“Global Warming begon boven Siberië”

artist impression van de Tunguska meteoriet in 1908Niet de toename van CO2 en methaan concentraties in de atmosfeer is verantwoordelijk voor de waargenomen mondiale temperatuurstijging van de afgelopen honderd jaar, maar een meteoriet die op 30 juni 1908 boven Siberië ontplofte gaf ons de beruchte “global warming”. Dit is althans de theorie van de Russische wetenschapper Vladimir Shaidurov die wijst op de grote rol van water als broeikasgas. In de negentiende eeuw gaf de Ierse wetenschapper Tyndall al aan dat waterdamp en ijskristallen een zeer belangrijke rol spelen bij het vasthouden van warmte in de atmosfeer. Waterdamp in de lagere lagen van de atmosfeer houdt warmte vast, hoger in de zogenaamde mesosfeer laten dunne wolken van ijskristallen inkomende zonnestraling door maar reflecteren uitgaande infrarode straling terug naar het aardopervlak (infograph lagen atmosfeer en nog een schema).

De Russische wetenschapper Shaidurov beweert nu dat de ontploffing van de Tunguska meteoriet boven Siberië, waarbij de energie vrijkwam van vijftien atoombommen die 60 miljoen bomen velde in een straal van 200 km de distributie van ijskristallen in de mesosfeer zo heeft verstoord dat het de klimaatopwarming in gang heeft gezet. Shaidurov suggests that this explosion would have caused considerable stirring of the high layers of the atmosphere and change its structure. Such meteoric disruption was the trigger for the subsequent rise in global temperatures (ScienceBlog) De waargenomen temperatuurstijging ondersteunt in ieder geval deze theorie van Shaidurov, want vanaf 1908 begon de gemiddelde temperatuur op aarde te stijgen (zie grafiek). En wat natuurlijk ook leuk is is dat het opnieuw een Rus is die ontdekt dat Rusland toch best belangrijk is…

  1. 2

    Het gaat er wel om dat die atoombommen dan op grote hoogte (minstens 50 kilometer) tot ontploffing zijn gebracht, daarover is mij niets bekend. Maar ik heb meer verstand van verzekeren (en een beetje klimaat).

  2. 5

    Raar om in de grafiek niks vrijwel terug te zien van de vulkaan Krakatau in 1883. En ook 1908 doet qua temperatuur niets bijzonders. Mijn model is dus nog lang niet op orde….

  3. 6

    Ach die hele global warming theorie is zooo vorige eeuw. Nu we weten dat bomen door de uitstoot van methaangas alleen maar bijdragen aan de hoeveelheid broeikasgassen in de atmosfeer zoals in Nature stond, kunnen we eenvoudig de CO2 uitstoot compenseren door bos te kappen. In Brazilie en Canada is op die manier heel wat milieuwinst te boeken!

  4. 7

    @JDB,

    Greenpeace roept toch al jaren dat de regenwouden de longen van de aarde zijn. Van longen weten we dat ze zuurstof opnemen en kooldioxide uitstoten.

  5. 9

    @Pelayo, dat stond wel degelijk in Nature:

    Frank Keppler et al. (2006) ‘Methane emissions from terrestrial plants under aerobic conditions’, Nature, 439:187-191.

  6. 10

    @mescaline
    Mijn model is dus nog lang niet op orde….

    En dat is een beetje de makke van al dat gepraat over het klimaat en gerelateerde onderzoeken. Vindt iets en dat wordt er meteen uitgelicht alsof ale voorgaande onderzoeken niet waar zouden zijn. Je opmerking is dus terecht: het is gewoon een factortje in een model. Niet zeuren, doorgaan… (tegen de tijd dat we weten hoe het werkt zijn we allang gestikt)

    Maar wel goed om te loggen natuurlijk zodat ieder geinformeerd blijft en we wat te praten hebben ;)

    Overigens zou de afwezigheid van events in de grafiek verklaard kunnen worden door traagheid. De afwezigheid van al die echte atoombommen kan worden verklaard doordat het merendeel in de tropen werd afgevuurd en de 1908 meteoriet half Siberië deed smelten. Dat is nogal wat water en ijs dat de lucht in gaat.

  7. 11

    Het gaat volgens mij vooral om de verstoring van de ijskristallen in de mesosfeer door de klap/drukgolf. Maar wat er dan precies is gebeurd: juist meer kristallen door de klap of inderdaad toevoeging van water aan mesosfeer vanuit de troposfeer, dat wordt niet duidelijk.

  8. 12

    @JdB

    Nu we weten dat bomen door de uitstoot van methaangas alleen maar bijdragen aan de hoeveelheid broeikasgassen in de atmosfeer

    Dat is apert gezwam wat je daar stelt en staat niet in die publicatie. Meneer is op TV geweest om het uit te leggen.

    Bomen stoten methaangas uit en leggen CO2 vast. Behalve dat vastleggen van potentiele broeikasgassen produceren ze ook wat. Dat staat er in het artikel. Per saldo verooraakt de groei van bomen volgens meneer Keppler een vermidering van broeikasgassen. Maar *hoeveel* is dus onderwerp van discussie.

  9. 16

    JdB maakt een grapje, ik heb hem toen het net uit was nog gevraagd om een pdf-je van het Nature artikel omdat meubelzaken allemaal een duur abbonnement hebben op die wetenschappelijk tijdschrijften-maffia, tewrijl arme weblogs dat niet kunnen betalen.

    Die hele methaan-bomen-hype is op zichzelf een uit de hand gelopen grap.

    Hier een reactie van de wetensnapper:

    methane emissions by plants may slightly diminish the effect of reforestation programs. However, the climatic benefits gained through carbon sequestration by reforestation far exceed the relatively small negative effect, which may reduce the carbon uptake effect by up to 4 per cent. Thus, the potential for reduction of global warming by planting trees is most definitely positive.

    http://www.mpg.de/english/illustrationsDocumentation/documentation/pressReleases/2006/pressRelease200601131/

    No paradigm shift here – just a lot of media hype (and some interesting research to keep an out for in the future).

  10. 17

    Sowieso, meer respect voor de natuur in het algemeen is imo noodzakelijk. Maar in verband met Global warming, zijn er zoveel mogelijke theorien in de omgang, maar ik heb er nog geen een gezien die het heeft over de oliebronnen in irak die vier jaar lang hebben gebrand.

  11. 21

    Dus het gaat over bommen en bomen, humor en rumoer. Wat een spraakverwarring, zal wel aan het klimaat liggen.
    Heeft dat smelten in Siberiè nog invloed uitgeoefend -met respect voor de traagheid- op de Russische Revolutie?
    En al die atoomproeven in de oceanen, hebben die invloed gehad op de palingstand?

  12. 22

    @ Nele
    Inderdaad,….a.g.v. smelten gletsjers:
    ”sommige klimaatonderzoekers voorspellen op grond van berekeningen dat de Golfstroom in een warmer klimaat mogelijk af kan nemen.” Gevolg: een ijstijd in Europa.
    http://nl.wikipedia.org/wiki/Golfstroom

    Er zijn ook beweringen dat afsmelten de magnetische balans verstoort en de aarde plotsklaps zal doen kantelen. Brazilie op de Noordpool,…of Nederland ter hoogte van Jamaica?
    Loop je daarna toch echt allemaal met een bloint in je hoofd plus een gehaakt petje op rond te niksen hoor!

  13. 23

    @Pelayo: het was inderdaad een grap. Maar ja, je moet wat als meubelmaker. Als ik de mensheid kan verkopen dat we tropisch hardhout moeten kappen om het milieu te redden, kan ik en passent mooi een nieuwe set tuinmeubelen ontwerpen.

    Op de serieuze toer: natuurlijk ligt de relatie tussen bos en klimaatsverandering veel gecompliceerder. of en zo ja hoeveel broekasgassen een boom netto vastlegt hangt van heel veel factoren af. Zoveel dat niemand er eigenlijk een zinnig woord over kan zeggen op dit moment.

    Je kunt dan ook vette vraagtekens stellen bij de koehandel in CO2 rechten zoals die nu uitgevoerd wordt. Waarbij ontwikkelingslanden bos aanplanten om vervolgens de CO2 rechten aan het westen te verkopen. En niet alleen omdat we niet precies weten hoeveel broeikasgassen die bomen netto wegvangen. Ik weet uit eigen ervaring dat dit soort projecten in Ecuador desasteuze gevolgen hebben. Je hebt daar een fragiel paramo (=alpine grasland) ecosysteem dat als waterreservoir dient voor de lokale bevolking. In die paramo wordt nu op redelijk grote schaal dennebos of eucalyptus aangeplant. Gevolg: het paramo ecosysteem verdwijnt en de nieuwe aanplant concurreert effectief alle inheemse soorten weg. Verder zuipen dit soort bomen veel meer water op dan de paramo en verstoren zo de hele waterhuishouding. Maar, ze groeien wel snel, hebben een hoge survival rate en geven mooie, rechte planken en dat alles gesubsidieert door het Westen dat de gekochte CO2 ruimte gebruikt om nog maar eens lekker wat nieuwe autos de weg op te pleuren.

    In mijn optiek moet je bos aanplanten omdat je bos wilt aanplanten. Hetzij om vroegere houtkap te compenseren, hetzij als productiebos (maar dan wel op een plek waar die bomen ook van nature groeien). En als je CO2 uitstoot wilt verminderen, moet je CO2 uitstoot verminderen. Maar dat gehandel in CO2 rechten daar zie ik niets in.

  14. 24

    @Jip: het aardmagnetisch veld is in het verleden meerdere keren helemaal omgekeerd. Maar dat had nooit tot gevolg dat de aarde is gekanteld. Dus maak je geen zorgen dat je het ene moment in je bikini op het strand van Salou ligt om vervolgens plotsklaps met Spanje en al naar de zuidpool te verhuizen.

  15. 25

    @jdB

    Ik denk dat we het wel met elkaar eens zijn, hoor. Nog een laatste notitie:

    Je kunt dan ook vette vraagtekens stellen bij de koehandel in CO2 rechten zoals die nu uitgevoerd wordt. Waarbij ontwikkelingslanden bos aanplanten om vervolgens de CO2 rechten aan het westen te verkopen.

    Het is alweer een oude traditie dat wij ons afval naar de derde wereld exporteren.

  16. 26

    [quote=”Jip”]Er zijn ook beweringen dat afsmelten de magnetische balans verstoort en de aarde plotsklaps zal doen kantelen. Brazilie op de Noordpool,…of Nederland ter hoogte van Jamaica?[/quote]
    Thea Beckman’s Thule Trilogie revisited :D

  17. 27

    Dat verhaal van die kantelende aarde is apekool.

    Het aardmagnetisch veld klapt wel eens om: resultaat trippende postduiven die zich te pletter vliegen tegen je raam, verder alleen wat schade aan de IT-sector.

    Een kantelende aarde, ja dat hoorde ik laatst ook in dat bezopen programma Milieuridders op Ned3. Daar stond een engelse Oostenrijker dronken in de sneeuw te verkondigen dat als Antarctica smelt het zwaartepunt van de aarde kantelt, mwahhaaa…. Vervolgens hangt zeker de Himalaya onderaan…?! Of is die term “onderaan” te euro-centrisch ?! Maar hoe kwam dan ook alweer dat omklappen en wat is onder en wat is boven in het heelal… hey damnn nu duizelt het me :-)))

  18. 28

    @Carlos: ik las gisteren in een van de Waan v/d Dag links dat de aarde sowieso niet ronddraait. Dus dan kan hij ook niet kantelen. Wel onthutsend dat er echt mensen zijn die daar serieus in geloven. Zowel het kantelen van de aarde als een stilstaande aarde.

  19. 29

    @ Carlos & JdB

    Sargasso weet goed in te spelen op de verandelijke
    weersomstandigheden. Een aardig overzichtsartikel vanuit een ander perspectief wordt echter gepresenteerd door Salle Kroonenberg. Hij plaats de hype van veranderende klimaatsomstandigheden( lees:global warming) in een groter geologisch perspectief (Waar blijft die volgende ijstijd?).

    In dat opzicht zo gek nog niet:

    Wie ’t weet mag ’t zeggen..

    http://www.delta.tudelft.nl/archief/j37/n39/20479

  20. 30

    Salle weet, als geoloog zijne, ook donders goed dat de zogenaamd grote geologische processen en tijdschalen voor een groot deel zijn samengesteld uit een eindeloze herhaling van procesjes en tijdschaaltjes.

    Nederland is een rivierdelta. De ondergrond van zuid+oost-nederland bestaat uit rivierzand. Korrel voor korrel afgezet door vlechtende en meanderende rivieren. West nederland bestaat uit slik, klei en veen. Gevormd door eindeloze eb-en-vloed cycli, en eindeloze hoeveelheden kleine plantjes en mosjes.

    Natuurlijk, er is ook sprake van catastrophale processen zoals tunamis en vulkaanuitbarstingen. Maar het effect daarvan is uiteindelijk of beperkt, of bepaald door de veervuldige herhaling ervan.

    Wat mij betreft kun je de de grote schalen in de geologie niet loszien van de kleine schalen. Het is goed dat hij het publiek wijst op de naderende ijstijd, maar het is mijns inziens wel degelijk belangrijk om ook rekening te houden met de kleine, al dan niet antropogene, fluctuaties.

    “Dan pas zien we dat de maten van de natuur veel groter zijn dan de menselijke maat”. Dat ben ik dus fundamenteel met hem oneens.