Geld corrumpeert

COLUMN - Moet je op je werk voor de koffie betalen? Dan worden er  waarschijnlijk meer printpapier en pennen ontvreemd, om nog niet te spreken van ander onethisch gedrag. Een recente studie toont aan dat mensen die aan geld denken minder ethisch handelen. Dat heeft belangrijke implicaties, omdat sommige banen, zoals bankier of supermarktmedewerker, draaien om geld.

Onethisch gedrag op de werkvloer kost bedrijven jaarlijks zo’n 5% van hun winst. Alleen al daarom wordt er veel onderzoek naar gedaan: komt het door de bedrijfscultuur, doordat de managers teveel verdienen, of doordat de werknemers te weinig verdienen? Al die factoren spelen mee, maar de gedachte aan geld alleen al blijkt een belangrijke trigger voor stelen en liegen te zijn.

Dat stelden drie onderzoekers uit Canada en de VS vast door mensen de mogelijkheid te bieden om te liegen om een paar dollar extra te krijgen. Deelnemers werd verteld dat ze aan een onbekende tegenspeler gekoppeld waren. Die tegenspeler mocht kiezen tussen optie A en B, maar wist niet wat de opties inhielden. Optie A leverde 5 dollar voor de deelnemer en 2 voor de tegenspeler op; optie B precies het omgekeerde. Als de deelnemer dus eerlijk zei dat optie B voordeliger was voor de tegenspeler, zou hijzelf waarschijnlijk maar 2 dollar ontvangen. Als de deelnemers van tevoren gedwongen waren om aan geld te denken – door zinnen te maken die over geld gingen – kozen ze twee keer zo vaak ervoor om te liegen in de hoop zelf de 5 dollar in hun zak te kunnen steken.

Het ging natuurlijk voor alle spelers om het geld, maar waarom zou het ‘primen’ met geld voor meer onethisch gedrag zorgen? De onderzoekers probeerden verschillende onderliggende mechanismes te vinden: misschien triggert denken aan geld wel zin in competitie, of macht, of financiële zelfstandigheid. Maar geld bleek iets zeer specifieks op te roepen: een zakelijke houding. En die houding onderdrukt ons empathisch vermogen. Business is business, tenslotte.

Denken aan geld lokt dus zelfzuchtigheid en liegen uit. In sommige beroepen kan de gedachte aan geld of financiën nauwelijks voorkomen worden: denk aan bankiers of kassajuffrouwen. Maar de bevinding dat juist geld zelf tot oneerlijkheid aanzet, heeft consequenties voor de bedrijfsvoering van alle bedrijven: alleen al of (en hoe) je voor de lunch of de koffie betaalt, zorgt voor meer of minder blootstelling aan munten. Gratis koffie is een lage prijs voor verbetering van het ethische bedrijfsklimaat.

  1. 1

    Dit is het soort onderzoek en het soort gevolgtrekkingen waar de Diederikken Stapel en de Rozen Vonk het water van in de mond loopt.

    Een bedrijf in het verkopen van fraudebestrijding doet onderzoek naar het vorokomen van fraude, en warempel! het komt vaker voor dan iedereen denkt. En verdorie nog aan toe, er zijn maatregelen te bedenken die voor een grijpstuiver in te voeren zijn (uiteraard door het bedrijf in het verkopen van fraudebestrijding).

    Overgiet het één en ander nog even met een spiegologisch en kwasi-wetenschappelijk sausje, en hey presto.

    Vervolgens stuur je een persberichtje naar een luie journo in kommertijd, et voilà.

  2. 2

    Zodra bedrijven fuseren worden er mensen ontslagen ,zodra bedrijven worden opgesplitst worden er mensen ontslagen ..Over ontslagregeling versoepeling gesproken .

  3. 3

    De meeste beleggers zien de beurs als een soort casino (in bijv. china) Zou jij je pensioengeld in de beurs investeren ? Volgens mij kan je het beter in edele metalen vastleggen .

  4. 4

    Het mechanisme hierachter?

    Regels zij er om rekening te houden met anderen. (Gij zult niet stelen, anders moet uw medemens huilen, etc.)

    Hebzucht bestaat bij de gratie van het jezelf plaatsen boven anderen. Nogal wiedes dat je dan regels aan je laars lapt.

  5. 5

    Een recente studie

    May 2013.

    Ja, Sargasso zit boven op het nieuws. Doet me een beetje denken aan die moslim-die-zijn-dochter-liet-verzuipen-want-Allah-je-weet-toch-hoax.

  6. 6

    Alles in deze wereld moet zelfvoorzienend worden en lachen is daarbij ongezond specifiek zodra het bijv. de publieke omroep betreft … Zo zij het .. amen en uit .. Dat is hun geloof en heiligdom , indien je in de huidige regering geloofd met zijn neo liberalisme , dan is lachen alleen maar goed voor commerciële doeleinden en mag het binnenkort alleen nog maar gedaan worden (van publiek geld ) indien er genoeg geld aan verdiend kan worden voor bepaalde bedrijven .Lachen is tegenwoordig niet meer zomaar gezond .. nee .. je moet er eerst voor betalen in de vorm van het beluisteren van een commercial

  7. 7

    @4:Zodra je niet meer kan lachen om een youtube filmpje omdat je eerst die irritante commercial weer opnieuw moet zien , dan is er ook iets niet goed ..

  8. 8

    Ik heb vroeger bij ING gewerkt en eens een pak printerpapier meegenomen. Verder nooit zoiets gedaan. Ik zou sowieso geen geld pikken. Wellicht dat het dit onderbewuste effect was, van het werken met geld, want bij andere werkgevers is het überhaupt niet in me opgekomen om iets te pikken.

  9. 9

    Dat experiment klinkt wel erg simplistisch. Wie niet liegt, benadeelt zichzelf. In de praktijk werkt het vaak totaal anders, en spelen er veel meer factoren mee, die hier dus niet worden meegewogen.

    Deelnemers weten dat dit een experiment is, er zijn verder geen negatieve consequenties, dus zullen zij veel sneller egoistisch handelen.