Groene groei in Nederland volgens CBS

ANALYSE - Het CBS kwam vandaag met de publicatie “Green growth in the Netherlands 2012“. Daarin staat onder andere dat de uitstoot van broeikasgassen, de emissie van zware metalen naar water en de totale afvalproductie gedaald zijn sinds 2000. En dat Nederland in ten opzichte van de rest van Europa gemiddeld scoort als groene economie.

Bij de publicatie presenteerde het CBS een interessante visualisatie over de groene groei (ingesloten na de streep). Het biedt een handig inzicht in hoe Nederland het doet wat betreft groene groei, door de ontwikkeling in Nederland en de positie die Nederland inneemt in OESO-perspectief te vergelijken. Laten we met het goede nieuws beginnen: de trend in Nederland is positief voor de thema’s “milieu-efficiëntie” en “economische kansen”.

Milieu-efficiëntie
De thema’s zijn gebaseerd op verschillende indicatoren, te zien door op het thema te klikken. De positieve trend voor milieu-efficiëntie laat zien dat alle indicatoren zich positief ontwikkeld hebben. Niet alleen produceert Nederland minder broeikasgassen, de totale mondiale broeikasgassen die veroorzaakt worden door Nederlandse consumptie zijn ook afgenomen. De kwaliteit van de bodem, grond- en oppervlaktewater is toegenomen door een afname van de nutriënten emissies naar de bodem, maar het CBS merkt op dat Nederland ondanks de afname nog altijd een hoog nutriëntenoverschot heeft.De trend in Nederland mag dan positief zijn wat betreft het thema “milieu-efficiëntie”, als je kijkt naar de positie van Nederland in OESO-verband, zie je geen verbetering. Sterker nog, op de indicatoren “consumptiegerelateerde broeikasgasemissies” en “nutriëntenoverschot landbouw” is de positie van Nederland verslechterd. Op geen enkele indicator in dit thema is de positie van Nederland verbeterd. Blijft Nederland achter bij Europa?

Economische kansen
Een van de indicatoren die bijdragen aan de positieve trend in Nederland op het thema economische kansen, is “groene patenten”. Het CBS geeft aan:

Het aandeel patentaanvragen geeft een indicatie dat de inventiviteit stijgt en een kennisintensivering van het land op het gebied van groene technologieën. Het aandeel groene patentaanvragen is een indicatie voor het aanpassingsvermogen voor de nieuwe kansen die ontstaan bij het vergroenen van de economische groei.

Ook de positie van Nederland in OESO-perspectief is wat betreft groene patenten positief. Daarnaast is de trend in Nederland wat betreft milieu-investeringen, werkgelegenheid in de duurzame energie- en milieusector en de toegevoegde waarde van de milieusector positief. In Europees verband blijft Nederland wat betreft milieu-investeringen, gemeten als percentage van het BBP, achter bij Slovenië, Estland, Polen, Tsjechië, Italië, Oostenrijk, Frankrijk en Portugal. Opvallend is dat Duitsland nog lager staat in Europa, terwijl dat land vaak bejubeld wordt vanwege de ommekeer naar groene energie.

Slecht nieuws
De visualisatie laat ook goed zien waar Nederland achterblijft wat betreft groene groei: het thema “natuurlijke hulpbronnen” laat een negatieve trend en positie in de OESO-lijst zien. Het CBS schrijft:

De ontwikkeling van natuurlijke hulpbronnen kan worden gemonitord door te kijken naar de verandering, in zowel kwalitatieve en kwantitatieve zin, van voorraden van biologische hulpbronnen, zoals hout, en niet-hernieuwbare hulpbronnen, zoals fossiele energiereserves. Daarnaast worden ook indicatoren voor ecosystemen gemonitord, zoals veranderingen in landgebruik en biodiversiteit.

De verandering in hierboven genoemde indicatoren is veelal negatief. Alleen de indicator “voorraden staand hout” is positief ontwikkeld. De energiereserves en aantal vogels op boerenland zijn afgenomen, en er wordt nogal altijd land (natuur, bos en landbouwgrond) omgezet in bebouwd gebied. Dat laatste is een maat voor de druk op ecosystemen en biodiversiteit.

Snel handelen
Staatssecretaris Wilma Mansveld van Infrastructuur & Milieu nam vandaag het CBS-rapport in ontvangst. Op de website van I&M  is een eerste reactie te lezen:

Mijn eerste reactie op basis van deze CBS cijfers  – die ik uiteraard nader ga bestuderen – is dat dit voor mij een extra stimulans is het ingezette beleid voort te zetten. Ik beschouw het als een bevestiging dat we sneller, harder en ambitieuzer aan de slag moeten. We kunnen groen uit de economische crisis komen. Maar dan zullen we – overheden, bedrijven, NGO’s, burgers – handen ineen moeten slaan. Nederland zal klimaatintelligent moeten ondernemen, innovatief, zuinig, slim, en duurzaam. En let wel: nu snel handelen maakt het klimaatprobleem in de toekomst kleiner en betaalbaar.

Tipje voor de staatssecretaris: krijg pensioenfondsen zover dat ze milieu-investeringen gaan doen. En misschien ietsje minder snel door de energiereserves heen te gaan.

  1. 1

    @0: “de totale mondiale broeikasgassen veroorzaakt door Nederlandse consumptie zijn ook afgenomen.”
    Kan het CBS modiaal onze milieubelasting bepalen?
    Internationaal transport, luchtvaart en goederenvervoer neemt toe, onze producten komen steeds meer uit het buitenland

    @0: “Opvallend dat Duitsland lager staat in Europa, terwijl dat land vaak bejubeld wordt vanwege de ommekeer naar groene energie” – Hoe sterk is toch die beeldvorming!
    Zon-en windenergie vervangen vooral kernenergie niet fossiel.
    De vuilste nieuwe auto’s komen uit Duitsland en de EU aanscherping wordt dan ook door dit land geblokkeerd.