Thema Uitgelicht

Pleiten voor appeasement in Onzekere Tijden

SATIRE - In de radioarchieven van Hilversum dook onlangs een opname op uit 1938, waarin Telegraafverslaggever Woerd Dalf in het NRCV-radioprogramma ‘Den Dag Doorgenoomen’ zijn bespiegelingen geeft over de dan lopende Münchenconferentie. Presentator is Ties Calvé.


TC: “De Britse premier Neville Chamberlain is de afgelopen week op en neer gereisd naar Berchtesgaden, terug naar Londen voor overleg en daarna weer naar Bad Godesberg vanwege de steeds hoger oplopende spanningen rondom Duitsland. De Britse premier was daar op uitnodiging van de Duitse Rijkskanselier, de heer Adolf Hitler, om te zien of men – samen met de Italiaanse leider Benito Mussolini – tot een overeenkomst zou kunnen komen tussen de Asmogendheden en de zogeheten Entente.

Zoals de trouwe luisteraars zullen weten, heeft nazi-Duitsland in maart van dit jaar Oostenrijk geannexeerd. Nu doet de heer Hitler een aanspraak op Sudetenland in buurland Tjechoslowakije. Ook daar is een aanzienlijk Duits volksdeel woonachtig.

Tegenstanders verwijten Chamberlain slappe knieën en een gang naar Canossa. Op de BBC sprak presentator John King zelfs van de ‘surrender summit’. Voorstanders van deze top spreken echter van de beste kans op duurzame vrede. Zolang men praat, schiet men tenminste niet, zo is het idee.

Hier in de studio is voormalig reizende verslaggever Woerd Dalf, tegenwoordig werkzaam bij de Telegraaf, om zijn kijk op de zaak te geven.

Kunst op Zondag | KoZ 500

Dit is de 500ste Kunst op Zondag (KoZ). De eerste echte KoZ verscheen 2 april 2006. Tot en met 22 mei 2011 hield collega Steeph Sargasso’s virtuele kunstgalerie open. Op 17 juli 2011 nam ondergetekende het over en maakt vandaag zijn 300ste KoZ.

KoZ komt tot stand door op het internet mooie en/of opvallende kunst te spotten en hier door te geven. De eerste jaren werden de afbeeldingen gewoon van het internet geplukt, in een tijd dat het copyrightbegrip ‘fair use’ nog vorm moest krijgen.

We zijn ten stelligste van mening dat we hier ‘fair use’ gebruik maken van afbeeldingen maar de praktijk is inmiddels dusdanig veranderd dat we niet altijd rechtenvrije afbeeldingen van kunstwerken kunnen exposeren.

Geen nood, want rechtstreeks aan kunstenaars hun expliciete toestemming vragen heeft hier ook veel mooie kunst opgeleverd. Dit 500ste lustrum zou er zonder al die kunstenaars dus niet zijn geweest. Voor ons reden om ze nog eens te mailen en te vragen naar hún jubileumwerk. Het zou aardig zijn als de kunstenaars hun 500ste werk kunnen laten zien, maar voor ons is elk jubileumstuk in dit verband goed.

Het kan zijn dat kunstenaars helemaal niet aan jubilea doen. In dat geval hebben we de kunstenaars gevraagd of ze een werk hebben dat ze aan KoZ 500 willen opdragen.

We vieren de 500ste KoZ met de virtuele expositie ‘KoZ 500’. Vandaag en komende zondagen telkens kunst van acht Nederlandse kunstenaars die eerder werk voor ons beschikbaar stelden. Deze keer met toelichtingen van de kunstenaars zelf. Loopt u verder…..

Een effectieve en sociale bijstand: het Nijmeegse experiment

ACHTERGROND, LONGREAD - Een aantal gemeenten in Nederland heeft toestemming gekregen om te experimenteren met de Participatiewet. Het begon vaak met een roep om een ‘lokaal basisinkomen’, maar het werd heel wat anders.

Dit stuk is geschreven voor en (in iets gewijzigde vorm) verschenen in het tijdschrift Sociaal Bestek. Het geeft een uitgebreide beschrijving van de proef die in Nijmegen gedaan wordt met de bijstand, waar we hier eerder ook al over schreven.

In een raadsdebat dat voorjaar 2015 werd gehouden, bleek in Nijmegen een ruime meerderheid van de raadsleden welwillend te staan tegenover een proef met een ‘basisinkomen voor bijstandsgerechtigden’. Over de politiek beladen term ‘basisinkomen’ bestond discussie, maar experimenteren dat wilde men wel. Soortgelijke discussies vonden toentertijd plaats in vele gemeenten, waaronder Groningen, Wageningen, Oss en Tilburg.

Het begin

Het experiment werd mogelijk doordat twee ontwikkelingen samenkwamen: een hernieuwde aandacht voor het basisinkomen en de invoering van de Participatiewet.

De laatste vraag?

To arrive at the edge of the world’s knowledge, seek out the most complex and sophisticated minds, put them in a room together, and have them ask each other the questions they are asking themselves.

Deze uitspraak van kunstenaar James Lee Byars is het motto van The Edge, opgericht door uitgever en publicist John Brockman.

Twintig jaar lang formuleerde Brockman een vraag waar wetenschappers, schrijvers, kunstenaars en ondernemers op reageerden. In die twintig jaar leidden 21 vragen tot ruim 2950 essays. Van mensen als Hans Ulrich Obrist (curator Serpentine Gallery, London), Brian Eno (componist, musicus), Alan Alda (acteur, regisseur, schrijver), John Markoff (journalist, Pulitzer Prize-winnaar, The New York Times). Mike Godwin (advocaat, schrijver, jawel, van de Wet van Godwin) tot een groot aantal wetenchappers als Daniel C. Dennett (filosoof), Helen Fisher (biologisch antropoloog), Leonard Susskind (theoretisch natuurkundige), Richard Dawkins (evolutionair bioloog) en Jared Diamond (fysioloog en evolutionair bioloog).

Eén vraag per jaar. Brockman zegt nu door zijn vragen heen te zijn en stelt de laatste:

Ask ‘The Last Question,’ your last question, the question for which you will be remembered.

Het (on)voorspelbare Nederland van Jan van de Beek

“Nederland zal een heel ander land worden”, voorspelt Jan van de Beek deze week in een interview met Wierd Duk in de Telegraaf, als er geen “ingrijpende maatregelen” worden genomen zoals het opzeggen van het VN-vluchtelingenverdrag en beperken van asielopvang uit niet-westerse landen. Van de Beek baseert dit inzicht op zijn voorspellingsmodellen over de bevolking in 2100:

“Aan het eind van deze eeuw zal ongeveer de helft van de Nederlandse bevolking uit (afstammelingen van) immigranten bestaan”

en

“eind deze eeuw [zijn er] nog maar zo’n acht miljoen Nederlanders die nakomeling zijn van de huidige autochtonen. De overige inwoners stammen af van immigranten of komen uit gemengde huwelijken.”

Voor Van de Beek is de “kernvraag: zullen die laatsten zich identificeren als Nederlander?” Nu zie ik eerder als kernvraag in hoeverre deze vraag op een zinnige manier te beantwoorden is, zoals Miko Flohr hier uitgebreid uitlegt. Wat zal het in 2100 überhaupt betekenen dat iemand zich ‘Nederlander’ noemt? Als een ‘oer-Hollander’ uit 1938 zou tijdreizen naar het heden, zou die persoon zich identificeren met het Nederland van nu? Zouden de meesten van ons zich thuis voelen in het Nederland van 80 jaar geleden? En gaat Nederland ten onder als we ons massaal als, bijvoorbeeld, wereldburger identificeren?

Van de Beek omzeilt die lastige vragen door in zijn voorspelling uit te gaan van de huidige mate van ‘zelf-identificatie’ van mensen met Nederland of met hun land van herkomst, zoals gemeten in enquêtes. Van de Beek weet dan ook “één ding zeker, (…) als de huidige trend zich doorzet hebben we aan het eind van deze eeuw miljoenen inwoners die zich niet met Nederland identificeren.”

‘Remain’ in de herkansing?

ELDERS - De Brexit-koers van de Britse regering heeft nog geen duidelijke resultaten opgeleverd. May krijgt het steeds moeilijker. Een opsteker bij de  gemeenteraadsverkiezingen zou haar goed van pas komen. 

De Europese Brexit-onderhandelaar Michel Barnier was deze week op bezoek in Ierland. Hij zei daar dat de kans reëel is dat de besprekingen over het Britse vertrek uit de Europese Unie zonder overeenkomst eindigen. Dat zou tot chaotische toestanden kunnen leiden, zowel in de EU als in het Verenigd Koninkrijk. Barniers waarschuwing duidt er op dat er nog steeds geen schot zit in de onderhandelingen.

Premier May is de afgelopen week met verschillende tegenslagen geconfronteerd. Haar steun en toeverlaat, minister van Binnenlandse Zaken Amber Rudd moest het veld ruimen. Van oorsprong West-Indische immigranten die meer dan veertig jaar geleden toestemming hadden gekregen om in Engeland te blijven zonder zich te registreren kregen nu ineens een brief dat ze het land moesten verlaten. Rudd loog over dit nieuwe, hardere migratiebeleid, dat overigens door May zelf was ingezet in haar vorige rol als minister van Binnenlandse Zaken. Het vertrek van Rudd betekent een verdere verzwakking van haar toch al niet zo stabiele regering.

Gemeenteraadsverkiezingen

De toekomst van de Brexit zal in hoge mate afhankelijk zijn van tal van onzekere factoren in de binnenlandse politieke verhoudingen. Gisteren waren er verkiezingen in ongeveer 150 gemeenteraden, waaronder alle 32 in Groot-Londen. Daar wordt een overwinning van Labour verwacht. De vraag is hoe goed Corbyn het buiten de hoofdstad gaat doen. De definitieve resultaten worden niet eerder dan vrijdagmiddag verwacht. In de nationale polls gaan Labour en de Conservatieven gelijk op. Als Labour er nu in slaagt afstand te nemen betekent dat een verdere verzwakking van de positie van May.

Rechtstaat onverdedigd

COLUMN - Politici als Trump en Orbán combineren kritiek op multiculturalisme met een aanval op de rechtstaat. Sommige commentaren bejubelen de kritiek op multiculturalisme; andere putten zich uit in afkeuring. In beide gevallen raakt verdediging van de rechtstaat op de achtergrond.

“Er bestaat een totaal verkeerd beeld van Orbán. Hij wordt gestigmatiseerd. Weggezet als de duivel, de bad guy, het zwarte schaap.” Vorige week nam voormalig staatssecretaris Dzsingisz Gabor (CDA) het in NRC Handelsblad op voor de Hongaarse premier Viktor Orbán. Een rapport van het Europese Parlement over de politieke situatie in Hongarije deed Gabor af als “een fantastisch links circus.”

Dit ondanks alle bewijs dat de rechtstaat in Hongarije onder vuur ligt.

Alle drugs de wereld uit, te beginnen bij…

ANALYSE, DATA - Na alle verkiezingsretoriek rondom het referendum en de gemeenteraden is er weer ruimte om eens rustig naar de grote thema’s te kijken die onze maatschappij aangaan. Bijvoorbeeld het gebruik van drugs.
Volgens velen loopt dit volledig uit de hand en infiltreert de criminele wereld voor het drugsgeld zelfs die net benoemde gemeenteraden. Om nog maar niet te spreken van weer een hele generatie jeugd die naar de knoppen gaat! Daar moet toch echt wat aan gebeuren!

Afijn, u kent de uitspraken inmiddels wel. Maar zoals vaker ontbreekt het vaak aan onderbouwing met cijfers. En dat terwijl WODC en Trimbos toch al zeker 20 keer een jaarlijkse drugsmonitor hebben gepubliceerd.
Dus laten we het publieke debat dan maar een beetje faciliteren door al die cijferbrij in dikke stapels papier op een iets overzichtelijker manier te presenteren. Om te beginnen het actuele gebruik van de afgelopen jaren.

Rabbijn van de Kamp moet beter leren godwinnen

OPINIE - Er vallen ongetwijfeld goede argumenten te geven voor het behoud van het recht op rituele slacht.

Argumenten over een afweging van grondrechten en hoe wezenlijk religie is voor de identiteit van haar aanhangers; argumenten dat rituele slacht slechts een fractie vormt op de totale bio-industrie; technische uiteenzettingen over hoeveel lijden er nu werkelijk met rituele slacht gepaard gaat in verhouding tot slachtmethoden waarbij een dier vooraf verdoofd wordt met een stroomstoot of gedood met een pin door de schedel; dat zijn stuk voor stuk legitieme wegen om te betogen dat een verbod op halal of koosjer slachten wel een sympathiek idee lijkt, maar dat de voordelen niet opwegen tegen de nadelen.

Rabbijn Lody van de Kamp komt met een andere invalshoek, namelijk dat het voorstel om rituele slacht te verbieden functioneel antisemitisch is. Jammer genoeg vergaloppeert hij zich daarbij in reductiones ad hitlerum.

Mogen we straks nog ongelukkig zijn op het werk?

Bedrijven geloven dat blije & gelukkige werknemers productiever zijn. Maar het najagen van werkgeluk leidt ook tot dwang en conformisme, aldus Pieter Offermans.

Geluk is hot. Loop een willekeurige boekwinkel binnen en je struikelt over ronkende titels als The Happiness Hypothesis. In glossy’s en op het internet barst het van de artikelen die ons de weg wijzen naar een gelukkig leven. Ook organisaties raken steeds meer in de ban van het geluksdenken. Bedrijven bekommeren zich niet enkel meer om winst en groei, maar ook om het geluk van hun werknemers. Want, zo luidt het devies, een gelukkige werknemer is een productieve werknemer.

Zo vergaderen ze bij Coolblue in de ballenbak, omdat die omgeving je vrolijker (en dus productiever) zou maken. Bij het Utrechtse ICT-bedrijf Experius vieren de medewerkers wekelijks hun ‘fuck ups’ en successen met champagne en snacks. In menig bedrijf zijn mindfulnesstrainingen en talentontwikkeling vaste onderdelen van het personeelsbeleid. De chief happiness officer gold jarenlang als een rariteit uit Amerika, maar is inmiddels ook in Europa aan een opmars bezig.