Liegen voor het geld

COLUMN - Wat een gênante dagen voor Rutte. Eerst moest hij – daartoe door publiciteit en journalistiek speurwerk gedwongen – alsnog de memo’s over de afschaffing van de dividendbelasting openbaar maken. Memo’s die volgens Rutte niet bestonden, dan wel door niemand waren gelezen en tot slot nimmer in de kabinetsformatie zijn besproken.

En ondertussen bleef Rutte koppig denken dat het ontbreken van onderliggende stukken de situatie er beter op maakte. Maar wat voor een streek lever je je eigen burgers wanneer je in een verloren minuutje, als bij ingeving, besluit om het internationale bedrijfsleven 1,4 miljard euro per jaar cadeau te doen op kosten van de belastingbetalers, zonder daar eerst een zeer grondige discussie over te voeren en degelijke studies naar de effecten ervan te hebben gedaan? Hoe kun je in hemelsnaam denken dat je daarmee wegkomt?

Gisteravond legde Nieuwsuur een nieuw schandaal bloot. Circa dertig Nederlandse moskeeën blijken bij Saoedi-Arabië en Koeweit te hebben gebedeld om geld, en een deel van hen heeft dat gekregen, onder nog niet bekende voorwaarden. Maar aangezien beide landen een zeer ouderwetse vorm van de islam voorstaan – het salafisme, of preciezer: het wahabisme, de fundamentalistische versie daarvan, tevens de staatsgodsdienst van Saoedi-Arabië – kun je ervan uitgaan dat de bewuste moskeeën waarschijnlijk geen vrije versie van de islam zullen prediken. Nieuwsuur achterhaalde dat minstens één van de betreffende moskeeën vervolgens bezoek kregen van Saoedische fundamentalisten.

De regering was al meermalen gevraagd om zulke informatie te openbaren, maar hield zich van de domme. Nu blijkt dat Buitenlandse Zaken al sinds 2010 precies weet welke moskeeën gesubsidieerd werden met geld van de Saoedi en de Koeweiti, en die informatie geheim hield.

De NOS vatte het pregnant samen: “Al eerder werd het Wetenschappelijk Onderzoek- en Documentatiecentrum (WODC) door het kabinet gevraagd de omvang van buitenlandse moskeefinanciering in kaart te brengen. Dat leverde in 2015 niets op. Nu blijkt dat het kabinet toen al beschikte over informatie uit de Golfstaten, maar er alles aan deed deze gegevens buiten het zicht van de WODC-onderzoekers te houden.”

Hoe durf je: het WODC voor de schone schijn vragen een onderzoek in te stellen, terwijl je die gegevens allang in bezit hebt en intussen je uiterste best doet om dat onderzoek te dwarsbomen door de verlangde informatie zelf in de doofpot te stoppen?

De overeenkomst tussen beide affaires? De link met het grootkapitaal. Rutte wilde de Golfstaten niet voor het hoofd stoten, hij wilde ze graag wapens blijven leveren. Rutte wilde Unilever en Shell paaien. Rutte heeft liever dat koning Willem-Alexander ongestoord handjes kan geven in Saoedi-Arabië, Rutte legt liever de rode loper uit voor Shell. Daar heeft hij best een leugentje om hun bestwil voor over.

Er zijn tijden dat ik zo verrotte links word – en dit is er een van.


Deze column van Karin Spaink verscheen eerder in Het Paroo
l.

  1. 1

    Ik exporteer een eigen islam naar het buitenland. Heb ik nieuwsuur nog over gemaild, is ook niks mee gedaan.
    Ik krijg ook geen geld trouwens, niks. Anders had ik al miljoenen volgers kunnen hebben. In landen als Pakistan en Afghanistan kost adverteren op facebook geen drol namelijk.

  2. 3

    Ik vraag me af welk belang er achter zit om die informatie niet bloot te geven. Enerzijds zegt de overheid de extreme islam te willen bestrijden (door publicatie zou deze geldstroom deels opdrogen en zo ook de ongewenste beïnvloeding), en anderzijds wordt het beleidsdoel gebruikt als argument om de informatie niet vrij te geven. Bij dergelijke figuren krijg ik altijd het gevoel dat je als burger keihard in de maling genomen wordt.

  3. 4

    ” Maar wat voor een streek lever je je eigen burgers wanneer je in een verloren minuutje, als bij ingeving, besluit om het internationale bedrijfsleven 1,4 miljard euro per jaar cadeau te doen op kosten van de belastingbetalers”

    Fake news, de pot verwijt de ketel hier dat hij liegt. Het bedrijfsleven krijgt geen 1.4 miljard cadeau, ze gaan uiteindelijk 100 miljoen meer belasting betalen. Even afgezien dat we met deze belasting hervorming meer bedrijven gaan trekken (Unilever) en we zo nog meer inkomsten voor de staat gaan genereren.

    https://www.nrc.nl/nieuws/2017/10/11/rutte-iii-teert-in-op-de-ruimte-die-rutte-ii-maakte-13429176-a1576774

    Gezien het belastingstelsel hierdoor groener en eerlijker wordt zou links hier blij mee moeten zijn. De conclusie is dat het dus gewoon een ordinaire aanval op Rutte. Saillant detail is dat er weer graag gebruik gemaakt wordt van de steun van de verfoeide PVV en FvD om een motie in elkaar te knutselen.

  4. 5

    @4 ehhhhhh….. Die 1,4 mrd is een kado’tje aan beleggers… De (hoofdzakelijk) multinationals krijgen 3,5 mrd belastingkorting.

    Dat men in ruil daarvoor 100 mln meer “mag” gaan betalen, betekent voor de burger nog altijd 4,8 mrd meer ophoesten en voor het bedrijfsleven een voordeel van 3,4 mrd.

    Maar je kunt jezelf natuurlijk knollen voor citroenen laten verkopen en denken dat het hierdoor eerlijker wordt. Dat laatste wordt het uitdrukkelijk niet.

  5. 7

    @0: Hoe kun je in hemelsnaam denken dat je daarmee wegkomt?

    Vooralsnog komen Rutte en co er ook gewoon mee weg. Niks bijzonders meer, want Rutte komt al jaren weg met gekonkel, gedraai en gelieg.

  6. 8

    Het verwijt dat de politicus altijd liegt, is niet zo spannend.
    Wat mij boeit en irriteert is dat we met elkaar alleen de vooroordelen onderstrepen en herbevestigen.
    Mijn probleem is: waar gaat het over?
    Rutte c.s behoefden niet te spreken over de verbindingen met het globale bedrijfsleven. EZ vond het een goed plan, maar Fin vond het een dubieus idee en dat al jaren volgens de Correspondent.
    Je kunt de coalitie volgen in de gedachte dat we mee moeten doen in de globaliserende economie en de zorg voor werkgelegenheid is een terechte. Maar hoe doen we dat dan?
    Door belasting weg te geven aan aandeelhouders van Unilever en Shell, die in het V.K. geen compenserende aftrek daarvoor krijgen? Dat lijkt een beetje onzin.
    Hoe zit het nu echt met de positieve effecten? Is het de reden waarom Unilever is gebleven in Nederland? Hoe positief is dat precies? Was het de reden voor Shell om problemen niet te scheppen bij het stopzetten van de gaswinning?
    Ik heb er in bijzinnen over vernomen, maar ik vind het nogal wat.
    Kortom, een kortzichtig frame: gelogen, dus wegwezen. Over de echte betekenis en achtergronden van de fiscale betrekkingen met het grootkapitaal en de betekenis voor ongelijkheid en werkgelegenheid ging het niet tot dusver; niet in het parlement, maar ook maar beperkt in dit draadje.

  7. 9

    @4 Unilever zat hier ook al toen er nog dividendbelasting was. Zo ook Shell en Philips. Het aantal Unileverbanen dat nu wellicht gered is, ligt in optimistische schattingen rond de 50.

    Bedrijven vestigen zich daar waar ze de juiste werknemers kunnen vinden. 1,4 miljard voor onderwijzers. Dat zou pas een mooie zet voor het vestigingsklimaat zijn.

  8. 10

    Wat mij opvalt is dat iedereen continu verontwaardigd is, maar het collectief vergeet ten tijde van de verkiezingen.

    Rutte zit er niet voor de gewone burger. Hij zit er voor de rijken en het bedrijfsleven. Hij heeft het wel makkelijk, doe wat beloftes, doe wat populistische uitspraken en groot deel van de gewone burger stemt op je, verdedigd je t.o.v. anderen.

    De mentaliteit is bij Rutte een beetje: Door rood rijden is alleen fout als je betrapt wordt.

    Keer op keer wordt er een suggestie gewekt, maar niet uitgesproken. Neem hier: er zijn geen memo’s gebruikt bij de formatie. Dit suggereert dat er geen memo’s zijn. Maar dat wordt niet gezegd. Ze zijn niet gebruikt bij de formatie, maar bij de voorbereidende gesprekken in aanloop van de formatie. Formeel liegt Rutte dan niet. Maar netjes is anders.

    Kwalijk is dat de tweede kamer dit gedrag accepteert en hem er steeds mee weg laat komen.

    Uiteindelijk echter hebben we als kiezers het laatste woord en boeit het de kiezer blijkbaar dus niet.

  9. 11

    @4: Ook die 100 miljoen is discutabel

    staat zelfs in het stuk waar je naar linkt.

    ‘Hoe alle wijzigingen precies uitpakken zal verschillen per bedrijf.’

    dit kan zelfs betekenen dat de Nederlandse middenstand en MKB meer mag betalen en het grootkapitaal nog minder, maar dat is niet af te leiden uit het artikel. De suggestie wordt echter wel gewekt dat het weinig uitmaakt en dat de staat er 100M aan overhoudt. Waarom dan al deze wijzigingen? voor een 100M? had je ook de dividend belasting iets kunnen verhogen, veel makkelijker te implementeren. Maar dat gebeurt niet.

    Dus wordt er hier een herverdeling gemaakt.

    En in die herverdeling is 1 ding duidelijk: het grootkapitaal/aandeelhouders krijgen de lusten. Waar de lasten terecht komen wordt niet duidelijk gemaakt. En dat betekend meestal niet veel goeds voor de burger

    M.a.w. die 100 miljoen wordt genoemd om te verbloemen dat men het grootkapitaal een cadeautje geeft van 1.4 miljard

    tevens: die 100 miljoen is mede berekend op basis van aantal nieuwe belastingen i.c.m. het aantal bedrijven dat het raakt. Echter is een deel van die maatregelen er op gericht om brievenbus firma’s het lastiger te maken.

    Stel dat dat gaat werken, dan vertrekken die, dus betalen ze ook minder belasting. Met als gevolg dat die 100 miljoen wellicht niet gehaald worden, en op termijn weg zullen vallen.

    Echter de dividendbelasting is dan wel weer weg, en die gaat niet meer terug komen. Dus 1.4 miljard inkomsten die je jaarlijks niet meer hebt, dus 1.4 miljard dat je jaarlijks niet ergens anders aan kan besteden/investeren.

    Samengevat: een ordinair cadeautje aan grootkapitaal.

  10. 12

    @10 Veel kiezers boeit het wel en die stemmen ook niet op Rutte. Het is van die kiezers dat de verontwaardiging komt. Je kan die mensen moeilijk verwijten zich te uiten omdat anderen op Rutte stemmen.

  11. 13

    @10: “Kwalijk is dat de tweede kamer dit gedrag accepteert en hem er steeds mee weg laat komen.

    Kennelijk is de fractie discipline inmiddels het niveau van kadaver-discipline genaderd, zodat leden verworden zijn tot ja-knikkend klap-vee..

    Ik vind het, om eerlijk te zijn, niet kwalijk… een grof schandaal komt meer in de richting.

  12. 14

    @10: Het is niet alleen de VVD-stemmer. Maar ook de stemmers op andere partijen, die in wisselende samenstellingen de VVD steeds weer in het zadel houden. De enige echte oppositie-partijen, die echt een ander beleid voorstaan, zijn SP en PvdD.

  13. 16

    @14:
    De PvdA is er anders flink voor afgestraft. Anti-establishment rechts worden ook steeds groter.
    We hebben politici nodig die een goed alternatief neer kunnen zetten zoals Corbyn en Sanders.

  14. 17

    @16: Die gemarginaliseerd worden door onder meer de pers. Ik weet het niet, of wij zulke politici nodig hebben. Want die maken rechts volgens mij sterker. En daarmee komen we weer op #14.

  15. 18

    @8

    Ik ben het totaal niet met je eens. Waar het hier om gaat is dat er in het regeerakkoord een maatregel staat die in geen enkel verkiezingsprogramma voorkwam. Vervolgens worden er allerlei schimmige spelletjes over gespeeld. Vier regeringspartijen die eensgezind liegen over memo’s die er niet zouden zijn, terwijl het er van wemelt.

    Of die maatregel nu wel of niet goed uitpakt voor de economie doet er al lang niet meer toe. De kern van de zaak is dat de vier regeringspartijen keurig doen waar Unilever en Shell om vragen, maar niet het lef hebben om daar publiekelijk voor uit te komen.

  16. 19

    @18: je zegt dat je het oneens bent, maar geeft precies mijn probleem weer. Ik ben niet zo belangstellend in die spelletjes, maar raak daar ontregeld van. Zo’n Buma, die omwille van de zuiverheid niet leest wat hij om 22 uur krijgt.
    Laten we ophouden met die onzin en gewoon serieus kijken naar de argumenten, die in de ambtelijke stukken staan.
    Jij vindt het voldoende te constateren dat Unilever en Shell iets vragen en dat de partijen braaf leveren. Ik vind dat een beetje simplistisch.
    Het is toch raar dat gezinspeeld wordt op de gaskraan in Groningen en dat Shell over het dichtdraaien gunstig moest worden gestemd? Mag ik weten waarom en hoe die discussie plaats heeft gevonden?
    Wat is het verband tussen de locatie van Unilever en deze schrap door de dividendbelasting?
    Wat levert het allemaal op? Aan werkgelegenheid, aan vestigingsimpulsen, aan vermijding van juridische haarkloverij over verloren aardgasinkomsten?
    Politiek gaat niet over moraal (lef hebben om daar vooruit te komen), maar over rationele afweging van maatregelen en hun effecten.

  17. 20

    @19: IDD

    maar met dat gekonkel van Rutte is er geen eerlijk inhoudelijk debat te voeren. Transparantie is nodig. En daarom horen deze spelletjes niet thuis in de politiek.

  18. 24

    @2: Dave Barry is een komiek/columnist. Heeft mij regelmatig onbedaarlijke lachbuien bezorgd, maar zijn mening is maar een mening. Die van Chomsky kan hij vast beter onderbouwen –al lijkt me dat in dit geval nagenoeg onmogelijk–, maar zelfs zijn geschreven analyses overtuigen zijn tegenstanders niet, daarvoor is het te subjectief.

  19. 25

    @19

    Je lijkt het weer eens niet te begrijpen. Waar het hier om gaat is (ik doe dit anders nooit) DE DEMOCRATISCHE LEGITIMATIE van deze maatregel. En dus niet om de inhoud. Dat jij daar overheen stapt omdat het “veel te simplistisch” zou zijn zal mij worst wezen. Die houding van veel politici en verwanten is namelijk precies het sluipend gif dat het vertrouwen in de democratie ondermijnt.

    Het IS namelijk heel simpel. Als een partij vindt dat afschaffing van de dividendbelasting goed is voor de Nederlandse economie dan kan die partij dat opnemen in het verkiezingsprogramma. Dan kan er voorafgaand aan de verkiezingen over gedebatteerd worden en kunnen kiezers het meewegen in hun stem.

    Dat is niet gebeurd. En toch is het vervolgens om bepaalde (opportunistische?) redenen in het regeerakkoord beland. Waarna alle betrokken partijen meededen met het optrekken van een rookgordijn om die (opportunistische?) werkelijke redenen te verhullen. Ofwel, en dat was de kern van mijn vorige reactie, ze hebben het lef niet om die werkelijke (opportunistische?) reden te noemen.

    Zo simpel is het, hoeveel gewichtig- of moeilijkdoenerij je er verder ook op probeert los te laten. Er worden schimmige spelletjes gespeeld omdat geen van de vier regeringspartijen het lef heeft toe te geven hoe het werkelijk zit. (Overigens verbaast me dat van drie van die vier partijen allerminst, van de kleinste van de vier valt het me wel wat tegen.)

    O, en afgezien van de democratische legitimatie: het is natuurlijk ook nog eens oerstom gebleken dat die coalitiepartijen dachten hier zo makkelijk mee weg te komen.

    Maar goed, gezien jouw slotzin doen democratische legitimatie en transparantie er niet zo veel toe. Politici moeten “rationele afwegingen” maken en als ze die niet verkocht krijgen moeten ze blijkbaar maar gewoon dit soort schimmige spelletjes spelen. (Ik chargeer een beetje, dat zeg ik er voor de zekerheid maar even bij.) Ik ben bang dat er in de ambtelijke wereld veel te veel Tom van Doormaeltjes rondlopen die er zo over denken. En zolang ze niet snappen dat ze onderdeel van het probleem zijn zullen ze geen onderdeel worden van de oplossing.

  20. 27

    “Hoe kun je in hemelsnaam denken dat je daarmee wegkomt?”
    Nou, kijk maar naar de peilingen. Nimby Nederland, samen met Dom Rechts stemt er wel op :P.

    Aah, een te dure hypotheek voor de babyboomer, de beste uitvinding voor het CDA en VVD ooit :).

  21. 28

    @4: In de VS zien ze dat Reagan zijn Trickle down niet werkt, maar NIMBY Routable begint even bijna 40 jaar te laat samen met de rest van de NIMBYS aan het begrip. Alles voor het belasting paradijs! :P

  22. 29

    Voltallige oppositie minus SGP stemden voor motie van afkeuring meneer Rutte. Hoe voorspelbaar. En wat een ophef. Allemaal stoere woorden, en ze deden een plas en gingen verder zoals het was.

  23. 30

    @4: Je neemt wederom een klein stukje tekst, waar je – om het tegendeel van dat ene stukje tekst te kunnen bewijzen om vervolgens FAKE NEWS te kunnen roepen. Blijkt dat jouw bron in dit geval niet perse verkeerd is – zoals gewoonlijk wel – maar niet het hele plaatje laat zien. Kortom, de zoveelste keer dat jij “alternatieve feiten” presenteert. En dan het lef hebben FAKE NEWS te roepen.

    PS) En alweer iets plaatsen en dan nooit meer op inhoudelijke reacties terugkomen en weer van voor af aan beginnen.

  24. 31

    Er zijn tijden dat ik zo verrotte links word – en dit is er een van.

    Karin denkt dat corruptie het tegenovergestelde is van links. Maar het grootkapitaal paaien over de rug van belastingbetalende burgers is ook niet rechts.

  25. 33

    Als Rutte een democraat was geweest had hij de afschaffing van de dividendbelasting in zijn partijprogramma gezet. Dan kunnen de mensen weten waar ze op stemmen. Het was in de verkiezingscampagne ongetwijfeld een groot onderwerp geworden en waarschijnlijk zou de VVD flink wat zetels hebben ingeleverd.

  26. 34

    @25: natuurlijk, ik ben de domste Sargassolezer en nog een ambtenaartje bovendien.
    Alleen, zo veel onbegrip over democratische legitimatie heb ik nog nooit gezien. Als de vertegenwoordigers gekozen zijn, dan moeten zij een manier zoeken om ons te dienen.
    Daar hoort maar een enkel voorschrift bij: dat het eerlijk verdedigt en dat het rationeel volgbaar is.
    Als je het daar niet mee eens bent, moet je vooral op Baudet stemmen, want die heeft hele nieuwe en frisse geluiden over hoe het allemaal zou moeten. Ik kan je dan verder niet bijlichten.

  27. 35

    @34:

    Dan zijn we het daarover eens. Stem maar op Baudet, die liegt de kamer niet herhaaldelijk voor en staat voor een open en transparante gang van zaken. Ik weet als oud-ambtenaar dat die ideeën bij de vierde macht nogal revolutionair zijn, maar rationeel volgbaar en democratisch. Moet jou toch aanspreken. Maar daar ligt jouw pijnpunt ook: een technocraat geeft niet om moraliteit. Absurd trouwens dat je politiek daar van vrijwaard, maar goed. Technocraten willen rapportjes en onderling bepalen welk rapportje de waarheid is.

  28. 36

    @34 Maar die ambtelijke stukken, en daarmee de “eerlijk verdedigde en rationeel volgbare” discussie over dit onderwerp, had blijkbaar nooit openbaar moeten worden.

    Ik kan er net als anderen blijkbaar eerlijk gezegd ook niets anders van maken dan een technocraat die het doel boven het middel stelt.

    Bovendien vertrouw je het ambtarenapparataat er dus blindelings op een gedegen afweging te maken, en formerende partijen dat ze vanzelfsprekend iets doen met de uitkomst.

    Dat dit soort “verdeling van het kapitaal” debatten bij uitstek ideologisch en niet noodzakelijk rationeel zijn moge toch duidelijk zijn. Deze horen mijns inziens dan ook gewoon in de tweede kamer te worden gedebatteerd, of via verkiezingsprogramma’s als ze het direct aan de kiezer willen overlaten om het vervolgens dicht te timmeren in een regeerakkoord.

  29. 37

    @35: Over het niet voorliegen van Baudet zijn er wel meerdere “meningen”, zullen we maar zeggen. Bovendien, hoe reageert hij als hij aan de macht is? Macht corrumpeert, zegt men wel eens. Zal Baudet daar ongevoelig voor zijn? Gezien zijn ijdelheid – ik waag het te betwijfelen.

    Niet dat ik daarmee dit gedoe goedkeur. Alles behalve. Alleen zie ik echt Baudet daarin niet als de heilbrenger. Ik zie wat dat betreft heel weinig heilbrengers, als ik eerlijk ben.

  30. 38

    @32: Als we “rechts” definiëren als strevend naar meer vrijheid voor burgers en een kleinere overheid dan nu – zoals bekend is de Nederlandse overheid relatief groot – dan vallen de meeste Nederlandse partijen niet rechts van het midden. Zeker de partijen van het huidige kabinet niet, die de belastingdruk gewoon nog wat verder opvoeren en de vrijheid van de burgers ook in andere opzichten nog verder beperkt (meer EU-regels, de “sleepwet”, afschaffing referendum).

  31. 40

    @38:
    “Als we “rechts” definiëren als strevend naar meer vrijheid voor burgers en een kleinere overheid dan nu …”

    Ja, maar zo is rechts niet gedefinieerd. Integendeel zelfs, in de jaren ’60 en ’70 streefde rechts er juist naar om burgers niet meer vrijheid te geven. En ook tegenwoordig zijn het juist de rechtse partijen, die de meeste vrijheid van burgers willen inperken.

    Maar goed, dat weet jij ook wel. Wordt je zo langzamerhand niet ongelofelijk moe van het steeds maar weer herhalen van dit soort stokpaardjes hier ?