Europa keert zich af van centrum-rechtse partijen

Centrum-rechtse partijen maken een zware tijd door in de EU, vooral in Zuid- en Oost-Europa. Extreem-links lijkt aan een opmars bezig. Dit blijkt uit een analyse van de meest recente verkiezingsuitslagen en laatste betrouwbare peilingen in alle EU-landen.

De onderstaande grafiek laat zien hoe partijen, onderverdeeld naar gangbare politieke kleuren, het hebben gedaan in de periode tussen de laatste verkiezingen en de laatste peilingen. De data laten een trend zien en is vooral bedoeld om weer even de temperatuur in politiek Europa te meten (zie hier data, methode, mitsen en maren).

Het blijkt dat centrum-rechtse partijen flink hebben ingeleverd. Ruim veertig procent van de steun die tussen verkiezingen en laatste peilingen werd gewonnen en verloren komt voor rekening van de CDA’s, Tories, Fidesz’s, CSU’s en Partido Populars van Europa. Opvallend is dat centrum-linkse en extreem-linkse partijen het goed doen. Ook extreem-rechtse partijen zijn nog steeds in opmars.

Uitgesplitst naar regio, ziet de verdeling er als volgt uit.

Noordwest-Europa: Links doet het vrij slecht. Burgerbewegingen (o.a. Piratenpartij) doen het goed. Ook populisten hebben te vrezen.

Oost-Europa: Groot verlies voor centrum-rechts, vooral voelbaar in Polen en Hongarije. Links profiteert, maar ook extreem-rechts.

PIIGS en overig Zuid-Europa: Winst voor burgerbewegingen (Beppe Grillo) en extreem-links ten koste van centrum-links. Rechts is duidelijk uit de gratie.

Als we kijken naar de peilingen dan valt het op dat links nog geen meerderheid heeft in Europa (in haar totaliteit bezien).

Noordwest-Europa:

Oost-Europa:

PIIGS en overige Zuid-Europese landen:

Ziet u nog bijzonderheden? Laat het weten in de comments.

Hier alle data op een rij.

Met medewerking van Steeph en Jos van Dijk.

Foto Flickr cc George Laoutaris

  1. 2

    Lijkt me een eenvoudig te duiden reactie op de economische crisissfeer die op het continent hangt. Van de huidige middenpartijen vluchten groepen naar extreem rechts die ‘de anderen’ de schuld geven van de crisis. Extreem links wint stemmen van mensen die denken dat deze partijen die voor ‘de zwakkeren’ zeggen op te komen er daadwerkelijk voor kunnen zorgen dat deze crisis aan hen voorbij trekt.

  2. 4

    Maar ‘links’ is de afgelopen tien jaar steeds meer naar het centrum toe gedobberd. ‘Extreem links’ is waar ‘links’ twintig jaar geleden zat. Zelfs de SP hoor je nauwelijks over ‘nationalisatie van publieke infrastructuur’ of ‘arbeiderszelfbestuur’.

  3. 9

    Ten eerste komt de overlap, welke je ziet, mede door het feit dat de PVV niet origineel is, en een groot deel van het eerdere SP verkiezingsprogramma heeft gejat. Zoals alom bekend is, behalve bij H&I.

    Ten tweede komt de overlap, welke jij ziet danwel wenst te zien, door de vervaging tusssen het Socialisme[1] en het nationaal-socialisme aka Nazisme[2]. Dit mede veroorzaakt door de omkeer-/ ombuig foefjes van Martin Bosma (zie bijvoorbeeld dodenherdenking) en vooral door de foutieve intrepetatie van H & I.
    [1] https://en.wikipedia.org/wiki/Socialism
    [2] https://en.wikipedia.org/wiki/Nazism
    Zie tevens het voorbeeld van Tigger @ 8.

    De opmerking, welke je her en der vast wel hebt gezien, dat de nieuwe fascisten de hedendaagse anti-fascisten zijn, is complete bullshit. Onderzoek heeft jaren geleden al uitgewezen dat die bewuste politicus nimmer die uitspraak heeft gedaan. Die uitspraak is, in een geheel andere vorm, terug te leiden naar drie verschillende personen. Binnen een geheel andere context. Onder andere door Huey Long, een voormalig Amerikaans senator. Een Marxist, die een vorm van die uitspraak eens heeft gemaakt, tijdens een bijeenkomst.

    Wat dit onderzoek tevens uitwees, is dat deze uitspraak uit zijn context is gehaald, door, jawel, bepaalde lieden uit de extreem-rechtse hoek. Het effect kun je -tot op zekere hoogte!- vergelijken, met het hedendaagse effect van het allang achterhaalde https://en.wikipedia.org/wiki/The_Protocols_of_the_Elders_of_Zion
    Welke, helaas, nog steeds te pas en te onpas wordt misbruikt.

    Mocht je het fascistoïde gehalte van de PVV willen begrijpen, dan wil ik je met klem Robert Paxton ea aanraden. Een simple Google zoek op ‘anatomy fascism’ kan hier tevens een lichte duiding aan geven. Maar het werk zelf bestuderen, is -eigenlijk- een must (voor iedereen!).

    Mocht je http://www.amazon.com/The-Anatomy-Fascism-Robert-Paxton/dp/1400040949 begrepen hebben, leg dan de PVV maar eens over de SP.

  4. 10

    De SP doet in het nieuwe verkiezingsprogramma toch een poging tot staatsgeleide planeconomie: “We gaan voor een Nationale Investeringsbank, die kredieten verstrekt aan gezonde, goed geleide ondernemingen in de industrie en andere sectoren”

  5. 12

    Dat hoefijzer overtuigt mij niet. Als oppositiepartijen zullen PVV (ook als gedoogpartij op veel onderwerpen in de oppositie) en SP wel vaker gelijk stemmen. Maar wel met verschillende motieven en ideeën waar het heen moet. Zie de programma’s en de beginselen die toch hemelsbreed en niet hoefijzerbreed verschillen. Een voorbeeld: Europa. De PVV is simpelweg tegen alles, de SP wil vooral een radicaal andere politiek in Europa: http://www.volkskrant.nl/vk/nl/2824/Politiek/article/detail/3266380/2012/06/05/SP-programma-in-de-details-klinkt-de-regeerambitie-door.dhtml
    Het idee van het hoefijzer is vooral aantrekkelijk voor de concurrentie. De VVD kan het zwevende deel van zijn achterban voorhouden dat de PVV die linkse rakkers van SP wel erg na komt. Zo kan GroenLinks de SP met eenzelfde redenering afwijzen.

  6. 13

    Eeen radicaal ander Europa willen komt natuurlijk ook neer op tegen het huidige Europa zijn. Als Europa klakkeloos het PVV programma overneemt zal Wilders ook niet meer tegen zijn. Het feit is dat het programma, zowel als de kiezersgroep van de SP en de PVV dicht bij elkaar liggen. Zo is Wilders is opgestapt uit de Catshuis onderhandelingen op zuiver linkse motieven, die zo van de SP zouden kunnen komen.

    Als je naar de verschuivingen in de zetels kijkt kwamen Veel PVV stemmers bij de vorige verkiezingen van de SP en ook in de peilingen zie je steenvast de meeste wisselwerking in zetels tussen deze 2 partijen gaan. Onze 2 populistische partijen zitten veel dichter bij elkaar dan ze willen toegeven, feitelijk zouden ze moeten erkennen dat ze aan dezelfde linkerpoot van het hoefijzer hangen. Al heb ik persoonlijk liever dat de populisten elkaar de tent uitvechten als ik de bovenstaande peilingen bestudeer.

  7. 14

    Overlap in de achterban valt niet te ontkennen. Heeft veel te maken met de de behoefte van mensen om zich af te zetten tegen de middenpartijen die zich te elitair opstellen. Proteststemmen die niet gebaseerd zijn op een keuze voor een bepaald programma, helaas.