Wipwap Wouter

Net voor de jaarwisseling kwam de aap uit de mouw bij Wouter Bos. Volgens hem stond het CDA dichterbij de PvdA dan GroenLinks en SP. Natuurlijk, hij zei het in een interview met De Telegraaf, die niet te beroerd was die quote in vette letters te presenteren, maar hij had het gezegd. Was u verbaasd?

Ik niet. Hooguit over het feit dat hij een duidelijke uitspraak gedaan had. Wouter Bos doet immers hooguit uitspraken die je duidelijk onderdeel van een links gedachtengoed zou kunnen noemen wanneer hij zeker weet dat de PvdA geen doorslaggevende rol speelt bij de stemmingen. Vanaf het moment dat hij fractievoorzitter wilde worden, koketteerde hij maar wat graag met Joop den Uyl als groot voorbeeld. In de praktijk is zijn Shell-achtergrond aanzienlijk prominenter aanwezig. Wouter Bos is meer New Labour dan sociaal-democraat. Geld en macht gaan boven principes.

Zoals gezegd was ik hooguit verbaasd over Bos’ duidelijke keuze. Wouter Bos bleek echter volstrekt dezelfde gebleven door enkele dagen later alweer te roepen dat hij geen keuze gemaakt had. “Ik kies voor geen enkele partij.” Zo kennen we je weer, Wouter!

Zullen PvdA’ers zich daar erg druk om maken? Vermoedelijk niet, want in de peilingen is de PvdA nog altijd met afstand de grootste partij. Er is echter een ander punt waar ze zich wel zorgen over zouden moeten maken: Bos heeft de onderhandelingspositie van de PvdA nu al anderhalf jaar voor aanvang van de coalitie-onderhandelingen weggegeven. Zeker, hij heeft zijn woorden genuanceerd, maar ook in die nuancering ligt nog weinig warmte voor een links kabinet.

Bij de vorige coalitie-onderhandelingen waarbij Bos betrokken was, werd hij door Balkenende en Verhagen zover de hoek ingedrukt dat hij wel móest afzien van een kabinet met het CDA. Door nu al uit te spreken dat hij een links kabinet niet ziet zitten, geeft hij het CDA alle ruimte om hetzelfde trucje nóg een keer uit te halen. Balkenende en vooral Verhagen bleken vorige keer al betere onderhandelaars dan Bos, dus er rest weinig hoop voor de PvdA.

Okee, een CDA/VVD/D66-kabinet zal waarschijnlijk niet lukken. Maar door zich bij voorbaat uit te leveren aan het CDA kan die partij zijn poot stijf houden om er straks een kabinet mét de VVD uit te slepen. Met een meerderheid van de partijen die nu ook in het kabinet zitten. De bal kunnen ze steeds bij Wouter Bos neerleggen, die zich niet kan veroorloven dat de kabinetsformatie te zijner tijd mislukt. Dat zou immers wel eens kunnen betekenen dat zijn zojuist behaalde verkiezingswinst in door mislukte coalitiebesprekingen noodzakelijk geworden volgende verkiezingen meteen flink slinkt.

Het scenario uit 1977 zal zich nu gaan herhalen: de PvdA wint de verkiezingen en verliest de coalitie-onderhandelingen. Toen kwam de PvdA in het geheel niet in het kabinet, straks zullen ze hooguit een minderheid in het kabinet vormen. En dat allemaal dankzij het strategisch positie kiezen van Wouter Bos.

In zijn poging om de schade te herstellen sprak hij de verwachting uit dat Balkenende het veld zou ruimen. “Het is zeer ongebruikelijk dat een zittende premier na verloren verkiezingen onder een andere premier wil dienen.” Het is ook erg ongebruikelijk dat de winnaar van de verkiezingen onder een andere premier gaat dienen. En toch zegt iets mij dat Wipwap Wouter alles zal doen om minister te worden. Ook als dat in Balkenende-III is.

  1. 1

    “Bos heeft de onderhandelingspositie van de PvdA nu al anderhalf jaar voor aanvang van de coalitie-onderhandelingen weggegeven.”

    Ik kan mij herinneren dat de heren Verhagen en Jozias dat al tijden hadden gedaan; ze willen gewoon door met elkaar en niet met de Pvda. Wat is dus het probleem? Niets; misschien W.Bos zelf, omdat een overgrote meerderheid van de pvda-leden allang heeft laten weten dat een linkse coalitie de voorkeur geniet….. En het lijkt mij persoonlijk héél sterk dat het CDA en de VVD überhaupt nog stemmen weten te trekken als de loonstrookjes van de maand januari in de bus zijn gevallen… ;-)

  2. 3

    Opa: het CDA zit nog steeds in een comfortabele middenpositie tussen VVD en PvdA, ook al is die middenpositie flink naar rechts opgeschoven. En wat die loonstrookjes betreft: de kiezers van CDA en VVD gaan er nu al flink op vooruit, en dat zal komend jaar niet minder worden. Voeg daarbij de massa’s lage inkomens die al jaren CDA stemmen *omdat ze dat altijd al gedaan hebben* en het CDA en de VVD houden genoeg ruimte over om de PvdA een hak te zetten. En zoals gezegd zijn nieuwe verkiezingen een beter scenario voor CDA en VVD dan voor de PvdA….

  3. 4

    Het probleem van Wouter Bos is dat hij eigenlijk eerder een linkse CDA-er dan een rechtse PvdA-er is.
    Ik denk dat de verkiezingen deze keer toch echt voor een linkse coalitie zorgen.
    Het ergste scenario dat Bos zich kan voorstellen is dat hij als minister-president in dat kabinet de mantel uitgeveegd krijgt door Groen Links en SP, als zijnde de conservatieve en asociale factor.
    Misschien is zijn plaagstoot richting links achteraf bezien daarom nog niet eens zo onverstandig.
    Zo kan hij straks verzuchten: “Ik wist december vorig jaar al dat het moeilijk zou worden, dat we niet over alle punten overeenstemming hebben. Toch blijven we het proberen.”
    Al kiest hij vast betere woorden dan ik kan verzinnen. Immers, anders werd ik wel minister president.

  4. 6

    Aardige persoon hr Bos ook ietwat naief wat ook weer iets charmants heeft, zijn strijd binnen de pvda is nog lang niet gestreden. Eerst de fik in die ouwe garde en dat zal nog wel enige tijd op zich laten wachten.

    Op naar het twee-partijen stelsel. Ben terzijde ontzettend benieuwd hoe het in Rotterdam, gemeenteverkiezingen, zal gaan.

  5. 7

    Larie: een tweepartijenstelsel is het beroerdste wat je kunt hebben. Je krijgt namelijk twee partijen die4 zich alleen druk gaan maken om middengroepen en vluegels meer naar het uiteinde van het spectrum volstrekt verwaarlozen. Die zullen immers tóch niet overlopen naar de andere kant. Het gevolg is dat je een conservatieve en een héél conservatieve stroming krijgt.

    Bovendien betekent het, dat je bij iedere machtswisseling op essentiële punten een volstrekt tegenovergesteld beleid krijgt. De partijen zullen het grootste deel van de tijd bezig zijn om het ingezette beleid terug te draaien en enige continuïteit kun je schudden. Hoeveel nadelen er ook zijn aan een meerpartijenstelsel, een tweepartijenstelsel is m.i. per definitie beroerder.

  6. 9

    Nu ik even verder schakel lijkt het democratisch bestel wat bleekjes om niet te zeggen dood. De Griekse fora van weleer hebben het werk geklaard en nu naar iets nieuws.

  7. 12

    Ik was een tijd voornemens Pvda te stemmen, maar juist door het gebrek aan (het kenbaar maken van) standpunten van Bos begint mij inmiddels behoorlijk te irriteren. Het is dat ik de andere partijen nog waardelozer vind. Of zou dat de tactiek van Wouter zijn ? Dat hij zou terugkomen op zijn woorden had ik wel verwacht. Dat Cohen op zijn woorden terug kwam vind ik veel spijtiger.

  8. 13

    De hele presentatie van Wouter Bos is niet slim. De verkiezingen zijn pas in 2007; de sprint is te vroeg ingezet en zoals Eric schrijft liggen de kaarten op tafel. Daarnaast is het voor tegenstanders erg makkelijk om de aanval te openen op een lijsttrekker die geen premier wil worden in moeilijke periode (2003) maar wel in betere tijden (2007); Ook hierin is Wouter Bos een te zwak leider.

  9. 16

    Marco: ik denk dat dat (nog) niet vergelijkbaar is. In Frankrijk is er nog veel meer sprake van achterstelling van allochtonen. Zo’n 1/3 van alle banen daar staat niet open voor niet-Fransen, *van rechtswege* dus. Feitelijk is hogere werkloosheid onder allochtonen, dus ook grotere armoede, daar in de wet verankerd. Er is weinig om optimistisch te zijn over de toestand hier, maar dat is nog wel een stuk verwijderd van de situatie in Frankrijk.

  10. 17

    Sorry hoor, zijn het niet de vakbonden in Frankrijk die de arbeidsdeelname van allochtonen onmogelijk maken? Laat dat nu net die socialistische aanhang zijn.. woutertje moet nog veel slopen binnen zijn partij

  11. 18

    Sikbock: waarom dat “sorry hoor”? Heb ik het tegendeel beweerd? Ik zeg alleen dat de situatie voor allochtonen in Frankrijk vele malen beroerder is dan voor allochtonen hier.

    Dat neemt niet weg dat ik de manier waarop allochtonen hier steeds meer in de verdrukking komen verre van gezond vind. Verplicht dure inburgeringscursussen volgen om nog steeds te horen te krijgen dat je niet wordt gediscrimineerd op de arbeidsmarkt en voortdurend te moeten uitleggen dat je wel moslim, maar tegen geweld bent lijkt me geen lolletje. Die tendens lijkt alleen maar sterker te worden en daar maakt ook Wouter Bos zich niet druk over.

    Overigens is Wouter Bos net zo’n machtspoliticus als Kok en Melkert, dus nieuw aan Bos is hooguit dat hij nóg minder socialistisch is dan zijn voorgangers…

  12. 19

    Ik vind het wat voorbarig om nu al over mogelijke volgende coalities te gaan spreken. Weliswaar staat de PvdA er goed voor in de peilingen, maar wat heb je daar aan als je weet dat veel kiezers zo zweven dat ze even wendbaar zijn als Wouter Bos zelf? Bovendien sluit ik niet uit dat het kabinet nog populairder wordt als de economische groei inderdaad boven de drie procent uit gaat komen.

  13. 20

    @Eric: De Allochtonen in Frankrijk hadden het in de landen waar ze oorspronkelijk vandaan kwamen misschien nog wel veel slechter..

    In Nederland zijn ze inderdaad ( door onze uitgebreide voorzieningen) (nog) beter terechtgekomen.

    Wouter is de lijsttrekker van een volkspartij die tegelijkertijd ook een middenpartij wil zijn. De mening van die grote doelgroep is dat allochtonen aangesproken mogen worden op hun verantwoordelijkheden. Wouter is het daar klaarblijkelijk mee eens of waait, als rechtgeaard politicus met die wind mee.

    Voor mensen die vinden dat allochtonen zielige mensen zijn die vooral hulp nodig hebben kun je tegenwoordig volgens mij beter terecht bij groen links..

    Maar ook daar zal de tijdgeest niet aan voorbijgaan.. Ik denk dan ook dat “echte linkse”” mensen roependen in de woestijn zullen worden. Actie en reactie tenslotte.. over 10 jaar ofzo wordt er wel weer een nieuwe trend ingezet