Kraken: is er een alternatief voor het kraakverbod?

Ontruiming (Foto: Flickr/Nieuws uit Amsterdam)

Kraken: mijn interne morele kompas komt er niet echt uit. Aan de ene kant gebruiken mensen het eigendom van anderen zonder hen daarvoor te compenseren, aan de andere kant houden mensen bewoonbaar eigendom onbewoond terwijl er een tekort is aan betaalbare woningen in bijvoorbeeld Amsterdam.

Het recht van de markt is wat mij betreft niet absoluut, dus moet er in het geval van schaarste, als er een groep is die misbruik maakt van een tekort, tegen opgetreden worden. Dat kan zoals is gedaan door mensen het recht te geven om onbewoonde en ongebruikte panden na een jaar ‘in gebruik’ te nemen.

Maar vooral een deel van de Amsterdamse kraakscene heeft het verpest. In woord is het een groep mensen met het hart op de goede plek die opkomt voor de rechten op een huis van iedereen in de stad. In de praktijk lijkt het een militante groep mensen die het hun godgegeven recht vindt om gratis te mogen wonen en de panden die ze bewonen totaal uit te leven. Of anders.

Maar kraken is niet alleen destructief, dat bewijzen krakers elders die kraken uit noodzaak of uit écht idealisme. Die hoor je niet en zal je ook niet horen, omdat ze zich niet verzetten tegen ontruimingen.

Een kraakverbod lijkt alleen tegen de eerste groep gericht, maar het onderliggende probleem blijft: wat moeten we met dit soort panden en de eigenaars die misbruik maken van een krappe markt? Een dienst die door de gemeente wordt opgericht die lang leegstaande panden tegen gereduceerd tarief tijdelijk verhuurt, of kraken blijven toestaan, maar na registratie een pand regelmatig inspecteren hoe ermee omgegaan wordt? Als het wordt uitgewoond of de inspecties worden geweigerd volgt (snelle) ontruiming.

Wat is jullie idee hierover?

  1. 1

    Hier staan twee beginselen lijnrecht tegenover elkaar. Enerzijds een beroep op eigendomsrecht en anderzijds een recht op wonen. Welke staat boven de ander?

    De manier waarop kraken wordt gelegitimeerd, vanuit een tekort aan woningen, is een aantrekkelijk argument. Waarom zouden er tegelijkertijd tekorten aan woningen zijn en particulieren of instellingen die hun woning niet gebruiken. Mijn grote vraag is alleen:
    Waarom ligt de verantwoordelijkheid bij de eigenaar en niet bij de overheid?

    Samen met de woningcorporaties zijn zij verantwoordelijk voor het wonen van burgers, maar zij staan in gebreke als het gaat om het regelen van deze woningen. Hier ligt de primaire verantwoordelijkheid en is gemakkelijker te rechtvaardigen dan inbreuk doen op het recht van eigendom.

    Oftewel: Tegelijkertijd de rotte appels tussen de krakers aanpakken, meer dialoog met mensen die zich inzetten voor de gemeenschap (zoals culturele en kunstzinnige initiatieven in leegstaande panden) en een primaire verantwoordelijkheid bij de overheid veel meer te doen aan de woningnood. Met onze huidige regering, dat bijna niets verandert aan het Stalinistische woonbeleid, is er weinig hoop alleen.

  2. 2

    Als er al een alternatief zou zijn, dan kan dat op zijn vroegst geimplementeerd worden als dit kabinet vertrokken is. Wat nog wel eens langer zou kunnen gaan duren dan menigeen denkt (hoopt).

  3. 3

    Wat vaak vergeten wordt te bespreken is waarom deze mensen, krakers, niet in staat zijn om betaald onderdak te huren/kopen. Waarom kunnen ze dat niet? Waarom is kraken voor hun het enige middel? Zijn ze wellicht incapabel? Kunnen ze niet werken wegens ziekte? Of is er iets mis met hun instelling/kakrakter? Wat onderscheid die kraker van de rest van Nederland in het falen van legitiem onderdak vinden? Want laten we wel wezen, die huizen zijn vaak illegaal verkregen. Kraken werd gedoogd, maar er moest wel eerst een deur gefosseerd worden wat gewoon strafbaar is. Persoonlijk vindt ik het te makkelijk om alle problemen af te schuiven op die speculant en of een tekort aan woningen. Wellicht moeten we de ouders van krakers maar aanpakken. Dat ze in hun opvoeding tekortgeschoten zijn. Iemand?

  4. 5

    ”Hier staan twee beginselen lijnrecht tegenover elkaar. Enerzijds een beroep op eigendomsrecht en anderzijds een recht op wonen.”

    Helemaal mee eens. Het idee van de oude kraakwet was nu juist dat, als woningen lang onbewoond blijven, je mensen de mogelijkheid geeft om het tweede af te dwingen.

    Ik denk dat het aanscherpen van de oude wet (door bv vast te leggen dat krakers een pand in “redelijke staat” moeten behouden, dat uitzetting sowieso mag als er spraken is van overlast en/of dat de eigenaar een “opzegtermijn” heeft, mits hij/zij meteen bouwplannen uit gaat voeren.

    Want dan wordt kraken waar het voor bedoeld was: druk op vastgoedmarkt houden. En zo had je toch de ‘cowboys’ in de scene aan kunnen pakken. Bovendien trek je ook de verschillen met anti-kraak recht.

    Maar helaas is gedogen als oplossing voor een dilemma uit (behalve als het om machtsvraagstukken gaat, natuurlijk).

  5. 7

    @3, Kraken is een principe.
    Het is niet -altijd- het enige middel voor hun maar wel het beste omdat het gewoonweg belachelijk is hoeveel leegstand er op dit moment is en hoeveel woningzoekenden er zijn.
    Zij zijn de huisjesmelkers gewoon zat en vinden het niet kunnen dat wonen, wat voor iedereen een recht is, zo duur/onbetaalbaar is.
    Ik vind het daarnaast ook niet kunnen dat je zegt dat mijn ouders tekort zijn geschoten in de opvoeding!

  6. 8

    Door het kraken is bereikt dat de eigenaars van lege woningen zich nu tweemaal bedenken, en bijvoorbeeld tijdelijke huurders (meest anti-kraak studenten) daar in laten wonen.

  7. 9

    Kraken moet legaal worden, d.w.z. de overheid moet zelf kraken. Zolang er enige vorm van woningnood is, moet de overheid elk pand dat een x-tijd leeg blijft staan, vorderen. In beslagname dus.

    Hm, waarom schrijf ik toch altijd van die dingen, die echt niet kunnen?
    Ik bedoel, het kan wel, op papier. Maar in Nederland kan het niet. Woningnood druist minder tegen de consensuele waarden en normen in, dan in beslagname van overheidswege, zelfs als dat in het algemeen belag geschiedt.

  8. 10

    Vanavond hoorde ik iemand met de mening dat het Nederlandse gedoogbeleid niet in de pas liep met de Europese neo-liberale wetgeving, waarbij altijd de bezitter of ondernemer beschermd dient te worden, en de staat zich van elke vorm van inmenging moet onthouden.

  9. 14

    Snap het niet. Hoe is leegstand het “misbruik maken van tekort” ? Kijk, torenhoge huren wegens woningtekort, dat snap ik. Vraag, aanbod, je weet wel. Huisjesmelkers vind ik niet bijzonder sympathiek, maar ik begrijp wat er gaande is. Maar leegstand ? Hoe kun je nou aan leegstand verdienen ?

    Wat ik nou eens echt zou willen weten is: wat is de oorzaak van leegstand ? Lijk me nogal dom om niks te verdienen aan een pand dat handen vol geld kost, dus waarom ?

    Verder is het probleem niet dat krakers nergens kunnen wonen. Ze kunnen nergens *hartje Amsterdam* wonen. In Almere is zat plek. Maar dan ben je een sukkelige forens en daar voelen ze zich veels te goed voor.

  10. 16

    @1 Willen de principes lijnrecht tegenover elkaar staan dan moet eerst duidelijk zijn dat er een bijzonder groot probleem bestaat om onderdak te regelen. Of dat nu in Amsterdam of op 40 km afstand daarvan is. Niemand heeft tenslotte het recht om exact te wonen waar hij maar blieft.

  11. 17

    @13: Niet zozeer ‘bezit’ als wel ‘behoefte’, net zoals er – o.a. volgens de ideële kraakgemeenschap – duidelijk behoefte is aan goedkoop wonen en er daarom maar woonruimte wordt gestolen … nou ja de analogie lijkt me duidelijk en ben ook al weer 2 maanden single …

  12. 18

    @7
    Jij vindt huren/kopen dus duur/onbetaalbaar. Maar tussen duur en onbetaalbaar zit een heel groot verschil. Blijkbaar vindt jij het te duur en neem je het recht maar in eigen hand. Maar wat interessanter is, waarom is het voor jou te duur? Werk je niet hard genoeg/te weinig uren? Kun je geen werk krijgen/vasthouden? Heb je geen opleiding gevolgd? Ben je invalide? Met andere woorden, waarom kun jij het niet betalen?
    Je verhaal over principes ontkracht in ieder gaval zelf bijna al direct door daarna over duurte en betaalbaarheid te praten. Het is dus geen principe maar een kwestie van geld.
    Tevens vind ik je verhaal over dat principe niet overtuigend. Op die manier kun je alles verdedigen, zo ook wraak.

    Wraak is een principe.
    Het is niet -altijd- het enige middel voor hun maar wel het beste omdat het gewoonweg belachelijk is hoeveel onrecht er op dit moment is en hoeveel slachtoffers er zijn.
    Zij zijn de misdadigers gewoon zat en vinden het niet kunnen dat rechtvaardigheid, wat voor iedereen een recht is, zo onbereikbaar is.

    Daarom zie ik krakers ook als misdadigers, ze omzeilen de wet/breken de wet maar kwamen er lange tijd mee weg door juridische kennis, harde acties/geweld en een campagneteam. Ze zijn moreel failliet en verkleden hun eigen belang met zogenaamde principes.

  13. 19

    @14:

    Hoe kun je nou aan leegstand verdienen ?

    Tsja als je dat niet eens weet, moet je niet aan deze discussie deelnemen eigenlijk en al zejker geen mening ventileren, want dan ben je niet op de hoogte van de basisfeiten. Een leegstaande woning levert bij verkoop meer geld op dan een bewoonde woning. Dat is één manier. Leegstaande woningen zijn ook een prima investering om je belastingaftrek enorm te verhogen. En zo zijn er nog een paar financiële trucjes. Dat is de reden, dat er m.n. zo veel kantoorpanden worden gebouwd, die vervolgens decennia lang leeg staan. de projectontwikkelaars verdienen ook geld aan m.n. de kantoorgebouwen als ze leeg blijven staan, dus hen maakt het niets uit.

    @11/12: de staat is nog steeds nodig om het bezit van de speculanten te beschermen, zoals keer op keer blijkt. Met hun knokploegen hebben ze te weinig succes.

  14. 20

    Ik denk dat kraken tegenwoordig één van de activiteiten in een veel bredere beweging is geworden: ingebed in onder meer (internationaal) extreem-linkse groeperingen, anti-globalisten en anarchisten. De internationale mobiliteit van deze groepen is terug te vinden in de vele Spanjaarden en Italianen die zich onder krakers in Nederland bevinden.

    Het zijn groeperingen die over het algemeen ‘tegen’ zijn en een uitlaatklep vinden in het slaags raken met de boze overheid (letterlijk bij ontruimingen).

    Op rechts heb je overigens diezelfde extreme groepen die zich steeds meer internationaal organiseren, ‘tegen’ zijn en bepaalde activiteiten van de overheid aangrijpen om te rellen. Hooliganisme, EDL etc…

    Moeilijk uit te bannen lijkt me, omdat het m.i. dus ‘slechts’ een uitingsvorm is van een diep gewortelde maatschappijvisie. Als kraken onmogelijk wordt gemaakt (hoe dan precies?) komt er wel weer een andere uitlaatklep die de samenleving bakken met geld kost om te bestrijden.

    Overigens wil dat niet zeggen dat ik krakers geen boeven vind en dat met name krakers die de maatschappij onevenredig veel geld en tijd kosten (uitwonen van panden, processen, uitzettingen, ME, etc) gepast en stevig moeten worden aangepakt.

  15. 21

    @20. Er zijn wel meer dingen die nog meer bakken met geld kosten. Die worden door de wet niet gecriminaliseerd, of de wetgeving wordt niet gehandhaafd. Daarbij vergeleken zijn krakers nog behoorlijk onschuldig.

    Dat ‘tegen’ zijn als motief gebruiken voor kraken, rellen, enz. vind ik een kortzichtige aanname. Dat is de weerspiegeling zoals door de media en politici wordt neergezet. Dat kan voor een deel van de krakers gelden, maar de aanname is zeker generaliserend. Vooral het door jou aangehaalde motief.

  16. 22

    Kraken: is er een alternatief voor het kraakverbod?

    Nee, maar het afschaffen van de (huidige) huurbescherming zorgt voor het tegengaan van leegstand, dus het tegengaan van kraken. Zie ook het succes van Anti-Kraak, vooral in A’dam.

  17. 24

    @23. Doet me denken aan waarom de CU steun heeft gegeven aan het krakersverbod. Zij zouden meestemmen met een paragraaf dat de leegstand wel degelijk ook zou worden aangepakt wettelijk gezien, dat is niet gebeurd overigens. De CU heeft zich om de tuin laten leiden.

  18. 25

    @21 Je maakt het wel bont door te zeggen dat het ‘de wet is die criminaliseert’. Wetten zijn niet meer dan formeel vastgelegde wensen vanuit de samenleving. Wat -zoals jij zegt- door de wet gecriminaliseerd wordt zal dan toch wel als crimineel geacht worden door een meerderheid in de maatschappij?

    Het argument dat ‘er nog wel meer dingen zijn die geld kosten’ klopt absoluut. Laten we daar ook wat aan proberen te doen!

  19. 26

    @25. Bont maken trek ik in twijfel. En wel vanwege het volgende. Jij stelt dat het ‘formeel vastgelegde wensen vanuit de samenleving’ zijn. Dat zou aardig zijn als dat zo was, helaas is de werkelijkheid anders: EU, lobbygroepen, afwegen van belangen, recht van de sterkste, enzovoort.