Kunnen Nederlandse blogs “eigenstandig opiniëren”?

Heilige graalIn de nieuwe reporter stond in de “aftermath” van de Dutch Bloggies een stuk van Theo van Stegeren die het met de strekking van het juryrapport eens is. Volgens hem zijn we inderdaad volgend aan de actualiteit en debiteren we geen eigenstandige opinies.

Ik ging daarop in en vervolgens ontspon zich een interessante discussie tussen de auteur en diverse genomineerden. Want natuurlijk heeft de juryvoorzitter Van der Poel gedeeltelijk gelijk. We volgen grotendeels het nieuws, en onze opinies zijn niet altijd even baanbrekend. De discussie ging vervolgens al snel over wat je kan verwachten van een Nederlands weblog.

Theo van Stegeren zei hierover in zijn artikel:

“de blogosfeer zou er een stuk onmisbaarder en gevaarlijker op worden als deze (of andere, nieuwe) blogs het politieke proces consequenter zouden volgen, af en toe het politieke of ambtelijke wereldje in duikend om nieuwtjes, geheimen of schandaaltjes op te delven en nieuwe onderwerpen op de politieke nieuwsagenda te pushen. Dat kost tijd en geld, wierp een Stemhok-redacteur mij gisteravond tegen. Zeker, maar die moeten met enige creativiteit te vinden zijn, was mijn reactie.”

Hij noemt vervolgens de bloggers van The Sunlight Foundation als voorbeeld van hoe het wel moet. Hij heeft gelijk. En Stemhok heeft ook gelijk. Dat kost tijd en geld. Met een beetje goede wil is de tijd nog wel te vinden. Het geld niet. Zeker niet voor een weblog met 500-1000 unieke bezoekers per dag. Qua bezoekers doet de Nieuwe Reporter het iets beter dan wij. Maar zij hebben 140 schrijvers, als we de zijkant mogen geloven, én subsidie. Van Stegeren geeft zelf toe dat hij niet zou weten wat te doen zonder die subsidie.

Zijn volgende troef in de strijd is de Amerikaanse blogosfeer. Daar zijn zo’n 4000 grote weblogs (Meer dan 500 weblogs die er naar linken). Als je de schaal in ogenschouw neemt dan zou Nederland ruimte moeten bieden aan 200 van die grote weblogs, die zo’n beetje in hun eigen onderhoud kunnen voorzien. Helaas gaat hij daar voorbij aan het feit dat Engelstalige weblogs een veel groter bereik hebben dan alleen de Amerikaanse markt, dat de Nederlandse advertentiemarkt een stuk kleiner is, en de Nederlandse “blogosfeer” een stuk minder ontwikkeld. Die 200 gaan we dus nooit halen. Je lezers aan het werk zetten is volgens Van Stegeren ook een mogelijkheid. Mijn vraag is dan “welke lezers?”. Als je een weblog hebt met 500.000 bezoekers per dag dan is het makkelijk je achterban te mobiliseren. Er zijn altijd wel een paar mensen te vinden die zich in willekeurig wat vastbijten. Maar met onze handvol vaste reageerders? Weinig kans (en terecht) dat zij zich geroepen voelen. 500.000 bezoekers is sowieso voor Nederland een onhaalbaar aantal voor een politiek weblog.

Het plafond ligt hier gewoon wat lager.

Al met al lijkt het een onmogelijke opgave om te voldoen aan de door Van der Poel opgeworpen kwaliteitseis. We hebben geen geld, geen tijd en geen publiek. En ook de vooruitzichten zijn niet dusdanig dat ik verwacht op korte termijn een spectaculaire verbetering te zien. En dat zal voor 99% van de Nederlandse weblogs ook altijd zo blijven. Zodra de journalisten onder onze schrijvers echt een primeurtje hebben dan verkopen ze het eerst aan een krant, want die betaalt. Als ze het op het blog zetten dan krijgen ze er geen cent meer voor, nou ja, omgerekend 25 eurocent per post, exclusief kosten. En daar houdt je geen enkele schoorsteen mee aan het roken.

Dus hoe gaan wij eigenstandig opiniëren? Geachte bezoeker, zeg het ons maar. Moeten we een subsidiespons worden? Moeten we zelf investeren? Jullie als lezers motiveren om zelf de handen uit de mouwen te steken?

Eeuwige roem voor wie met de heilige graal komt.

  1. 1

    Mooie analyse. Ik ben overigens benieuwd naar de “waar” die DNR voor haar subsidiegeld levert. Hoeveel bezoekers in verhouding tot GC?

    Een aantal mogelijkheden zijn:

    – schaalvergroting door fusie met andere logs

    – in het engels gaan schrijven

    (mogelijk buitenlandse bezoekers, maar die moeten dan wel in NL politiek geinteresseerd zijn en mogelijk verlies je je NL lezers)

    – inderdaad naar subsidie gaan zoeken (lijkt me lastig voor een semi-professionele redactie en lage status van het medium)

  2. 2

    In februari had DNR 26.000 unieke bezoekers, volgens de auteur.

    Die maand hadden wij er 18,474, vorige maand ruim 22.000.

    In het engels gaan schrijven is geen optie. Er zijn al diverse weblogs die dat doen en een erg stil leven leiden…

    Maar goed, als je voor die subsidie gaat, en mochten we die krijgen. Hoe gaan we dat dan verdelen? Iedereen een beetje? Eén iemand voltijd erop zetten?

  3. 3

    GESTELD dat we subsidie zouden krijgen, waar ik niet erg in geloof, dan zou het het beste zijn om 1 persoon dit te laten doen. Die kan dan bv. eindredactie gaan doen zoals het bij kranten ook werkt.

  4. 4

    Maar is het dan nog wel leuk voor anderen? Lijkt me niet. Dat zijn toch vrijwilligers en vrijwilligers zijn begrijpelijkerwijs moeilijker te sturen.

  5. 5

    Ach, afgelopen maand hebben jullie alweer 1 politiek punt gezet met het Parlando verhaal. Het kan dus wel!
    Geenstijl had trouwens ook wel dat politieke bloggie mogen winnen met deze definitie. Als weblogs het schoppen tot kamervragen? Dat is dan toch zeker niet volgend…

  6. 7

    Hoeveel Amerikaanse weblogs zijn echt zelffinancierend? Goede blogs (War and Piece) zijn vaak secundaire producten van professionele journalisten, die op hun blogs altijd bedelen.
    Bij GC zijn Remco’s Rusland en London Calling hoopgevende uitbreidingsinitiatieven; echte professionalisering zou moet komen uit betalende bezoekers of -adverteerders en dat lukt zo goed als nooit. En de koppensneller/persbureaucopieerder Nu.nl, waar GC nu ook naar permalinkt is toch van een nog lager niveau dan de Metro of Spits? Internetters (zeker ook ik) zijn gewend alles gratis te krijgen en wat adverteerders bieden (de poep van Hetnet bijvoorbeeld) is rommel.

  7. 8

    @Troebel. Adverteerders zouden een oplossing kunnen zijn. Realistisch gezien kunnen we met het huidige bezoekersaantal zo’n 300 euro per maand ophalen.

    Maar dan moeten we wel gaan zoeken naar adverteerders :-)

    De reden dat we nu naar NU.nl permalinken is omdat we zoveel nieuws missen, en zo onze bezoekers toch de gelegenheid geven ergens op te reageren. En soms komen er dan nog heel aardige discussies!
    NU.nl is een veredeld doorgeefluik, maar dat doen ze wel goed. Zelfde niveau als Spits en Metro inderdaad.

  8. 9

    Wat nou “nieuws volgen ipv nieuws maken”. Persoonlijk erger ik me altijd dood aan media die zichzelf tot nieuws verheffen ipv het te verslaan. Of journalisten die zichzelf tot BN-er (laten) maken. Vooral “big bosses” als Pieter Broertjes en Hans Laroes moeten zo min mogelijk zelf met hun knar en of naam ergens staan. En nu willen ze dat Blogs dat ook gaan doen? Dan moeten iedereen gaan rellen als GS. Zitten we daar op te wachten?

  9. 10

    Toch proef ik in de kritiek van Theo van Stegeren hetzelfde als in die van de DB-jury: de klassieke krant als maat van alle dingen. Dat vreselijke volharden in het idee dat er maar één manier is waarop je politiek geëngageerd kunt zijn, en dat die manier vorm moet krijgen op één grote, centrale portal.

    De Nederlandse blèrghosfeer zou er zeker niet slechter op worden met een blog als de Sunlight Foundation. Maar wie geïnteresseerd is in Amerikaanse politiek kan ook naar bijvoorbeeld slate.com (links), huffingtonpost.com (rechts) of foreignaffairs.org (highbrow), en zelfs op sites als metafilter.com en boingboing.net gaat het regelmatig over politieke thema’s.

    Die sites proberen geen digitale krant te zijn, integendeel. Ze maken geen nieuws, ze becommentariëren het en geven bezoekers de mogelijkheid ook een duit in het zakje te doen. Ze proberen niet zonder geld en middelen te doen wat kranten en nieuwszenders ook al doen (maar dan mét geld en middelen) maar ze proberen iets aan het medialandschap toe te voegen. Dát is de taak van een weblog.

    Iknik

  10. 11

    @prometeus: het gaat er natuurlijk over dat weblogs nieuwtjes uit krant of journaal overnemen, daarnaar linken en zeggen “kijk wat er nu weer gebeurt”.

    Wat de ‘big bosses’ betreft: ik denk ook dat het goed is als die zoveel mogelijk op de achtergrond opereren en zichzelf inderdaad niet tot nieuws verheffen.

    Wat een groot probleem is, Think Tank refereerde daar al aan, is het imago. Om nieuws te kunnen maken moet je immers niet overal gesloten deuren tegenkomen. Het verkrijgen van een plaats binnen een netwerk is moeilijk zolang je zelf niet kunt bewijzen dat je professioneel met zo’n weblog bezig bent.

  11. 12

    @Iknik: ik ben het met je eens, dat het toevoegen van een tint, van opinie, aan nieuws dé functie is van een weblog. Maar wat je vaak bij weblogs ziet is dat ‘mening’ verward wordt met ‘opinie’ en dat er toch wat kort door de bocht wordt gegaan.

  12. 14

    @spuyt: dat kan zijn, maar (gechargeerd) ik lees liever een ingezonden stuk van Dorien Pessers over rechtspositivisme dan van medicus Roy die in zijn vrije tijd stukjes schrijft. En ik kan me heel goed voorstellen dat andere mensen daar precies hetzelfde over denken.

  13. 15

    Ik weet het niet. Er verschijnen hier zat stukjes die beter zijn dan die ik in de krant lees.

    Maar goed, we dwalen af. Hoe kunnen we eigenstandig opiniëren? Welke voorwaarden moeten we daarvoor scheppen, moeten we aan voldoen?

  14. 16

    Een duidelijke vorm van eigenstandig opinieren is wat Steeph op Sargasso doet. Cijfermateriaal boven water halen, inzichtelijk maken, conclusies aan verbinden.

    We moeten ons niet alleen vergelijken met kranten, maar vooral ook met de Achtergrond pagina’s van kranten en met opinie tijdschriften. Het gaat er dan om op basis van het nieuws met een goed verhaal te komen over waarom iets goed of slecht is, of waarom een bepaald proces in de publiciteit zo loopt.

    Inzichten geven die je niet ergens anders al had gevonden, of althans niet in die vorm of met de juiste materialen beargumenteerd.

    @Spuyt: ik denk dat je onze stukjes dan moet vergelijken met een gelijkwaardig stuk in een documentaire of een opinie tijdschrift, niet met een krant. Noem es voorbeelden die je beter vindt?

  15. 17

    @Roy,14: de enige manier om van dat imago af te komen is dan iets te doen waar we echt goed maar ook onderscheidend in zijn. Parlando verbeteren is daar een duidelijk voorbeeld van.

  16. 19

    @Think Tank: en dat vereist ten eerste dat wij onszélf, bij het schrijven van elk stuk, afvragen of we met dat stuk écht iets substantieels kunnen bijdragen. Bij mij sneuvelt 80% van mijn ideeën daarop, wat wel weer tot gevolg heeft dat de stukken die ik wél schrijf langer worden en (m.i.) meer de diepte in gaan.

  17. 20

    @19: Als je zo gaat denken betekent dat de doodsteek van het weblog.

    Volume is in eerste instantie erg belangrijk. Mensen bekijken gemiddeld maar een paar sites per dag. Als je daar tussen wilt zitten moet je voldoende nieuw materiaal leveren. Anders houdt je de aandacht niet vast. Selectie aan de poort is goed, maar je moet niet overdrijven. Ik draai vaak “productie”, schrijven om het schrijven. Ik zou wel willen dat ik met twee artikelen per week toe zou kunnen, waar ik wat meer onderzoek in stop, maar daarmee zou ik GC de nek omdraaien.

    Daarnaast Internetstukken moeten bij voorkeur niet te lang zijn en op een weblog moet je ook nog open eindjes laten, zodat er discussie komt.

  18. 21

    @spuyt:
    -klopt
    -klopt
    -klopt

    en dat is vervelend als je de concurrentie wil aangaan met de opiniestukken in de opiniepagina’s van kranten. Ik ben het meet TT eens dat dat goed vergelijkingsmateriaal is, omdat dat stukken zijn die, ook door hun inhoudelijkheid en lengte, invloed hebben op de meningvorming. Drie alinea’s is daar -in de meeste gevallen- te weinig voor en dat soort stukken is, qua impactfactor, nog het meest te vergelijken met koffiepauzepraat.

  19. 23

    @22: dat is de enige werkbare oplossing.

    Zoals je zegt dat regelmatig posten belangrijk is om ‘in the picture’ te blijven, zo is het even belangrijk om regelmatig heel sterke stukken te publiceren om een naam op te bouwen die geassocieerd wordt met kwaliteit.

  20. 24

    Ik denk dat het de taak van GC is (of kan zijn) om te laten zien wat er in Nederland en de wereld gebeurt, dat kan door langere analyses, korte stukjes maar ook door links. Maar waarin GC onderscheidend kan zijn is het brengen van ander nieuws (wat in deze discussie misschien bedoeld wordt met ?nieuws maken?), en niet alleen maar reageren op de issues waarmee de media al vol staan. Ik denk ook dat Remco?s Rusland en London Calling daarin belangrijke bijdragen vormen.

    Maar hoe dit te professionaliseren? ? Ik werd in mijn introductie een ?internetdinosaurus? genoemd. Maar deze dino heeft veel mooie initiatieven zien sneuvelen (bijvoorbeeld Onlijn) en ook mijn eigen project NU WIJ WEER! is al weer een tijdje ter ziele. De enige optie lijkt: heel succesvol worden en je dan laten overnemen door een groot mediaconcern, zoals Spunk en GeenStijl.

    En hoe wordt je heel succesvol? Door a. heel goed te zijn (dat luk GC al heel aardig) en b. door vooral jezelf te zijn. Dat lukt GC minder goed, ook deze discussie is weer een reactie op. Ditmaal op Theo van Stegeren. Laten we ons vooral niet druk maken over de Dutch Bloggies, die komen vanzelf wel een keer. ;-)

  21. 25

    @Roy, Spuyt: Een andere reden voor variatie is dat je op goed doorwrochte achtergrondstukken nauwelijks commentaar krijgt en dan gaat je log dood. Ik weet niet of het aantal lezers ook laag is, maar ik denk het wel.

    @Leendert: het “jezelf zijn” moet wel een “jezelf zijn” waarover nagedacht is. Je kunt ook “jezelf zijn” door een linkdumper te worden maar dat is niet de juiste weg. Onderscheidend vind ik een betere term. Je moet iets maken dat mensen willen hebben en nergens anders zo kunnen krijgen. Succesvol zijn in een niche die groot genoeg is.

    De discussie nu heeft denk ik weinig te maken met de DB’s maar welke kant het met GC op moet om te kunnen groeien.

    Soms vraag ik me af of het geen beter idee is om te fuseren met een paar gelijkgestemde weblogs en zo mensen vrij te maken voor het redactie proces, sturing, kwaliteitsbewaking, brainstormen etc.

    Als dat niet de gewenste weg is moet je zorgen dat de aanzuigende werking blijft groeien maar ook dat schrijvers meer support krijgen. Ik heb genoeg ideeen voor stukjes maar veels te weinig tijd om die uit te werken.

  22. 26

    Als je Today’s Papers op Slate vergelijkt met Kranten.com zie je een product waarbij geld verdiend wordt(?) door mensen hun hersens te laten gebruiken vs een product waar men geld mee verdient door te linken aan koppen. Als GC het eerste zou kunnen bieden boor je een markt aan die profijtelijk zou kunnen zijn, maar je moet wel anderhalf jaar of zo iemand daarvoor kunnen vrijstellen(=betalen), en wie kan/wil daarin investeren?

  23. 27

    @Leendert: de bloggies zijn nu typisch iets waar ik me helemaal geen zorgen om maak, omdat het me te weinig interesseert. Ik denk dat de DB symptomatisch (of misschien paradigmatisch) is voor de idee weblogs. Het zijn er teveel, het is te weinig onderscheidend en men weet niet precies in welk veld weblogs precies bewegen. En juist daarom vind ik het wel goed dat dít stuk aanhaakt bij een eerder gestarte discussie, omdat het gaat over de manier waarom een weblog zich kan legitimeren. Die legitimatie lijkt me erg af te hangen van een bepaalde eigenheid van een weblog.

    Ik ben het helemaal eens met Think Tank(25), ook ik zie het voor me dat het samenvoegen van weblogs winst kan opleveren, maar dat komt, gezien de individuele aard van de idee weblogs misschien neer op vloeken in de kerk?

  24. 28

    @TT en Roy
    Ik weet niet in hoeverre er over het concept van GC is nagedacht, ik ben pas recentelijk ingehaakt. Ik zie wel dat het aan het uitkristalliseren is, ook door dit soort discussies. En dat is goed (ik neem mijn opmerking over reageren op de Bloggies terug, die sloeg meer op de zes of zeven posts die volgden op de uitreiking).

    Ik denk dat het juist een goed idee is dat GC verschillende vormen inzet: analyses, discussies en links. De bezoeker kan zo zelf bepalen in hoeverre hij of zij interactief meedoet. Belangrijker is dat door die drie vormen de inhoud ?vanuit jezelf? naar voren komt. En nu vind ik nog teveel de issues van alle andere media terug.

    Misschien is het een goed idee, fuseren met andere weblogs. Aan de andere kant: GC begint nu net naam op te bouwen (zie alle publiciteit rondom Parlando). Het zou zonde zijn om dat zomaar weer weg te gooien. En ik zie nog geen weblogs die hun identiteit willen opgeven en onder de naam Geen Commentaar willen verdergaan.

  25. 29

    @troebel: Daar lopen we dan weer tegen de barriere “massa” op. Amerika biedt gewoon veel meer mensen die hetzelfde stukje kunnen lezen.

    GC is eigenlijke al een soort van samenwerkingsverband tussen 5 weblogs.

    GC is daarin de hub. NooitMeerSlapen hangt eraan, WasHetMaarWat en London Calling en Remco’s Rusland.

  26. 30

    @28: We hebben een erg sterke naam. Die geef ik (en de anderen denk ik ook) niet op.

    Als we fuseren met andere weblogs zullen we denk ik wel de grootste van het stel zijn, dus een “opgaan in” zou dan logischer zijn.

    Of ben ik nu arrogant? :-)

  27. 31

    Fuseren, opgaan in, whatever :-)

    Het punt is dat we zowel op gebied van schrijvers als van reageerders net te weinig massa hebben om verder te kunnen groeien in welke richting dat ook precies moge zijn.

  28. 33

    Tja, zodra er een of twee leidende logs komen, ontstaan er misschien bescheiden budgetjes. Vooralsnog vind ik dat er gezien de omstandigheden door sommigen prima werk wordt geleverd. Ja, het kan altijd beter… maar dat is geen reden de goede dingen die er zijn af te serveren.

  29. 34

    Tja. In de politieke en ambtelijke wereld begeef ik me constant, maar alleen niet als journalist. Het dilemma is vervolgens in alle eerlijkheid of ik mijn baan of positie kwijt wil raken ten gunste van een weblog. Daarnaast aarzel ik om nieuwe onderwerpen op de politieke agenda te krijgen via dit weblog. Daar gebruik ik liever andere kanalen voor.