KSTn | Derde evaluatie cameratoezicht

Logo kamerstukken van de dagInmiddels is er in ruim eenvijfde van de Nederlandse gemeenten op één of meerdere plaatsen cameratoezicht. Dit alles is mede mogelijk gemaakt door eerst de gemeentewet (iedereen voor) aan te passen en later de wet op politiegegevens (iedereen voor behalve GroenLinks). Cameratoezicht valt nu buiten de wet bescherming persoonsgegevens, mocht u nog enige illusie hebben.

Afgelopen week verscheen de derde evaluatie de wetsaanpassingen en het effect (rapport in pdf). De belangrijkste conclusie van het rapport? Dat er geen duidelijke conclusie getrokken kan worden, maar dat iedereen wel vrolijk doorgaat en dat het een hoop geld kost. Laat ik dat iets verder uitleggen.

Het onderzoek levert een zeer gemengd beeld op. In sommige gemeenten gaat de veiligheid er op vooruit, in sommige gemeenten er op achteruit. Maar in geen enkele gemeente is er een goed onderzoek geweest waarop deze bevindingen daadwerkelijk gestaafd kunnen worden.
De rapportmakers geven heel duidelijk aan dat geen van de door de gemeenten uitgevoerde evaluaties ook maar een beetje fatsoenlijk scoort op de Maryland Scientific Methods Scale (MSMS). De twee beste evaluaties hadden een score van 3.
Dit is natuurlijk best treurig voor zo’n ingrijpende maatregel in de maatschappij. En al helemaal verbazingwekkend dat dit al is sinds de eerste evaluatie en dat de Tweede Kamer (die vroeg om de evaluaties) dit allemaal maar best vindt.

Afijn, cameratoezicht heeft dus wisselende effecten op de veiligheid. Intussen willen steeds meer gemeenten het wel hebben en willen de gemeenten die het hebben, het op meer plaatsen hebben.
Kost een lieve duit. Een project (zeg een stukje uitgaansgebied) kost al snel 300.000 euro in aanleg en 70.000 aan jaarlijkse kosten. Met een gemiddelde afschrijving van 7 jaar (volgens het rapport) is dat dus ongeveer 115.000 euro per jaar per project.
Baten? 2500 euro per jaar aan verhaalde schade en een paar opgepakte dronkenlappen meer. Oh ja, en af en toe een verbetering in de subjectieve veiligheid (men voelt zich veiliger).

Dan nog even een ernstig punt. De beelden van de camera’s mochten na de wetswijziging in plaats van 7 maar liefst 28 dagen bewaard worden. En dat is volgens sommige gemeentes niet voldoende, dus die bewaren het zonder blikken of blozen 90 dagen.
Vrij ernstig in het licht van de toegestane inzet van cameratoezicht:
In twee derde van de gemeenten worden de beelden altijd of op specifieke momenten live uitgekeken. Hierin is een lichte toename van vier procent te constateren ten opzichte van de twee meting. In een derde van de gemeenten met cameratoezicht worden de beelden uitsluitend achteraf bekeken in geval van bijzondere gebeurtenissen. Dit is opvallend, omdat het doel van cameratoezicht volgens de wet het handhaven van de openbare orde is. Bij het niet live uitkijken van de beelden, wordt dit doel niet gediend.” (pagina II)

Voor nog wat meer perspectief het volgende. In de meeste gemeenten met camera-toezicht is er ongeveer 1 camera op iedere 2500 inwoners. In Son en Breugel is het 1 camera op iedere 400 inwoners. Die zullen het dan ook wel verdiend hebben.

Met deze constateringen kan ik weer aan de slag met het bijwerken van mijn lijst en het bijbehorende stemgedrag. Hopende dat er ooit een lichtje gaat schijnen bij lokale en landelijke politici aangaande privacy. Voordat er 1 camera op iedere inwoner is.
 
 
En ik ga weer over tot de orde van de dag.
Mocht u uw ei kwijt willen bij de politiek naar aanleiding van bovenstaand stuk, gebruik dan de site van Mail de politiek.
KSTn = Selectie uit recente KamerSTukken.

  1. 2

    Die quote vind ik wel frappant. Mag dat zomaar, camera’s ophangen ihkv een bepaalde wet en vervolgens daarmee uitsluitend iets anders doen dan de wet beoogt? Kunnen die 1/3e van de gemeentes niet aangeklaagd worden?

  2. 3

    Je zou nog een averechts effect kunnen noemen dat moeilijk te kwantificeren is. Cameratoezicht ontslaat mensen van hun verantwoordelijkheid in te grijpen. De camera neemt het toch wel op en de politie pakt de dader later wel. Cameratoezicht kan dus ook tot grotere onveiligheid leiden. Iemand die een project in Utrecht begeleidde (winkelcentrum) klaagde daarover; dat winkeliers sinds de invoering van toezicht zelf geen poot meer uitstaken.

  3. 4

    @Bismarck
    Ik zal het nog sterker vertellen op basis van mij essay enkele jaren geleden mbt cameratoezicht in NL. Cameratoezicht is ingevoerd zonder wettelijke basis, deze is pas later geformuleerd.

  4. 5

    Waarom moeten de beelden live uitgekeken worden om de orde te handhaven? Als een oud vrouwtje niet overvallen wordt omdat de dief geen zin heeft om met zijn kop op de camera te komen is de orde toch ook gehandhaafd?

    Trouwens sinds wanneer kijkt progressief Nederland opeens naar de baten in harde Euro’s, Wat zijn de baten van een niet overvallen oma, de 3 tientje AOW in haar tasje, niets omdat de gemeentekas niet profiteert, of het feit dat ze veilig over straat kan en durft? Krijgen we voortaan ook een dergelijke kosten baten analyse bij b.v. culturele projecten, of is het selectief net zoals bij het rekeningrijden, waarbij de privacy er opeens helemaal niet meer toe doet?

    Niet dat ik er voor ben de hele stad vol te hangen met camera’s maar voor bepaalde risico gebieden wegen de maatschappelijke voordelen voor mij op tegen de nadelen. Stel dat je per se niet op de camera zou willen dan heb je dan nog altijd de mogelijkheid om een straatje om te lopen.

  5. 7

    @AntonB: Heb je het stukje (of de evaluatie) wel goed gelezen? Het is volgens mij niet aantoonbaar dat de camera’s live of naderhand significant impact hebben op de veiligheid.
    En al helemaal niet (daar komt het geld argument dat je kennelijk niet begrijpt omdat het van “links” komt) als je bedenkt wat je voor het geld nog aan andere maatregelen kunt nemen (bv permanent 1 agent in het betreffende gebied).

    En als je hier regelmatig komt, heb je ook gelezen dat we het rekeningrijden aanklagen vanwege de privacy.

    Dus zet aub ff je gekleurde bril af en begin een fatsoenlijke discussie.
    Te beginnen met wat harde bewijzen voor je laatste stelling bijvoorbeeld. Welke maatschappelijke voordelen? En heb je daar onderzoeken voor (niet van die slappe zoals hierboven aangehaald).

  6. 8

    “(…) Voordat er 1 camera op iedere inwoner is”.

    Dat is dè manier om niet ingrijpende burgers (zie #3) de verantwoordelijkheid te geven op zijn minst het toezicht uit te voeren: zet ze allemaal een camera op de kop. Zonder mogen ze de straat niet op.

    Iedereen filmt iedereen en de rechter maar uitzoeken welk filmpje de fraaiste blooper biedt.
    We moeten het toezicht opeisen en zelf ter hand nemen. Van overheidswege krijgen we allemaal een youtube-kanaaltje toegewezen, waar we de rotzooi kunnen dumpen.

    Ben je gelijk van het idee af dat je onwetend wordt bespied en opgeslagen….

    Maar serieus: is er niet 1 parlementariër geweest die een betere evaluatie heeft geëist?

  7. 9

    Weet je wat een leuke grap zou zijn: een beveiligingscamera op een drukke plek ophangen samen met een luidspreker en dan allemaal Orwelliaanse opmerkingen naar mensen gaan maken.

  8. 10

    @9: Of zonder dat ze het merken een microfoon plaatsen bij de mensen die de camerabeelden bekijken en die aansluiten op de luidspreker bij de camera’s.