Thema Algemeen

Goed volk | Kleften, poëtische bandieten

COLUMN - Ik heb bijna al het werk van schrijver en avonturier A. den Doolaard in de kast staan, maar voor zover ik heb kunnen nagaan heeft hij nooit over de Kleften in het noorden van Griekenland geschreven, hoewel hij deze lieden volgens mij toch bijzonder interessant en sympathiek zou hebben gevonden. Maar Den Doolaard was meer gecharmeerd van de Griekse eilanden en schreef voorts over de enigszins vergelijkbare Bulgaarse Komitadji in Macedonië en de moordenaars die in het vooroorlogse Joegoslavië als gevolg van bloedwraak de bergen invluchtten: zie het overbekende De herberg met het hoefijzer.

De Kleften (ook gespeld: Klephten, vertaling van het Griekse Kléftes, enkelvoud Kléftis, van het werkwoord kléptein (stelen), waren in eerste instantie Grieken die in de vijftiende tot en met de negentiende eeuw op de vlucht voor het gezag van die tijd, de Ottomaanse bezetter, de bergen in vluchtten. Deze vluchtelingen hadden meestal iets op hun kerfstok, dat niet zelden met bloedwraak of schulden te maken had, maar waren ook niet bepaald vriendjes van de Turken. Ze klitten samen tot een aparte bevolkingsgroep met een eigen cultuur op het gebied liederen/poëzie, muziek, dans en zelfs eten. De meeste Griekse restaurants in Nederland serveren een schotel die kleftiko wordt genoemd: ‘in de stijl van de Kleften’.

Werkloosheid onder vluchtelingen heeft Den Haag (deels) aan zichzelf te danken

Leo Lucassen schrijft in zijn column voor RTLZ dat de lage arbeidsparticipatie onder vluchteling toch ook voor een (flink) deel aan de politici in Den Haag zelf is te wijten:

Vluchtelingen zitten na aankomst in Nederland vaak lang werkloos thuis. Dat werd afgelopen week wederom bevestigd in deze monitor. Het Financieele Dagblad kopte naar aanleiding van de publicatie: ‘Hardnekkige werkloosheid statushouders opnieuw bevestigd’. Maar wiens schuld is dat?

Het lijkt ook weer een typisch voorbeeld van “penny wise, pound foulish”:

Ja dat kost uiteraard geld, maar dat kost bijstand ook. En als een dergelijk beleid goed wordt aangepakt en vormgegeven, dan verdient het zich vanzelf terug. Kortom, zelfs al heb je een rothekel aan vluchtelingen, dan is het nog (of juist) uit welbegrepen eigenbelang goed om ervoor te zorgen dat hun integratie zo voorspoedig mogelijk verloopt en vluchtelingen zo snel mogelijk op eigen benen kunnen staan.

Quote du Jour | Spitsdrukte

Elk jaar is het weer een nieuwsitem zo vlak na de vakantie: de drukte in de spits neemt toe, in de trein, op de weg, wat kunnen we er aan doen?

Volgens Lauk Woltring, adviseur op het gebied van opvoeding en verkeerseducatie, ligt er ook een taak bij de scholen en bedrijven. “Ook zij zitten in het circuit van 8 tot 18 uur. Het is niet altijd een persoonlijke wens van mensen om op die tijden te werken of naar school te gaan”, vertelt hij. “En op hun beurt zijn die instellingen ook weer afhankelijk van allerlei factoren.”

“Bovendien is ons hele sociale leven ingesteld op werk en studie tussen die tijden. Veel mensen hebben nauwelijks de mogelijkheid om hun tijden aan te passen”, zegt Woltring. “En als dat er wel is, heeft het vaak consequenties voor bijvoorbeeld de partner en werk- of thuissituatie.”

Maar het heeft ook te maken met ingesleten gewoontes, zegt Ilse Harms, verkeerspsycholoog aan Rijksuniversiteit Groningen. “Ritjes die we iedere dag maken, bijvoorbeeld woon-werk-ritten, zijn routines en dus automatisch gedrag”, vertelt zij. “De consequentie is dat we daar niet meer over nadenken.”

Mensen staan dus niet meer stil bij het vervoersmiddel dat ze nemen, of op welk tijdstip ze dat doen. “Want ze hebben al een ingeslepen patroon. Het kan aangepast worden, maar dat ligt ingewikkeld”, vertelt Harms. “Om gedrag te kunnen veranderen en patronen te doorbreken, moet je dat met iets groots doen, of op het juiste moment, bijvoorbeeld als men een nieuw woon- of werkadres heeft en opnieuw moet nadenken over de reis.”

Zomergasten 2019 met Wanda de Kanter

Let op: dit is de vooraankondiging. Hier leest u de recensie.

Ik zou het mooi vinden als ik door die drie uur kan laten zien dat je niet jezelf als maat moet nemen en hoe we beter voor elkaar kunnen zorgen.

VPRO’s vijfde zomergast Wanda de Kanter vindt haar Zomergastenavond geslaagd als mensen zien dat het leven meer is dan hun eigen leven. Zelf hanteert ze een brede kijk als longarts: niet alleen patiënten behandelen, ook kijken naar de oorzaken en die aanpakken, zodat in de toekomst minder mensen sterven aan longkanker.

Er staan fragmenten uit prachtige documentaires op het programma en in de nazit haar keuzefilm ‘The Insider’, over een klokkenluider uit de Amerikaanse tabaksindustrie, die onthult dat er aan sigaretten stoffen worden toegevoegd, die ze verslavend te maken. Een journalist wil dat wereldkundig maken, maar onder druk van de tabakslobby mag de journalist de informatie van de klokkenluider niet uitzenden.

Wanda de Kanter is, samen met haar collega Pauline Dekker, al jaren bezig de tabaksindustrie verantwoordelijk te houden. Ze hebben de website TabakNee online, “een onderzoeksjournalistieke website over de activiteiten en de machtige lobby van de tabaksindustrie in Nederland”.

Henry Keizer beloont zichzelf wéér rijkelijk

Een staaltje onbeschaamd graaien van de oud-voorzitter van de VVD:

Terwijl het strafrechtelijk onderzoek nog naar hem loopt, heeft oud-voorzitter Henry Keizer van de VVD zichzelf en zijn drie compagnons weer een salarisverhoging gegeven. Het viertal keerde zichzelf in 2018 bijna 2,7 miljoen euro uit, een slordige 250.000 euro meer dan in het jaar ervoor.

Quote du Jour | Nuttige studies

Quote du Jour

Kijk uit voor wat ze ‘nuttige studies’ noemen. Dat wordt niks als je het niet ook echt leuk vindt.

Tijdens een interview op Lowlands geeft premier Mark Rutte de aanwezige jongeren het advies om vooral een studie te gaan doen die ze leuk vinden. Een nuttige studie die je niet leuk vindt wordt niks volgens hem.

Hier lijkt onze Mark een goed punt te hebben. Op basis van gezond verstand zou je zeggen dat een gemotiveerde student sneller en vaker de eindstreep van de studie haalt. De realiteit is echter anders, motivatie lijkt niet zo’n hele goede voorspeller voor studiesucces.

Dat dit ook haaks staat op het te pas en te onpas afgeven op zogenaamde “pretstudies” van zijn eigen VVD, mag de pret natuurlijk niet drukken. Opportunistisch is het wel.

Misschien wordt het tijd om de term nuttige studies eens beter te definieren. En laten we dan vooral verder kijken dan de economische invulling van kans op een baan. Persoonlijke ontplooing en nut voor de samenleving zijn namelijk ook nuttig.

Ondertussen in Qatar (2)

ACHTERGROND - Ter aanvulling op wat we gisteren schreven, nu: wat speelt er nog meer in Qatar?

We lezen weinig over Qatar in onze media. Na de eerste golf van aandacht, toen het land door de FIFA werd gekozen als gastheer voor het WK voetballen in 2022, verslapte de interesse tot bijna nihil.

Nog los van  de schandalen en mensenrechtelijke kwesties, haalt Qatar in buitenlandse media regelmatig het nieuws als het kleine oliestaatje dat zich, tegen de verdrukking van omringende landen in, zich nationaal en internationaal probeer te ontwikkelen.

In de WK schijnwerpers

Natuurlijk weet Qatar nu dat de rest van de wereld af en toe een blik werpt en Qatar wil niets liever dan gezien worden als een vredelievend, gastvrij land dat de wereld veel moois heeft te bieden.  Dus ontvangt ze een kritisch rapport van Amnesty International met “We deal with constructive criticism very positively” en verklaart zichzelf als “the best when it comes to our region” wat betreft de toegezegde hervormingen.

Ondertussen in Qatar…

ELDERS - Onze vaste buitenlandredacteur neemt even een welverdiende vakantie. Ondertussen proberen we de leemte te vullen met nieuws elders uit de wereld. Ondertussen in Qatar…. (zie ook deel 2).

Wat lezen we weinig over Qatar. Dat komt natuurlijk omdat het WK voetballen daar nog niet is begonnen. Wacht maar af, als dankzij louche FIFA-bestuurders, het door corruptie en fraude tot stand gekomen evenement in 2022 wordt afgetrapt, zullen we vrijwel dagelijks nieuws uit Qatar over ons heen krijgen.

Qatar kon beginnen aan de opbouw van het toernooitje, maar kreeg onmiddellijk kritiek over zich heen omdat de een na de andere gastarbeider dood van de bouwsteigers viel. Ach, zou Ronald de Boer zeggen: In Nederland gaat ook wel eens wat mis.

Tellen

COLUMN - Tellen is een vak, u begint er niet voor niets al mee op de kleuterschool, ruim voordat u aan lezen en schrijven begint. En u gaat ermee door tot aan het einde van uw schoolcarrière. Desalniettemin helpt dat bij de meeste mensen niet.

Als ik een voorbeeld uit eigen ervaring mag debiteren: du moment dat ik iets rekenkundigs uitleg op een manier die zowel kort en bondig is als ondubbelzinnig, haken mijn collega’s vrijwel zonder uitzondering en onmiddellijk af. De kwestie hoeft niet ingewikkelder te zijn dan een reeks getallen die opgeteld en afgetrokken moeten worden.

Wie iets rekenkundigs wil uitleggen op een manier die zowel kort en bondig is als ondubbelzinnig, moet zich namelijk bedienen van een formulering die wiskundig is, of daar sterk op lijkt. Ik ben iemand die denkt – er zelfs van overtuigd is – dat het daar eenvoudiger en begrijpelijker van wordt, maar de meerderheid der mensheid denkt daar genuanceerder over. Ik vermoed dat hier ergens de definitie gezocht moet worden van het fenomeen ‘nerd’, maar dat terzijde.

Terzake:

Elders in de wereld

NIEUWS - Onze vaste buitenlandredacteur neemt even een welverdiende vakantie. Ondertussen vullen we de leemte op met nieuws elders uit de wereld.

Degenen die menen dat Nederland wordt overstroomt met buitenlanders halen hun gelijk uit de cijfers van  het NBTC (Nederlands Bureau voor Toerisme & Congressen). In een net uitgegeven trendanalyse wordt vermeld dat het aantal buitenlanders dat hier komt voor vakantie, zakelijke bijeenkomsten of congressen dit jaar met 4% zal toenemen. In 2018 was er al een toename van 5% t.o.v. 2017. Kortom: we gaan van ruim 16,5 miljoen gasten naar een krappe 19,5 miljoen bezoekers.

En dit landje is nog drukker geworden, voegde het CBS daar deze week aan toe. Vooral door immigratie is de bevolking in de eerste helft van dit jaar sneller gegroeid dan vorig jaar.

Poolse migranten vormen de grootste groep, Indiërs zijn een goede tweede geworden en de sterkst groeiende groepen migranten hebben een achtergrond in de voormalige Sovjet-Unie, het Verenigd Koninkrijk en Turkije.

Wat? Geen stromen Afrikanen? Geen stortvloed Syriërs, Afghanen en Pakistanen?