Graag excuses van de Chicago School of Economics

Poster van Milton Friedman in San Francisco (Foto: Flickr/juicyrai)

Een van de plekken waar men zich dezer dagen wel eens achter de oren zal krabben, is de Zweedse Rijksbank, die de Nobelprijs voor Economie uitreikt. Tenslotte heeft dit instituut op grote schaal meegewerkt aan de imagocampagne van de Chicago School of Economics door talloze van haar medewerkers een medaille op te spelden.

Deze school vormt het ideologische bolwerk van het fundamentalistische kapitalisme, dat momenteel zo spectaculair aan het instorten is, met Milton Friedman in de rol van Karl Marx, de stichter van een andere weinig flexibele economische denktrant. Ze zijn allebei dood, dus we kunnen ze de zotheid van hun ideeën niet meer onder de neus wrijven. Maar waar veel ex-communisten openlijk hun fouten beleden hebben, mag van de Chicago School of Economics nu hetzelfde verwacht worden.

Bij alle rumoer mag overigens niet uit het oog verloren worden dat de reële economische situatie in landen met een staatsgeleide economie nog altijd vele malen slechter is dan in het westen, en dat dit door de kredietcrisis ook niet zal veranderen. De vrije markt is een logische consequentie van de democratie, omdat beide het beslissingsrecht van individuen voorop stellen. Dat leidt inderdaad tot een race waarin iedereen het uiterste uit zijn vrijheden probeert te halen. De rol van de staat is het beschermen van de zwakkeren die in deze race tenonder dreigen te gaan, niet het frusteren van de race zelf.

Er zijn genoeg marktmodellen die zich niet op het kapitaal concentreren, zoals die van Friedman en Marx, maar op welvaart. Inmiddels in de maak is een rechtvaardiger vrije markt, begrensd door bijvoorbeeld emissierechten en wellicht ook een Tobin Tax. Duurzaamheid zal een sleutelwoord worden.

De economen uit de duurzame school zitten nog niet dik in de Nobelprijzen. De bekendste, Muhammad Yunus, kreeg hem nota bene voor de vrede in plaats van de economie. Benieuwd wie er over precies twee weken uit de koker van de Zweedse Rijksbank uit de koker komt rollen.

  1. 2

    Teveel leunen op het Angelsaksische kapitalistische model, waarin prestatiebeloning teveel risico’s genereerde in een systeem dat onlosmakelijke met elkaar is verbonden, is onverstandig. Een meer Rijnlandse benadering (niet teveel) betreffende instellingen die een prominente plaats innemen binnen de maatschappij is niet onverstandig.

  2. 3

    Niet de vorm maar de inhoud. Teveel glitter & glamour. Niet goed voor de klant, niet goed voor het personeel. Hans Wijers van AkzoNobel meldde dat alleen de efficiënte bedrijf gaat overleven… Kunnen ze bij de overheid eens een voorbeeld aan nemen. Want daar kennen ze het woord ‘rendement’ echt niet!

  3. 7

    Christian, luilak! Niet alleen maar zwarte pieten.

    Citaten, videootjes, lijstjes, grafieken en voor beroep vatbare documenten willen we zien.

  4. 9

    @Eurocraat
    Als er een politicus is geweest die het enorme uitgave patroon van de Amerikaanse overheid in de afgelopen tien jaar ter discussie heeft gesteld is het Ron Paul wel. Een groot aanhanger van Friedman en co overigens…..

    De VS ligt er beroerd bij. De infrastructuur is zwaar verwaarloosd, het concurrentievermogen is aangetast, het opleidingsniveau ligt te laag en de sociale mobiliteit loopt sterk terug.

    Omdat alles een stel wetenschappers in de schoenen te schrijven zonder beleidsdocumenten en geleverde adviezen (over bijvoorbeeld deelname aan miljarden verslindende oorlogen) is wat dun.

  5. 10

    @9
    Natuurlijk is het niet allemaal de schuld van de economen, net zo min als je Marx de gruwelen van het communisme kunt aanreken. Zij hebben echter wel de ideologische basis gelegd op grond waarvan anderen zich konden misdragen.

  6. 12

    10@
    Marx en de ideologie hebben niet Stalin e.d.gecreeerd. De op dat moment heersende omstandigheden. Zoals ook de oligarchen na het instorten van de USSR hun kans gegrepen hebben.
    Natuurlijk waren er gruwelen, maar dat kwam door de gewetenloze leiders. Zoals ook Bush de USA de laatste 8 jaar in de vernieling heeft geholpen.

  7. 13

    @10
    Wat ik maar wou zeggen.
    Het economisch beleid van Bush staat heel ver af van Friedman en co. De ideologische basis van het beleid van Bush/Reagan is eerder terug te brengen naar de in februari overleden William Buckley.

    De uitgaven overzee en in de ruimte, de steeds verder stijgende defensie budgetten. Voor monetaristen is het een gruwel.