Is het slim de gevangenissen te privatiseren?

Pas op, dit is een speculatief stukje.

De regering heeft in haar regeerakkoord staan dat ze privatisering van relevante taken van het gevangeniswezen gaat voorbereiden. Slagvaardig als ze zijn, hebben ze staatssecretaris Teeven naar het Verenigd Koninkrijk gestuurd om eens te kijken hoe dat daar gaat.
Een van de belangrijkste argumenten voor privatisering is kostenbesparing. Private gevangenissen zijn goedkoper (ongeveer 17% leert de praktijk) dan gevangenissen van de overheid.
Maar wat is precies het neveneffect van het neerzetten van een nieuwe commerciële sector in het gevangeniswezen? Precies, een lobby. En wat nou als die lobby ervoor zorgt dat het beleid subtiel verandert en er veel meer gevangenen komen (of ze langer zitten). Meer dan 17% bijvoorbeeld? Is het dan nog wel zo slim?

Is dit speculatie? Ik heb twee cases voor u waar er recent is geprivatiseerd. De eerste is van het Verenigd Koninkrijk (links) en de tweede van de Verenigde Staten. Na de break zeg ik u wat het jaar was waarin daar de privatisering van start ging. Aan u de vraag of het nader onderzoeken van de correlatie relevant is in deze kwestie.


In het Verenigd Koninkrijk was dat 1992.
In de Verenigde Staten was dat 1984.

Bronnen:
Getallen VK
Getallen VS

  1. 5

    d’r wordt een grafiekje getoond en MP staat weer met zijn neus vooraan..

    OT.. volgens mij kun je een dergelijk verband niet aantonen.. er zijn meerdere factoren die een rol spelen zoals bevolkingsgroei, bevolkingssamenstelling, economie, effectiviteit van het opsporingsapparaat, het politieke klimaat, wetgeving en dan misschien ook nog een keer de gevangenislobby..

    in the uk is trouwens maar ongeveer 10 % van de gevangenissen geprivatiseerd.. een fractie van de toename komt dus maar in de private gevangenissen terecht..

  2. 9

    in nl gaan ze gevangenissen sluiten btw.. praten over privatisering lijkt me dus wat voorbarig

    Misschien kan MP de correlatie aantonen tussen de lage opsporingspercentages van onze blauwe vrinden in NL en het sluiten van gevangenissen alhier? Lijkt me een mooi klusje op jouw niveau MP ;-)

  3. 11

    MP; de loonkosten liggen Privaat al 30 % lager.. gewoon de huidige prijs per gevangene uitrekenen en dan aanbesteden. Ambtenaren zijn nu eenmaal duur, al was het maar door hun riante pensioenvoorziening.

  4. 17

    En waarom niet meteen de hele overheid privatiseren en vercommercialiseren? Deze beleidsnota werd mede mogelijk gemaakt door Slanky, wat er niet aankomt kan er best nog af.

  5. 18

    Wordt de privatisering dan gebruikt om te schermen met succesvolle besparing op ambtenaren? Ik zie dit kabinet (en ook anderen) ertoe in staat.

    Mogen of moeten rechters dan lange straffen en veel straffen uitdelen? Wordt er dan gezegd dat de private gevangenissen zelf maar zien op te lossen hoe ze overbevolking moeten hendelen? (Bezuinigen op personeelsinkomens. Losse arbeidscontracten. Inhuren van securitybedrijf dat ongeschoolden levert.)

    Donner zal nog verbitterder zijn. Als zijn cellen destijds geprivatiseerd waren, had hij destijds niet af hoeven treden voor de Schipholbrand. Dan zou een van de goedbetaalde directeuren hooguit voor een keer zijn bonus af worden genomen.

  6. 20

    Is het slim de gevangenissen te privatiseren ?

    Nee. Dan kunnen we namelijk net zo goed uitlokking en de premiejager invoeren. Wie commercieel belang heeft bij de gevolgen van criminaliteit, zal op den duur criminaliteit veroorzaken om zijn eigen kas te spekken. Het is het zoveelste voorbeeld van roofbouw plegen op je eigen bevolking.

  7. 21

    Kosten besparing op loon wordt altijd als iets positiefs gepresenteerd en ik vraag me af waarom. Moeten we bijvoorbeeld blij zijn dat de postbodes aanzienlijk minder verdienen en slechtere voorwaarden hebben dan 10 jaar geleden? De post is er goedkoper noch sneller noch betrouwbaarder van geworden in ieder geval.

    Gelukkig kunnen we wellicht binnenkort de problemen die deze nieuwe onderklasse genereert lekker goedkoop oplossen door ze in geprivatiseerde gevangenissen te stoppen.

  8. 23

    Nader onderzoek naar de correlatie lijkt me zeker handig. Met meeweging van eerder genoemde factoren zoals bevolkingsgroei e.d. Lastigste is nog een mogelijk spurieus verband; rechts conservatieve regeringen zullen eerder gevangenissen privatiseren en voeren represiever beleid met meer gevangen als gevolg.
    Het zou me verbazen als dit niet al een keer uitgezocht is door een onderzoeker in de criminologie.

  9. 26

    @23: rechtsconservatieve regeringen meer gevangenen als gevolg…. wellicht op lange termijn, maar in de nederlandse praktijk wisselen regeringen te vaak om zo’n effect echt te kunnen zien. Rechters bepalen soort straf en duur van de straf en dempen daarmee ook nog het effect van de regeringssamenstelling.

  10. 27

    Rechts-conservatieve regeringen doen meer aan handhaving. Want ook in Nederland zijn de wetten er al. Het beleid is er ook al.

    Voorbeeld: Verdonk stond bekend als een minister die keihard uithaalde, maar ze voerde beleid uit van het kabinet Paars II voor haar..

  11. 29

    De vraag is volgens mij al verkeerd; heeft de overheid, als instantie die bestaat voor zijn burgers, zonder winstoogmerk, niet simpelweg de taak om bepaalde diensten aan te bieden die op hun beurt bepaalde vrijheden garanderen? Mijns insziens vallen daaronder – openbaar vervoer (vrijheid van beweging), post (vrijheid van communicatie), internet/telefonie (dito), gevangenissen (indirecte vrijheid door straffen van misdrijven), usw… Is het uitbesteden van dit soort diensten aan een instabiele markt niet per definitie het verzaken van verantwoordelijkheid en daarbij een aantasting van elementaire vrijheden? Als daar geen geld voor is moet daar middels een belastingssysteem naar draagkracht maar voor worden gezorgd. Het idee van vooruitgang (=op winst gebaseerd) op dat soort gebieden is per definitie misleidend (zie: alle mislukte privatiseringen in bv Engeland in de jaren ’80).

  12. 30

    Ik zie in de grafiek voor het VK een stijging vanaf het begin van WOII en voor de VS vanaf ongeveer 1973.
    Enige relatie met met het privatiseren ontgaat mij dan ook op het eerste gezicht.

    Midden jaren tachtig was er ineens een dip en stabilisatie in het aantal gevangenen in de UK en dan inderdaad een stijging van 1994. Zonder die dip zou het helemaal niet zijn opgevallen. Hoe kwam die dip en stabilisatie midden jaren tachtig? Waren er simpelweg niet meer cellen? Pas als je dat weet dan kan je conclusies trekken.
    De data van de UK grafiek staat trouwens op bladzijde 16.

  13. 32

    Als je nog verder in het rapport duikt van de UK, dan zie je op blz 5 grafieken uitgesplitst naar sexe en per 100.000.
    Dan zie je iets opmerkelijks en dat is dat nu juist halverwegen de jaren negentig het aantal vrouwelijke gevangenen enorm stijgt. Werden er onder de privatisering vrouwengevangenissen gebouwd?
    Het verklaart een gedeelte van de stijging.

  14. 33

    De tuchthuizen/rasphuizen van weleer (tegenwoordig sociale werkplaats genoemd) zijn verzelfstandigd. Daardoor hebben ze betere connecties met het bedrijfsleven voor orders binnen te halen.

    Datzelfde zal bij geprivatiseerde gevangenissen ook gebeuren. Grootste afnemer is de overheid. Alleen de controle over de bedrijfsvoering is weg.

    De overheid mag meepraten, maar niet meebeslissen.

  15. 34

    Kijk ik naar Ochtendspits (WNL-Telegraafzender) heeft A.J. Boekesteijn het ook over deze materie.

    Volgens hem is het helemaal goed want de overheid is altijd en overal inefficiënt, en de zwaar veroordeelden blijven altijd in een overheids-gevangenis. Hij herinnerde nog eens even aan de meest luxe gevangeniscellen ter wereld.

  16. 35

    de gedachtegang van bezuinigingen is wat erg simpel. bepaalde taken kun je misschien inderdaad onderbrengen in een private sector; het puur opsluiten van gedetineerden. binnen het gevangeniswezen gebeurt heel wat meer dan deze taak (opsluiten / maatschappij beveiligen). er zijn behoorlijk wat programma’s (voorkomen recidive – resocialisatie). Dit zijn vrij kostbare programma’s waar de Nederlandse overheid zelf voor heeft getekend. het is de vraag in hoeverre de privé sector in staat is deze zorg te verlenen. als er een splitsing wordt gemaakt van taken waarbij het “simpelere” werk, dat minder expertise vraagt wordt afgestoten naar de privé sector blijft de overheid zelf met het takenpakket zitten waar verhoudingsgewijs het meeste geld in omgaat. per bed zullen de kosten voor de overheid dan zelfs gemiddeld stijgen. Binnen het gevangeniswezen zijn de afgelopen jaren vele initiatieven ontplooid om een betere kwaliteit te kunnen leveren. dit soort initiatieven kosten geld. in hoeverre is een private sector in staat dit soort initiatieven te ontplooien?
    Een hele andere vraag is welk voordeel een private sector strikt genomen heeft bij zaken als terug dringen recidive. Zwart- wit gesteld kan ik mij indenken dat ze daar helemaal geen belang bij hebben. Immers door te scoren op dat vlak doen ze zichzelf enorm tekort. Dat is hetzelfde om aan een bierbrouwer te vragen initiatieven te ontplooien om het biergebruik terug te dringen.
    los hiervan kan men zich afvragen in hoeverre een en ander in de praktijk moet gaan; ik doel hierbij op samenwerkingsverbanden tussen de private sector en die onderdelen die nog onder de overheid zullen vallen. er is sprake van een groot cultuurverschil daar waar er al sprake is van rijksinstellingen en privé instellingen (doel hierbij op bijv. de TBS).
    Nog een andere vraag mbt het gevangeniswezen is: waarom is de overheid zelf niet in staat om de kosten terug te dringen? Wat willen wij in Nederland mbt gedetineerden – zijn het de kosten die de boventoon moeten voeren of de geboden kwaliteit? In de VS heeft de private sector initiatieven ontplooid om tot verdere kostenbesparing te komen. Er staat ergens een instelling waar dat goed is gelukt. De personele kosten zijn behoorlijk gedrukt. Mensen verblijven het grootste gedeelte van de tijd achter de deur. Als ze achter de deur uit zijn worden ze op afstand in de gaten gehouden door zwaarbewapend personeel. Voeding wordt verstrekt door computergestuurde karretjes die langs de raampjes van de cellen rijden en de maaltijden automatisch naar binnen schuiven. Heel efficiënt en effectief. Maar wat zijn de gevolgen van dit soort handelingen op het gedrag van de mensen achter die deur. Vroeg of laat komen ze achter de deur uit en keren ze terug de maatschappij in. Zijn deze mensen dan bij voorbaat niet alweer aangewezen op de hulpverlenende instanties (met de nodige kosten). Welke invloed heeft dit op het voorkomen van recidive?

  17. 36

    Ik vind dat bespiegelingen over de kosten geheel buiten de discussie gehouden moeten worden. Ongeacht of het misschien wel miljarden goedkoper gedaan kan worden door private gevangenissen, mensen opsluiten is gewoon een taak van de rechtsstatelijke, democratische overheid en van niemand anders. Dat geldt ook voor een paar meer dingen, Arthur noemde er al een paar, maar als onder druk van de markt echt alles geprivatiseerd moet worden en de overheid nog maar 3 taken mag houden, dan is gevangenen opsluiten er één van.

  18. 37

    uit de staatjes van steeph ( link VS) blijkt dat private gevangenissen in de VS beter en veiliger zijn dan de publieke gevangenissen.. ze scoren bijna op alle kwaliteitsaspecten beter..

    dus goedkoper EN betere kwaliteit.. toch maar doen dan?

  19. 38

    Sikbock, over dat goedkoper en beter: dat doet er helemaal niet toe. Mensen opsluiten laat je gewoon niet aan de markt over, zo simpel is dat.

    Ik geloof het ook niet. En als ooit zo’n private gevangenis, bijvoorbeeld in Amerika, er toch ooit in geslaagd is om kwaliteit te leveren tegen geringere kosten dan is het zaak dat regeringen dat geval eens goed bestuderen en dezelfde werkwijze gaan hanteren. Maar wel in eigen hand houden, en zonder winstoogmerk.

    Zonder winstoogmerk kan het dus nòg goedkoper, wat wil je nog meer.

  20. 39

    Nee, dat is niet slim. En niet alleen om het kostenplaatje. Ook om het mogelijke misbruik door omgekochte uitbaters van die privé gevangenissen.

  21. 40

    Privatiseren lijkt me niet slim. De beoordeling wordt te eng op de (korte termijn) kostenbesparing gericht. Recidive, lobbykosten, re-integratie e.d. moeten ook in het geheel worden meegenomen. Zoals al in eerdere commentaren is aangegeven.

    @Olav: helemeeal mee eens

  22. 41

    Private gevangenissen in Amerika sluiten wss vooral kruimeldieven op. Een dergelijk mechanisme verklaart ook waarom de V.S. beter scoort op cancer survival dan menig west Europees land: de grote risico’s krijgen gewoon geen behandeling op de vrije markt.

    Overigens is Justitie echt een sluitpost op de begroting. De ambassades en handelsmissies van BuZa kosten meer. http://www.rijksbegroting.nl/2011/voorbereiding/miljoenennota,kst148338_3.html

    Waar hebben we het dus over?

  23. 42

    privatisering betekent ook dat er andere belangen gaan spelen. Er zal dus geprobeert worden om wetgeving te veranderen vanuit verkeerde motieven.
    In de V.s. is een van de grootste lobby-groepen tegen legalisering van marihuana de vakbond van gevangenisbewaarders, want inkomsten verlies.

  24. 45

    Indien geprivatiseerde gevangenissen goedkoper zouden zijn dan staatsgevangenissen moet men de de directie en het management vervangen. Een privébedrijf wil/moet winst en is bij normale bedrijfsvoering dus niet goedkoper.
    Tenzij men het TNT systeem toepast en werknemers zwaar onder betaald.

    Dit kan bij gevangenissen natuurlijk best, omdat de werknemers met wat smokkel e.d. leuk kunnen bijverdienen ;-)

  25. 47

    Geeft dit artikel een antwoord op de volgende vraag, of stelt het artikel deze?

    Als de ‘vrije markt’ een financieel belang krijgt in het vervullen van de rol van het opsluiten van mensen, en dus een financiele stimulans krijgt om mensen op te sluiten, zal deze vrije markt dan proberen:

    (a) meer mensen op te laten sluiten, en langer.
    (b) minder mensen op te laten sluiten, en korter.

    Mijn gok is (a).

    Is het waarschijnlijk dat de ‘vrije markt’ zijn invloed zal aanwenden om (a) te realiseren?

  26. 48

    Net als met de oorlog in Irak ontslaan private bedrijven overheden bovendien van aansprakelijkheid voor het naleven van wetgeving; private bedrijven zijn veel minder goed te controleren op hun handelen en op hun financiele wandel.

    Verder wat voorbijganger zegt.