Uit de jeugdzorg | Grasveld

COLUMN - Als ik om tien uur ’s avonds na mijn dienst naar mijn auto loop, rijdt er een politiewagen de parkeerplaats op. Dat gebeurt regelmatig. Meestal komen ze voor de naastgelegen crisisopvanggroep.

Zo ook vandaag, zie ik als ik wegrijd. Twee agenten bellen aan bij de betreffende groep. Tussen hen in een meisje van een jaar of vier. Ze heeft een nachtjapon aan, draagt slippertjes en heeft een knuffel in haar hand. In haar haren tientallen vlechtjes. Ze heeft zo te zien geen tas of koffer bij zich. Crisisopvang is er voor kinderen direct opvang nodig hebben. Er is geen wachtlijst, wel een bed, schone kleding en een knuffelbeest.

En op ons terrein veel speelruimte. Niet zelden zie ik kinderen daar voetballen, lekker chillen, bramen plukken of eindeloos rondjes rennen om energie kwijt te kunnen. Een afgebakend terrein heeft nadelen, denk alleen maar aan stigmatisering van de kinderen die bij ons verblijven (‘Oh, woon je dáár?’), maar ook voordelen. Door de combinatie van verschillende woonvormen is een overplaatsing van de crisisopvang naar een leefgroep op hetzelfde terrein minder ingrijpend. En natuurlijk is het voor veel kinderen heerlijk om gewoon lekker te kunnen rennen op het grote grasveld.

Over dat grasveld is de laatste tijd veel te doen geweest. Omdat we al zoveel mogelijk anticiperen op de komende Wet op de Jeugdzorg verandert er veel binnen mijn stichting. Projecten worden omgebouwd, er worden wijkteams gevormd. En we proberen zo goed mogelijk in te spelen op de komende bezuinigingen: we moeten 15% van ons budget inleveren.

Dit betekent dat contracten niet worden verlengd. Bij ziekte van een collega moet het team zelf de openvallende uren opvangen, waardoor de werkdruk van de achterblijvende medewerkers nóg groter wordt. Invalkrachten met een tijdelijk contract moeten plaatsmaken voor vaste medewerkers die elders ‘boventallig’ zijn geworden.

Niet alleen voor de medewerkers, maar ook voor onze cliënten zorgen alle veranderingen voor veel onrust. Dat vind ik nog het ergste. Wéér wisselingen voor onze kinderen, die al met zoveel hulpverleners te maken hebben.

Op allerlei manieren wordt gekeken waar geld kan worden gegenereerd. Zo zou een deel van ons terrein kunnen worden opgeofferd. Ik snap het wel: dat enorme grasveld levert concreet geen geld op. Als het verkocht zou worden wel. Geld dat hard nodig is. Geld dat voor andere dingen kan worden gebruikt. Na maanden van overleg ging het toch niet door. In verband het bestemmingsplan haakte de mogelijke koper af.

Als ik de volgende dag langs het speelveld naar mijn groep loop, zie ik de collega’s van de crisisopvanggroep. De één is met een jongen aan het tennissen, de ander helpt een meisje met skeeleren. Dan zie ik dat meisje van gisteren. Ze heeft blijkbaar een spelletje bedacht. Ze rijdt op een fietsje met zijwieltjes. Ze trapt zo hard ze kan, maakt dan een bocht en laat zich in het gras vallen. Ze rolt drie keer en blijft even op haar rug liggen om naar de lucht te staren en al gauw weer lachend overeind te springen.

Bezuinigingen…

Soms nodig, maar daar heeft dat meisje geen boodschap aan. Zij is inmiddels weer op haar fietsje gesprongen.

Alle cliëntnamen zijn gefingeerd.

Roselinde van Berkel is pedagogisch medewerker bij TriviumLindenhof, een jeugdzorginstelling in Zuid-Holland. Ze is auteur van het boek Sannah! en schrijft voor Sargasso over de jeugdzorgpraktijk van binnenuit.

  1. 5

    @3 Die wel, alleen de berekening niet.

    Overigens zie ik dat je op dat blog ook heel veel post. Wat goed van je dat je nu op een volwassen blog overstapt!

  2. 6

    Het verkopen van een grasveld levert 1 keer geld op.
    Als de instelling het grasveld houdt, levert dat ieder jaar iets op.

    Er is een sprookje over een kip die gouden eieren legde, en geslacht werd omdat de boerin alle eieren in 1 keer hebben wilde.

  3. 7

    @5: Weer met mond snoerende logica onderbouwd @5:
    Grenswetenschap is gestopt, dus het is eerder bij gebrek aan beter.
    Ik zie niet in wat er mis is met die berekening, maar ik laat me graag onderwijzen.
    Volgens mij word de zorg ieder jaar duurder, en stijgt die prijs harder dan het nationaal bruto product, mijner inziens is dat een doodlopende weg, en kan alleen maar boven onze hoofd groeien. Ik ben benieuwd wie dat anders ziet, liefst met argumenten. (@Kevin alleen :of is deze site zo volwassen dat dit niet meer nodig is?)

  4. 8

    @7 Een goede berekening doen, is een stuk meer werk dan daar wordt gesuggereerd. Dat kan ik niet eventjes zo allemaal rechtzetten.

    Er is wel een aantal aannames waarvan je vrij duidelijk kunt zien dat het niet klopt. De voornaamste daarvan is dat als je van de totale bevolking de kinderen, ouderen en de ambtenaren aftrekt, je de groep ‘belastingbetalers’ overhoudt. Dat is volslagen quatsch. Zoek de cijfers van werk en inkomen op van de Belastingdienst bijvoorbeeld in plaats van op deze manier een hele lompe schatting te maken van wie er werkt en niet werkt. Dat er cijfertjes gebruikt worden, betekent niet dat die cijfertjes enige verklarende kracht hebben. Gevalletje lies, damned lies and statistics.

    Een ander voorbeeld: er wordt even later wat gegoocheld met gemiddelden om de totale zorgkosten evenredig uit te smeren over die arbitraire groep mensen:

    elkeen van de 4.7 miljoen belastingbetalende kaaskopjes zal €20.212 moeten betalen om dit te kunnen financieren. Graag jaarlijks af te tikken.

    Nee. Zo worden de zorgkosten niet gefinancierd. In een van de gelinkte stukken staat te lezen dat de zorgkosten 15% van het BBP bedragen. Dat kun je te veel vinden, maar dat is van een modaal inkomen €5.000 en geen €20.000. Scheelt maar een factortje vier. Nu wil ik ook niet suggereren dat de zorgkosten naar inkomen worden verdeeld, maar de enorme spreiding tussen de twee ‘schattingen’ geeft wel aan dat dit gegoochel met ongefundeerde aannames geen betrouwbare resultaten geeft.

    Als uitsmijtertje kwam ik nog dit tegen. “Groei zorgkosten historisch laag”. Veel leesplezier.

  5. 9

    @8:
    Dit is een duidelijk geval van “cherry picking” als je het artikel wilt quoten, doe het dan wel volledig en niet alleen delen van het zinnetje wat jouw standpunt vertegenwoordigd er uitknippen.

    “Het valt te begrijpen waarom het economisch slechter gaat met Nederland. De totale zorgkosten van Nederland waren in 2013 maar liefst €95 miljard. Om u een idee te geven hoeveel dit is: elkeen van de 4.7 miljoen belastingbetalende kaaskopjes zal €20.212 moeten betalen om dit te kunnen financieren. Graag jaarlijks af te tikken.”

    Dit is de volledige alinia waarbij duidelijk vermeld staat dat de €20.212 ter illustratie is om het getal van €95 miljard te quantificeren.
    Nu, jouw betoog bestaat uit het meerdere malen herhalen wat jouw oordeel is over dat artikel, maar dat maakt nog geen argument. Argumenten zijn redenen en geen herhaling van eigen visie, dat leid alleen maar naar een monoloog.
    De werkzame beroeps bevolking die in het artikel genoemd worden zijn cijfers rechtstreeks van het CBS (met link) ik zie niet in wat daar cijfers van de belastingdienst aan kunnen toevoegen.
    De cijfers van het aantal ambtenaren en de zorgverleners komen ook rechtstreeks van het CBS.
    Ik hoop dat je hier wel met een volwassen reactie op komt, waarom jij het anders ziet, of waarom jij denkt dat de belastingdienst andere cijfers hanteert. En bovenal, wat er mis is met de berekening, behalve dat het jou blijkbaar niet goed uitkomt.

  6. 11

    @8-2

    Ik zie dat je er een toevoeging aan je “betoog” hebt gedaan.
    In het door jouw aangehaalde artikel staat dat de groei 3.4% is geweest in 2012. 3.4% van €95 miljard = € 3.230.000.000
    Ik snap dat wanneer de kosten van het totaal plaatje oploopt, je ook steeds minder procenten extra geld nodig hebt. Ze hebben maar 3.2miljard euro meer uitgegeven dan vorig jaar.
    Om dit even in een wiskundig perspectief voor je te zetten : Wanneer de zorg elk jaar € 3 miljard tekort komt, zal het over een aantal jaar maar 1% groei bedragen, dit is natuurlijk geen reden dat het minder veel geld word. (zolang we de inflatie/deflatie buiten beschouwing laten, de discussie is al moeilijk genoeg)

  7. 14

    Tja, ik denk dat Stoerecurry gelijk heeft, ware het niet dat de kosten enkel en alleen op zichzelf (dus zonder verdere analyse) niet heel interessant zijn. De interessante vraag is waarom de kosten van gehandicapten/jeugzorg de laatste 20 jaar zoveel gestegen is.

  8. 15

    @curry

    Je berekening raakt kant noch wal omdat die 4.7 miljoen nergens op slaat.
    Bejaarden betalen belasting, grotendeels uit een pensioen dat ze zelf hebben opgebouwd (uitgesteld loon in feite). Ambtenaren en zorgmedewerkers worden ook niet netto betaald.
    Niet zo ingewikkeld toch?

  9. 17

    In de Volkskrant van afgelopen zaterdag, door andere bedrijfsvoering bij de kinderbescherming in Amsterdam wordt voor een derde minder budget betere zorg geleverd. Zorg die zich concentreert op het kind in plaats van op de organisatie. Zou dit soelaas bieden in deze discussie?

  10. 18

    Toko Senang: in deze specifieke discussie geloof ik niet dat er nog soelaas te bieden valt, maar in het algemeen denk ik wel dat de hervorming van de jeugdzorg een klassiek voorbeeld is van een breekijzer dat kansen biedt, waar verandermanagers (brrr) zo graag naar verwijzen.

    De uitvoering is niet helemaal jofel, en valt nog wel meer op aan te merken, maar het is zeker niet allemaal slecht en er kan denk ik heel wat dood hout weg.

    Maar begin met snoeien in de kantoren, en laat het grasveld lekker aan de kinderen.

  11. 19

    Zou het niet zo moeten zijn, dat men eerst een pakket samenstelt, waaraan de zorg moet voldoen en pas daarna over centje begint te zeiken.

    Om bij het “grasveld”te blijven:
    Heeft een kind, in een tehuis/inrichting er recht op om buiten te kunnen spelen?
    Ieder zinnig mens zal dit beamen, dus moet de regering daar voor zorgen; hoewel deze aso-club nog in staat is om bij “Jantje Beton” te gaan schooien
    Laat het parlement later maar eens uitzoeken of dat betaald moet worden door het verlagen van villa-subsidie of wat dan ook.

  12. 20

    @17: Ik heb het artikel ook gelezen, en volgens mij kwamen de bezuinigingen door 2 dingen:
    – per gezin bepaalt 1 hulpverlener welke zorg geleverd wordt (voorheen werkten hulpverleners langs elkaar heen)
    – Als kinderen dreigen te ontsporen, wordt niet gewacht tot de rechter begeleiding verplicht, maar worden ouders overtuigd om “vrijwillig” begeleid te worden

    In Amsterdam werkte de reorganisatie, omdat gebleken was de jeugdzorg daar heel slecht werkte.

    In andere steden helpt een reorganisatie misschien niet.

  13. 21

    @19, ik denk dat het tijd is voor een nieuw uitgangspunt: los niet op met bureaucratie wat je ook kunt bereiken met gezond verstand en hart voor de kinderen.

    Dus nee, ik denk niet dat het een goed idee is. Want wat dan: commissies die een uitgebreid onderzoek gaan instellen naar de exacte speelruimte die nodig is per kind, gemeten in vierkante decimeters, dat in een lijvig rapport presenteren, waarna het een regel wordt waarop door inspecteurs moet worden toegezien of waar de instellingen over moeten rapporteren, en waarna er instellingen die bv in de stad zitten hun deuren kunnen sluiten?

    Laten we die weg nu gewoon eens niet kiezen, en laat mensen (die op z’n minst in theorie aangenomen omdat ze deskundig zijn en om kunnen gaan met verantwoordelijkheid) die daarover moeten beslissen gewoon zelf bedenken dat een grasveld waarde heeft, en dat het verkopen van de grond van zo’n grasveld geen deuk in een pakje boter slaat en zeker geen structurele bezuinigingen verzacht.
    Dat hoeft niet uitgemeten te worden in exacte maatstaven, in tegendeel, als er iets moet gebeuren is dat men leert dat kinderen gewoon kinderen zijn, en dat je als je daarvoor zorgt niet uit het oog moet verliezen dat het kinderen zijn die willen spelen en plezier maken. Regels en protocollen dekken dat niet allemaal – gezond verstand en een hart op de juiste plek en de bereidheid die in te zetten met flexibiliteit zijn nodig.

  14. 22

    @21:
    Nu had ik echt geen uitgebreide en oeverloos oh-ende commissie in gedachten.
    De kans daarop is bij onze overheid natuurlijk best groot ;-)

    Maar zelf een grote commissie kan nooit langer bezig zijn dan alle ambtenaren en managers die, met kaasschaaf en allerlei nieuwe financiële regeltjes, aan de gang moeten en die zelf minimaal zo duur zijn als de eventuele bezuinigingen.

    Maar je weet maar nooit of via een initiatief van de Kamer een kleine commissie met volmachten mogelijk is, die gaat doen wat je in je laatste deel beschrijft.

  15. 23

    @15:
    De aanname die je hier doet is niet geheel correct. De mensen die werken in de zorg en de ambtenaren betalen wel degelijk belasting, maar hun salaris word weer betaald van belastinggelden. Dit is dus het scenario van een sigaar uit eigen doos. Je betaald dus belasting over een inkomen wat met bel;asting betaald word. Dit is niets meer of minder dan geld heen en weer sturen, hier word het niet meer of minder van. Ter illustratie, iemand die bijstand geniet betaald ook belasting, dit neemt niet weg dat het inkomen waarover deze persoon belasting betaald volledig gegenereerd word van belastinggelden die door andere mensen eerst zijn afgedragen.
    Pensionado betalen bijna geen belasting en vallen onder erg veel gunstige regelingen, ansich een correcte afhandeling van de mensen die ons land hebben opgebouwd(waar ik ook helemaal achter sta), maar hierdoor genereren ze geen geld meer voor de zorgkosten, vandaar dezer bevolkingsgroep uit de berekening is gelaten.’

    Als u de AOW-leeftijd bereikt hebt, hebt u recht op een AOW-uitkering. Als u stopt met werken, veranderen uw inkomstenbelasting en premie volksverzekeringen in box 1. U hebt dan een aangepast belastingtarief en andere heffingskortingen. Hebt u een inkomen uit sparen of beleggen? Met de ouderentoeslag wordt uw heffingvrij vermogen in box 3 vergroot. U betaalt dan minder belasting.
    bron : http://www.belastingdienst.nl/wps/wcm/connect/bldcontentnl/belastingdienst/prive/werk_en_inkomen/pensioen_en_andere_uitkeringen/

  16. 24

    @23:
    Gepensioneerden brengen dus niets in het laatje?
    waar is dit dan voor?:
    http://www.belastingdienst.nl/wps/wcm/connect/bldcontentnl/belastingdienst/prive/inkomstenbelasting/aftrekposten_boxen_en_tarieven/boxen_en_tarieven/overzicht_tarieven_en_schijven/u_hebt_voor_2014_de_aow_leeftijd_bereikt
    Over de indirecte belastingen zullen we het maar niet hebben.

    Verder kan men zich als samenleving ook afvragen of het erg is mensen te laten werken in een non-profit sector.
    Welzijn zou best eens beter kunnen zijn dan nog meer bezit.

  17. 25

    @24:
    Ik heb niet gezegd dat deze mensen niets in het laatje brengen, mijn mening/visie is dat dit niet van significante proportie is. Tenminste niet in dit debat.
    Om even terug te komen op de kern van de zaak (waarom ik het gewraakte artikel ook aanbracht) de zorg kost een enorme hoeveelheid geld, die ook buiten alle proporties is, hieraan moeten we wat doen willen we niet failliet gaan alleen aan deze kosten al.
    Bewust van het gevaar dat ik nu nog meer olie op het vuur gooi, ik denk dat de top van de zorgkosten te weinig doen voor een te groot loon, als we moeten bezuinigen zal dat de eerste klap moeten zijn. Daarnaast denk ik dat het hele zorgstelsel systematisch verkeerd is. De opbouw, de werking, de verdeling, volgens mij is hier niet veel goed aan. Daarom ben ik ook een voorstander van het onder te brengen bij de gemeente, die het hele stelsel op de kop gooit, en van onder af aan weer opnieuw begint op te bouwen.

  18. 26

    @25:

    Ik heb niet gezegd dat deze mensen niets in het laatje brengen, mijn mening/visie is dat dit niet van significante proportie is

    Tja het zijn allemaal minimumlijders die alleen huursubsidie krijgen en zorgpremie ;-)
    Laat ik nu het vermoeden hebben dat een groot deel van hen, geen hypotheekaftrek, geen kinderbijslag, geen zorgpremie of wat dan ook krijgt en aardig wat directe en indirecte belasting betaald, die door Dijsselbloem node gemist zou worden ;-)
    Zorgkosten.
    Tja als je de zorg privatiseert en de commercie er op loslaat, krijg je vanzelf hoge loonkosten voor de “bovenlaag”
    Je hebt dan wel minder ambtenaren.
    En dat is/was voor de veel regeringen het belangrijkst.
    Nu krijgen we dus het gezeur dat de kosten de pan uitrijzen.
    Typisch een geval van eigen schuld, dikke bult ;-)
    Terugdraaien die hap.
    Ook gewoon weer het ziekenfonds invoeren, maar dan zonder maximum.

  19. 27

    @26:
    Je bent bewust dat het hyperbolen van mijn stellingnames en het ridiculiseren hiervan, een zwakte bod is?
    Deed me een beetje denken aan de basisschool, waarbij het belangrijkste argument (een bij voorkeur) vies rijmwoord werd verzonnen op je naam.
    Dat terzijde, is het hier gebruikelijk om iemand te quoten en dan bij voorkeur de nuance die duidelijk gemaakt worden bewust negeren?

    Dit is mijn exacte woordkeuze geweest (je kunt het nalezen):

    Ik heb niet gezegd dat deze mensen niets in het laatje brengen, mijn mening/visie is dat dit niet van significante proportie is. Tenminste niet in dit debat.

    Terug ontopic : Ik denk niet dat het terug invoeren van het ziekenfonds een verbetering zal geven of een onkosten verkleining. We zijn immers van dat systeem afgestapt omdat dat te duur werd. Marktwerking is zwz not done in de zorg, vooral omdat je geen financieele prikkels kunt uit oefenen, ergo je kunt (simpel gezegd) niet een ziekenhuis belonen omdat de patienten sneller genezen worden verklaard dan het landelijk gemiddelde, je krijgt hierdoor een sneeuwbal effect van jewelste. En vice versa ook, je kunt niet uitbetalen naar gelang zich patienten in het ziekenhuis bevinden, want dan word er niemand meer gezond verklaard.
    Conclusie, de zorg is ongeschikt voor de beoogde marktwerking.

  20. 28

    @27:
    Aangaande “financiële prikkels” bij privatisering gezondheidszorg:

    Sinds de privatisering zijn de directies en de, gigantisch in aantal toegenomen, managers steeds meer gaan verdienen. Het aantal “handen aan het bed” is alleen maar afgenomen.
    De thuiszorgers moeten voor een habbekrats werken om om de directies+ management van dat soort instellingen zoveel geld te geven (= geven want ze verdienen het niet), dat die tot de best betaalde slavenhouders horen.
    De directies van de zorgverzekeraar verdienen klauwen vol met geld.

    Aan gezien je nogal graag met cijfertje speelt zou ik zeggen.
    Leg de privatiseringsgolf maar naast de stijging van de kosten en tel je winst verlies.

    N.B. blijkbaar heb ik een ander soort lagere school bezocht dan jij.
    Behandeling van scheldwoorden als deze http://www.taalkabaal.nl/scheldwoorden/indexa.php kregen wij op de middelbare school van een nogal vooruitstrevende leraar.
    ;-)

    Maar goed wat mij betreft einde onderwerp.
    We worden het toch niet eens

  21. 30

    We slaan eigenlijk nog een stapje over: zijn de zorgkosten echt te hoog? Welk gedeelte van je inkomen zou je over hebben voor goede zorg? Welk percentage van het BBP zou zorg mogen kosten? Nu is het 15% en dat vind ik realistisch.

  22. 31

    @30:
    Heldere insteek.
    Ik moet eerlijk gezegd bekennen dat ik niet goed inhoudelijk weet wat het bruto binnenlands product voor staat en hoe ik dat moet quantificeren. Dus een uitspraak hierover zou dan ook slaan als een tang op een varken. (persoonlijk denk ik dat ik hiermee niet alleen sta)
    Wat ik wel goed kan inbeelden is je maandelijks besteedbare inkomen, als iemand €2000 verdient en daarvan zijn gemiddeld €1000 euro vaste lasten, het percentage van 15% wel billijk likjt.

  23. 32

    @29:
    Ik doelde, zij het wat slordig, op de ziektekostenverzekering/ziekenfonds en op wat ik onder #26 schreef.

    @30
    Zeer goed punt.
    Echt te hoog zijn ze m.i. niet.
    Wel vindt ik dat de de beloning, van het “waterhoofd” directies, commissarissen en management, drastisch verlaagd moet worden ten guste van het verplegend personeel de huishoudelijke dienst.