”

Het was te voorzien. De gedachte van een nieuw Schiphol in de Noordzee was losgelaten, de groeicijfers van de burgerluchtvaart waren bloemig, dus een toenemende druk van de luchtvaart in oostelijke richting lag wel voor de hand.

Waarom toont dan nu iedereen zich verrast en overvallen? Provincies, gemeentebesturen, belangenbehartigers, iedereen is van de leg.  Maar Lelystad moet naderings- en vertrekroutes hebben, als een deel van het verkeer van Schiphol daarheen moet. Dat betekent lager vliegverkeer boven Gelderland en Overijssel, met gevolgen voor bewoners, milieu, en ander vliegverkeer. Dat kon toch iedereen bedenken?

Orbán als splijtzwam in Europa

ELDERS - Hongarije verliest bij het Europese Hof. Het conflict van ‘dissident’ Orbán met de EU verscherpt.

Hongarije en Slowakije hebben hun zaak bij het Europese Hof van Justitie over de vluchtelingenquota verloren. Terwijl de Slowaakse premier Fico de beslissing van het Hof respecteert noemde de Hongaarse minister van Buitenlandse Zaken Peter Szijjarto het een ‘verschrikkelijke, onverantwoordelijke door de politiek gestuurde uitspraak’. Volgens hem is er sprake van ‘een verkrachting van de Europese wet en Europese waarden’. Waar hebben we een dergelijke reactie op een rechterlijke uitspraak eerder gehoord?

Hongarije zou volgens EU-afspraken 1294 vluchtelingen, die nu nog in Griekenland en Italië verblijven, moeten opnemen, Slowakije 802. Slowakije heeft inmiddels enkele asielzoekers opgenomen, Hongarije weigert net als Polen en Tsjechië aan de afspraken te voldoen. Wel heeft de Hongaarse premier Viktor Orbán de EU aangeslagen voor de kosten van een hek langs de grens met Servië en Kroatië dat eventueel nieuwe stromen vluchtelingen moet weren. Een ‘gebaar van solidariteit’, noemde Orbán zijn claim. Volgens voorzitter Juncker van de Europese Commissie is solidariteit niet à la carte te verkrijgen. Maar Orbán meent dat de rekening voor de bescherming van Europa tegen ‘terroristen’ niet eenzijdig bij de Hongaarse belastingbetaler gelegd kan worden. De Pester Lloyd, een Duitstalige kritische internetkrant, stelde namens die belastingbetalers de rekening op voor wat Orbán hen nog schuldig is vanwege een reeks van dubieuze maatregelen.

Na een eerdere clashes tussen Brussel en Boedapest, recentelijk nog over de sluiting van de Europese Universiteit en beperkingen die NGO’s met buitenlandse financiering worden opgelegd, kan de vraag gesteld worden of de bedreiging van de Europese eenheid door Hongarije en Polen niet veel groter is dan de Brexit. Dat schrijft Patrick Smyth, correspondent van de Irish Times in Brussel.  Binnenkort zal de Commissie de lidstaten vragen in te stemmen met juridische maatregelen tegen Polen dat zich niets aantrekt van Brusselse bezwaren tegen hervorming van het Poolse rechtssysteem. Hoe gaan Hongarije en de andere Centraal-Europese lidstaten hierop reageren?

De poederbende

COLUMN - De Coöperatie Laatste Wil heeft een poeder gevonden dat vrij verhandeld wordt en waarmee je makkelijk je leven kunt beëindigen: meng twee gram ervan met wat water, drink dat op, en binnen een half uur ben je dood. Het proces is onomkeerbaar. Het poeder wordt gewoonlijk als conserveringsmiddel gebruikt en doet je bloeddruk zo snel zakken dat je in coma raakt; ik vermoed dat je bloed erdoor stolt.

Terecht kondigde de CLW aan dat de pil van Drion nu eindelijk binnen handbereik ligt: een handzaam, effectief en verhoudingsgewijs vriendelijk middel om je leven te beëindigen.

De naam en besteladressen van het middel wil de organisatie alleen bekendmaken aan mensen die al geruime tijd lid zijn: dit om overhaast gebruik te voorkomen. Informatie geven over deugdelijke middelen voor zelfdoding en waar die te koop zijn, is niet strafbaar: veel boeken en brochures bieden zulke informatie al.