De Europese publieke opinie over vreemdelingen

ONDERZOEK - Immigratie zou het belangrijkste motief geweest zijn voor de Brexitstemmers. Nationalisme steekt overal de kop op in Europa. Wordt vreemdelingenhaat dominant in de Europese publieke opinie?

Het Amerikaanse Pew Research peilt al jaren de publieke opinie in Europa over tal van onderwerpen. Dit voorjaar is onderzocht hoe inwoners van verschillende Europese landen denken over vluchtelingen, immigratie en andere culturen. De uitkomsten geven te denken.

Zo is het aantal Britten dat vindt dat het land er op vooruit gaat met een grotere diversiteit aan inwoners net iets groter dan het aantal dat meent dat het allemaal slechter wordt (33 resp. 31 %; 34% maakt het niet uit). In Griekenland en Italië zijn mensen aanmerkelijk negatiever over diversiteit. Griekenland valt op door het hoge aantal mensen met een ongunstig oordeel over Joden ( 57%). Italianen oordelen in meerderheid negatief over Roma (82%) en Hongaren hebben de grootste hekel aan moslims (72%). Landen met een grotere moslimbevolking oordelen in meerderheid positief over deze bevolkingsgroep: Frankrijk 67%, Duitsland 65%, Verenigd Koninkrijk 63% en Nederland 60%. De aantallen die overwegend ongunstig oordelen over moslims blijven echter onverminderd hoog (Nederland 35%).  In de meeste landen wordt de kans op aanpassing van de moslimbevolking aan de nationale cultuur wel hoger ingeschat dan in onderzoeken in voorafgaande jaren. De scores voor Nederland op dit punt stegen sinds 2005 van 31% naar 42%, Duitsland steeg van 9% naar 32%.

Zweden, dat naar verhouding veel vluchtelingen heeft opgenomen, vindt in meerderheid (62%) dat het land er beter van wordt. Slechts 9% van de Grieken en Italianen onderschrijft deze stelling. Nederlanders vinden de opname van vluchtelingen net iets meer een last dan een voordeel, net als de Britten. In Duitsland zien de meeste mensen nog voordelen (59%). Daar vindt een even groot aantal dat vluchtelingen niet meer dan anderen verantwoordelijk zijn voor misdaden.

De meerderheid van de Nederlanders was er volgens dit onderzoek van overtuigd dat de vluchtelingenstroom de kans op terrorisme vergroot. Dat was dus nog voordat de coördinator terrorismebestrijding daartoe aanleiding gaf. Ook in de meeste andere landen ziet een meerderheid het verband met terrorisme, opmerkelijk genoeg echter niet in Frankrijk. De inschatting van het aantal extremisten onder de moslims is daar, evenals in andere landen waar dit eerder gemeten is, niet gegroeid. Dat mag toch ook opvallend genoemd worden.

Het is jammer dat het onderzoek niet op alle punten trends kan laten zien, want als het om maatregelen gaat heb je meer nodig dan een momentopname. Een paar conclusies zijn volgens mij onontkoombaar. De eerste opvanglanden, Griekenland en Italië, worden het zwaarst getroffen -niet alleen door de vluchtelingencrisis- en dat merk je in de publieke opinie. Spanje wijkt af en het is interessant wat daar achter zit. Een tweede aandachtspunt is Oost-Europa. De publieke opinie in Polen, Hongarije en andere nieuwe lidstaten beïnvloedt het gezamenlijke Europese optreden sterk in negatieve zin. Hoever of hoe lang gaan andere landen daarin mee? Het risico bestaat dat Oost-Europese vreemdelingenhaat zich via gelijkgezinden in andere landen over heel Europa verspreidt.

Je kunt met deze cijfers natuurlijk vele kanten op, zoals gewoonlijk. Om te beginnen zou je dit soort onderzoeken kunnen negeren als spiegel van hyperige media die extreme geluiden en angstaanjagende boodschappen zwaarder aanzetten dan complexe feiten en genuanceerde meningen. Maar daarmee verandert de publieke opinie niet. En die opinie is de basis voor verkiezingsuitslagen ten gunste van partijen die de crisis alleen maar verergeren, zoals het Brexit referendum heeft geleerd. Europese politici kunnen de publieke opinie, zoals die naar voren komt uit dit onderzoek, niet langer negeren. Het ontkennen of tegenspreken van problemen zal een averechts effect hebben. Beter lijkt het te proberen steun te winnen bij gematigde middengroepen waar mensen zich zorgen maken zonder in keiharde vreemdelingenhaat te vervallen. Het feit dat nog steeds grote groepen een diverse samenleving niet afwijzen en zelfs positief beoordelen mag wel eens wat sterker benadrukt worden. Politici en publieke opinieleiders kunnen op dit punt ook een voorbeeld zijn in hun eigen gedrag, contacten en uitspraken. We zien ministers en burgemeesters vooral op bezoek bij boze burgers. Maar Mark Rutte zou ook Syrische vluchtelingen welkom kunnen heten en vragen naar hun verhalen. Dat levert waarschijnlijk meer op dan de aankondiging van snellere asielprocedures.

 

 

 

 

 

 

 

  1. 1

    Europese politici kunnen de publieke opinie, zoals die naar voren komt uit dit onderzoek, niet langer negeren. Het ontkennen of tegenspreken van problemen zal een averechts effect hebben. Beter lijkt het te proberen steun te winnen bij gematigde middengroepen waar mensen zich zorgen maken zonder in keiharde vreemdelingenhaat te vervallen.

    Het wachten is op politici die zich durven uit te spreken over de problemen die er spelen. De Europese samenleving wordt gegijzeld door de populisten. Niet omdat zij een meerderheid zijn, maar omdat zij de grootste mond hebben. Zie ook dat rancune referendum. Uiteindelijk bleken er slechts 2 miljoen xenofoben te zijn in ons land.

    Het probleem is dat veel van de overige politici een beetje populisme light laten zien. Zoals Rutte bijvoorbeeld. Hij is geen populist, maar tracht wel in een goed blaadje te komen bij de xenofoben.

  2. 4

    @2: De grootste groep is inderdaad nog geen meerderheid. Ik heb dat aangepast. We kunnen wel constateren dat degenen die gereserveerd staan tegenover diversiteit een minderheid vormen, al is het -wat mij betreft- een veel te grote minderheid.

  3. 5

    Ik heb grote problemen met dit type onderzoek. Het dwingt tot antwoorden op basis van etnisch of anderszins profileren. Ik denk niet in termen als favorable of niet voor groepen. Dat doe ik uitsluitend over individuen. Ik probeer dat althans en ik meen daar langzamerhand redelijk in te slagen. De technische mogelijkheden die in de marketing zijn geschapen en inmiddels zijn geperfectioneerd hebben mensen ondergebracht in groepen en kennelijk identificeren wij ons tegenwoordig met ‘onze’ groepen. Daarmee begint zowel discriminatie als het zich als groep veelvuldig gediscrimineerd voelen. Beiden zijn maatschappelijk zeer ongewenst.

  4. 6

    Het bewijst maar weer eens dat de meeste Europeanen geen principiële hekel aan buitenlanders hebben Dat wil echter niet zeggen dat diezelfde mensen voor ongelimiteerde immigratie zijn. Ik heb talloze Engelse gesproken uit alle lagen van de bevolking en immigratie is toch echt de drijfreden van de meeste Brexit stemmers geweest. Vooral de “Wir shaffen das” politiek van Merkel om daarna een quotum aan de andere EU landen op te dringen is de laatste druppel geweest.

    Die mening in Frankrijk over de relatie tussen immigranten en terrorisme kan je na gister wel weer een puntje naar beneden bijstellen denk ik. Tot nu toe zijn in Frankrijk bij de laatste grote aanslagen nog steeds alle terroristen immigranten gebleken. Eens zijn de harde cijfers niet meer als toeval af te doen.

  5. 7

    De uitkomsten van dit onderzoek vallen mij nog mee. Er zijn andere onderzoeken gedaan met minder rooskleurige uitkomsten.

  6. 8

    Bij de laatste vraag, Q85d ( “How important do you think each of the following is? d. to share (NATIONALITY) customs and traditions” ) scoren Nederland maar vooral Duitsland en Zweden het laagst bij very important.

    Q71 stemt me ook niet vrolijk.

  7. 10

    @9: Interessant bericht.

    Een meerderheid van voorstanders dus. Toch zou je als je het nieuws voorbij ziet komen, bijna denken dat de tegenstanders met meer zijn. Freeke: ‘Wat we zien is dat de mensen die tegen huisvesting zijn harder tegen zijn, dan de voorstanders voor zijn.'

    “Het nieuws” geeft alleen stem aan de hardste schreeuwers. En de politici reageren vervolgens alleen op het nieuws.

  8. 11

    @8: Kan me voorstellen dat je het delen van waarden erg belangrijk vindt, maar gewoontes en tradities? Kom nou, laten we elkaar op dat punt aub, geheel overeenkomstig onze waarden, vrij laten.

    De inschatting van het aanpassingsvermogen van moslims (Q71) heeft denk ik veel te maken met het contact in het dagelijks leven. Wie alleen moet oordelen op basis van de stereotype beelden die in de media verschijnen heeft er minder vertrouwen in dan degene die uit eigen ervaring ziet dat de overeenkomsten groter zijn dan de verschillen. Daarom is er ook in Nederland, Duitsland en Engeland vooruitgang op dit punt en in Polen nauwelijks.

  9. 12

    @5:

    Ik denk niet in termen als favorable of niet voor groepen. Dat doe ik uitsluitend over individuen. Ik probeer dat althans

    Dat zouden meer mensen moeten proberen. Maar helaas. Zo lang dat niet gebeurt kunnen onderzoekers van de publieke opinie meningen over groepen niet negeren.

  10. 13

    @10:

    Dat is te gemakkelijk gedacht. Het kan ook zo zijn, dat mbt een bepaald issue de tegenstanders het echt als een kernpunt zien wat zeer belangrijk voor ze is terwijl de voorstanders gewoon gematigd hun oké geven. De een wilt het net wat liever dan de ander, en dat zie je terug in de bereidwilligheid tot actie ondernemen en hoorbaar te zijn.

    Zo zullen de rijken en gegoede middenstand wel hun oké geven aan huisvesting, kost een ietsje pietsje meer belasting-geld, maar he, we zijn allemaal mensen toch? Ik heb er toch geen last van!

    En dan de mensen die aan de onderkant bungelen, die zijn zeer hard tegen, omdat het ze direct raakt in hun ogen. Zowel qua directe leefomgeving, als om de concurrentie op sociale middelen.

  11. 14

    @12: Helaas is het creëeren van marketingprofielen en bijbehorende groepen hun broodwinning. Onderzoeken die niet betaald worden door bedrijven of organisaties dienen slechts voor publiciteitsdoeleinden en komen niet voort uit maatschappelijke betrokkenheid.

  12. 16

    @15: en de meesten daarvan voel(d)en zich nog steeds Marokkaan, Tunesier, of whatever hun ouders zijn/waren en geen Fransman/vrouw.

  13. 18

    @6:

    Ik heb talloze Engelse gesproken uit alle lagen van de bevolking en immigratie is toch echt de drijfreden van de meeste Brexit stemmers geweest

    ik geloof je niet – dat je talloze Engelsen gesproken hebt. Blijft verlet dat juist de Britten een uitzonderingspositie hadden op juist dat gebied en men dus om de verkeerde reden stemde.

    Die mening in Frankrijk over de relatie tussen immigranten en terrorisme

    het was – zover de informatie op dit moment klopt – geen immigrant maar een Fransman. Dus dat “feit” klopt niet. Sterker nog, alle aanslagen blijken tot op heden door in Europa geboren mensen gepleegd te zijn. Het gevaar lijkt, gebaseerd op de feiten, niet van de immigranten te komen.

  14. 19

    Wat een gemierenneuk over woordjes. Maar toch ook wel nuttig.
    Want wanneer is iemand een vreemdeling? Iemand die net is aangekomen? Of zoals in Griekenland de joden? (zie artikel?)
    Of een zoon van immigranten?

    Kortom, we hebben allemaal onze eigen opvatting van het verschijnsel vreemdeling….

  15. 20

    @19:
    Logisch, een papiertje maakt je nog geen Nederlander natuurlijk, of fransman, of Duitser, of Fin et cetera… Dat zou een veel te enge weergave zijn van een divers en veelomvattend concept. En ook waar je geboren bent, zegt natuurlijk niet zoveel. En Jood is een Jood bijv., ongeacht waar hij/zij is geboren. En dat zie je vaker bij mensen die zichzelf sterk identificeren met een geloof.
    Zoals ik het zie is dat identiteit de doorslaggevende factor is. Of je nu kijkt naar D66 ers, nationalisten van de EU of lidstaat, blacklivesmatters, gelovigen et cetera… het is je identiteit wat bepaalt wat je belangen zijn, je dromen, je grenzen. Een paspoort betekent gewoon niet zo veel meer. Men kan zichzelf alsnog als een vreemdeling beschouwen, ondanks dat men al 3e generatie hier is.

  16. 21

    @19:
    In dit geval een groot verschil want het toont aan dat het Wilders/Le Pen/Brexit/AfD verhaal van het sluiten van de grenzen totaal geen hout snijdt.

  17. 22

    @20

    Het is bevreemdend dat de Grieken Joden als vreemdelingen zien.
    Er van uit gaande dat Joden in de regel al vele generaties in een land wonen. Maar je geeft het eigenlijk zelf al aan: een vreemdeling is iemand die anders is dan wij. Inderdaad; identiteit. Zo lijkt mij Aboutaleb Nederlandser dan de kampers die al vele generaties in Nederland wonen. Geboorteland zegt niet alles.

    @21

    Dat ben ik met je eens.

  18. 28

    @27: Als het je niet uitmaakt heb je geen mening of het beter of slechter is. Dat is hier volgens mij toch echt uitwisselbaar. Hoe dan ook staat vast dat de grootste groep “neutraal” is. Of dit onderzoek iets zegt over vermeend racisme? Het lijkt ook mij logisch, maar het een zegt toch niks over het ander? Ik kan toch zeggen dat ik niet denk dat multiculturele samenleving beter is, maar juist heel erg amicaal zijn tegen mensen uit een andere cultuur?

  19. 29

    Diversiteit is een illusie. Een leugen. Het is een mooi, politiek-correct woord voor Afrikanisering, Arabisering en Caraïbisering.
    Ons land wordt al sinds de jaren 60 overspoeld met allochtonen. Turken, Marokkanen, Afrikanen, mensen uit het Caraïbisch gebied.
    Gevolg : torenhoge criminaliteit, grote groepen in de bijstand, verloedering van hele steden (eerst de oude wijken, nu ook de nieuwere buitenwijken) en een afname van de normen en waarden en toenemende wetteloosheid.
    Vooral de import van de islam heeft de ellende snel doen groeien.
    Maar ook de neger- en gangsterculturen uit Afrika en het Caraïbisch gebied zijn bepaald geen zegen voor ons land gebleken.
    Een avondje Opsporing Verzocht kijken, dan wel een van de lokale klonen, toont snel aan uit welke hoek vrijwel alle geweldsmisdrijven vandaan komen.

    Een aantal jaren geleden bleek onder meer al dat 99,9 % van de staatroof in Rotterdam op het conto van niet-westerse allochtonen geschreven moest worden. In de jaren 80 was mijn vader als politieambtenaar betrokken bij een onderzoek naar de herkomst van de daders van nachtelijke criminaliteit in Rotterdam : 80 % was voor rekening van niet-westerse allochtonen.

    Het is geen zegen dus. Het is een manier om de samenleving blijvend te veranderen. Een soort moderne revolutie, na het niet aanslaan van de klassieke marxistische revolutie in West-Europa. Niet voor niets is diversiteit een stokpaardje van links.

    Wat ik kwalijk vindt, is dat je niet anti-diversiteit mag zijn. Dan ben je racist, xenofoob etc. Dat is ernstig, want het geeft aan dat diversiteit dus een dictatoriaal concept is, waar je voor móet zijn, wil je niet met boze blikken, uitsluiting of erger te maken krijgen.
    Ik ben fel anti-diversiteit. Ook verafschuw ik het gelijkheidsdenken. Niet iedereen is gelijk, wel gelijkwaardig. Mensen zijn totaal verschillend. Culturen ook. Alle culturen mogen bestaan, maar graag niet door elkaar gemengd.
    Inmiddels kan niemand meer ontkennen dat bijvoorbeeld de islam en de westerse samenleving niet te mengen zijn. Ze zijn als olie en water. Toch blijft men dat maar proberen. Gooi er maar weer eens een miljard tegenaan voor wéér een kansloos integratieproject.

    Wanneer gaan we inzien dat culturen mengen niet kan ? Althans niet zonder dwang en heel veel narigheid ?

  20. 30

    Is ‘ie weer…

    Een avondje Opsporing Verzocht kijken

    En dan verwachten serieus genomen te worden.

    Hey “Nederlander”, donder op naar stormfront.

  21. 31

    @30: nee, ik ben geen fascist, zoals veel linksen hier, waar jij gelet op je ongenuanceerde reactie ook toe behoort.

    Ik vraag me af wat het probleem is met Opsporing verzocht ?
    Of ben je van mening dat de politie met opzet alleen getinte daders in het programma brengt ?
    Jammer voor je, maar dit programma toont haarfijn hoe het zit in deze geafrikaniseerde en gearabiseerde samenleving.

  22. 32

    Oh, oh…

    Een soort moderne revolutie, na het niet aanslaan van de klassieke marxistische revolutie in West-Europa. Niet voor niets is diversiteit een stokpaardje van links.

    JAAA! Cultureel-marxisme. Joepie!!! Meneer denkt zeker origineel te zijn ‘zelf goed na te denken’, ‘eigen conclusies te trekken’. Altijd dezelfden. Doei Andre, ga lekker stambomen uitzoeken ofzo, dan doe je nog iets nuttigs, in plaats van met fact-free geneuzel discussies te verstieren.

  23. 33

    @31

    Of ben je van mening dat de politie met opzet alleen getinte daders in het programma brengt ?
    Jammer voor je, maar dit programma toont haarfijn hoe het zit in deze geafrikaniseerde en gearabiseerde samenleving.

    Ah, daarom is men een paar jaar terug erachter gekomen dat ‘het beeld’ welke zij presenteerden (verleden tijd, inderdaad) bepaalde bevolkingsgroepen te negatief wegzetten waardoor simplisten zoals jij o.a. het ‘zondebok principe’ konden toepassen. Ook al zenden zij beelden uit van moeilijk oplosbare criminele daden, waarvoor men de hulp inriep van de bevolking. Had je kunnen weten, als je even had opgelet.

    …geen fascist, zoals veel linksen hier, waar jij gelet op je ongenuanceerde reactie ook toe behoort.

    Kom maar terug wanneer je eindelijk hebt weten te leren wat fascisme is, napapegaaiende schertsfiguur.

  24. 34

    @33: Bevolkingsgroepen die veel problemen veroorzaken wegzetten als bevolkingsgroepen wegzetten die veel problemen veroorzaken.
    Wat is het probleem ? Dat lijkt me toch terecht ? Feiten ontkennen zal ze niet veranderen.

    Fascisme is niet gebonden aan links of rechts. Het kan aan beide zijden voorkomen. Vroeger misschien meer rechts, tegenwoordig echter beslist links. AFA’s en vele andere linkse bewegingen zijn beslist als fascistisch te bestempelen. Dat verklaart ook waarom ze zo goed met de islam over weg kunnen, dat eveneens een sterk fascistische inslag heeft. Ook hun neigingen om anderen de mond te snoeren, eventueel met grof geweld en de linkse afkeer van democratie en VVM wijst daar sterk op.

    Overigens, wie het partijprogramma van de NSDAP ziet, kan niet ontkennen dat dit doorspekt was van socialisme. En feit is dat Mussolini lange tijd marxist was en dat nooit heeft losgelaten.
    Al met al dus niet zó vreemd om het fascisme aan links te koppelen.

  25. 35

    “beslist links”

    Je klets zoals gewoonlijk uit je speknek. En met iedere reactie die jij hier plaatst, laat je zien dat je geen inhoudelijke en feitelijke kennis hebt. Je komt niet verder dan het napapegaaien van extreemrechtse frames. Typerend, dat dan weer wel.

  26. 36

    @35: Wellicht is het dan voor jou als linkse zelfbenoemde intellectueel een koud kunstje om inhoudelijk te reageren in plaats van slechts op de man te spelen ? Ik ben erg benieuwd !