Stilte

COLUMN - Terwijl ik dit schrijf zijn in de achtertuin van de achterburen twee tuiniers bezig. Een ervan heeft een motorzeis die voldoende lawaai maakt om de muziek in mijn kamer te overstemmen. Ik kan mijn koptelefoon opzetten, die het geluid wat dempt, maar dat is de oplossing niet. Het probleem met geluidsoverlast zit namelijk niet in de decibellen.

Het zijn, als ik het wel heb, twee problemen tegelijk. Eén ervan is dat je er geen invloed op hebt. Ik kan niets doen aan de tuiniers. Evenmin kan ik verhinderen dat Schiphol op regenachtige dagen vliegtuigen over Amsterdam laat binnenkomen. Ook kan ik niets uitrichten tegen gesprekken in de trein. Mensen aanspreken in de stiltecoupé is theoretisch mogelijk, maar het levert je meestal een gesprek op met een welbewust onbeschoft persoon. Mensen die in de stiltecoupé zitten te praten, weten namelijk doorgaans heel erg goed waar ze zijn en “elkaar aanspreken” – zoals de Nederlandse Spoorwegen ons adviseren – haalt niks uit. Dat beschavingsoffensief is mislukt.

Het tweede probleem ligt in het verlengde van het vorige. Het geluid waar je geen vat op hebt, is niet alleen niet af te zetten, het kan ook een confrontatie zijn met informatie die je niet wil hebben. Maandag in de trein moest ik meeluisteren naar een gesprek over de verlenging van een contract.

Nu zal ik het belang van het arbeidsrecht niet loochenen, maar ik ben er vrij zeker van dat als je mensen vraagt waaraan ze denken op hun sterfbed, ze waardevollere zaken weten te noemen dan arbeidsrecht. De simpele waarheid dat je leven prettiger wordt door je ook vóór je dood al bezig te houden met die waardevollere zaken, leek me echter aan mijn pratende medereizigers niet besteed. Ze hadden het kantoor geïnternaliseerd en namen het mee op weg naar huis, tot verdriet van hun medereizigers. Dat is probleem twee: de informatie die je wél wil hebben, zoals die in het boek dat je leest, wordt overschreeuwd door informatie die je niet wil hebben.

Ik vrees dat geluidsoverlast een steeds ernstiger probleem zal worden. Werk verplaatst zich namelijk. Eerst was het op het platteland. Na de Industriële Revolutie vond het plaats in de fabrieken. Met de opkomst van de postindustriële samenleving verplaatste het zich naar kantoren. En dankzij het internet verplaatst het werk zich nu naar uw huis. Dat betekent dat de aloude bouwverordeningen, waarin bijvoorbeeld stond dat heipalen niet voor half acht de grond in mochten worden gedreund, zullen moeten worden vervangen door scherpere maatregelen, die u in staat stellen in rust uw werk te doen.

Mutatis mutandis geldt hetzelfde voor de kantoorloze flexwerker die zit te werken in de trein. Die heeft stilte nodig en stoort zich mateloos aan het geklets van het kantoorpersoneel dat de trein alleen ziet als een vervoermiddel nadat het werk is gedaan. Er zijn steeds meer kantoorlozen en die  willen dat de NS hun regels eindelijk eens gaan handhaven.

Wat ik maar zeggen wil: de arbeidsmarkt verandert en als het komende kabinet het beste voor heeft met de toekomst van Nederland, zoekt het wegen om wat meer stilte te garanderen. Stilte is welbegrepen economisch eigenbelang.

  1. 1

    Dus: je woont in Amsterdam en je reist met de trein. En je klaagt over gebrek aan stilte.

    Volgens mij heb ik een oplossing voor je…

  2. 2

    @1: De betaalbare hutjes op de hei zijn meestal al vergeven.

    Ik ken een huisarts die twee keer per week (als hij visites rijdt) mensen om zijn pand heeft lopen die ik machinisten noem, want ze bedienen vooral machines en ze hebben ondanks het misleidende opschrift op hun auto’s geen enkel botanisch inzicht. De flora onderscheiden ze in bomen, struiken en gras – voor elke categorie is er een eigen arsenaal aan middelzware tot zware machines en aan de fauna hebben ze een broertje dood, getuige het akoestische geweld waarmee die apparatuur wordt ingezet. Wanneer het min of meer zinnige werk gedaan is, wordt de contracttijd volgemaakt met de bladblazer. Ook wanneer in de herfst nog het gros van de blaadjes aan de bomen zit, zie ik ze dan als een Don Quichot tegen de wind in blowen. In de droge tijden veranderen ze zo de straat in een stofwolk, terwijl hun opdrachtgever toch moet weten dat daar ook astmapatiënten en contactlenzendragers wonen. Ik heb zo’n machinist eens gevraagd wat er mis is met een ouderwets hark, en nadat hij de radio in zijn gehoorbescherming had uitgezet, sprak hij het allesverklarende woord: “ARBO.” Een hark mag blijkbaar niet, maar een zware benzine-aangedreven rugzak waarbij gehoorbeschermers ook voor de omwonenden raadzaam zijn, mag wel. De handel in die machines heeft een effectieve lobby, zoveel is zeker. Die ene stagiair of vakantiekracht die ik daarna wel eens met een hark betrapte valt wellicht niet onder de ARBO. Tot zover het arbeidsrecht.

    Wat die stilte betreft: voor de liefhebbers ervan wordt dat steeds meer een luxe goed voor hen die zich voldoende afstand tot de rest kunnen permitteren. Een rest die, als je ziet hoe krampachtig die stilte overal* wordt opgevuld, ook steeds banger ervoor lijkt te worden.

    *De oordopjes die ik vroeger alleen naar concerten meenam, heb ik -sinds ik na afloop van een braderie (!) pijn aan de oren had- tegenwoordig bij elke buitenactiviteit bij me…

  3. 3

    De betaalbare hutjes op de hei zijn meestal al vergeven.

    Hutjes op de hei komen meestal met wat andere problemen: beroerd internet, de eerste supermarkt zit op 5 kilometer afstand en het OV is meestal ook om te janken. Dat maakt ze vaak wel betaalbaar, maar je gaat daarna stuk aan de reiskosten.

  4. 4

    @2:

    De betaalbare hutjes op de hei zijn meestal al vergeven.

    WAT?! Amsterdam is een van de duurste steden van Nederland! Sorry hoor, maar klagen over stadse ongemakken en willens en wetens in de stad willen wonen is echt een van de meest hypocriete scourges van Nederlands internet. Echt.

  5. 6

    een motorzeis..

    Oh je bedoelt een bosmaaier.

    @2:

    ..die ik machinisten noem, want ze bedienen vooral machines en ze hebben ondanks het misleidende opschrift op hun auto’s geen enkel botanisch inzicht.

    Met zo’n uitspraak diskwalificeer je jezelf meteen want je laat blijken dat je geen flauw benul hebt over welke kennis moet moet beschikken voordat je als hovenier mag werken.

  6. 7

    Geef je eraan over, laat het over je heen gaan, erger je niet. Ik vind het ook wel ergerlijk als ik van 5 meter afstand nog de bekkens en hihats uit iemands oren hoor komen, maar ik vind het vooral dom. En sneu. Het is soms wat lastiger concentreren, maar het is beter dan je niet kunnen concentreren omdat je je aandacht richt op iets wat het niet waard is. Als je eenmaal die geestesgesteldheid bereikt, is het leven net iets aangenamer.

  7. 8

    Ga gewoon lekker in Drenthe wonen. Mooie dorpen, ruimte, hoge voorzieningen, neutrale politie, zwarte Piet, goede scholen, veel natuur en top-mensen!

  8. 9

    Beugwant weet niet hoe het is om 600 meter te snoeien op een dag.
    meters maken want uitbesteed door gemeente.
    Geen tijd voor dat rozeblaadje, laag onderhouds struikjes.
    Flora en fauna in Amsterdam,.. , kerel waar heb je het over.
    Dat ene kutmusje en een verdwaalde parkiet?
    Dopjes indoen als je naar een buitenactiviteit gaat en klagen over legbatterijen wat een fijn leven…

    Wil je rust, ga coachsurfen bij mij.
    Kopen boerderijtje kost geen drol, autootje van duizend euro en klaar.
    De Amsterdammers komen hier allemaal als ze pensionado zijn, klagend over de strontgeur en vertikken zich aan te passen of te integreren..geen verenigingsleven, anderen uitlachen om hun christelijke tradities terwijl een moskee of politiehoofddoekje iets is waar ze voor gevochten hebben.
    Randstedelingen, de kutmarrokanen van Twente.

  9. 10

    @9: fijn dat je me kut marokaan noemt. I rest my case over Twente. ik herken je verhaal helemaal vanuit het andere perspectief. De twentenaar is de limburger uit het oosten, enorm calimero syndroom.

  10. 11

    @9: https://www.youtube.com/watch?v=uLmkXosvn2Q en de tekst
    Ik had nog wel verder kunnen uitweiden over die ene exemplarische hovenier (@6: er is dan een flink verschil in kennisniveau tussen de baas en zijn uitvoerenden) en de door de gemeente tewerkgestelden die voordat de huidige werd ingehuurd alles voor hun neus in een woestenij veranderden. Ik zal vanuit mijn Heuvelland jouw Twente deze zomer zeker een weekend bezoeken; er wordt daar in een openluchttheater wat getrommeld en het hotelletje is van de winter al geboekt. Dus ja, gewenst lawaai waar ik graag 500 km voor reis.
    Niettemin: waar de Amsterdammer rokjesdag als graadmeter voor het komende voorjaar heeft, hebben wij het geluid van grasmaaiers en hogedrukreinigers.

  11. 14

    @2:
    Ze moesten gewoon bij wet een maximum geluidsniveau vaststellen voor die verrekte bladblazers.
    Veel van die dingen maken zelf zoveel herrie, dat indien een auto dit produceerde hij niet door een type- of apk-keuring heen kwam.

  12. 15

    @14: Goed punt. Wat @9 gemakshalve vergeet is dat stilte in Overijssel, de mooiste provincie van Nederland, geen schaarsteproduct is. Incidenteel lawaai van brommernozems (die heb je hier nog) en groenvoorziening storen me niet echt. Wel een collectiefje boertjes met bladblazers die elke herfst een prachtig fietspad met hoge bomen en belendend straatje voor de auto bladvrij willen houden. “Ik ben ook een perfectionist,” begon ik toen ik vier jaar geleden een afspraakje probeerde te maken: voor sommige documenten en rapporten is een dubbel geisoleerde werkplek nog niet voldoende tegen het lawaai van die krengen. Men houdt zich er redelijk aan, maar een decibelnorm is noodzakelijk.

  13. 16

    Op een of andere manier doet me dit geklaag denken aan de Saartje Burgerhart en de Schiedamse predikant Francois Haverschmidt. Burgerdom uit de 19e eeuw, predikant in Schiedam. VReemd maar vandaar maakte ik de sprong naar Bordewijk, die een novelle schreef: ‘Verbrande Erven’. En dat brengt me dan naar de Amazing Stroopwafels, die dat onverbeterlijk op muziek zetten. Vervlogen tijden, vervlogen gezeur van randstedelingse kutmarokkaantjes. @Hemaworstje heeft een punt.

  14. 17

    @15: hangt d’r een beetje vanaf waar je zit. In gebieden waar nog enthousiast geboerd wordt kun je je lol wel op met voorbijscheurende tractors en vrachtwagens. Dito als je ergens woont waar d’r wat tuinbedrijven zijn die het 24-uurs bedrijf uithangen; dan komen d’r iedere dag een half dozijn vrachtwagens langs. En rustieke gebieden hebben om de een of andere reden ook een waanzinnige aantrekkingskracht op motorrijders die ploffend en pruttelend door de streek moeten rijden…

  15. 20

    @17: Kennelijk denken die boertjes van mij onbewust: als ik geen lawaai maak dan ben ik niet echt actief, dan ben ik er niet echt :-) Geen randstedeling komt daar op, denk ik.

  16. 22

    @20: da’s niet typisch iets voor boertjes. Dat viel me in de ‘stad’ (nijmegen, maar ook in amsterdam/den haag/utrecht) ook al op, met jongeren die op een lawaaierige brommer moeten laten merken dat ze ‘er zijn’.

    Ik kan eerlijk gezegd niet wachten tot de dag dat alle verbrandingsmotoren (diesels en benzine) verboden worden omdat d’r voldoende schone, stille electrische alternatieven voorhanden zijn. Maar ik vermoed dat een stille motor voor de Echte Mannen natuurlijk helemaal niets is, want het diepe ploffen van een harley of kawasaki is natuurlijk ‘goddelijk’, en zoiets verbieden is ‘betutteling’.

  17. 23

    Die claim dat mensen die praten in de stiltecoupé het wel degelijk door zou hebben… laat ik nu wel eens een uitzondering op die regel zijn geweest: ik heb het een paar keer meegemaakt dat ik in gesprek zo’n coupé binnenwandelde zonder dat door te hebben of de telefoon opnam… omdat ik het gewoon niet doorhad dat ik in een stiltecoupé zat. Het bestaat dus. Hoe ik er dan achter kwam? Andere reizigers die je daarop wijzen. Een enkeling doet het vriendelijk, maar de meerderheid deed dat zo agressief en onbeschoft, dat ik mij kan voorstellen dat een minder goed opgevoed mens als ik die er niet de filosofie van confrontatiemijden op nahoudt die ik praktiseer, daar niet zo positief op reageert.

    Mij lijkt het dus ten eerste wel degelijk nuttig om een en ander beter aan te geven, en ten tweede de tip mee te geven dat aanspreken zelf ook vriendelijk kan.

  18. 24

    @23: Ik kan me de tijd nog heugen dat je in de gewone coupé de telefoon uitzette of als die overging naar het balkon liep. Maar toen schreef je koe ook nog met een lange oe.

  19. 25

    Ter aanvulling.
    Kwam vandaag dit bericht tegen: http://nos.nl/artikel/2175251-motorrijders-geweerd-van-dijkwegen-we-voelen-ons-gediscrimineerd.html
    Vanwege geluidsoverlast en verkeersveiligheid mogen motorrijders niet meer op bepaalde dijken rijden in het weekeind; voelen ze zich weer gediscrimineerd. Dus eerst veroorzaak je zelf een geluidsprobleem en als daar iets aan gedaan wordt, voel je je ineens gediscrimineerd.
    Inderdaad @22: “het diepe ploffen van een harley of kawasaki is natuurlijk ‘goddelijk’, en zoiets verbieden is ‘betutteling’”.
    Zielepieten!