Het einde van king coal is nabij – deel II

Het is een soort volkswijsheid in energieland dat er nog voor honderden jaren aan steenkolen uit de grond gehaald kan worden, ongeacht het verbruik. Die wijsheid is echter een flinke klap aan het oplopen. Eerder schreef ik al over het controversiële rapport van de Duitse Energy Watch Group. De conclusie van het rapport, dat de kolenproductie vanaf 2020 stagneert en langzaam zal beginnen te dalen, wordt gedeeltelijk bevestigd door nieuwe studies. Het Europese Institute or Energy schreef recentelijk in een rapportage aan de Europese Commissie dat de kolenreserves uitermate rap geconsumeerd worden: “From 2000 to 2005, the world proven reserves-to-production ratio of coal in fact dropped by almost a third, from 277 to 155 years…the coal ratio could relatively quickly decrease to those of natural gas and oil, while the world could run out of economically recoverable (at current economic and operating conditions) reserves of coal much earlier than widely anticipated. Although such an evolution appears unlikely, these trends raise concerns given that the record high coal prices in 2004 and 2005 have not yet stimulated further development of world proven coal reserves. The recent trends are worrying also because coal is projected to be the energy source with the largest growth in use worldwide at least up to 2015.” (PDF, 1.7 MB, 52 pag.)

Volgens de auteurs blijft het probleem niet bij reservedalingen, ook de verhouding tussen importeurs en exporteurs is van belang. In 2002 stopte de Verenigde Staten met het exporteren van kolen en werd zij importeur. De overgang van China van exporteur naar importeur wordt voor 2009/2010 verwacht. Oftewel de competitie op de markt wordt steeds groter, en daarmee de kolenprijs. “Africa, Indonesia and USA face significant challenges in the development of their coal reserves and export capabilities. The USA and China — former large net exporters — are gradually turning into large net importers with an enormous potential demand, together with India. By way of illustration, all of Australian steam coal exports are equal to only 5% of Chinese steam coal consumption. Exports from other possible large producers (Russia, Kazakhstan, Colombia) face substantial logistics problems.”

kolenexporteurs.png

Ook de aanname van de Energy Watch Group, dat de huidige reserves te hoog geschat zijn, wordt onderkend. De meest gebruikte statistieken hiervoor, ook in Nederland, zijn die uit de BP Statistical Review. Data voor kolen uit dergelijke statistieken blijkt echter sterk veroudert te zijn. De National Academy of Sciences, zo ongeveer de meest prestigieuze club wetenschappers uit Amerika, stelde onlangs vast dat de Amerikaanse kolenreserves, die te boek staan als de grootste ter wereld, veel kleiner zijn (Samenvatting PDF, 2.46 MB, 4 pag.). Hoeveel kleiner weet men nog niet: “Present estimates of coal reserves— which take into account location, quality, recoverability, and transportation issues—are based upon methods that have not been updated since their inception in 1974, and much of the input data were compiled in the early 1970s. Recent programs to assess coal recoverability in limited areas using updated methods indicate that only a small fraction of previously estimated reserves are actually recoverable. Such findings emphasize the need for a reinvigorated coal reserve assessment program using modern methods and technologies.”. Naast Amerika is ook de data van China, de grootste kolenproducent ter wereld te optimistisch. De laatste reservecijfers dateren uit 1992, en alle consumptie sindsdien moet van het reservecijfer afgetrokken worden.

In het licht van deze nieuwe inzichten kunnen scenario’s die uitgaan van stijgende kolenproductie tot ver in de 21ste eeuw en daarma op de schop. Het interessantste is nog de invloed op de energiemarkt zelf. Hoe zal de prijs van elektriciteit uit steenkool in de komende vijf á tien jaar gaan verlopen wanneer de globale vraag naar het zwarte goud met meer dan 5% per jaar blijft stijgen?

  1. 2

    Los nog even van wat Rembrandt laat zien, zou het in Nederland extreem duur worden. Als er hier een kolenmijntje zou worden geopend, miet die wel voldoen aan hedendaagse Arbo-wetgeving om stoflongen en instortingsgevaar van mijngangen te voorkomen. Technisch wellicht mogelijk, maar peperduur.
    Er is vast wel een deskundige in de zaal die de kosten van moderne kolenwinning kan vergelijken met die van andere enrergieproducties.

  2. 3

    — Redactie: Uit spamfilter gehaald —-

    De uitleg van de steeds maar veranderende reserves blijkt een probleem van het menselijk ras:
    “The Greatest Shortcoming of the Human Race is our inability to Understand The Exponential Function” (Albert Bartlett)
    http://www.youtube.com/watch?v=F-QA2rkpBSY
    http://www.youtube.com/watch?v=Pb3JI8F9LQQ
    http://www.youtube.com/watch?v=CFyOw9IgtjY
    etc

    Volgens good ol’ Darwin zouden er nu door genetische variatie wezens moeten ontstaan die wel begrijpen wat exponentiele groei betekent en die zouden zich, in vergelijking met de rest van de aardbewoners, ietsje sneller en exponentieeler moeten voortplanten ……… oops…. system error

  3. 4

    De veranderende reserves blijken een probleem van het menselijk ras:
    “The Greatest Shortcoming of the Human Race is our Inability to Understand The Exponential Function”
    (Albert Bartlett)
    http://www.youtube.com/watch?v=F-QA2rkpBSY etc

    Volgens good ol’ Darwin zouden er nu door genetische variatie wezens moeten ontstaan die wel begrijpen wat exponentiele groei betekent en die zouden zich, in vergelijking met de rest van de aardbewoners, ietsje sneller en exponentieeler moeten voortplanten ……… oops….. system error.

  4. 5

    Net als bij de olie is niet zozeer de totale hoeveelheid die in de grond zit (dat is bij kolen zeker geen probleem) maar de snelheid waarmee nieuwe vooraden “onstream” kunnen komen van belang. Naarmate je de makkelijk ontginbare bronnen hebt aangeboord zal dit langzamer gaan, wat natuurlijk spaak loopt met een groeiende vraag.

  5. 8

    Als je in een gezelschap de worden hen of hun verkeerd gebruikt is er altijd wel iemand die daar een opmerking over maakt en het slecht vindt. Vaak zijn het dezelfde mensen die vol trots vertellen dat men niet kan rekenen.

    In mijn optiek is het niet kunnen rekenen veel schadelijker. En helaas kan men steeds slechter rekenen.

  6. 9

    Jammer dat de reacties niet inhoudelijk op het stuk van Rembrandt ingaan.
    Het begrip Peak oil begint aardig bekend te worden, ik denk dat peak oil beter omgedoopt kan worden in peak fossil.
    Dat de kolenprijzen sterk aan het stijgen zijn het laatste jaar is voor insiders geen verrassing, het rapport waar Rembrandt mee komt geeft de reden voor de prijsstijging aan. Het frappante van dat alles is dat duurzaam opgewekte energie steeds economisch rendabeler wordt. CSP en de zonnetoren zullen binnen een paar jaar kunnen rekenen op grootschaliger toepassingen.
    In onze moderne westerse wereld kunnen we niet zonder elektriciteit. Zonder elektriciteit loopt alles muurvast en is er een complete chaos.
    Kolen is de brandstof voor elektriciteitscentrales, ik heb geen cijfer bij de hand maar ik schat dat 70% van de elektricitdeit met kolen opgewekt wordt. Zie hier het belang van kolen en al die kolentreinen die van Rotterdam naar Duitsland over het spoor rijden en straks over de Betuwelijn.

  7. 10

    ” In onze moderne westerse wereld kunnen we niet zonder elektriciteit.”

    Sorry hoor, maar dat valt mee. Oke, we zullen onze ipods, laptops en magnetrons missen, maar het is niet zo dat we massaal dood gaan. Zeker niet omdat een stroom tekort niet van de een op de andere dag ontstaat. Chaos? Nee, juist heerlijk rustig. het wordt weer donker s’nachts, de buren hebben hun Tv niet te hard staan, ….. geweldig!

    Maar het is wel duidelijk dat het binnenkort kiezen wordt tussen vrijwillig krimpen of gedwongen consuminderen.

  8. 11

    Zou er geen ontwikkeling op gang komen waardoor ook slecht winbare lagen steenkool in gas omgezet kunnen worden?
    Het artikel geeft wel een plaatje van ondergrondse vergassing. Maar ik kon zo snel geen schatting vinden van hoeveel jaren we daarmee verder “vooruit” kunnen.
    Hoewel, vooruit betekent hier natuurlijk dichterbij overstroming.

    Wordt het geen tijd te erkennen dat we nu ook al in een overvloed van energie leven. Ordes van grootte meer dan we nu gebruiken. Gewoon de energie die de zon dagelijks op het aardoppervlak straalt.

    We weten ook al hoe je die energie benut, met windmolens en zonecellen…
    Het is toch gewoon een machtspelletje van grote bedrijven, om perse het broeikas probleem te verergeren voor de eigen macht en winst

  9. 12

    Om het later voor heel velen een beetje draaglijk te houden hebben we in elk geval permanent onze electriciteit nodig.
    En de waterleiding, het riool, en wat OV, en medische zorg. Schaaf er stukje bij beetje maar wat vanaf, en zie hoever we terugvallen tot nivo 17e eeuw. Privé-mobiliteit wordt ook stukken minder, ik schat zo’n -60%, -70%. Dat is geen ramp.

    Op welke termijn ? 10 jaar.

  10. 15

    Zeker. Dat is nou zo’n ontwikkeling waar d’econoom iets aardigs over kan zeggen hoop ik.

    Ik denk dan zelf maar half aan het omgekeerde van de fietsBOOM van net voor WO2, die in de jaren ’50 werd voortgezet in de brommerBOOM.

    Dat waren groeiverschijnsels. De binnenkorte brommer van jou is zoiets als de hondekar eind 19e eeuw. Een tijdelijke opleving wegens.