Leer versus Bont

Het leverde veel reacties op vandaag. Een simpele tweet van mij “waarom bont zou [sic!] fout is maar leer zo wordt geaccepteerd? Laten we de opbrengst eens bekijken.

Bart3245 legde drie dingen tegelijkertijd uit in een tweet: “A) Leer is bijproduct B) Leer is soms onmisbaar, bont altijd overbodig C) [het] verschil [in de] kwal[iteit] leven van koe in N[eder]l[and] t[en] o[pzichte] v[an] vossen [of] nertsen.” De eerste verklaring werd ook door anderen aangehaald zoals RolfvanOosten, AndyPalmen, Reinouts, WandaDijkstra, ManonOnline. Het punt van onmisbaarheid versus overbodigheid komt ook terug bij Benga_Benga: “Leer komt van beesten die we ook voor levensbehoefte slachten. Nertsen bv. worden puur voor luxeproduct gedood.”

Maar houden deze argumenten stand? Laten we ze eens af lopen in omgekeerde volgorde: C) een koe heeft in Nederland een grotere kwaliteit van leven dan een nerts. Dat is maar zeer de vraag. Een koe in de bio-industrie heeft geen fijn leven. En juist de huid van een nerts verzekert hem een dierwaardig leven: als een nerts zich gestresst voelt dan beschadigt hij zich zijn huid. Juist om beschadiging van de huid te voorkomen moet het einde voor een nerts snel en stressloos zijn.

B) Vlees is een levensbehoefte en bont is een luxeproduct. Dat is natuurlijk een vrij absurde opmerking in een land waar steeds meer vegetariers en veganisten zijn die laten zien dat je zonder vlees kan leven. En in een wereld waar vlees voor velen een luxeproduct is. Als we kijken naar onze ecologische grenzen dan zou vlees ook een luxeprodut moeten zijn.

A) Leer is een bijproduct en bij bont worden dieren gedood voor hun huid alleen. Maar is dat zo?

PaulEMetz‘ stelde “Meeste leer komt van dieren die worden gegeten, veel bont niet. Toch ? Nertsen, zeehondjes, …” Gijs Jan Brandsma zei op facebook: “Ja hoor, van nertsen en zeehonden wordt het vlees niet verkocht, en aangezien je rundvlees niet op de huid kunt bakken blijft dat toch allemaal over.”

Het stelt denk ik een belangrijkere vraag: met het gebruik van leer en botten toont de bio-industrie zich uitermate rationeel. Zou de bio-industrie zo irrationeel dat ze nertsenlijkjes daarna weggooien? Die kunnen toch verwerkt worden? Tot kattenvoer of zo? En als de hele nerts rationeel wordt opgebruikt en de hele koe ook dan is er lastig een onderscheid te maken tussen hoofd- en bijproduct. Alles brengt in deze economische rationaliteit geld op. Leer waarvan er minder per koe is en wat duurzamer gebruikt wordt kan misschien wel meer opbrengen dan het vlees.

Renee_OZ2 stelde “omdat zeehondjes bijvoorbeeld beestachtig worden afgeslacht om hun pels, die alleen statussymbool dient”

Renee legde de nadruk op manier waarop dieren worden behandeld. En inderdaad zeehondjes worden op een verschrikkelijke manier afgemaakt. Maar als het op een pijnloze manier gebeurd, is dat dan wel acceptabel? Is het morele probleem niet de dood van het dier in plaats van de manier waarop?

Mariellest stelde: “omdat leer bijproduct is (daarvoor wordt het dier niet gefokt/gedood) en bont het enige doel waarvoor dat dier moet lijden en derhalve je alleen echt tegen leer kunt ageren als je dat ook gelijk tegen de vleesindustrie doet, lijkt me.”

En nu wordt het echt interessant: we kunnen het maken om tegen bont te zijn zonder tegen vlees te zijn. Maar omdat leer gemaakt wordt als een “bijproduct” van vlees kan je niet tegen leer zijn als je niet tegen vlees bent. Maar vice versa legt dat denk ik de verantwoordelijkheid bij mensen die vegetarisch zijn om ook proberen een leerloos leven te leiden. En dat kan.

Roelof en Pieter Kos probeerden meer een sociologische verklaring te geven: “Denk omdat bont de associatie oproept met fijne schattige knuffelbare dieren.”

Ze beroepen zich om de knuffelbaarheid van de pelsdieren. Maar zijn varkens niet slim genoeg, koeien niet aimabel genoeg, lammetjes niet schattig genoeg? Ik ben bang dat het niet gaat om wat we willen rationaliseren, maar om datgene wat zoals Mariellest stelde om wat we niet hoeven te rationaliseren: we gebruiken geen bont dus kunnen we het veroordelen, maar vlees komen we niet af. Misschien des te sterker om het punt dat Renee maakte: dat bont gezien wordt als een status- of luxesymbool van de rijken. We kunnen ons omdat we ons toch geen bont kunnen veroorloven gemakkelijk moreel superieur voelen.

CatherinedVries “Associate professor at the University of Amsterdamaddicted to politics and science with an unhealthy interest in music andfashion.” brengt smaak als argument aan: “Bont is lelijk terwijl leer mooi is. Mijn voorkeur gaat vooral uit naar kroko leer, is zo lekker exclusief.

Ik denk dat het absurde perspectief van De Vries misschien wel het meest correct is. Je kan als individu alleen maar absurdisch reageren op een wereld waarin er op zo’n absurde manier met dieren om wordt gegaan en dat door zo velen met zoveel gemak wordt gerationaliseerd.
[cmon]

  1. 1

    En dat is dan wel ook dan wel weer grappig want bont is niet van bond tegen het vloeken en zo want dat is van bond met een d en hier is het dus om nertsen en zo want dan is het zielig van die bontjassen en ze zijn daar iets te dood voor teminste die nertsen en ze doen dan ook wel eens vossen daarvoor gebruiken en dan denk ik wel eens van dat het ook pijn doet bij die vossen en soms maken mensen het te bont maar dat is dan een uitdrukking en dat heb je soms.

  2. 2

    “Het stelt denk ik een belangrijkere vraag: met het gebruik van leer en botten toont de bio-industrie zich uitermate rationeel. Zou de bio-industrie zo irrationeel dat ze nertsenlijkjes daarna weggooien? Die kunnen toch verwerkt worden? Tot kattenvoer of zo? En als de hele nerts rationeel wordt opgebruikt en de hele koe ook dan is er lastig een onderscheid te maken tussen hoofd- en bijproduct.”

    Ga eerst je huiswerk maar eens doen en schrijf dan nog maar eens dit betoog.