Politiek Kwartier | Facebook-manipulatie

COLUMN - Hoe Facebook door informatie te selecteren blikvernauwend werkt en radicalisering stimuleert.

Facebook is meer dan een speeltje. Facebook biedt een belangrijk platform om relaties en een netwerk te onderhouden.

Facebook is echter alles behalve een neutraal platform. Facebook bepaalt voor zijn gebruikers wat belangrijk is. Door middel van de informatie die Facebook over gebruikers via onder meer de “like”-knop vergaart wordt de informatie die op de zogenaamde newsfeed wordt aangeboden gesorteerd en sterk beperkt.

Twee recente artikelen hierover vielen mij op. Ten eerste een artikel van iemand die bij wijze van experiment alles maar dan ook alles van zijn tijdlijn op Facebook like-te. Hij rapporteert niet alleen dat daarop de reclame zijn vrienden van zijn tijdlijn verdrukte (voorspelbaar), maar ook – en dat is opmerkelijk – dat de politieke extremen zijn tijdlijn begonnen te overheersen. Tegelijkertijd overheersten zijn activiteiten de newsfeed van zijn connecties.

Een tweede artikel kwam van iemand die de hele “like” of “vind ik leuk”-knop in de ban had gedaan. De resultaten van dit testje zijn wat vager en worden vertroebeld doordat de gebruiker ook aangaf meer reacties te plaatsen. Hij rapporteert in ieder geval een meer humane newsfeed.

Wat heeft dit met politiek te maken? Veel. Facebook is meer dan gewoon een stuk gereedschap om contact te houden met mensen en op de hoogte te blijven van de activiteiten van instanties. Facebook is een apparaat geworden dat actief het blikveld vernauwt. Daarbij is Facebook een instrument voor partijen die betalen. Dit kan om marktpartijen gaan, maar ook om politieke facties, zoals bijvoorbeeld de Mossad of IS. Niemand weet wie de partijen zijn die Facebook aansturen want openheid hierover wordt niet gegeven.

Ondertussen geeft het Facebookteam aan zelfs experimenten uit te voeren om te kijken hoe het de emoties van Facebookgebruikers kan beïnvloeden middels het aanbod. Los daarvan heeft het bedrijf al bewezen niet altijd even zorgvuldig om te gaan met de privacy van zijn gebruikers.

Omdat het een zogenaamde marktpartij betreft staat de politiek erbij en kijkt ernaar. En ik zie de reacties onder dit blog die in het verlengde daarvan liggen alweer komen: “Dan neem je toch geen Facebook? Ik kan al jaren zonder”.

Die mensen zou ik graag willen uitdagen om bijvoorbeeld een succesvol blog te runnen zonder Facebook. De kracht van Facebook is dat iedereen erop zit. Maar daarmee is de keuze voor een ander netwerkplatform voor zowel consumenten als aanbieders de facto beperkt. De grootste is de grootste, omdat het de grootste is. Er is geen marktwerking meer.

Het mooiste zou zijn massaal over te stappen naar een provider die wel respect heeft voor de privacy van zijn gebruikers en transparant is over wat getoond wordt op de newsfeed, of daar zelfs controle over geeft. Maar het zal wel even duren voordat negen miljoen Nederlandse Facebookgebruikers tegelijkertijd hun account opzeggen om elders hun netwerk weer op te bouwen en informatie te delen.

De andere optie is dat de politiek bij marktpartijen dat respect voor privacy én controle over wat men afneemt afdwingt.

Dat kan nog wel even duren. Tot die tijd kunnen kritische Facebookgebruikers apps downloaden die in ieder geval de smartphone afschermen voor de begerige ogen van Mark Zuckerberg, dan wel de Facebook-algoritmen omzeilen en een zicht geven op je neutrale newsfeed.

  1. 1

    De grootste is de grootste, omdat het de grootste is. Er is geen marktwerking meer.

    Marktwerking onder gratis sociale platforms?
    Hoe had je je dat voor gesteld?
    Stap nu over naar google+, nu 20% extra gratis?

  2. 2

    @1:
    Gratis? Hoe bedoel je? Je betaalt met je privacy, het zou mooi zijn als mensen kunnen kiezen met hoeveel van je privacy je afrekent voor bepaalde functies. Nu wordt alle privacy afgenomen door Facebook.

  3. 4

    Maar daarmee is de keuze voor een ander netwerkplatform voor zowel consumenten als aanbieders de facto beperkt. De grootste is de grootste, omdat het de grootste is. Er is geen marktwerking meer.

    Hoewel je gelijk zou kunnen hebben, zeiden we dat ook in de hoogtijdagen van DreamCommunity, Hyves, MySpace en zelfs Orkut. Da’s nu allemaal (op sterven na) dood. Ik denk niet dat Facebook een eeuwig leven is beschoren.

    Maargoed. Diaspora is onze enige hoop.

  4. 6

    @2: Nee hoor, ik deel niks wat ik niet kwijt wil, de hoeveelheid privacy die je prijs geeft bepaal je helemaal zelf, er staat niemand achter je met een pistool die je dwingt om die foto te uploaden.

  5. 7

    De ondergang van Hyves was dat er teveel rotzooi tussenkwam. Als facebook straks een bepaalde irritatiegrens overschrijdt (en ze doen hun best, ik ben al weg), dan staan de alternatieven vanzelf op. Ik denk dus dat er een evenwicht ontstaat tussen hoe goed een social media site werkt en hoeveel commerciele troep de site over je heen kan storten alvorens je wegloopt.

  6. 9

    Die mensen zou ik graag willen uitdagen om bijvoorbeeld een succesvol blog te runnen zonder Facebook

    Laat sargasso dat experiment zelf een proberen:

    Verwijder de http://pc-en-internet.infonu.nl/artikel-foto-upload/communicatie/26477-facebook-account-maken-gebruik-en-meer.jpg en het logo http://www.macprimeur.nl/wp-content/uploads/2013/02/twitter-logo-new.jpg een poosje en kijk of het aantal hits afneemt en zo ja, met hoeveel.

    N.B.
    Dat vogeltjes-logo is totaal verkeerd gekozen:
    Een lulekster ziet er heel anders uit ;-)

  7. 11

    Die knoppen zijn niet het werk. We hebben dan ook geen ‘like’-button hier – ik weet zelf niet helemaal hoe de site is opgezet, maar volgens mij kijkt Facebook op Sargasso zelf niet mee. Ook als er niet via die knoppen geshared wordt maken we gebruik van Facebook iedere keer als iemand een artikel op Facebook deelt, dus die proef zou sowieso niet compleet zijn. Maar het is vrij goed te zien hoeveel bezoekers er van de sociale media af komen: als we binnenkomend verkeer vanaf Twitter en Facebook zouden weren konden we de hut wel sluiten.

  8. 12

    @8: Ik denk dat maar weinig mensen gebruik van Facebook maken om “hip” over te komen. Eigenlijk heeft bijna iedereen op Facebook een hekel aan Facebook. Maar ja, vind maar eens een ander social mediannetwerk waar toevallig alle familie en vrienden op aangesloten zijn en regelmatig op kijken.

    Hyves liep leeg omdat iedereen naar Facebook overliep. Dat had misschien wel iets met ‘hip zijn’ te maken. Maar ook doordat Facebook internationaal al de standaard begon te worden. De macht van het getal weer. Ik had indertijd een Facebookaccount aangemaakt naast mijn Hyves-account voor internationale contacten.

  9. 13

    Facebook, Google, Apps, betalingsverkeer, RFID-tags ze doen het allemaal en daar moet je je van bewust zijn en rekening houden bij wat je prijs geeft.

    Wat ze doen is een profiel opbouwen met jouw interesses, ze mogen niet jouw privé data zelf doorverkopen.

    Als je internationaal contacten hebt is Facebook het sociale platform, in Italië wordt Badoo ook daarvoor gebruikt maar dat wordt hier weer gebruikt voor vooral andere dingen.

    Hyves is door de overname van de Telegraaf waar mensen geen vertrouwen in hadden ten gronde gericht, vond Hyves altijd al Web -1.0.

  10. 14

    @12

    Lees het volgende even terug, wil je?

    “Ik denk dat maar weinig mensen gebruik van Facebook maken om “hip” over te komen. Eigenlijk heeft bijna iedereen op Facebook een hekel aan Facebook.”

    Er is een ander medium, waar je al je familie/ vrienden/ kennissen en meer, terug kan vinden. Dat heet: telefoon.

    En mocht die om wat voor verdere reden dan ook niet werken, dan ga je bijvoorbeeld naar hun huis om elkaar persoonlijk te treffen. En mocht men niet thuis zijn…dan schrijf je even een briefje welke je vervolgens in de brievenbus werpt. Nog steeds mogelijk, en dat in het jaar 2014, zelfs.

    Sorry, maar welk excuus men ook tracht te bedenken: social media zoals faecesboek/ twitter is uiteindelijk enkel “groot” geworden doordat men achter een zoveelste hype aanwaggelt.

    Verwijder dat profiel en hoop dat de reeds door jou, het product, verzonden berichten/ afbeeldingen/ “likes”/ etc., naar de servers van commerciële bedrijven zoals faecesboek is verzonden, niet misbruikt zal gaan worden door hen. Oh wacht..te laat.

    Trouwens, over die knoppen gesproken. Zelf maak ik geen gebruik van social media (heb toch echt wel andere, meer belangrijke dingen te doen, dan mijn tijd te verspillen). Evengoed is o.a. mijn IP-adres wel bekend via de diverse sites welke ik bezocht. Dank voor het niet respecteren van mijn privacy, Mark Suckerberg…

  11. 15

    Wat een voorspelbare en makkelijke reacties hier weer… Facebook is gigantisch en dat jij er niet op zit, wil niet zeggen dat het geen levensgrote invloed heeft op onze maatschappij.

  12. 16

    @6: jouw opmerking geeft aan hoe angstwekkend naïef je (nog steeds) bent. De privacy die je deelt is niet enkel de privacy die je bewust deelt, zoals het plaatsen van een foto of update. Ook als je niet op Facebook zit maar wel een account hebt, wordt je gedrag op internet volledig gevolgd door Facebook, omdat heel veel (commerciële) sites FB-plugins hebben draaieen die precies bijhouden waar je naartoe surft, wat je koopt en dat zonder dat je het merkt. Beweren dat jij in controle bent over de hoeveelheid en soort privacy die je deelt is simpelweg niet waar.

  13. 17

    @15

    Wie ontkent dat dan?

    En het is overigens maar net waar je voorkeur naar uitgaat. Of je laat social media zoveel mogelijk links liggen, of je laat het toe om op basis van een zoveelste hype, een product te worden van een commercieel bedrijf zoals faecesboek.

    Ik ben geen product. Jij wel?

    Dat het een (uiterst discutabele) levensgrote invloed heeft op onze maatschappij, ligt ten eerste vooral aan zij die ‘hip mee willen doen’.

    Overigens best wel hilarisch hoe je het een ‘levensgrote invloed’ noemt. Denk nog maar even over die twee woorden na. ;-]

  14. 18

    @14, telefoon is heeeeel iets anders. Met de telefoon moet je altijd 1-op-1, op hetzelfde moment, een gesprek voeren. Bij Facebook deel je juist dingen asynchroon, en zonder noodzakelijke wisselwerking. Je kunt met een facebookbericht in korte tijd duizenden mensen bereiken, die je uiteraard niet allemaal af kunt bellen. Je kunt op facebook netwerken, makkelijk mensen zoeken en vinden, half op de hoogte blijven zonder er iets mee te moeten.

    Sociale netwerken vervullen (al een eeuwigheid) een belangrijke rol in de wereld, en digitale sociale netwerken zijn dan ook een onvermijdelijke exponent van deze tijd. Het getuigt van behoorlijk weinig inzicht in communicatie en de sociale werkelijkheid als je denkt dat het zonder kan.

    Het punt daarmee is vooral dat facebook inmiddels een redelijk essentiele infrastructuur is geworden. Er zijn mensen zat die zonder kunnen, zoals er ook altijd mensen zijn geweest die zonder telefoon konden, of geen brieven schrijven, of geen krant of boeken lazen, of geen treinreis hebben gemaakt, maar al die functies zijn wel essentieel voor hoe de samenleving is ingericht.

    Facebook is dat ook. En net als al die andere infrastructuren vereist het, zodra de kritische massa bereikt is, bepaalde waarborgen. Die kritische massa lijkt mij inmiddels wel bereikt.

  15. 19

    @17 waar haal je het toch vandaan dat mensen op Facebook zouden zitten omdat het hip zou zijn?

    Wat ik in ieder geval wil zeggen is dat het te groot is om af te doen met “eigen schuld, dikke bult”, ook al heb je nog zo’n gelijk dat je er beter niet aan mee kan doen.

  16. 20

    Overigens een concreet voorbeeld waarin je al steeds minder keuze krijgt: de servicedesks. Steeds meer bedrijven doen aan ‘webcare’ ten koste van de service via telefoon of email. Maar dat plaatst mij als principieel facebook-ontwijker wel voor een probleem: ik krijg nu daadwerkelijk minder service omdat ik niet over de middelen beschik om op een effectieve manier contact te krijgen.

    (En met een enkel account dat je helemaal afschermt ben je er nog niet – je hebt ook followers nodig voor je behoorlijk aandacht krijgt. Dat zegt alles over onze maatschappij, zeker, maar het illustreert wel dat het niet zomaar een neutrale keuze zonder gevolgen is om niet mee te doen aan facebook.)

  17. 21

    Op welke gronden zou “de politiek” Facebook “steviger kunnen aanpakken”? Wat stel je je precies voor? Moet de overheid Facebook gaan reguleren? Zijn er bestaande regels die Facebook overtreedt? Ik denk dat als je bezwaren hebt tegen het bedrijf je er geen gebruik van moet maken, zoals anderen hierboven al gezegd hebben. Als je er wel gebruik van wilt maken, maar het gedrag van FB onwettig vindt moet je een klacht indienen. Ik ben zeer benieuwd hoe die klacht dan gaat luiden.
    Ik heb bepaald niet de behoefte om FB te verdedigen, maar de suggestie dat “de politiek” er (?) iets (?) aan kan doen vind ik toch wel erg vaag, naïef en misschien ook wel gevaarlijk ( > China).

  18. 22

    @21, vreemd is dat, dat je censuur vanuit de overheid zo’n probleem vindt terwijl een van de grote gevaren van Facebook nou juist precies de censuur is: de willekeur waarmee ze opinies kunnen verhinderen te verspreiden. En Facebook heeft een reikwijdte die heel wat verder gaat dan bv onze overheid. Het is niet gek om daar eens over na te denken.

    Ik vind het volgen van gebruikers problematisch, maar pas echt naar word ik als ik denk wat er zou gebeuren als bv een rechtsconservatieve groepering flink geld betaalt aan facebook om bv de homo’s weer in de kast te drukken en de vrouwen achter het aanrecht. Of als er betaald wordt voor een filter dat berichten waarin een bepaalde groep negatief naar voren komt, terwijl positieve berichten niet doorgeplaatst worden. Of dat kritiek op de betalende partij (waarvan wij geen idee hebben wie dat is, of hoe die handelt) verborgen wordt. Stel bv dat ontdekt wordt dat een groot bedrijf stelselmatig allerlei veiligheidsnormen heeft overschreden en ons voedsel al jaren vol blijkt te zitten met gif = en informatie daarover niet meer verspreid kan worden, simpelweg omdat er geen netwerk meer is om het via te verspreiden? Of we het dan redden met die ene uitgever die we nog over hebben… ik betwijfel het.

    Dat is zorgelijk. Naast alle tracking en privacy-issues zijn dat hele concrete dingen die hele verstrekkende gevolgen kunnen hebben. En ook als je niet op facebook zit, kan de maatschappij waarin je leeft daardoor toch verregaand veranderen.

    Waarom vergeten we alle bezwaren die we wel hebben tegen overheidscensuur, als het gaat om bedrijven die mogelijk net zo invloedrijk zijn?

  19. 23

    als bv een rechtsconservatieve groepering flink geld betaalt aan facebook om bv de homo’s weer in de kast te drukken en de vrouwen achter het aanrecht.

    En hoe zou facebook dat moeten doen? Facebook publiceert zelf niets. Dat doen de gebruikers. En gebruikers die opeens een berg racistische meuk op hun FB-pagina krijgen waar ze niet op zitten te wachten haken vanzelf af.

    IMNSHO zit het gevaar ‘m niet zozeer in facebook, maar in het feit dat iedereen daar allerlei priveinformatie plaatst, die voor iedereen toegankelijk is. Die vervolgens door blogs als GS (maar ook in ‘twitterfitties’) gebruikt kan worden als ‘leuk publicitair dingetje’ of ‘zullen we je werkgever ff bellen’.

    Het probleem zijn niet zozeer die bedrijven. Het probleem is onszelf.

  20. 24

    @Mario:

    “Er is een ander medium, waar je al je familie/ vrienden/ kennissen en meer, terug kan vinden. Dat heet: telefoon.”

    Kijk, als je dat als serieus alternatief houdt, zitten we niet op één level vrees ik.

    Hoe share jij blogs, video’s etc door de telefoon? Vind jij dat ik, als ik een blog hier schrijf, ik mijn 700+ aan kennissen, oud-collega’s etc allemaal op moet bellen om te vragen of ze het willen lezen of zo? Het is hopelijk te begrijpen dat dat zo niet werkt.

    En niet alleen mijn blogs, ik krijg ook klanten via Linkedin en Facebook. Als je zegt: joh, sluit je profiel af, zeg je eigenlijk: joh, zeg je baan op. Ik verkoop namelijk websites aan starters, ZZP’ers, en kleine winkeltjes, het meeste komt via mijn netwerk binnen. En de bezoekers van de producten van mijn klanten komen ook via de sociale media binnen. Het is dus gewoon mijn broodwinning voor een groot gedeelte en ik ben bepaald niet de enige. Niet alleen de kleinere bedrijven maar ook grotere bedrijven zijn de afgelopen tien jaar afhankelijk geworden van online verkoop en online verkoop loopt eerst via de sociale media.

    Dat heeft niets maar dan ook niets met “hip willen doen” te maken, en als je dat denkt, sla je de plank finaal mis. Dan leef je in de jaren voor iDeal en wifi, toen iedereen nog met inbelmodems werkte.

    En het is zeker niet allemaal zakelijk hoe ik het gebruik hoor. Door middel van sociale media heb ik af en toe nog contact met mensen die ik op Cuba en in Argentinië ben tegengekomen en ik anders al lang uit had oog heb verloren, ik chat af en toe met neven en nichten die ik daarvoor al vijftien jaar niet meer sprak etc. Bellen kwam er echt niet van. En ja, ik vind het hartstikke leuk om de foto’s van het zoontje van mijn neef te zien en mijn tante te feliciteren met haar verjaardag en nog wat na te chatten, wat ik anders nooit gedaan zou hebben omdat daar gewoon simpelweg de tijd voor zou ontbreken.

    Ik vertel het maar om je een idee te geven van wat sociale media voor veel mensen betekent. Ik weet ook wel dat er nog heel veel mensen zijn die het als een hype beschouwen en als ‘onnodig’, maar voor veel mensen zijn sociale media zowel zakelijk als privé van onschatbare waarde geworden, en dat heeft niets met ‘hip doen’ te maken.

    De vergelijking met bellen en de post is voor mij als televisie vergelijken met de auto. De televisie is echt geen hype ten opzichte van de auto. En ja, er zijn heel veel mensen die heel goed zonder auto kunnen (waaronder ondergetekende) maar voor anderen is het toch echt onmisbaar, ondanks dat die uitvinding ook nog maar iets van 100 jaar oud is – zonder proberen te doen is jezelf op achterstand zetten. Zo is dat tegenwoordig met de auto zowel als met sociale media.

    … wat Inca zegt, dus.

  21. 25

    @Jos: Op zich terechte vragen maar jammer van je laatste zin. Die doet mij een beetje aan de VVD-pavlovreactie denken om bij ieder overheidsingrijpen gelijk met het communisme of een totalitaire staat aan te komen. Terwijl regulering van de markt helemaal niet zo gek is, ook hier niet.

    Nee, een klacht tegen Facebook zou niet helpen omdat er nog geen regels zijn die ze overtreedt (hoewel, er loopt een rechtszaak tegen Facebook-Europe in Ierland – zie link in de tekst).

    Mij gaat het erom dat Facebook een infrastructuur biedt die nu om marketingtechnische redenen verstoord wordt. Iedereen ging erop om contact te houden met de mensen die hij uitkoos, updates te krijgen van de groepen en bedrijven die hij uitkoos, maar nu wordt het gros van die updates inmiddels niet meer getoond, en wordt geselecteerd voor je, zogenaamd op wat “jij leuk” zou vinden, maar in werkelijkheid gestuurd door commercie.

    En ik wijs er ook op dat die commercie niet alleen bedreven kan worden door commerciële bedrijven, maar ook door terroristische organisaties. Ik vind het heel opmerkelijk en beangstigend dat uit dat proefje dat in de tekst omschreven werd, iemand die alles “leuk” vond vanzelf bij de politiek extremen uitkwam.

    Wat ik graag zou willen is dat er betere waarborgen komen ten aanzien van niet alleen privacy, maar ook ten opzichte van transparantie. Wat wordt getoond? Het liefst zou ik zelfs zien dat gebruikers van Facebook zelf controle hebben over wat ze zien.

    Hoe dit te garanderen, ik snap dat je graag wilt dat ik met een kant en klare oplossing kom, maar die heb ik niet. Het gaat mij in eerste instantie om bewustwording van dat Facebook voor een groot deel verworden is tot misleiding (nee, het is niet altijd zo geweest), en wat de gevaren daarvan zijn.

    … eh, wat Inca zegt dus ;).

  22. 26

    @Gronk: De privacy aan de ene kant, en het filteren van informatie aan de andere kant, zijn wat mij betreft twee heel verschillende problemen, die beide aandacht behoeven.

    Ik vraag hier aandacht voor het probleem dat Inca nogmaals beschrijft. Dat wordt mijns inziens onderschat (het is ook feitelijk weinig bekend: veel mensen zijn niet eens bewust van dat wat ze zien gefilterd wordt).

    En het gaat bij dit probleem niet eens zozeer over de macht van Facebook zelf, maar het gevaar van het instrument Facebook. We hebben al gezien dat de macht van Facebook heel groot is met Project X. Dat was nog een uit de hand gelopen geintje. Ik wed dat IS momenteel ook via Facebook ronselt. Dat ronselen kunnen ze doen zonder dat jij dat ziet, want jij behoort niet tot de doelgroep. En ik weet wel zeker dat radicale politieke facties heel actief actie voeren via de sociale media. En dat kunnen ze door die filters heel effectief doen en voor argeloze mensen heel onzichtbaar.

    Dat mensen vanzelf afhaken als ze bepaalde informatie zien, of bepaalde informatie niet zien, vind ik met dit gegeven wel heel naïef gedacht. Hier klinkt naar mijn idee de neoliberale echo in door dat op de ideale markt alle problemen vanzelf opgelost worden. Het probleem met die theorieën is dat die gedroomde ideale markt niet bestaat en niet kan bestaan. Er bestaat geen geloofwaardig alternatief naast Twitter, Linkedin en Facebook, die ieder monopolist zijn op hun eigen segment van de markt.

    En de truc die ze toepassen is dat je alleen de info krijgt te zien waar je zelf gezien je profiel vatbaar voor bent. Op zich kan dat heel positief zijn, maar het kan ook radicaliseren, zeker als we ons er niet bewust van zijn dat het gebeurt.

    Daar mogen we best wel eens bij stil staan.

    Nee, ik heb niet de kant-en-klare oplossing waar Jos om vraagt. Maar ik denk wel dat de politiek om te beginnen meer transparantie over het filteren en de betalende partijen zou moeten afdwingen. Het liefst via EU wetgeving want als Nederland staan we behoorlijk machteloos tegenover een partij als Facebook, die nu eenmaal veel groter is dan de Nederlandse staat.

  23. 27

    Het probleem met specifiek privacy en Facebook is overigens dat Facebook het al minstens één keer geflikt heeft om informatie die voorheen afgeschermd was allemaal op ‘openbaar’ te zetten. Dat was toen ze overgingen van de “Wall” naar de “Timeline” en ze te belazerd waren om een goede conversie van de privacysettings door te voeren (wat natuurlijk een enorme kostenpost zou zijn geweest, maar hey, plotseling alles op openbaar zetten is echt iets dat misschien niet breekt met de wet (kleine lettertjes) maar wel met ieder fatsoen). Het tweede probleem is dat Facebook profielen van mensen verkoopt aan marktpartijen. Daarover loopt nu een rechtszaak tegen Facebook Europe in Ierland.

    Als mensen zelf zo stom zijn om hun dronken avontuurtjes openbaar te delen heb ik overigens niet zoveel medelijden. Een paar jaar geleden kon je nog zeggen, ik stond er niet bij stil, maar nu zijn we onderhand mag ik hopen toch wel streetwise geworden. Online is gewoon een deel van de openbare ruimte en wie naakt rondloopt in de openbare ruimte zet zichzelf voor schut. We hebben mijns inziens geen wetten nodig om dát te voorkomen.

  24. 28

    Het is niet alleen facebook dat rare dingen doet met informatie die je als persoonlijk wil beschouwen.

    Google gmail leest niet alleen je mails, maar leest ook mee met je chats.

    LinkedIn kijkt in je privémailbox en haalt er “mensen die je misschien ook kent” uit en met wie je gevraagd wordt te connecten.

    Wat betreft je ‘jeugdzonden’ die voor altijd en iedereen opnebaar zijn: laten we er maar zo veel mogelijk van opzetten: hopelijk worden ze dan van nul en generlei waarde bij het beoordelen van mensen.

  25. 29

    Wat betreft je ‘jeugdzonden’ die voor altijd en iedereen opnebaar zijn: laten we er maar zo veel mogelijk van opzetten: hopelijk worden ze dan van nul en generlei waarde bij het beoordelen van mensen.

    Vond ik altijd een kulargument tot ik een tijdje geleden mensen hun schouders op zag halen bij een foto waar je je vroeger nog dood voor zou schamen. Dat was gek genoeg een heel indrukwekkende ervaring.

  26. 30

    @23: je hebt je blijkbaar niet erg in de materie verdiept.
    Allereerst: Facebook selecteert de informatie die je te zien krijgt:

    Er is een enorme berg content op Facebook beschikbaar: updates, foto’s, video’s, comments, check-ins etc. Hoe meer vrienden je hebt en hoe meer pagina’s je leuk vindt, des te groter deze berg aan content is. Het Edgerank-algortitme beoordeelt deze berg aan content en bepaalt aan de hand van jouw meest waardevolle connecties welke delen van deze contentberg in jouw nieuwsoverzicht terecht komt. Het nieuwsoverzicht is dus eigenlijk helemaal geen nieuwsoverzicht, maar een wiskundig samengestelde selectie van de belangrijkste informatie hieruit.
    (Uit: http://www.frankwatching.com/archive/2011/09/01/facebook-edgerank-wat-is-dat-nou-eigenlijk/ )

    Dit ziet er mooi neutraal uit, maar die selectie is niet slechts een neutraal wiskundig algoritme – het wordt gemaakt door Facebook.

    Facebook heeft al toegegeven een succesvol experiment te hebben gedaan met het beinvloeden van postgedrag door het beinvloeden van dit algoritme.

    Zonder dat ze het wisten hebben 689.000 Facebook-gebruikers meegedaan aan een sociaal experiment. Psychologen onderzochten wat de invloed was van positieve en negatieve berichten in hun tijdlijn.

    In 2012 manipuleerden de onderzoekers een week lang welke berichten gebruikers van de Engelstalige variant van de site te zien kregen. Onderzoekers waren benieuwd of mensen ook online de emotie van mensen in hun omgeving zouden overnemen, een fenomeen dat emotionele besmetting wordt genoemd.

    […] Het bleek inderdaad zo te zijn dat mensen negatiever werden van chagrijnige berichten en positiever van vrolijke posts.
    http://nos.nl/artikel/668173-stiekem-experiment-op-facebook.html

    Het is echt niet ingewikkeld om datzelfde experiment te doen waarbij bv verontwaardiging over misstanden of nuance of keiharde weerlegging een stille dood sterft (‘seksueel geweld meestal door heteromannen’, ‘vrouwen nog altijd systematisch gediscrimineerd op werk’, ‘zwarten in 70% van de gevallen onterecht aangehouden op verdenking van een wapen’, ‘overval gepleegd door ‘lekkere hollandse jongens”), terwijl FB alle berichten die gaan over ‘homo misbruikt kleuter’, ‘vrouw vergeet kind door drukke werkzaamheden’, ‘zwarte draagt vaker een wapen en gebruikt het eerder’ (om Ferguson nog eens na te spelen), ‘allochtonen betrokken bij overval’ doorplaatst bij veel mensen. Doe dat een tijd, en de argwaan richting homo’s, vrouwen, zwarten en allochtonen is weer fijn flink aangewakkerd.

    Overigens: beide links worden in het stuk van Klokwerk genoemd! Dat je je daar niet in verdiept en desondanks je mening klaarhebt…. Nogal gemakzuchtig.

  27. 31

    @24

    Vind jij dat ik, als ik een blog hier schrijf, ik mijn 700+ aan kennissen, oud-collega’s etc allemaal op moet bellen om te vragen of ze het willen lezen of zo?

    Als die 700+ mensen al op de hoogte zijn van je vele stukken hier op Sargasso, is het dan niet tevens aannemelijk dat men deze site sowieso al in de gaten houdt? Al was het alleen maar vanwege de verdere, al dan niet interessante, artikelen hier?

    Nergens ontken ik dat social media geen ‘strategische meerwaarde’ kan hebben. Zeker is het geweldig dat jij mede dankzij je opgebouwde netwerk sites kan maken. Eerder schreef je al eens op welke basis je dat doet. Hulde!

    En ja, het is prachtig wanneer je mensen van lang geleden weer ontmoet. Ook dat ontken ik niet. Echter, hoe leuk die vernieuwde contacten ook zijn, ze zijn en blijven veelal vluchtig (uitzondering/ regel).

    En ja, in beginsel maakt men een account aan om ‘hip mee te doen’, met een zoveelste hype. Daar blijf ik bij. Dat gaf jezelf nota bene ook al aan: “Ik denk dat maar weinig mensen gebruik van Facebook maken om “hip” over te komen. Eigenlijk heeft bijna iedereen op Facebook een hekel aan Facebook.”

    Deze ‘fix’ ik even:
    “Ik vertel het maar om je een idee te geven van wat sociale media voor veel mensen is gaan betekenen.”

    Wat ik veelal lees zijn voornamelijk uitvluchten om toch maar gebruik te blijven maken van social media, zoals faecesboek. Voor sommigen zal het zelfs een verslavende werking hebben. Ik meen mij te herinneren dat ook daar een aantal onderzoeken naar zijn gedaan. De types die om de haverklap hun telefoon tevoorschijn halen om maar niets te hoeven missen (lol @ die gasten).

    Persoonlijk (!) laat ik mijn leven niet beïnvloeden door zoiets. Je geeft zelf in dit artikel twee links naar twee verschillende personen die faecesboek op een bepaalde wijze hebben ingezet.

    http://www.wired.com/2014/08/i-liked-everything-i-saw-on-facebook-for-two-days-heres-what-it-did-to-me/
    https://medium.com/@schmutzie/i-quit-liking-things-on-facebook-for-two-weeks-heres-how-it-changed-my-view-of-humanity-29b5102abace

    Eén van de punten waarom ik persoonlijk nimmer gebruik zal maken van social media is de informatiebubbel waar velen in terecht komen. Bovenstaande artikelen bevestigen dat nog eens voor mij.

    Begrijp me niet verkeerd. Ik hoop dat mensen die wel gebruik maken van, enorm veel plezier aan social media beleven. Voor mij, echter, is dat een ‘iets’ waarvan ik lang geleden al heb besloten om daar niet aan mee te werken. Maar leef je/ jullie vooral uit.

  28. 32

    Oeps…daar ging iets fout met het plaatsen van de twee links.

    In artikel:
    1e: “Ten eerste een artikel ..”
    2e: “Een tweede artikel kwam..”

    Geen idee hoe dat kwam..

  29. 33

    @16: Daarom moet je ook niet ingelogd blijven op je facebook account, dan werken die plugins namelijk niet meer.
    Dacht je nu werkelijk dat ik dat niet wist?
    Ik heb niet voor niks geen facebook op de telefoon en GPS staat standaard uit op mijn telefoon.

  30. 34

    @inca: misschien moet je jezelf wat beter ‘verdiepen in de materie’. Facebook is een beroerd medium om op de hoogte te blijven van nieuws. De meeste ‘media-outlets’ posten domweg teveel updates, die teveel ruimte innemen op je wall. Dat ga ik dus echt niet allemaal lezen. Daarnaast is ’t plaatsings/filteralgoritme van fb zo brak als wat, omdat je maar heel beperkt kunt sturen in wat je wel en niet ziet; vaak is ’t alles of niets, en je ziet ’t resultaat van je keuzes ook niet direct terug. Het gevolg is dat het voelt alsof je met een brandweerslang een theekopje probeert te vullen.

    Gevolg: ik gebruik FB alleen voor updates van die paar dozijn bekenden die de moeite waard zijn. En als ik zo bij anderen rondvraag, dan werkt ’t bij hun net zo. Zou je me uit kunnen leggen hoe FB me daar een ‘conservatief rechts antihomostandpunt’ mee zou kunnen opdringen?

    Wat die studie betreft: als je die had gelezen en begrepen, dan had je ook gevonden dat ’t uiteindelijke *effect* wat ze vonden, zo goed als nihil was.

    Het is voor sommige mensen heel verleidelijk om te denken in termen van grote anonieme bedrijven die duistere plannen hebben en van alles doen met je data. Want dat doen ‘ze’. Maar dat soort alufoliehoedjeverhalen bestaan al vanaf de begintijd van ’t web, en ze zijn nog steeds niet waargemaakt.

    Wat je daarentegen wel ziet, is dat social media een goudmijn is voor mensen die kwaad willen. Wie wil d’r met z’n linkedinaccount op GS komen te staan omdat-ie toevallig een mening heeft? Hoe prettig is ’t dat een stel extreemrechtse/extreemlinkse knakkers weten met wie je omgaat, en waar ze wonen? Dat creeps als Robert Engel/Jan Bennik gaan posten op schiphol om foto’s van je ‘dinnetje te maken (wat Breedveld is overkomen)?

    Dat soort dingen gebeuren nu, en die hebben een reeel effect. Want mensen voelen daar de keiharde impact van. Mensen worden daar om ontslagen. Die alufoliehoedjescenario’s blijven bij what-if-verhalen.

  31. 35

    @RJ: Dat is waar maar de privacy op zich is dus niet het probleem dat ik hier aan de kaak wil stellen. Toch is ook het effect dat ik omschrijf van het filteren van informatie ook op Google van toepassing. Als ik naar mijn browser ga en ik typ een zoekterm in dan krijg ik andere informatie te zien dan jij. Er wordt niet alleen gefilterd op je zoektermen maar ook op je zoekgeschiedenis. Omdat het hier echter over een zoekfunctie gaat is dat op zich nog beter verdedigbaar.

    @Inca: Dank voor alle toelichtingen. Als ik geweten had hoe slecht mensen lezen, had ik de column wel anders opgesteld. Men leest het kennelijk met de insteek: ach, een kritisch stuk over Facebook, het zal wel over privacy gaan. Ik had dus heel duidelijk moeten beginnen met: privacy is niet het enige probleem, een ander probleem is dat Facebook actief de informatie die mensen krijgen stuurt.

    Ik heb het idee dat de verstrekkendheid van dat iedereen in zijn eigen cocon gaat leven door die Facebook-algoritmen, en dat die cocon in grote mate door investerende partijen maakbaar is, nog niet helemaal doorgedrongen is.

    De voorbeelden die je noemt zijn geen fictieve voorbeelden. Het gebeurt nu al. Een goed voorbeeld van de effecten zijn de oplopende spanningen in de samenleving tussen pro-Israël groepen en pro-Palestinagroepen. Mensen die door Facebook in ‘Groep 1’ ingedeeld zijn krijgen vooral posts te zien die het pro-Israël-standpunt ondersteunen en verdedigen, mensen in Groep 2 vice versa. Je ziet dat het debat sterk radicaliseert en het lijkt mij heel sterk dat de huidige opzet van Facebook daar geen belangrijke rol in speelt. Facebook werkt radicalisering in de hand.

    @Gronk: Ik zou het maar niet bagatelliseren als ik jou was. Heel veel mensen lezen hun nieuws helemaal niet bewust: die lezen geen nieuws. Wel Facebook. Dat zijn juist mensen die via hun sociale kring vatbaar zijn voor radicalisering, en dat zie je dan ook gebeuren.

    @Mario: Nee, het is niet aannemelijk dat 700+ kennissen allemaal wekelijks op vrijdag naar Sargasso blijven surfen omdat ik ze ooit heb gezegd dat ik daar blog, nee. Dat snap jij toch ook wel? Verder nogal bizar hoe jij mijn woorden probeert te verdraaien om mij het tegengestelde te laten zeggen van wat ik bedoel. Zo te zien heb Facebook inderdaad niet nodig hebt om een eigen realiteit te creëren ;). Maar, wat Inca zegt, Facebook etc heeft een dermate grote invloed op onze samenleving dat het ook de levens van mensen die er geen gebruik van maken effectueert. Het gaat dus niet om ‘ik doe er niet aan mee’.

    @Bolke: Uitloggen helpt natuurlijk tot op zekere hoogte maar is helaas niet dekkend. Ik heb trouwens voor Android een paar geinige apps gevonden om dit te omzeilen, ze staan gelinkt in het stuk. De eerste, “tinfoil” (naar het aluminium hoedje) is een wrap rond de facebook site waardoor je dus een facebook-app hebt zonder dat Facebook bij de instellingen en informatie van je phone kan. De tweede “Fast” is vooral interessant als het gaat om mijn punt van het filteren: het pakt alle informatie van je connecties van Facebook en plaatst ze zelf onder elkaar. Je krijgt dus een feed te zien van info die niet via de Facebook-filters is gegaan.

    En dat is wel een eye-opener hoor. Het verschil is gigantisch. Plotseling blijken mensen en organisaties die ik al bijna vergeten was druk (en interessant) te posten. Posts met een reclame-karakter blijken veel minder aanwezig te zijn dan mijn feed door de app en via de browser doen vermoeden…

  32. 38

    @35: Ik heb net ff op mijn facebook gekeken, er staat niet 1 advertentie in mijn timeline, dus blijkbaar doe ik het goed, faceboek heeft geen flauw benul wat mij bezig houd.

  33. 39

    Dat doe je goed dan. Ik zelf heb sowieso geen advertenties want ik heb adblock aanstaan. De enige manier waarop commerciële content op mijn feed komt is via zogeheten ‘related articles’ en commerciële content die door relaties wordt gedeeld. Maar als ik de tijdlijn van Fast naast de officiële van Facebook leg zie ik dat ik maar een tiende zie van wat ik normaal zou willen zien. Wat daarbij zeker opvalt is dat het aantal links overheerst in wat Facebook doorlaat. Opmerkelijk detail: Facebook filtert keurig netjes alle posts van Sargasso voor mij weg, want Sargasso, dat vind ik natuurlijk niet interessant.

  34. 40

    Ik heb het idee dat de verstrekkendheid van dat iedereen in zijn eigen cocon gaat leven door die Facebook-algoritmen,

    Eh, nee. En ja. Wat je constateert is al gaande, maar geheel uit vrije wil, zonder dat daar geheimzinnige facebook-algoritmes aan te pas komen. Je ziet dat stormfronters bijelkaarhokken op een site en elkaar daar helemaal opjuinen (tot zekere hoogte). Telegraaflezers gaan echt geen ‘linkse media’ lezen. In plaats van dat mensen ‘een pluriforme verzameling nieuws’ tot zich nemen, kiezen ze liever voor nieuws wat aansluit bij hun interesses. Met als gevolg dat iedereen in z’n eigen mediabubbel, met eigen waarheden leeft.

    En ergens maakt dat ’t ook wel weer interessant. Want doe een paar stappen uit je vertrouwde omgeving en je komt bijvoorbeeld in een schilderswijk danwel een rotaryclub waar ze er van overtuigd zijn dat de wereld heel anders inelkaar zit. De enige manier om daar doorheen te laveren is als je openstaat voor elkaars posities.

    Maar het kan natuurlijk ook zijn dat mensen elkaar blokkeren, dat mensen het niet aandurven om eens over de schutting te kijken (omdat ze toch weggekeken worden). Dat lijkt me net zo waarschijnlijk.

  35. 41

    In zekere zin zelf verkozen, klopt, maar ik zit niet te wachten op media die dat effect nog eens gaan versterken, en ook nog afhankelijk zijn van geldschietende partijen daarin die met gesponsorde propaganda werken. Ik vind het bestaan van de Telegraaf al erg genoeg ;).

    Overigens heb ik het zelf wel eens gedaan, expres lid worden van de Nederland-Mijn-Vaderland-groep op Facebook (ultrarechts nationalistisch, maar niet de allerergste) en daar dan in discussie gaan. Het duurt even en je moet heel wat ondergaan en heel wat geduld tonen in je eigen reacties, maar naar verloop van tijd zijn er altijd wel een paar die met je in gesprek willen, en dat zijn vaak mooie discussies. Mensen overhalen doe je er niet, maar het wapent je wel tegen argumenten van die groep omdat je ze leert kennen en ook de waarheid erachter leert. Daar wordt je eigen boodschap naar het ‘middenveld’ alleen maar sterker van.

  36. 42

    Mensen kiezen ten dele voor de cocon, maar ten dele zijn ze zich daar zeker niet bewust van, omdat ze allemaal denken (grotendeels ten onrechte) dat ze zich niet laten beinvloeden door dingen die ze lezen of zien (zoals bv reclame, maar dus ook gedeelde posts en dergelijke.)

  37. 43

    @inca: wat ik dan weer niet zo snap is dat als je direct met mensen in dialoog gaat (zoals wat klokwerk doet, maar wat je ook hier op sargasso vaak ziet) niet werkt om mensen te overtuigen, maar dat zodra je met subliminale boodschappen gaat werken mensen die boodschap kraakhelder oppikken en *opeens* helemaal overtuigd raken van die boodschap.

    Something does not compute.

  38. 44

    Als dat zo goed zou werken, waarom koopt al qaeda dan niet gewoon google ads om alle mensen in het westen aan hun variant van de islam te krijgen? Hrm?

    /ik snap het wel hoor, ze vinden het gewoon veel leuker om dingen op te blazen.

  39. 45

    Om tijdens een discussie te draaien zit het ego in de weg. Zodra dat vergeetachtig wordt begint het proces.

    Ik heb wel eens dat ik mensen op een forum argumenten zien gebruiken waarvan ik dacht: dat is volgens mij een tijdje terug precies zo als argument tegen jou geschreven en toen zat je tegen het plafond!

    Meestal gaat het niet om compleet draaien trouwens. Mensen hebben hun overtuigingen niet voor niets, daar zit vaak een hele gedachte achter of in ieder geval een bepaald belang. Een beetje bijsturen, verbreden, dat is eigenlijk het beste dat met discussies kan gebeuren.

    Daarbij kan je je als je mensen wilt overtuigen sowieso het best op de twijfelaars en mensen die niet zo een sterke mening hebben focussen.

  40. 47

    @13:

    Facebook, Google, Apps, betalingsverkeer, RFID-tags ze doen het allemaal en daar moet je je van bewust zijn en rekening houden bij wat je prijs geeft.

    ….en dat is meer dan men denkt.
    (voor slordige lezers/koppensnellers let op laatste alinea)

    http://www.volkskrant.nl/vk/nl/2664/Nieuws/article/detail/3723053/2014/08/22/Onderzoekers-hacken-Android-apps-via-app.dhtml

    @klokwerk.
    Ik kan me voorstellen dat een bedrijf op Facebook zit omdat het anders omzet laat liggen.
    Maar dat is wat anders dan dat men het privé gebruikt.

    Ik persoonlijk heb totaal geen behoefte om “tig” keer te “verschijnen” bij mensen die ik nauwelijks ken.

    Die verschijningen gun ik aan Maria ;-)

    Goede kennissen en familie benader ik in levende lijve, telefonisch, per brief(kaartje) of per e-mail.

  41. 48

    @43, allereerst omdat je zelf de situatie in het extreme trekt. Ik heb nergens beweerd dat de mening volkomen omdraait – het lijkt mij erg onwaarschijnlijk dat dat gebeurt.

    Dat soort dingen gaan in kleine stapjes. De meeste mensen maken geen radicale draai maar schuiven 1 vakje op, ze vinden min of meer hetzelfde, maar met de nadruk wat anders, wat meer overtuiging of boosheid of juist gelatenheid of een klein beetje nuance, etc. Dus met een paar onbewuste boodschappen maak je van een radicale atheist geen gelovige, van een overtuigd pacifist geen al-qaeda-strijder. Maar het kan de ontevredenheid van mensen die toch al ontevreden waren wel net wat meer richting een bepaalde groep trekken. Het kan iets wat eerst ondenkbaar was net wat meer aanvaardbaar maken.

    Dat Klokwerk in sommige opzichten minder succes heeft, is allereerst dat hij appelleert aan je denken. Hij noemt het onderwerp, speelt in op de rationele delen, geeft duidelijk z’n standpunt aan, bouwt zijn betoog (meestal ;) ) helder op – en de mensen die daardoor niet beinvloed willen worden weten dus ook precies waar ze zich tegen moeten verzetten.

    Heel anders is dat bij allerlei onbewuste signalen. Daar verzet je je niet tegen, omdat je niet weet dat ze er zijn. Er is overigens meer dan voldoende onderzoek over dat soort mechanismen – ze werken. Niet met een flash of lightning, maar langzaam bepaalde waarden eroderend en anderen ervoor in de plaats brengen.

    Maar eigenlijk ben ik ervan overtuigd dat Klokwerks stukjes wel degelijk invloed hebben. Ik weet bijna zeker dat mensen na een paar van die stukjes niet meer zo gedachteloos de spin van werkschuw tuig in de bijstand herhalen als voordat ze het gelezen hebben – juist ook de mensen die eigenlijk weinig met dat onderwerp hebben. Alleen zijn het niet veel mensen, omdat het simpelweg geen miljoenenpubliek bereikt.

    Tot slot: Facebook is een Amerikaans bedrijf, en Al Qaeda is een van de grote vijanden. Dat zal zowel Facebook als Al Qaeda wel enigzins weerhouden om een deal te sluiten. Maar ook Al Qaeda en IS en Hamas zetten beeldvorming op allerlei manieren in om mensen te beinvloeden. Jij bent de doelgroep niet, maar bij de mensen in hun omgeving hebben ze succes: de rede en nuance verstomt…

  42. 49

    Facebook is een bedrijf…
    Volgens mij hebben ze alle recht om te selecteren wat ze jouw voorschotelen. Net zoals de Blokker mag bepalen wat ze in hun etalage zetten. En nee dat is waarschijnlijk geen representatieve weergave van hun totaalaanbod.

  43. 50

    Kijk dat is nu net zo een reactie als “als je bedrijven iets gaat verbieden ben je net als China”.

    Als Albert Heijn een hamburger verkoopt waar petroleum in verwerkt is, worden ze ook voor de rechtbank gedaagd. Op levensmiddelen moeten sowieso alle ingrediënten vermeld worden. Bedrijven worden regels opgelegd, en er is alle reden om ook regels op te stellen voor de sociale media.

    Of moeten er eerst nog wat ernstigere dingen gebeuren dan project x voordat het kwartje valt?

  44. 52

    @50,
    Ik beweer helemaal niet dat je bedrijven niets mag verbieden.
    Ik zie in deze situatie echter niet in wat Facebook verkeerd, laat staan onwettig doet.
    Ik ben het overigens wel met je eens dat wat Facebook doet irritant kan zijn en enige negatieve gevolgen kan hebben.

  45. 53

    Dat laat staat onwettigs doet niet terzake want ik stel ook helemaal niet dat Facebook iets onwettigs doet.

    Ik stel dat Facebook iets doet dat nogal ingrijpende gevolgen kan hebben. Dat men zich dit nog niet ten volle realiseert snap ik ook wel.

    Ook in de hele discussie over netneutraliteit is dit punt een groot gapend gat. In die discussie wordt alleen maar gekeken naar providers, naar hun monopolie, en naar hun plicht om aanbieders gelijke toegang te verlenen. Het sociale netwerk waar 9 miljoen mensen vaak het grootste gedeelte van hun internettijd op doorbrengen wordt over het hoofd gezien.

    Mensen verwarren deze discussie ook met de privacydiscussie, dat is wat ik van deze discussie leer. In feite is dat een ander punt, hoewel het in elkaars verlengde ligt.

    Eerst de bewustwording van het feit dat bedrijven en ook politieke facties die route al lang gevonden hebben waar de consument en laat staan de politiek zich nog niet bewust van is.

    Als het bewustzijn er dan eindelijk is, is het wellicht aan de wetgever daar wat op te verzinnen.

  46. 54

    Ok, duidelijk, maar jij begon over verbieden en een vergelijking met petroleum in een hamburger (wat me wel onwettig lijkt).

    Ik denk dat je de impact overschat. 1 van de functies van elk (Social) media bedrijf is juist filteren, selecteren en ordenen van content. Dit zal logischerwijs altijd gebeuren met in het achterhoofd klantenbinding en (kortere termijn) commerciële belangen. Niets nieuws onder de zon. Wel goed om je bewust van te zijn.

  47. 56

    Ja, dat is om te laten zien dat het wel degelijk mogelijk is wetgeving op te leggen aan private bedrijven en niet voorbehouden aan China ;).

    Ik denk dat we de impact onderschatten. Bovendien is hier wel degelijk iets vreemds aan de hand. Mensen denken dat ze naar de updates van al hun vrienden en eigen voorkeuren kijken. Maar dat is niet het geval, sterker nog, dat wordt sluipenderwijs steeds minder het geval.

    Volgens mij kennen Google + en Twitter dergelijke filters (nog) niet. Hyves kende het ook niet. Daar wordt gewoon alles getoond, en kan je door middel van het aanmaken van lijsten of ‘kringen’ zelf je content filteren. Dat is wat ook eigenlijk beloofd wordt of werd.

    Als je Facebook gaat zien als een media-orgaan dat dus wel degelijk ‘gekleurd’ mag zijn, dan zou er een soort concurrentiebeding moeten komen. Maar dat gaat dan weer in tegen de maatschappelijke functie die Facebook nu voor veel mensen heeft: dat bijna alle mensen en bedrijven erop zitten en zodoende een goede infrastructuur voor communicatie biedt. Dat zeg je als je gaat opdelen dan weer vaarwel.

  48. 57

    Ik zou in de toekomst graag zien dat een social-medianetwerk, zeker als het op zijn gebied een monopoliepositie heeft, gezien wordt als een netwerk met een nutsfunctie, en dus aan regels over transparantie en keuzevrijheid voldoet, net zoals dat nu ook op verschillende manieren geregeld is met telecommunicatienetwerken, de waterleiding, het wegennet etc. Ja, daar hoort wetgeving bij, maar hoe dat precies te regelen, daar heb ik nog geen invulling bij.

  49. 58

    @klokwerk/57: grappig, ik zat tijdens deze discussie aan hetzelfde te denken. Dat je google eigenlijk als een nutsfunctie moet zien, en dat je dus ook eisen aan google zou moeten stellen (beschikbaarheid, maar evt. ook ‘vindbaarheid’, of juist niet.).

  50. 59

    Waarom ik denk dat jij overdrijft:

    Facebook biedt uiteindelijk de mogelijkheid om alles te zien. Zie ook de Apps die jij noemt die echt niet zouden bestaan als FB daar mogelijkheden voor bied. Wat dat betreft zijn ze dus juist extreem open.

    Dat is ook logisch want het is helemaal niet in het belang van FB om posts weg te laten die mensen graag lezen of degene te tonen die mensen toch niet gaan lezen. Want dat zal leiden tot minder facebook gebruik en dus ook minder mogelijkheden tot adverteren. Waar dat nu gebeurd is dat denk ik omdat het algoritme niet altijd goed werkt en niet bewuste misleiding. Ik denk dat FB dit graag zou verbeteren. Zo zou het goed kunnen dat jij nooit doorklikte naar Sargasso vanuit FB en daardoor de conclusie heeft getrokken je niet meer lastig te vallen met sargasso posts.

    Er zullen weinig mensen zijn voor wie FB de enige bron van informatie is.

  51. 60

    @Gronk: Nou, dat is ook aan het opkomen. Je kan nu bijvoorbeeld officieel verzoeken indienen aan Google om pagina’s over jou uit de zoekresultaten te laten verwijderen. Dat is ze opgelegd door de EU en daar zijn ze nu mee bezig.

    Helemaal gelukkig is deze wetgeving helaas weer niet, want degene die bepaalt of de reden gegrond is, is… Google. Daarbij kan je vragen stellen of Google die verantwoordelijkheid moet hebben. Ze geven immers slechts weer wat anderen op het net zetten, en dan niet eens op hun servers.

    Daarbij is een algoritme in dit geval natuurlijk onontkoombaar, want er is geen selectie, en dus ook geen sprake van ‘objectief weergeven’ – als dat wel wordt afgedwongen dan is er ook geen zoekmachine meer, alleen maar een overzicht van wat er chronologisch op het net geflikkerd is – en dat is écht een hoop ;).

  52. 61

    @Cancel: Wat heet overdrijven? Ik signaleer een probleem, en ik wijs op de gevaren. Dan kan je dat een groot probleem vinden of een klein probleem, maar dat doet niets aan het probleem af.

    Daarbij moet je je maar eens verdiepen in de materie. Die ene app die ik heb gevonden is er alleen maar voor Android. Deze had ook nooit als doel die algoritmes te omzeilen. Ze mounten de database, met de originele bedoeling om hier lokaal uit te kunnen querieën zodat de app sneller zou zijn dan de officiële van Facebook, die tot vorig jaar nog berucht traag was. Ondertussen heeft Facebook niet alleen zijn Android-app verbeterd maar ook zijn zoekfuncties sterk beperkt, en zijn filters veranderd. Dat ongefilterde weergeven is een onbedoeld bijproduct en waarschijnlijk gewoon een lek.

    Voor webbrowsers is er al sinds 2010 een actiegroep die deze openheid wil afdwingen. Er waren tot 2012 hacks mogelijk maar die werken niet meer. Ik heb lopen zoeken maar het is me tot nu toe nog niet gelukt om mijn feed op mijn homecomputer ongefilterd weer te geven.

    Nee, die openheid biedt Facebook dus absoluut niet.

    “Er zullen weinig mensen zijn voor wie FB de enige bron van informatie is.”

    Ik denk dat je overschat hoeveel mensen graag het nieuws lezen en luisteren en onderschat hoeveel die mensen op Facebook leven. Als je op Facebook op politieke forumpjes zal zoeken, dan schrik je je rot. Het is één en al radicalisme wat de klok slaat.

    Tsja, je marktwerkingverhaal klinkt verder wel geloofwaardig maar er valt veel tegenin te brengen. Facebook richt zich op wat jij leuk en lekker vindt. En daar stemt het de berichten die jij ontvangt op af. Het gaat dan niet eens om advertenties, maar om wat in jouw netwerk gepost wordt. Als jij bijvoorbeeld drie keer een poezenfilmpje leuk vindt en je tante uploadt een poezenfilmpje, dan krijg jij een poezenfilmpje te zien. En zo krijg je ook geen advertenties van bedrijven te zien, je krijgt links van producten te zien die jouw tante leuk vindt.

    Het zijn geen domme advertenties dus, het is het gebruik maken van iemands netwerk om advertentiemateriaal of daaraan gelieerd materiaal te pushen daar waar het het best ontvangen wordt.

    Anyway, met een gebrek aan interesse van mijn kant heeft het verdwijnen van Sargasso uit mijn feed in ieder geval niets te maken dat kan ik je verzekeren. Ik link en like mijn eigen stukken en die van mijn collega’s uiteraard erg vaak. Je moet jezelf en elkaar een beetje helpen…

    Maar als ik hier zo de reacties lees dan denk ik dat ik wel weet waarom Sargasso geen hoge ranking krijgt op Facebook ;).

  53. 62

    Het geldt zeker ook voor Google, al is de achtergrond iets anders. (Bij google zou je kunnen beargumenteren dat het van zoekfunctie geworden is tot contentprovider op zichzelf, en daarmee zelf een verantwoordelijkheid draagt aan het (her)openbaarmaken van informatie, met dezelfde plichten als andere media hebben.)

    Waar het om gaat volgens mij is dat het recht, en wettelijke beperkingen, een manier zijn om een ontspoorde balans in macht te herstellen. En die balans is zeker zoek tussen individu en multinationals met miljardenomzetten (of desnoods alleen maar hypothetische miljarden waarde.) Internet of AH maakt wat dat betreft niet uit trouwens.

    Overigens is het wel volkomen logisch dat de eerste inschatting van de terechtheid bij Google ligt, en pas in tweede instantie bij de rechter. Dat is eigenlijk altijd zo bij alle privaatrecht – als je een rectificatie in de krant eist gaat het zo, als je ergens een incasso heenstuurt ook: eerst rechtstreeks, de ander bepaalt zijn reactie, kom je er niet uit dan overleg je het aan de rechter.

  54. 63

    @50: Natuurlijk moeten bedrijven zich houden aan de wet. De vraag blijft voor mij welke regels aan FB gesteld zouden moeten en kunnen worden (en vervolgens, dat zet ik maar even tussen haakjes, hoe je die regels zou kunnen handhaven in het geval van een Amerikaans bedrijf). Zou druk vanuit de consumenten (zie de plofkippen!) niet meer resultaat hebben?

  55. 64

    Dat zou kunnen maar het probleem is dat consumenten inzake Facebook niet zo makkelijk met hun benen kunnen stemmen. Het grote voordeel van Facebook is dat iedereen erop zit.

    Ik zelf zou zeggen: laat gewoon alle updates van relaties in chronologische volgorde zien – dat is wat mensen geloven dat ze zien.

    En laat mensen zelf filters aanbrengen, zoals de Lijsten op Twitter en de Kringen op Google plus.

    Nu zal dat verbieden van filteren voor de wet vrij moeilijk gaan of je moet met hele specifieke wetgeving komen. En de vraag is of dat wel zo wenselijk is.

    Wat wel zou kunnen als de politieke wil er is, is transparantie afdwingen. Reclame-op-maat: helemaal prima, dat is je verdienmodel. Maar laat die betaalde reclame dan wel gewoon herkenbaar tussen je updates van de newsfeed verschijnen. En geef inzicht in hoe je inkomsten zijn.

    Helemaal mooi zou zijn als je die reclames dan vervolgens kan afkopen middels een betaald account. Maar dat is dan een keuze van Facebook zelf.

    Facebook Europe is gevestigd in Ierland, trouwens ;).