KSTn – Particuliere recherche en privacy

Logo kamerstukken van de dagIn de afgelopen week waarin het werk van Peter R de Vries in het ontknopen van de Holloway zaak alle aandacht trok, zat er een interessant gerelateerd rapport tussen de kamerstukken. Onder de kop “Evaluatie privacygedragscode particuliere recherchebureaus” wordt in ruim honderd pagina’s gesnuffeld aan de omgang met vertrouwelijke gegevens in die sector.
Particuliere recherchebureaus hebben gezamenlijk een privacygedragscode opgesteld in lijn met de Wet Bescherming Persoonsgegevens (WBP). Deze code is sinds 2004 verplicht voor alle particuliere bureaus.
Maar houden ze zich daar ook aan? Niet echt, blijkt uit het rapport:
Bij alle onderzochte methoden tezamen (met uitzondering van het interviewen) wordt bij ruim een kwart van de toepassingen één of meer normeringen overtreden.

Dat klinkt wat droog en kan je weinig bij voorstellen. Hier twee voorbeelden van wat dat betekent:
Een deel van de particuliere rechercheurs is afkomstig van de politie. Er wordt gebruik gemaakt van oude contacten bij de politie
… dat gebruik is gemaakt van informatie afkomstig van UWV

Een van de uitgangspunten van de privacygedragscode is de “proportionaliteit en subsidiariteit van de onderzoeksmethode”. Dat betekent dat gebruik van privacygevoelige informatie wel echt noodzakelijk moet zijn bij het behalen van het onderzoeksdoel (bv uitvinden of een zieke werknemer ook daadwerkelijk altijd ziek thuis zit). Maar het rapport lezende blijkt dat dit beginsel niet echt leeft. Het doel heiligt de middelen.

Al met al is het een behoorlijk heftig rapport. De aandacht hier lag de laatste tijd heel erg bij de aantasting van privacy door de overheid. Maar het blijkt dat er voldoende ruimte is in de particuliere sector om dat nog eens stevig te overtroeven. En dat kan ook omdat het toch nauwelijks bestraft wordt:
De onderzochte bureaus ervaren de controle-, pak- en detectiekans als laag, waardoor de privacygedragscode in een deel van de branche niet als dwingende regelgeving wordt ervaren.

Het rapport is trouwens een steekproef en voor een deel gebaseerd op interviews en vragenlijsten. Wanneer er eens echt diepgravend onderzoek wordt gedaan, zou de situatie dus nog wel eens veel erger kunnen zijn.

Als we dit probleem dan nu naast de ophef van vorige week houden, zien we een bedenkelijke ontwikkeling. Politie is aan handen en voeten gebonden en consequent het pispaaltje als zaken niet opgelost worden. Particuliere rechercheurs nemen het niet zo nauw en kunnen daardoor zaken oplossen. Dat is zo leuk, dat het zelfs op de landelijke televisie komt.
Dat daarbij de rechten van personen mogelijk met voeten getreden worden, is minder relevant. Het wordt een volkstribunaal en het volk heeft altijd gelijk.
Een zorgvuldig opgebouwd rechtssysteem wordt zo ondergraven.
 
 
En ik ga weer over tot de orde van de dag.
Overigens ben ik van mening dat altijd bekend moet zijn hoe de individuele kamerleden gestemd hebben en dat alle stemmingen direct online beschikbaar moeten zijn.
KSTn = Selectie uit recente KamerSTukken.

  1. 2

    Privacy is al lang niet meer aan de orde van de dag. Zelfs een door de overheid zelf in het leven geroepen CBP wordt te weinig serieus genomen.
    Zulke waakhonden vertragen hooguit de verder gaande afkalving van de privacy, maar echt tegenhouden lijkt niet te lukken.
    Zelf weet ik het ook niet, maar hoe zou de privacybescherming weer tot aanvaarbare proporties gemaakt kunnen worden?

  2. 3

    @Peter: het begint bij de acceptatie dat de aantasting van de privacy zoals die nu ingezet is uiteindelijk erger is voor de samenleving dan de “misdaden” of het “terrorisme” dat men er mee denkt te bestrijden.

  3. 5

    Sodeju, Bismarck, da’s een fraaie vraag. Ik ga er voorlopig nog van uit dat die definitie wordt gehanteerd door mensen die er zo hun eigenbelangrijke redenen op na houden proportionaliteit op die manier te definiëren.

    @Steeph: het wachten is op de eerste, echt larmoyante verhalen van volstrekt onschuldige burgers die de dupe zijn geworden van misbruik van controle-activiteiten. En zelfs dan betwijfel ik of heel nederland er wakker van zal liggen.
    Velen, zeer velen, vinden tenslotte een mobieltje hebben belangrijker dan dat iedereen (inclusief AIVD) hun gesprekken letterlijk kan volgen.