Waar blijven de makers?

DATA - Al jarenlang roepen politici dat er in het hoger onderwijs meer aandacht moet zijn voor die richtingen waar mensen opgeleid worden worden die nog weten hoe fysieke zaken werken en gebouwd moeten worden. Ondanks die roep, stijgt het aandeel afstudeerders in die richting niet.

Sterker nog, sinds we twee jaar geleden het overzicht maakten, is het aandeel afstudeerders dat met een niet-constructieve achtergrond alleen maar gestegen. Nog steeds is meer dan de helft van de afstudeerders er om de maatschappij te duiden, om mensen te sturen die wel wat maken of om recht te spreken. Geen van allen draagt vanuit de studie bij aan de maakindustrie. (Grafiek na de streep.)

afstudeerrichting_1952_2011_475

Dus beste politici, doe nou eindelijk wat.

  1. 1

    Opmerkelijk dat rode vlak: sociale wetenschappen, bedrijfskunde en recht. Alsof die niet ‘mutual exclusive’ zijn. In elk geval vind ik de groep niet bij elkaar horen maar eerder afzonderlijk te beschouwen. Als je sociale wetenschappen en bedrijfskunde bij elkaar vind horen – wat op zijn minst wordt geïnsinueerd – dan beschouw je de samenleving dus als een bedrijf. Voeg daar recht aan toe en het is duidelijk waarom we aan de krokodillen zijn overgeleverd.

    De samentrekking van die drie is vreemd.

    Staat los van het punt dat wordt gemaakt, maar toch.

  2. 2

    @1: Dat ligt toch wel heel erg aan je gezichtspunt. Het is volkomen legitiem om economie (en waarschijnlijk ook bedrijfskunde) te zien als een sociale wetenschap. Daar mee beschouw je de samenleving niet als een bedrijf, maar een bedrijf als een (deel van een) samenleving.

  3. 5

    Zoals iedereen met wat arbeidservaring weet is er makkelijker veel geld te verdienen met lullen dan met echt wat maken. Dat laatste spreekt namelijk voor zichzelf en de eigen rol in het tot stand komen ervan is niet tot astronomische proporties op te blazen, zoals in andere beroepsgroepen.

  4. 8

    @5: Volgens mij vinden veel makers (lassers, electro-monteurs, monteurs van koelinstallaties) makkelijker werk dan journalisten en historici.

    Of de salarissen dan ook hoger zijn, weet ik niet.

  5. 10

    Vrees dat de politiek hier niet alleen in staat. Technische (maak-) opleidingen worden geacht moeilijk te zijn (discussie of dat echt zo is), althans moeilijker dan Bedrijfskunde en recht. En wat hierboven al genoemd wordt, achter de tekentafel verdien je op den duur minder dan achter de directeurstafel. Kortom, waarom ploeteren op zware beta, als je met een beetje stampwerk veel meer gaat verdienen? Daarbij komt ook nog eens kapitaalvernietiging; moeilijk te achterhalen maar mijn onderbuik en borreltafel analyse in mijn directe omgeving zegt mij dat het gros van de hoog technisch opgeleiden slechts kort “achter de tekentafel” staan en vrij snel de stap naar iets met management maken. Eerst nog management dat dicht bij techniek staat, bijv. de projectleider die zelf ook nog es wat verzint maar al snel verdwijnen veel hoog opgeleide technici in “general management”, sales management, business develpment etcetcetc achtige functies. Ooit es 1 bedrijf tegengekomen die een speciaal technisch master programma hebben lopen in hun bedrijf waarbij een technisch iemand op den duur net zoveel gaat verdienen als een manager met gelijk aantal jaren ervaring etc. zodat de prikkel om manager te worden minder groot wordt.

  6. 11

    @5: Misschien, maar juist bij producten waar je precies ziet wat je krijgt is het moeilijker een hoge prijs te rekenen dan bij andere vagere producten.

    Dat drukt de salarissen en daarmee de aantrekkingskracht van bepaalde beroepen.

  7. 12

    @10: bij het bedrijf waar ik werk heb je specialisten, projectleiders en de lijn (die behalve het echt hogere management daarnaast ook nog specialist of projectleider zijn). Specialisten kunnen op dezelfde manier groeien als projectleiders / de lijn. Ik ken specialisten die een (technische) PhD doen naast hun baan (vanuit het bedrijf dus). Voor mijn bedrijf gaat het dus niet op.

  8. 13

    @12: Als jouw bedrijf dan enige duizenden werknemers heeft, dan heeft dat impact….
    Maar ik vrees dat het te klein en incidenteel is om wat #10 zegt te ontkrachten.

  9. 14

    @13 Het gaat om een paar duizend (die niet allemaal een technische opleiding hebben gevolgd). Daarbij geldt dus wel nog steeds dat een deel van de technisch opgeleide collega’s het pad van projectleiders/managersschap kiezen. Maar qua beloning is er formeel geen onderscheid tussen de drie groepen. Dit natuurlijk minder over het verschil in beloning met bedrijven met een ander vakgebied. Bij een (goed) advocatenbureau of bank verdien je denk ik meer met een gelijke werkervaring (in kennis en uren).

  10. 15

    @14: Interessante case. Mijn ervaring (ik kom bij veel verschillende bedrijven en organisaties) is dat het niet gebruikelijk is. Welke sector is het? (als je het niet wilt prijsgeven om iedere mogelijke link naar je identiteit af te schermen, begrijp ik dat).

  11. 17

    Ah het is weer die tijd van het jaar: Steeph klaagt over het lot van de ondergewaardeerde beta, die zou namelijk “fysiek constructief” zijn. IK zeg nu hetzelfde als de laatste keer toen ik deze klaagzang aanlas: zonder maakindustrie geen makers. Het relatief lage percentage beta-afgestudeerden hebben een grotere kans om bij een financiele instelling dan een fabriek terecht te komen. Wil je meer technici, dan moet je pleiten voor meer technische bedrijven/industrie. Die vaak vies en vervuilend is, dus tel uit je winst.

  12. 18

    @17: En zonder makers geen bruggen, wegen, sporen, gebouwen, etc…
    Verder zijn beide zaken een andere kant van dezelfde medaille. En als het slim aangepakt wordt, minder vervuilend.

  13. 19

    @18: Ik heb gehoord dat de bouw ook een vrij vervuilende sector is. Wil je meer ‘makers’ dan moet je pleiten voor meer (snel)wegen, sporen, huizen, etc. Vraag me af hoe je dat met je andere denkbeelden weet te rijmen.

  14. 20

    @19: Ik zeg vooral dat het er niet minder moeten worden. Al was het maar om dat wat we hebben te kunnen onderhouden en vervangen.
    En ik zeg ook niet dat ze het net zo vervuilend moeten doen als hun voorgangers. Maar juist om het minder vervuilend te doen hebben we weer meer van de juiste mensen met de vaardigheid van het nieuwe dingen maken nodig….

  15. 21

    @20: Je ‘vergeet’ dat het aantal studenten ook flink is toegenomen de laatste jaren. Het zal me verbazen als het aantal beta’s/makers/nerds in absolute zin is afgenomen. Dus is er wel een probleem? Er is niet heel veel werk voor beta’s – want deindustrialisatie – en daarom zijn er steeds minder beta’s (in relatieve zin).

  16. 22

    @21: Je stapt steeds naar een volgend argument :-)

    Inderdaad, in absolute zin neemt het toe. Net als de bevolking en het aantal bruggen, gebouwen etc…
    En ja, relatief gezien zijn er voor bepaalde zaken minder nodig. Maar er ontstaan nieuwe vakgebieden (denk aan de ICT, biotechnologie, nanotechnologie, etc…) waar vervolgens een nieuwe vraag ontstaat.

    Overigens ook interessant om de positie om te draaien. Is het wel wenselijk om zoveel “alfa’s” te hebben in de maatschappij? (zowel in absolute als relatieve zin)….

  17. 23

    Het is absoluut niet wenselijk om zoveel alfa’s te hebben. Ik denk dat het een gevolg is van het feit dat er eigenlijk steeds minder werk überhaupt is (door de massa-produktie, de automatisering en de lage-loon-landen), en dat het een soort zelfregulerend mechanisme van de maatschapppij is die ervoor zorgt dat we niet met zijn allen werkloos zijn.
    Niet dat dat goed is. We zouden er beter aan toe zijn als we het echte werk en de werkloosheid beter verdelen en al die onnodige lul-beroepen opheffen.

  18. 26

    @24: tja, tis dat ik er niet zo snel bij kan maar voor ieder goed rapport over hoe innovatief wij zijn, is er wel een rapport dat het tegendeel beweert. Tis maar net hoe je innovatie exact definieert, en hoe je het meet, kom je tot andere resultaten. Tis en blijft een beetje een bedrijfskundig begrip en die zijn meestal op het oog eenduidig, maar als je er langer over nadenkt slecht gedefinieerd en geoperationaliseerd in allerlei onderzoeken.

  19. 30

    Beta is niet goed genoeg Viktor, we moeten dingetjes maken die meneer de meester met winst voor zichzelf verkopen kan. Wat is anders de zin van ons bestaan?

    En dan nog het liefst dingetjes die andermans arbeid compleet overbodig maken, zodat we die anderen vervolgens als luie uitvreters kunnen bestempelen en ze voor niets tewerk kunnen stellen.

  20. 32

    mensen onderwijzen om productie van ondernemingen teweeg te brengen of te verhogen, is onderwijs in dienst van de kapitaalbezitters.

    Je kunt de Soviet Unie erbij betrekken, maar ik zie niet hoe dat verband houdt met wat er hier en nu met onze productiecapaciteit gebeurt.

  21. 35

    @31 Zwaar off topic, maar je zou daar ook iets tussen in kunnen verzinnen; iedereen een basisinkomen wat genoeg is voor eten, nutsvoorziening, zorg en een dak boven je hoofd en voor de rest mag je gewoon werken op basis van prestatiebeloning.

  22. 36

    @22: Ja omdat ik geen zinnig antwoord krijg op mn vorige argumenten. :)

    Net als de bevolking en het aantal bruggen, gebouwen etc…

    Het aantal beleggingsproducten neemt sneller toe dan het aantal gebouwen. Like it or not, gegeven de structuur van onze economie is het volstrekt logisch dat er meer bedrijfs- en bestuurskundigen dan beta’s afstuderen ieder jaar.

    Is het wel wenselijk om zoveel “alfa’s” te hebben in de maatschappij?

    Voor die alfa’s wel, want lichtere studie en betere arbeidsomstandigheden. Wat “de maatschappij” (AKA Steeph van Sargasso) over hun studiekeuze denkt is niet zo relevant voor hun levenskansen. Mensen laten zich niet sturen door een abstract ideaal over hoe de samenleving zou moeten zijn, maar door de praktijk van hoe de samenleving is.

    Ik zie niet echt het praktisch nut voor de studenten/jong volwassenen om beta te gaan studeren. De studie is zwaarder, langer en daardoor misschien wel duurder, en je arbeidskansen zijn gewoon niet beter (en misschien wel iets slechter, een slimme econoom verdient denk ik meer dan een slimme natuurkundige). Ik vind het een vreemde eis die je lijkt te hebben, dat jonge mensen zich moeten opofferen voor het onbewezen maatschappelijk belang van meer beta’s.

  23. 37

    @36: Het gaat niet om het een OF het ander. Het gaat om het uit balans raken. Te weinig beta’s en je hebt weinig meer aan je beleggingsproduct.

  24. 38

    @36: Het probleem is dat er (te)veel mensen met een studie als bestuurskunde, “management in de zorg”, pedagogie, communicatie, psychologie, afstuderen. Zij hadden verwacht na 5+ jaar hard werken een baan te kunnen vinden met een hoge beloning, maar lopen nu tegen de lamp omdat ze moeten solliciteren op vacatures waar xx mensen op reageren. Een nominaal+ beta-afstudeerder heeft na een open sollicitatie een baan.

    Dus die stellingen die je opschrijft, sorry, maar dat komt niet overeen met mijn werkelijkheid.. Er zijn meer dan genoeg praktische overwegingen om een beta-studie te doen.

  25. 39

    @38: Je hebt helemaal gelijk, het is logisch om een beta studie te doen, helaas is de mens alles behalve een rationeel wezen, zeker adolescenten rond de 17, 18 jaar die een studie/opleiding/carriere/beroep moeten kiezen hebben er nogal een handje in om vooral niet rationeel iets te kiezen. Of tenminste iets dat achteraf blijkt niet handig te zijn.

  26. 40

    Precies, gewoon bagataliseren.. Ik had anders gehoopt te mogen verwachtten van een sp’er.

    Zie bijvoorbeeld:
    http://www.salon.com/2013/06/29/no_manufacturing_jobs_wont_revive_the_economy/?source=newsletter
    Over de deugden van je maakindustrie.

    Ik ben beta maar weiger voor de duvel te dansen. Je impliceert dat er geen ander nut aan beta’s is dan innovatie en bijdragen aan de maakindustrie. Wetenschap is echter een doel op zichzelf, terwijl kapitalisatie van kennis het primaire doel lijkt van jouw pleidooi.

    Jammer dat het mainstream socialisme zo is blijven hangen in ‘the basic tenet of the good work ethic’, oftewel arbeit macht frei rhetoriek.

    Om Bertrand Russell te citeren; ‘The morality of work is the morality of slaves and the modern world has no place for slavery.’