JSF kosten blijven stijgen

En ja hoor, we zijn een jaar verder en weer worden de verwachte kosten voor de JSF omhoog bijgesteld.
Dus krijgt u van mij weer een update om een en ander in perspectief te plaatsen.
Hieronder de grafiek van de geschatte prijs van 1 exemplaar (met motor) in miljoenen dollars zoals in dat jaar verwacht dat het zou kosten bij oplevering:


Zoekt iemand nog bezuinigingen?

Update: Nu met het officiële rapport als pdf erbij.

  1. 1

    Tsja, we kennen de truuk natuurlijk allemaal: je raamt eerst veel te laag zodat je de opdracht krijgt en als er al een deel betaald is, stel je stapje voor stapje de begroting bij. Je gaat nu niet meer uit het project stappen, daarvoor is teveel geïnvesteerd… Denken ze. Voor deze prijs per vliegtuig konden we er volgens de oorspronkelijke raming twee kopen! Uitstappen uit dat project, neem gewoon je verlies.

  2. 4

    Nee, dat is in dit geval tricky.
    De kosten zijn de verwachte kosten in de jaar van oplevering. Dus daar zit al inflatie in verwerkt (vooruit gerekend, gemiddelden).
    Nu is de oplevering uitgesteld, maar dat maakt het heel lastig bepalen hoeveel jaar inflatie ik bij bijvoorbeeld de schatting uit 1997 moet optellen (verwachte levering 2007, werd 2011).
    Tel bij de eerste schatting ongeveer 15% op voor de zekerheid. (76 wordt dan 87)

  3. 5

    Stekker eruit. Het gaat ook nog om de “light” versie, wat ik begreep. De amerikanen houden het beste, waar we overigens wel voor betalen, gewoon zelf. Gewoon eentje van de buurlanden kopen. Ik geloof dat de eurofighter gewoon nog word verkocht, toch? Als je daar de lightversie van koopt ben je 110 miljoen euro per stuk kwijt. Koopje.

    Ik lees zelfs dat de Saab Gripen in 2008 al een miljard goedkoper was dan de jsf. Ik kan me voorstellen dat dat heel wat meer is geworden.

  4. 6

    Light betekent hier dat hij juist beter is. De andere twee versies zijn aangepast om verticaal respectievelijk op een vliegdekschip te landen. Dat gaat ten koste van andere eigenschappen (verbruik, gewicht, earodynamica, dus snelheid en bereik). Niet dat ik me verder illusies maak. Er zit vast wel ergens in de software een soort backdoor gebakken, die vanuit het Pentagon te bedienen is als Nederlandse JSF’s iets gaan bombarderen waarvan dat niet de bedoeling is.

  5. 9

    En ze staan er nog niet dus de prijs loopt nog verder op. Ik kan me herinneren dat de oorspronkelijke prijs van de F-16 ongeveer 15 miljoen gulden was, maar dat de prijs uiteindelijk neerkwam op 60 miljoen / stuk, maar misschien is mijn geheugen wazig op dit punt. Een van de redenen dat de ‘vaste prijs’ overschreden werd, was dat deze ‘vaste prijs’ uiteindelijk bleek te gaan om het instapmodelltje ipv de door NL gewenste variant, een andere reden was dat de compensatie orders voor de nederlandse industrie ver achterbleven bij de beloften. Puik stukje werk toen van de nl-onderhandelaars :(

  6. 10

    Nee hoor “light” wil hier zeggen dat onze JSF’s B klasse kwaliteit boord systemen krijgen en ze in hun eigen JSF’s zullen bouwen met state of the art avionics.
    Als ze hem zelf nog nemen dan want ze hebben nog zo’n vliegtuigje wat nogal last heeft van nogal tegenvallende kosten.
    De F22 kost inmiddels al iets van 350 miljoen per stuk.

  7. 12

    De SP zal zal in ieder geval niet dwarsliggen, zo weten we middels Wikileaks:

    “Asked about Dutch participation in the Joint Strike Fighter (JSF), van Bommel said he thought the initial Dutch decision to become involved was a mistake at the time — and it still is. That said, SP’s interest in foreign policy would always take a back seat to bread-and-butter domestic issues such as workers’ rights and compensations.”

    http://content1a.omroep.nl/914514eea9cd8da9af3f152cb31450fa/4f744e70/nos/docs/wikileaks/06THEHAGUE1184.pdf

  8. 13

    Bij de ontwikkeling en aanschaf van jachtvliegtuigen gaat het jammergenoeg om hele andere dingen dan het beste vliegtuig. Zoek maar even op Northrop F-20 Tigershark en je hebt een pracht voorbeeld. Nu zijn we dan weer wat jaren verder en de F16 zou nog steeds een prima optie kunnen blijven. En dan lees je dat een versie met thrust vectoring al een tijd terug de nek omgedraaid is. Zal ook wel te maken hebben met het pushen van de F22 en F35. En dan te bedenken dat de NL’se toestellen niet eens thrust vectoring bij de F35 krijgen…

  9. 23

    De JSF is een waar huzarenstukje ……

    …. niet qua techniek in het vliegtuig natuurlijk, maar qua lobbytechnieken eromheen.

    Beginnende lobbyisten die het vak nog moeten leren die zouden zich in zo’n dossier moeten bijten. Van de meesters moet je het leren.

  10. 24

    @steeph Kan je in de grafiek een lineaire verwachting en de exponentiele verwachting voor 2020 toevoegen, eerder is dat ding toch niet af. Het toenemen van het budget zal ook gewoon doorgaan daar hoef je geen putjesschepper voor te zijn om dat te bedenken….