Gemeenteraadsverkiezingen 2014 – 2018

OPEN DRAAD - De gemeenteraadsverkiezingen van 2014 zouden misschien de laatste lokale stembusgang worden. En daar zouden we niet om treuren maar mee feesten. En nu? Ondanks negatieve geluiden over het gemeenteraadswerk laten de lokale politici zich vandaag toch dol enthousiast de raad in kiezen.

Een paar citaten uit het artikel van destijds:

De gemeenteraden zijn op sterven na dood. Over de oorzaken wordt getwist. De vergoedingen voor het democratisch vrijwilligerswerk staan niet meer in verhouding tot de tijd die men er aan kwijt is. Dat geldt zeker voor gemeenteraden die na herindelingen zijn gehalveerd. Minder raadsleden doen meer werk, het is niet meer te behappen.

Schaalvergroting zet de gemeenteraad op afstand van de burger. Het gemeentehuis om de hoek moet plaatsmaken voor een megalomaan gebouw in de grootste woonplaats van de nieuwe gemeente. Om raadsleden aan het werk te zien moeten burgers verder reizen. En omgekeerd: raadsleden die bij de burgers langs willen zijn langer aan weer en wind blootgesteld.

Schaf de kleinste gemeenten af, stelde een burgemeester ergens in den lande voor. Daar hebben de raadsleden het meest te lijden. Goed idee, zegt het kabinet, maar beter is het alleen nog gemeenten met meer dan honderdduizend inwoners te hebben.

Als er niet wordt gefuseerd gaat men, soms door het Rijk afgedwongen, samenwerkingsverbanden aan. Samen staan we sterk. Dat valt vies tegen, wordt gezegd. De invloed van raadsleden wordt uitgehold. ‘We kunnen de wethouder wel op pad sturen met een boodschap, maar die richt niets uit als de andere acht wethouders aan tafel een ander plan hebben,’ verzuchtte een Naardens gemeenteraadslid. Hoe kan een enkel gemeenteraadslid nog door de burger die hem of haar heeft gekozen, worden afgerekend?

De decentralisaties maken het raadswerk complexer. Een raadslid moet steeds meer een doorgewinterde specialist zijn om burgemeester en wethouders ordentelijk te contoleren. Dat is amper meer te doen.

Op een VNG-congres in 2012 werd het idee geopperd de zittingsduur tot zes jaar verlengen, zodat raadsleden goed in hun werk kunnen groeien. Of zet meer in op burgerparticipatie. Gemeenteraden zijn overbodig als burgers direct zaken kunnen doen met burgemeester en wethouders. Nog beter: vervang de gemeenteraad door een raad van toezicht, aldus een raadsgriffier.

Het einde van de gemeenteraad is echter nog lang niet nabij. Dus vandaag, 21 maart 2018, allemaal naar de stemlokalen en neem bloemen, bitterballen en drank mee voor hen die de stemlokalen openhouden n de stemmen straks gaan tellen. En voor de kiezers die onverstoorbaar de lokale democratie levend houden.

Na de gemeenteraadsverkiezingen van 2014 bleken er nogal wat hertellingen nodig te zijn.

De officiële einduitslag werd van de gemeenteraadsverkiezingen had 21 maart (2014) vast moeten staan. De einduitslag is een week later vastgesteld. De vertraging werd veroorzaakt door het hertellen van stemmen in 26 gemeenten (in 2010 in 15 gemeenten).

In twaalf gevallen wegens fouten, in de andere veertien gevallen op verzoek van een of meerdere partijen, die hoopten dat een hertelling ze alsnog aan een restzetel kon helpen. De hertellingen leidden in slechts zeven gemeenten tot een andere zetelverdeling dan aanvankelijk was bepaald.

We zullen zien. U volgt de lokale verkiezingen natuurlijk op de voet. Meldt uw bevindingen in de reactiekolommen.

  1. 1

    “De hertellingen leidden in slechts zeven gemeenten tot een andere zetelverdeling dan aanvankelijk was bepaald.”
    Hoezo slechts?!? Ik vind 7 gewijzigde zetelverdelingen op 26 hertellingen heel erg veel. Je zou bijna Baudet nog gelijk gaan geven. Verder begrijp ik uit dit artikel dat je je ongelijk van 4 jaar terug toegeeft?

  2. 3

    Hoe ik de kieswijzer lees. Voor mij is belangrijk: meer natuur en geen bebouwing in de buitengebieden. 3 vragen hierover stonden in de stemwijzer, en zette deze in de schaal op totaal eens of oneens, de andere vragen op neutraal. Uitslag: ik 3, essentie, PvdA, SP anderhalf, D66, VVD -half, CDA -2.

  3. 4

    De gemeenteraden zijn er nog. Maar hoe staat de democratie er voor? Het is niet alleen de schaalvergroting maar ook de combinatie van lagere inkomsten en uitbreiding van taken die het moeilijker maken om op lokaal niveau zeggenschap van burgers te handhaven. Verder vraag ik me af hoe groot de macht van de raden nog is Tegenover projectontwikkelaars en zorgverzekeraars en andere giganten in dit geprivatiseerde land. Hoe kleiner de overheid hoe minder democratie.

  4. 5

    Één nadeel van kleinere gemeenten: er is minder te kiezen. Woon zelf in een kleine gemeente, met acht deelnemende partijen (drie lokaal, vijf landelijk), en moet nu maar een keus uit armoede maken, niet uit overtuiging.

  5. 7

    @4: Dat was altijd al een probleem gezien menig wethouder liever meeborrelt met de bobo’s dan de bevolking te vertegenwoordigen. De coalitie houdt toch de hand boven het hoofd.

    Een mondige raad kan alleen met een mondige burgerij.

  6. 8

    @3. het gaat verder. De verhouding neutraal-half-totaal eens/oneens is van de 3 partijen met voor mij de meeste pluspunten, respectievelijk
    essentie: –<1, PvdA: 0,<<>>-0, SP:0–<<2. De twijfel- of kontdraaikontgevallen (= het aantal <>) is bij de SP het minste. Dus de SP is het geworden.

  7. 9

    @8. Opnieuw misschien gaat het met haakjes beter.
    Essentie: (1)-(1)-(1 PvdA: 0-(((3)))-0 SP: 0-(1)-((2.
    De twijfel- of kontdraaikontgevallen (= het aantal haakjes) is bij de SP het minste. Dus de SP is het geworden.

  8. 11

    @10: “Controle stempassen faalt, in Nijmegen kan twee keer worden gestemd” is wel een erg overtrokken kop hoor. Ik lees dat er door bezorgingsproblemen 400 stempassen voor een tweede keer zijn gestuurd. Dat betekent dat op zijn minst een deel van die 400 stempassen in eerste instantie niet zijn aangekomen. Oftewel ergens tussen de 2 en de 399 mensen hebben de mogelijkheid gehad twee keer te stemmen. Ervan uitgaande dat er in de gemeente nog ongeveer evenveel stemgerechtigden wonen als vorig jaar, was een betere kop geweest: “Controle stempassen faalt, in Nijmegen kan door tussen de 0,0014 en 0,28 procent van de kiezers twee keer worden gestemd”.

  9. 13

    Leeft de lokale democratie meer dan ooit? Daar valt nog niets over te zeggen. Over de opkomstcijfers worden wisselende resultaten gemeld.

    Dongen 14:00 u. 21,7%. Vier jaar geleden werd op andere tijdstippen de tussenbalans opgemaakt. Om 16.00 uur had toen 28,5% van de kiezers een stem uitgebracht.
    Sittard – Geleen opkomst om 15.00 was 33%. Iets lager dan in 2014. Toen had om 15.00 uur 41% gestemd.
    Tilburg Om 13.00 uur 15,68 procent, bijna net zoveel als in 2014: 15,83 procent
    Halderberge 16.00 uur 27,3%. 2014 was het opkomstpercentage om 16.00 uur 26,4%.

    We hadden hier natuurlijk van u het echte lokale verkiezingsnieuws verwacht, maar we moeten het doen met lokale nieuwsbronnen, die overigens niet allemaal een eenduidig format hanteren en het op die manier ondoenlijk is bepaalde trend er snel uit te vissen. Mocht u er toch iets van op willen steken en uw favoriete nieuwtjes er uit halen, ga dan op bezoek bij de live blogs in Friesland, Groningen en Drenthe, Overijssel, Flevoland, Gelderland, Zuid Holland, Brabant, Zeeland en Limburg.

    Van Noord Holland heb ik geen goed lopend live blog kunnen vinden die de hele provincie monitort.

  10. 17

    We stemmen nog steeds op een werkdag, niet? Als enige tussen de Europese landen? Dus kan het natuurlijk nooit heel belangrijk zijn dat de opkomst hoog is. En dat het werkvolk in grote getale gaat stemmen, bah nee. (NB: de dag van de arbeid vieren we ook al niet, als enige Europese land)

  11. 18

    @17 Je kan in de meeste stembureaus van 7.30 tot 21.00 stemmen, dus tenzij je 13.5 uur per dag werkt is dat geen excuus. In de landen waar in het weekend gestemd wordt is de opkomst ook niet hoger, het “werkvolk” zit dan liever op de camping of bij oma op visite.

    De dag van de arbeid is een eenzijdig links feestje, met de afnemend invloed van links in Europa niet meer van belang. Pikant detail is dat deze dag in Duitsland is ingevoerd door de Nationaal Socialisten. De Oostblok landen hebben deze dag afgeschaft omdat die herinnerd aan de communistische Sovjet bezetting. Twee goede redenen om deze dag eerder als een rouwdag dan als feestdag te bestempelen.

  12. 24

    @17: Ja, maar dat komt niet door een of andere afkeer van de arbeider ofzo. Daar mag je gewoon de SGP voor bedanken die, ondanks hun schamele 2 zetels, toch iedere keer weer deze discussie weten te saboteren.