Dubbele moraal in paspoortdebat

Als iemand Nederlander wil worden, dan moet hij zijn oude nationaliteit opgeven. Maar als een Nederlander een buitenlandse nationaliteit aanneemt, is dat prima. Een onbegrijpelijke dubbele moraal in het onbegrijpelijke dossier van de dubbele paspoorten.

Even terug naar de essentie. Diverse nationalistische partijen vinden dat er een wet moet komen waarin staat dat als je het Nederlanderschap aanvaardt, je afstand moet doen van je oude nationaliteit. Daarnaast moet je aan diverse eisen voldoen, zoals 5 jaar in NL wonen en werken, stinkend rijk zijn en vloeiend Nederlands spreken.
De belangrijkste motivaties voor het afstand doen van de oude nationaliteit is dat het de integratie zou bevorderen en dat het zogenaamde loyaliteitsconflict zou oplossen. Voor beide punten is geen feitelijk bewijs aangevoerd, anders dat iemand dan niet meer opgeroepen kan worden voor dienstplicht in zijn geboorteland.

De hele toelichting op de wet maakt duidelijk dat het vooral bedoeld is als anti-immigratie maatregel. Dat immigratie niet het probleem is en dat het de verkeerde groepen treft, doet kennelijk niet terzake.

Maar het debat over dit onderwerp werd gisteren plots helemaal vreemd. Want wat blijkt, de expats (in dit geval Nederlanders die langdurig in het buitenland werken) die een tweede nationaliteit hebben aangenomen (soms noodzakelijk, vaak handig) zouden de dupe worden. Want ze moeten dan hun Nederlandse paspoort inleveren. En dat kan toch niet de bedoeling zijn!

We kennen dus nu twee typen Nederlanders. Een Nederlander die een tweede nationaliteit neemt als expat blijft wel loyaal aan Nederland en een Nederlander die een andere nationaliteit had maar ook de Nederlandse nationaliteit neemt, zou dat kennelijk niet kunnen.

En dan komen die expats na een tijdje terug en mogen dus die tweede nationaliteit houden. Want die was immers “vrijwillig” verkregen.

De volgende situatie is dan dus mogelijk. Stel je komt uit Libië en je wordt Nederlander. Je geeft je Libische paspoort op. Je gaat vervolgens een half jaartje naar Libië om te werken en neemt daar weer een nieuw Libisch paspoort. Je komt weer terug naar Nederland en niemand kan jouw Libische paspoort voor de tweede keer afpakken.

Een domme wet, extreem slecht in een economisch open wereld waar (tijdelijke) kennismigranten van groot belang zijn, wordt zo nog dommer.
Ik hoop dat als de Tweede Kamer niet tijdig inziet dat het nergens op slaat de Eerste Kamer netjes haar werk doet en het als een vodje in de prullenmand schuift.

  1. 1

    een economisch open wereld waar (tijdelijke) kennismigranten van groot belang zijn

    Waarom zouden (tijdelijke) kennismigranten de Nederlandse nationaliteit moeten verkrijgen i.p.v. een tijdelijke verblijfsvergunning?

  2. 2

    Omdat “tijdelijk” een rekbaar begrip is. En als ze kinderen krijgen, is het hebben van een Nederlands paspoort wel zo handig (net als met die expats elders).

  3. 3

    Die handigheidjes zou je net zo goed kunnen opvangen met een soort verblijfsvergunning+ (een soort ‘gold membership’ voor ingezetenen) voor hogeropgeleiden en migranten met een bovenmodaal salaris. Ik zie niet in waarom je zo gul moet zijn met de Nederlandse nationaliteit en alle rechten die daar bij horen (sociale uitkeringen, rechtsbijstand in den vreemde, recht om niet meer uitgezet te worden, etc.).

    Het is niet onredelijkheid om te stellen dat de Nederlandse staat in het verleden misschien wat te vrijgevig is geweest met het weggeven van onze nationaliteit, met allerlei problemen zoals derdegeneratieallochtonen met taalachterstanden en afbreuk aan de sociale cohesie tot gevolg. Wat we dus eerst moeten vaststellen is welke groepen de Nederlandse nationaliteit verdienen. Ik zie bijvoorbeeld niet in waarom kennismigranten die niet van plan zijn zich hier permanent te vestigen dit wel doen. Pas wanneer je hebt vastgesteld wie voor staatsburgerschap in aanmerking zouden moeten komen kan je het hebben over of de voorgestelde maatregelen (opgeven van andere nationaliteit) al dan niet effectief zijn – wat ik nu ook nog niet beweer.

  4. 4

    Als emigrant met nog steeds alleen de Nederlandse nationaliteit heb ik vorig jaar toch geprotesteerd tegen dit belachelijke voorstel. Overigens zou ik ook nu de Nederlandse nationaliteit kwijtraken door die van mijn woonland aan te nemen; ik zou echter wel de nationaliteit van mijn vrouw (weer een andere) kunnen aannemen en de Nederlandse behouden, er vanuit gaande dat haar land van oorsprong daar geen bezwaar tegen heeft.
    Ik zit hier overigens niet alleen voor mezelf te preken. Het hele idee dat mensen met twee nationaliteiten loyaliteitsproblemen (zouden) (kunnen) hebben is ridicuul. Daar komt nog bij dat sommige nationaliteiten helemaal niet afgestaan kunnen worden. Laat nu net die door de PVV zo vermaledijde Nederlandse Marokkanen daar ook last van hebben.
    VVD en CDA deden vrolijk met de PVV mee in dit non-issue in het inmiddels gevallen kabinet. De VVD is altijd winnaar bij de expat stembus, dus die zullen er allicht niet meer zo in geïnteresseerd zijn. Het CDA laat het ook vallen, las ik in een kop (stemmen nodig?)

  5. 5

    Wat we dus eerst moeten vaststellen is welke groepen de Nederlandse nationaliteit verdienen.

    En iemand die in het buitenland werkt en woont, die dus geen belasting in Nederland afdraagt en niet bijdraagt aan de Nederlandse economie, die verdient dat meer dan iemand die wel in Nederland werkt, woont en belasting en premies afdraagt?

  6. 7

    Wat mij betreft vind ik een nationaliteit alleen maar belangrijk omdat je die nu eenmaal nodig hebt.
    Dat gezeur over nationaliteiten is gedoe van mensen die nog in stamverband leven, gekleed in “geestelijke berenvellen” ;-)

  7. 8

    Het is zelfs zo dat een Nederlander in den vreemde meer invloed heeft op de te betalen belastingen door de expat in Nederland dan hijzelf. Wat mij betreft moeten Nedelandse expats na 5 jaar verblijf in het buitenland hun kiesrecht worden ontnomen. En expats in Nederland dienen met het behalen van een verblijfsvergunning voor onbepaalde tijd volledige kiesrecht te verwerven.

  8. 9

    Welke partij vindt dat alleen multi-miljonairs (stinkend rijk) de Nederlandse nationaliteit mogen verkrijgen?

    Voor nationaliteiten van landen die eisen blijven stellen (zoals dienstplicht, namenlijst e.d.) kan ik mij er wel wat bij voorstellen.

  9. 10

    Uit memorie van toelichting:
    “IV. Voor naturalisatie wordt een middelen- en kwalificatievereiste gesteld.

    Middelenvereiste

    Het kabinet is van mening dat bij naturalisatie uitgangspunt dient te zijn dat de verzoeker in staat is zelf duurzaam in de middelen van zijn bestaan te voorzien. Dat is een eis die aan iedere individuele verzoeker moet worden gesteld. Integreren in en participeren aan deze samenleving impliceert dat men op eigen benen kan staan en niet behoeft te leunen op de hulp van de overheid. In dit licht wordt voorgesteld aan de verzoeker een middeleneis en een kwalificatie-eis te stellen. De middeleneis houdt in dat men zelf in de middelen van zijn bestaan kan voorzien en de kwalificatie-eis beoogt te bewerkstelligen dat men duurzaam aan het arbeidsproces kan deelnemen. ”

    Gegeven de huidige economische toestand, kan “duurzaam” alleen uitgelegd worden als zeer vermogend. Enige andere garantie bestaat niet voor duurzaamheid.

  10. 11

    “Het middelenvereiste wordt getoetst door vast te stellen of de verzoeker geen bijstandsuitkering geniet en die, individueel of via zijn of haar partner, drie jaren voorafgaande aan het verzoek niet heeft ontvangen. ”

    “Het kwalificatievereiste houdt in dat van de vreemdeling een zeker opleidingsniveau wordt gevraagd. Het stellen van een kwalificatievereiste heeft tot doel om te garanderen dat naturalisandi voldoen aan de minimale opleidingseisen die noodzakelijk zijn om te functioneren op de arbeidsmarkt van de landen van het Koninkrijk.”

    Een inkomen boven bijstandsniveau is nu niet meteen stinkend rijk.

  11. 12

    Deze obsessie met nationaliteit is betrekkelijk recent en van voorbijgaande aard. Welke nationaliteit had Erasmus toen hij zei: Heel de wereld is mijn vaderland.

    Aan de natuurwetten zullen we altijd moeten gehoorzamen.
    De wetten van mensen zijn er slechts tijdelijk.

  12. 13

    @bismarck: en als die nederlandse expat nou gewoon 20 jaar in nederland heeft gewoond en gewerkt en altijd zijn belasting en premie heeft afgedragen en dan een jaar of 5 naar het buitenland wordt uitgezonden?

  13. 14

    Kijk, je zou een natie kunnen zien als een groep mensen die afspreken dat als het tegenzit ze op elkaar terug kunnen vallen; een soort grote familie. Als je in het buitenland in juridische problemen komt dan levert je natiestaat bijstand; als je door omstandigheden zonder werk komt te zitten dan regelt je natiestaat wat geld en basaal onderkomen; als je ooit terug wilt keren naar je land dan staat de natiestaat dat toe ook al heb je niet veel toe te voegen in termen van geld of arbeid. Ik vind best dat je kritisch mag zijn over wie je tot dat clubje toelaat.

    Behoefte aan zo’n groter geheel om op terug te vallen is universeel. Zodra je een nationaal paspoort tot een verder betekenisloos document laat eroderen, dan zullen mensen andere groepsverbanden scheppen; ik denk dan in de eerste plaats aan religie of aan andere, bredere culturele verbanden. Ik denk dat we dan nog verder van huis zijn dan wanneer we nu de eisen voor staatsburgerschap verhogen.

    Ik vind zeker wel dat je immigranten die hier belasting betalen daarvoor mag compenseren, maar dat hoeft niet direct met een paspoort. Over Nederlanders die in het buitenland een tweede nationaliteit aanvragen ben ik in dubio. Het hangt van het land af waarvan ze de nationaliteit aanvragen; als die geen verblijfsvergunning+ kennen dan vind ik dat de Nederlandse staat coulant mag zijn. Als je eenmaal Nederlanderschap hebt verworven vind ik dat dat ook niet makkelijk af te nemen zou moeten zijn (ik heb ook helemaal niets met mafketels die vinden de Marokkaanse criminelen van de derde generatie ‘terug’ naar Marokko zouden moeten worden gestuurd); een logisch gevolg is dan strengere eisen aan het verwerven van die nationaliteit.

  14. 15

    @13: En wat als die Nederlander geen expat is, maar eerst 15 jaar onderwijs heeft genoten en vervolgens nooit gewerkt heeft en van een uitkering leeft (en zijn inkopen over de grens doet omdat het billiger is)? Moeilijk moeilijk hoor, dat verdienen van de Nederlandse nationaliteit.

  15. 16

    Kijk, je zou een natie kunnen zien als een groep mensen die afspreken dat als het tegenzit ze op elkaar terug kunnen vallen … Ik vind best dat je kritisch mag zijn over wie je tot dat clubje toelaat.

    In dat kritisch zijn ben je anders wel selectief. Iemand die toevallig het geluk heeft om in Nederland te worden geboren wordt zonder meer tot het clubje toegelaten (of wil je daar ook kritisch op zijn?).

  16. 17

    Volgens mij zijn we het ook gewoon met elkaar eens. Jij hebt blijkbaar wat tegen expats. Ik wellicht ook, maar dat doet in deze discussie niet terzake.

    De discussie over “nationaliteit verdienen” is natuurlijk zinloos. Naar mijn smaak, ook de discussie over 2 paspoorten. Maar goed, de PVV heeft er een handje van om juist dat soort discussies te starten. Je zal namelijk eens een discussie starten over iets wat oplosbaar is. Dan moet je namelijk met een echte oplossing komen.

  17. 18

    Ja, daar mag je best kritisch in zijn. Een kind van expats dat hier wordt geboren hoeft wat mij betreft niet voor een voorkeursbehandeling bij het aanvragen van staatsburgerschap in aanmerking te komen. Mits het land van de ouders het kind als staatsburger erkent, natuurlijk. Niemand verdient het om stateloos te zijn.

  18. 19

    De hoofdregel is dat iedere expat bij vrijwillige aanname van een andere nationaliteit zijn/haar Nederlanderschap verliest. Hierop bestaan enkele uitzonderingen. Het kabinet wilde de bestaande uitzonderingen op die hoofdregel schrappen. Bijv NL-ers die met een buitenlandse partner waren getrouwde, mochten wél 2 paspoorten hebben. Deze uitzonderingen zijn nu behouden gebleven en dat is een groot goed. Niettemin is er nog steeds sprake van discriminatie onder expats: de meesten mogen maar één paspoort hebben. Van deze regel wil D66 af, maar een amendement hiertoe werd vorige week door CDA en VVD afgewezen. In het kort: wat we “gewonnen” hebben, is geen verdere achteruitgang. De uitzonderingen blijven bestaan. Maar om echt van vooruitgang te spreken, nou nee.
    Bovendien moeten ook nieuwe Nederlanders gewoon hun oorspronkelijke nationaliteit kunnen behouden wanneer ze het Nederlanderschap aannemen. Dit staat loyaliteit geenszins in de weg, zoals zo vaak wordt beweerd. Wel moet iedere nieuwe Nederlander natuurlijk gewoon meedoen met de Nederlandse maatschappij.