Na Parijs, Plan B voor het klimaat

De uitkomsten van de klimaattop in Parijs was een teleurstelling, meent Leo van Lierop. Tijd voor een ambitieus opt-in plan dat CO2 per ton belast.

Nu de klimaattop in Parijs voorbij is en het allemaal redelijk bezonken is, moeten we ons afvragen wat het ons allemaal heeft gebracht. Er is immers door alle landen heftig geapplaudisseerd en er is een doelstelling van 2°C afgesproken, zelfs de 1.5°C grens wordt nu erkend. Tot zo ver het goede nieuws. Ga je verder kijken dan moet je constateren dat het allemaal bestaat uit losse nationale beloftes waarvan je nog moet afwachten wat ze er mee gaan doen. Van gezamenlijke afspraken zoals het gelijk trekken van de uitstoot per hoofd van de bevolking, of een gezamenlijke prijsheffing op CO2 uitstoot of het aanpakken van het internationaal transport is geen sprake.

Dit alles gebeurt met de wetenschap dat we afstevenen op 3.5°C opwarming per 2100 zonder enig zicht op temperatuur stabilisatie. Noem me maar een pessimist maar ik ben dan ook van mening dat het Plan-A van Parijs flink te kort schiet en dat het ingeslagen pad er een is waar we het niet mee gaan redden. Landen worden het in een wereld (die steeds grimmiger en grimmiger aan het worden is) nooit met elkaar eens. Na 21 COP’s is het tijd voor andere maatregelen, tijd voor Plan-B!

In het kort, we hebben iets nodig waar niet alle landen voor nodig zijn, we hebben iets nodig dat krachtig genoeg is, we moeten de landen gaan organiseren die wel willen doen wat nodig is. We hebben een nieuwe onafhankelijke organisatie nodig die deze landen gaat verenigen en die gezamenlijk en uniform de uitstoot van fossiele brandstoffen weet te beperken met het meest efficiënte doel middel dat daar voor handen is, een vaste en transparante CO2 belasting per ton.

Kernpunten:

  • Een gloed nieuwe onafhankelijke organisatie.
  • Uitstoot van CO2 per ton belasten.
  • Producten uit andere landen belasten.
  • Ieder land mag lid worden.
  • Ieder land is vrij om te gaan.
  • Besluiten worden genomen met een 2/3 meerderheid.
  • Landen beslissen zelf hoe ze het geld terug geven aan de burger.
  • Landen mogen dit geld niet terug geven aan de vervuiler.

Het mooie hier is ook, dat slechts een paar landen genoeg zijn om dit werkende te krijgen. De landen waar je dan direct aan denkt zijn Scandinavische landen en Duitsland. Als die paar landen het met mekaar eens zijn, dan is het niet ondenkbaar dat snel daarna in rap tempo andere landen zich aansluiten zoals misschien wel Nederland! Wie wil er nou niet bij de goede landen horen? Landen binnen de organisatie kunnen handel met elkaar drijven zonder koolstofbelasting te heffen. Andere landen die geen koolstofbelasting willen heffen, zijn zo toch genoodzaakt om deze te betalen. Zo snijdt het mes aan twee kanten, ieder land of hij nu wil of niet betaald direct of indirect een koolstofprijs. Uiteindelijk zal het voor de meeste landen voordeliger zijn om bij deze organisatie te horen.

Hier een kaartje met een mogelijk verspreidings-scenario.

map
De koolstofprijs die geheven wordt kan laag beginnen [€5-€15]. Zoals al gebleken is in British Columbia (Canada) leidt dit al snel tot lagere emissies zonder negatieve gevolgen voor het bruto binnenlands product. De koolstofprijs kan daarna gestaag verhoogd worden met iedere keer [1-3 jaar] een vaste voor aangekondigde verhoging [€4-€12], zodat iedereen weet waar hij aan toe is en daar rekening mee kan houden.

De koolstofprijs wordt geheven als de vervuiler de brandstof koopt. Meestal is dat bij energiecentrales of bij de pomp. Internationaal transport zal ook een prijs moeten gaan betalen. Of dat de zelfde moet zijn daar kan je over twisten. Landen die internationaal transport te weinig belasten kan je een extra heffing geven, zeker als het gaat om buurlanden van landen de organisatie.

Om oneerlijke concurrentie tegen te gaan, zullen andere landen belast moeten gaan worden naar gelang hun energiemix en CO2 beprijzing. Dat verschilt natuurlijk van land tot land. Producten die aantoonbaar minder vervuilend zijn gemaakt kunnen in aanmerking komen voor reductie [25%/50%/75%] van het tarief (bedrijven moeten de reductie zelf aanvragen). Ook is het niet ondenkbaar dat producten die aantoonbaar vervuilender zijn gemaakt zwaarder te gaan belasten [25%/50%/75%]. Of je dat soort producten überhaupt wilt hebben kan je je ook afvragen, maar dat is een andere discussie. De hoogte van dit alles laat ik voor het gemak even over aan knappe rekenaars.

Oke, ik heb hier laten zien dat het wel degelijk mogelijk is om naast een Plan-A ook een Plan-B te hebben. We kunnen het ons stomweg niet veroorloven om alles op een kaart te zetten. De situatie is nu zo kritiek dat we alle zeilen bij moeten gaan zetten. Uiteraard reguleert dit plan alleen maar emissies, maar er is nog veel meer nodig zoals een duurzame landbouw, behoud van bossen en diersoorten zonder wie wij niet kunnen leven.

Ten slotte nog dit. Het probleem van de klimaatverandering is zo groot, dat we dit alleen maar op kunnen lossen met een positieve instelling!

Dit artikel verscheen eerder op Global Warming Guide

  1. 1

    Klimaatverandering :
    https://nl.wikipedia.org/wiki/Dansgaard-Oeschger-cyclus
    http://www.knmi.nl/kennis-en-datacentrum/uitleg/warme-golfstroom
    Het is heel simpel .. Door de opwarming verandert de warme golf stroming in de zee voor de kust van Europa van richting .De oceaanstromingen hebben een enorme invloed op het leefklimaat .De warme golfstroom verschuift en komt op den duur bijna stil te liggen door de opwarming en het smeltende ijs . De temperatuur gaat eerst fluctueren om daarna tot stilstand te komen met als gevolg een enorme daling in temperatuur oftewel korte ijstijd .
    Het water in de noordzee is zout ,het smeltende ijs is zoet .
    Er zijn te veel mensen op deze planeet en mensen hebben de neiging om alles kapot te maken indien je ze niet van de juiste informatie voorziet en of een vredelievend geloof geeft waarmee ze mekaar in toom houden .

  2. 2

    Plan B zou moeten zijn een kleiner en duurzamer Europa maken en de grenzen dichtgooien .
    Dit schiet ook niet op .
    Volgens mij spoelen er ook zoveel dieren aan op de kusten wereldwijd door een verandering in oceaanstromingen

  3. 3

    Het is inderdaad waar dat indien we alle voorgestelde maatregelen bij elkaar optellen dat we zo ongeveer op 3.5°C opwarming in 2100 uitkomen. Dat er dan geen zicht op temperatuur stabilisatie is, is natuurlijk klinklare onzin. Laten we dan maar direct stoppen met maatregelen.

    In 2023 is de eerste evaluatie. Dan kan er zo nodig naar een plan B worden gekeken. Dit stukje wordt minstens 6 jaar te vroeg geschreven. Waar we van af moeten is dat geheu, gehijg en het ‘maar dan is het te laat’ gejank. Want daar wordt de wereld alleen maar grimmiger van.

  4. 5

    @4: Inderdaad. Maar vanwaar deze inbreng die niet zoveel met het onderwerp, “Is plan B nodig, zo ja hoe dan wel, en wanneer”, te maken heeft. En waarom richt je je eigenlijk hiermee tot mij?

    En even ter herinnering en ingaand op je slotzin : We gaan al 25 jaar lang tot actie over. Wereldwijd besteden we meer dan 1 miljard dollar per dag aan de energie transitie. Laten we niet doen alsof dit niets is.

  5. 7

    @5: zo lang ze in Arabië voor $3,- per vat de olie omhoog kunnen pompen en dit goedkoop op de markt kunnen dumpen. Steenkool goedkoop is en door veel landen wordt gesubsidieerd, is er al 25 jaar lang weinig eer te behalen voor duurzame oplossingen. Laat de vervuiler betalen en laten we dit op een eerlijke manier terug geven aan de hardwerkende burger (geen cent naar linkse of rechtse hobby’s). Door marktwerking zullen de oplossingen er sneller komen, voor efficiënte oplossingen zal opeens veel meer vraag zijn.

  6. 8

    @7: Laat de vervuiler betalen. Prima. Maar je doet net alsof er geen ETS is in Europa die we willen versterken de komende jaren. En als ik me beperk tot Nederland: we betalen 24 miljard per jaar aan milieuheffingen. Grotendeels moet de burger dit betalen. Doe niet alsof dat niets is.
    http://www.cbs.nl/nl-NL/menu/themas/dossiers/eu/publicaties/archief/2015/milieubelastingen-brengen-bijna-24-miljard-euro-op-2014.htm
    Omgerekend betalen automobilisten al zo’n 500 Euro per ton CO2. Je kan blijven roepen om internationale CO2 tax, maar voorlopig gaat het gewoon niet gebeuren. Net zoals belasten van vliegtuigbrandstof onbespreekbaar is.

  7. 9

    Dit alles gebeurt met de wetenschap dat we afstevenen op 3.5°C opwarming per 2100 zonder enig zicht op temperatuur stabilisatie.

    Weten we dat wel zeker?
    Weten we zeker dat de menselijke CO2-uitstoot gedurende de komende 80 jaar hoog genoeg zal zijn om een temperatuurstijging van 2°C of 3,5°C te bewerkstelligen? Ik denk het niet.

    De winning (en daarmee het verbruik) van steenkool, de meest vervuilende fossiele brandstof, is in 2015 afgenomen. En de verwachting is dat het verbruik van steenkool in ieder geval tot 2020 zal blijven afnemen.
    De winning van aardolie zal vanaf 2017 ook gaan afnemen, omdat er het afgelopen jaar en de komende jaren te weinig geïnvesteerd is om de produktie op het huidige peil te houden.
    De ontwikkeling van de afgelopen twee jaar heeft laten zien dat de prognose voor de CO2-uitstoot, die het IPCC nu hanteert, onrealistisch is.
    Er is dus geen sprake van wetenschap maar van een waandenkbeeld, dat de temperatuur in de komende 80 jaar nog eens 3,5°C zal gaan stijgen.

  8. 11

    LONDON, 3 July, 2015 – Scientists have yet again warned that weakening ocean circulation in the North Atlantic could deliver a climate paradox − a colder Europe as a consequence of global warming. A study published in Nature Climate Change found that as sea ice off Iceland and Greenland retreats, the flow of cold, dense water to the bottom of the North Atlantic ocean could be reduced, and therefore weaken the warming effects of the Gulf Stream. The great submarine current − sometimes called the Atlantic Conveyor − flows south to surface in the tropics as the Gulf Stream, which then flows north again to deliver tropic warmth to European coasts. However, a slowdown in the natural overturning of the ocean could weaken the Gulf Stream, which in turn could cool the atmosphere over the British Isles and western Europe. “A warm western Europe requires a cold North Atlantic, and the warming that the North Atlantic is now experiencing has the potential to result in a cooling over Western Europe,” says Kent Moore, a professor of physics at the University of Toronto Mississauga, Canada.

  9. 12

    @6: Voor de EU heb je een aantal belangrijke landen nodig die dit willen doen. Denk aan wat Scandinavische landen en Duitsland, Frankrijk is sinds de COP goed bezig, snel sluiten de omringende landen zich aan en een doorbraak is snel in zicht. Een paar landen alleen, die zullen het inderdaad niet alleen redden.

  10. 13

    @Hans Verbeek: wat jij lijkt negeren is het cumulatieve effect. We halen zeer oude voorraden koolstof uit te grond.

    Met andere woorden: We verbruiken iets minder kubieke kilometers* steenkool per jaar, maar dat betekent niet dat oude voorraden in de grond weer aangevuld worden.

    * Een miljard ton ≈ 0,7 kubieke kilometer

  11. 14

    @12: Wat is de reden dat je je zo druk maakt om de EU? Maatregelen zijn alhier al jaar en dag ingezet, het is alleen nog maar een kwestie van een beetje meer of minder. Het grote verschil kan China en India maken door eerder dan beloofd de CO2 uitstoot te laten dalen en niet meer te groeien tot 2030.

  12. 16

    @15: Wat je blijkbaar niet door hebt is dat wat de EU meer of minder doet niet zo veel meer uitmaakt als het maar ongeveer de maatregelen uitvoert als voorgenomen. Extra inspanningen in de EU resulteert een minimaal effect. Vandaar mijn vraag: waarom zeur je zo over de EU ? Het gaat toch om winst t.o.v die 3,5 graden? En die winst moet je zoeken in China en India. Niet in de EU. Die winst is daar niet of nauwelijks meer te boeken.

    Nogmaals, nogmaals, nogmaals. 80% reductie in de EU in 2050 zou een geweldige prestatie zijn. Evaluatie in 2023 of we op schema liggen.

    En ja, je reageert op @6. Maar het is hier een open discussie niet dan?

  13. 17

    @16: Herman, ik leg het plan nog een keer voor je uit. Indien China en India niet meedoen, worden hun geimporteerde goederen ook belast. Ook zal door het belasten van internationaal transport deze landen worden belast. Zo snijdt het mes aan 2 kanten.

  14. 18

    @17: Volgens mij heb je niet door dat dit niet gaat gebeuren. Bovendien is China fel gekant tegen protectionistische maatregelen. In 2023 is de eerste evaluatie. Alhoewel het natuurlijk niet verboden is heeft jengelen als een rupsje nooit genoeg tegen beter weten in niet zo veel zin. Evengoed, veel succes met je campagne.

  15. 22

    -Indien de Media in Nederland in 2016 wil overleven zullen ze geld vrij moeten maken om een grote Nederlands-Engelstalige nieuws webside op te zetten .

  16. 24

    @0: “met de wetenschap dat we afstevenen op 3.5°C opwarming per 2100” EN “er is een doelstelling van 2°C afgesproken, zelfs de 1.5°C grens wordt nu erkend. Tot zo ver het goede nieuws”
    – nogal tegenstrijdig, om een onwaarschijnlijke vrijblijvende afspraak, als goed nieuws te duiden.

    Nodig is een CO2 heffing van zo’n €50 per ton. In dit voorstel duurt dat nog tien jaar voor weinig landen en met een ingewikkelde regeling (zie ook 6@:). Niet om vrolijk van te worden!

  17. 25

    Kan iemand me helpen aan vrij beschikbare stukken (websites, rapporten e.d.), over de werking en invoering van een koolstofbelasting? Dan denk ik met name aan inning, differentiatie van prijzen binnen een regio, teruggave aan de burger, compensatie voor im- en export et cetera.