Europa verkoopt paspoorten en verblijfsvergunningen

ELDERS - Rijke immigranten hebben geen moeite zich in Europa te vestigen.

‘Gouden Visa’-programma’s geven vermogende buitenlanders de kans op een Europees paspoort of een verblijfsvergunning in ruil voor een forse investering in een van de lidstaten. Zo verkopen Oostenrijk, Bulgarije, Cyprus en Malta paspoorten. Malta, Cyprus, Bulgarije, Frankrijk, Griekenland, Ierland, Letland, Luxemburg, Nederland, Portugal, Spanje, en het Verenigd Koninkrijk leveren verblijfsvergunningen aan grote investeerders. Volgens een deze week gepubliceerd rapport van Transparancy International en Global Witness is het een miljardenbusiness. In de afgelopen tien jaar is er met de ‘gouden visa’ 25 miljard euro geïnvesteerd in Europese landen.De prijzen voor de paspoorten en verblijfsvergunningen lopen uiteen van 250.000 euro (Griekenland) tot 10 miljoen (Oostenrijk). Spanje, Hongarije, Letland, Portugal en het Verenigd Koninkrijk hebben op deze manier elk meer dan 10.000 rijke buitenlanders een verblijfsvergunning verleend. Cyprus verkocht ruim 3000, Malta meer dan 2000 paspoorten. Voor zover bekend komen de meeste begunstigden uit China en Rusland.

Het ‘nieuwste statussymbool’

Landen die op deze wijze immigranten verwelkomen tonen zich weinig kieskeurig over de herkomst van het geld. Malta, naast Cyprus en Griekenland een populair land voor Russische oligarchen, verleende het staatsburgerschap aan Pavel Melnikov, de Russische baas van een Fins vastgoedbedrijf dat gebruikt werd voor het witwassen van 10 miljoen euro. De naam van de Rus is onthuld door Matthew Caruana Galizia, zoon van de Daphne Caruana Galizia, de journalist die een jaar geleden bij een bomaanslag om het leven kwam. Zij had eerder onthuld hoe rijke Russen werden verleid om het Maltese staatsburgerschap te kopen, nog voordat het parlement de wet die dit mogelijk moest maken had goedgekeurd. De paspoortverkoop was het resultaat van een intensieve lobbycampagne van het bedrijf Henley & Partners (global leader in residence and citizenship planning) dat een gewillig oor vond bij de sociaaldemocratische premier Joseph Muscat.

‘If you have a yacht and two airplanes, the next thing to get is a Maltese passport […] It’s the latest status symbol.’ Chris Kälin, chairman of Henley & Partners.

Risico’s treffen alle landen

Het rapport van TI en Global Witness wijst op de afwezigheid van controle op het geld dat de nieuwe staatsburgers meebrengen in Cyprus en Portugal. Malta geeft de ambtenaren die het aanbod van de rijke buitenlanders moeten beoordelen ruime bevoegdheden die toelating van criminelen mogelijk maken en de weg vrij maken voor corruptie bij het uitdelen van de paspoorten. Hongarije heeft het programma inmiddels beëindigd na beschuldigingen dat het land immigranten met een twijfelachtige achtergrond als ingezetene accepteerde. Het Verenigd Koninkrijk is na de Skripal-affaire terughoudend geworden bij het verlenen van visa aan Russen. Hier en ook in Letland wordt zelfs overwogen verblijfsvergunningen voor rijke investeerders weer in te trekken.

De rapporteurs wijzen er op dat de risico’s van deze ‘gouden visa’s’ niet alleen de individuele lidstaat treffen, maar de gehele EU. Eenmaal toegelaten tot één lidstaat ligt heel Europa voor de nieuwkomer open. De EU garandeert vrij verkeer van mensen, en vooral ook vrij verkeer voor het kapitaal. En dus stellen de onderzoekers:  ‘The bar needs to be set high, and golden visas should be given only to individuals with exceptional track records.’ Maar de nationale staten hebben op dit punt de volledige vrijheid. Er zijn geen EU-brede standaarden, waardoor alle landen getroffen kunnen worden door malafide immigranten met veel geld waarvoor een van de lidstaten (of een enkele ambtenaar) is bezweken.

Weinig transparantie

Over Cyprus, Malta en Portugal hebben de onderzoekers veel gegevens kunnen achterhalen. Andere landen bieden veel minder openheid. Over de Nederlandse praktijk hebben de rapporteurs vrijwel niets kunnen vinden. Volgens de Telegraaf is hier in in 2016 de wet aangepast die het niet-EU-burgers tot dan voor 1,25 miljoen euro mogelijk maakte via onroerend goed aan een verblijfsvergunning te komen. Nu kan dat alleen als er voor dat bedrag in een bedrijf wordt geïnvesteerd dat werkgelegenheid of innovaties oplevert.

Het Europees parlement klaagde bij monde van rapporteur Sophie in ’t Veld (D66) dit voorjaar over de regelingen van verschillende lidstaten en het gebrek aan transparantie bij het verlenen van paspoorten en verblijfstitels: ‘We leggen de rode loper uit voor bijvoorbeeld steenrijke Russische of Chinese oligarchen en criminelen die ergens hun geld proberen te parkeren’. De Europese Commissie heeft een gedetailleerd onderzoek aangekondigd naar de verschillende programma’s voor gouden visa en paspoorten. Dat zou tegen het einde van het jaar gereed moeten zijn.

 

  1. 1

    1.25 mil in vastgoed. HILARISCH die VVD en maar klagen over “scheefwonen” en dat starters maar niet kopen! Ja zo kennen we ze weer, tijd om weer eens goed te gaan kraken jongens, meisjes en tussenin :).

  2. 2

    @1 Volgens mij concurreren huizen van 1.25 miljoen niet met de soclale woningbouw, nog in de starters categorie. Nog maken die mensen gebruik van sociale voorzieningen. Waarom ze geld over hebben voor een verblijfsvergunning is me echte een raadsel, als je de gratis NGO veerboot uit Afrika pakt krijg je hem gratis en doen ze zelfs niet moeilijk als je IS terrorist op je CV hebt staan.

  3. 3

    @2: “Scheefwonen” is het gevolg van speculatie in de particuliere huizenmarkt, waar de huurprijzen fors hoger uitvallen. En met particuliere huizen/appartementen wordt wel degelijk in de miljoenensfeer gespeculeerd. Het geld hoeft immers ook niet allemaal in één huis geïnvesteerd te worden. Een maffia Rus die straatje huurhuizen opkoopt voor een paar miljoen krijgt ook een verblijfsvergunning. Bovendien kost het die Rus uiteindelijk niets, hij kan de huisjes immers tegen hoge huur verhuren en gewoonlijk na een aantal jaar eventueel tegen hogere prijs verkopen.

    Dat is toch echt een stuk aantrekkelijker dan eerst naar Libië gaan, daar de lokale milities ontwijken (of afkopen) om dan (uiteraard weer tegen betaling) in de “veerboot” (mooi eufemisme voor een volgepakt lek reddingsbootje) de Middellandse zee op te varen in de hoop dat de enige NGO die daar nog rondvaart je oppikt voor je gezonken bent, waarna je weken lang op die boot mag wachten in de hoop dat er ergens in Europa aangemeerd mag worden, waarna je in een tentenkamp een procedure kan gaan afwachten met als mogelijke uitkomst dat je weer teruggestuurd wordt.

    Maar Le Redoutable is niet extreemrechts met zijn blöde off topic opmerking over veerboten.

  4. 4

    ”Nu kan dat alleen als er voor dat bedrag in een bedrijf wordt geïnvesteerd dat werkgelegenheid of innovaties oplevert.”

    Is die werkgelegenheid dan ook voor de inheemse bevolking, en hoeveel innovatie blijkt er geen zeepbel? Allebei vage toverwoorden, als je het mij vraagt.

  5. 5

    @2: “Nog maken die mensen gebruik van de sociale voorzieningen” is correct Nederlands, en het betekent:
    “Die mensen maken nog gebruik van de sociale voorzieningen”.
    U schreef dus dat die rijke immigranten nog steeds gebruik maken van de sociale voorzieningen.

    Of bedoelde u
    “Noch maken die mensen gebruik…”?

    Als de spelling van “noch” te moeilijk is, kunt u beter schrijven:
    “en ze maken ook geen gebruik van de sociale voorzieningen”.

  6. 6

    @3 . Die splinternieuwe spierwitte rubberboten die je op de “reddings” foto’s ziet gaan uitermate zelden vanzelf lek. ze worden pas lekgeprikt als de zogenaamde redders zijn gebeld en de overstap geregeld is. Vaak word de dure buitenboormotor gerecycled voor de volgende trip. Honderdduizenden vissers etc, varen dagelijks beroepsmatig met dit soort boten op zee en die hoeven uitermate zelden gered te worden.

    Die rubberboot heeft ook helemaal niet reikwijdte om de Middellandse zee over te steken dus het is doelbewust een tender naar het NGO zeeschip wat voor de kust ligt. Een schip wat doorgaans zeewaardiger is dan het jacht van die Russische miljonair, een schip wat tonnen per jaar kost om te charterer en van stookolie te voorzien. Kortom van redden is er geen sprake en feitelijk lijkt het dus meer op een gewone veerdienst. Dat je niet direct een kaartje koopt maar dat je een smokkelaar betaald om het allemaal te regelen doet daar niet aan af.

    Menig Russisch miljonair heeft overigens meer te vrezen voor zijn leven dan de gemiddelde “vluchteling”, zeker als hij ooit Putin dwarsgezeten heeft.

    @5 Noch is hier inderdaad het goed woord maar de uit de reactie van de reageerder [edit: geen persoonlijke beledigingen a.u.b] blijkt dat de boodschap desondanks toch correct wordt begrepen.

  7. 7

    @6: Het lijkt wel alsof je er naast gezwommen hebt….

    Ik begrijp verder dat je liever ziet dat oligarchen hier met hun geld de woningmarkt komen verzieken dan dat we ons fatsoen laten spreken bij de opvang van vluchtelingen.

  8. 8

    @6: Natuurlijk Le Redoutable, jouw beschrijving komt niet uit de duim van door Putin gefinancierde extreemrechtse propagandasites, die het geheel graag presenteren als een vakantietripje boeken via Trivago. En natuurlijk blijf je graag off topic dooremmeren over de mensen die gewoon verzuipen in de Middellandse zee (oh nee, ze lopen helemaal geen levensgevaar).

    Kun je ook normaal doen en een seconde nadenken? Dat “investeren” in Nederland betekent gewoon dat je met je maffiageld hier iets opkoopt, waar je vervolgens gewoon winst mee kan maken (en je maffiageld wit wassen en als dekmantel gebruiken om je criminele activiteiten naar Nederland uit te breiden). Dat is op zich al lucratief voor buiten-Europese misdadigers. Dat ze er meteen een verblijfsvergunning (of in sommige EU-landen zelfs een paspoort) bij krijgen, is een heel mooie gunstige bijkomstigheid en inderdaad ook handig als de criminele activiteiten de grond in eigen land wat te heet onder de voeten maken. Maar hé, ze maken geen gebruik van de Nederlandse sociale voorzieningen, dus boeien wat ze verder uitspoken, toch?

  9. 10

    @9

    Daar zou wel eens een kern van waarheid in kunnen zitten. Het zou mij in elk geval niet verbazen. Sinds de jaren ’90 is er nogal wat overheidsbeleid gevoerd met de bedoeling om woningcorporaties zich steeds meer als (commerciële) marktpartijen te laten gedragen. Dan is het niet zo vreemd dat ze dat na verloop van tijd ook echt doen.

  10. 13

    @6: ik dank de redactie voor het netjes maken van de discussie.

    We kennen een beetje de standpunten van Le […], dus voor ons is duidelijk dat hij een spelfout maakt.

    Maar i.h.a. zou ik het gebruik vermijden van woorden die verkeerd begrepen kunnen worden, (mits ze niet nodig zijn natuurlijk, vermits ik geen misverstanden creëren wil ).