De wraak van Bram en Geert

Maffiamaatjes. Ik was het even vergeten, maar dat was het. Maffiamaatjes – de term die Jort Kelder vier jaar geleden gebruikte om de verstandhouding tussen Bram Moszkowicz en Willem Holleeder aan te duiden. Het leidde tot een rechtszaak, die Moszkowicz verloor, en nogmaals verloor, en tot de drie kwartier durende live uitgezonden persverklaring – alsof Bram de koning was die troonsafstand deed, zo keek Nederland naar zijn verhaal – het verhaal van ‘infaam en abject’.

Jort had raak geschoten, en Bram was boos. Heel boos. En toen kreeg hij geen gelijk, en was hij nog bozer. Het was een raar gebeuren. De pers hing aan zijn lippen, en gaf De Advocaat Met De Mooie Bentleys En Het Grote Ego alle ruimte waar hij maar wilde zijn verhaal te doen – haast alsof ze bang waren dat hij ze zou vervolgen als ze het niet zouden doen.

En nu zijn we vier jaar verder, en Bram is nog steeds boos. In zijn eer aangetast. Door het systeem genaaid. Althans, dat vindt hij zelf. En dat treft, want zijn cliënt is ook boos, in zijn eer aangetast, en door het systeem genaaid. Althans, dat vindt hij zelf. Wat nog beter uitkwam, was dat het systeem besloot dat het eens ging kijken of de cliënt in kwestie wellicht een mooie testcase zou kunnen zijn voor wat wetsartikelen over haat zaaien en meningsuiting die toch dringend eens afgestoft moesten worden. Dat vonden ze wel een interessant plan, de mensen van dat systeem. Gewoon, intellectueel enzo. Dus zo geschiedde. Een zaak werd geopend, en Bram en Geert zagen hun kans schoon: dat hele systeem zou gesloopt worden.

Het moet gezegd, ze liggen aardig op koers, onze vrinden. Ze krijgen de nodige medewerking ook. Ten eerste van het systeem zelf. Het kost de nodige moeite om te begrijpen hoe het kan dat een zaak waarvan het OM eigenlijk sowieso al vond dat ie er niet zou moeten zijn en waarin het OM vrijspraak pleitte nu al een jaar voortsuddert.

Ten tweede van de mensen die binnen het systeem opereren, geleerden die ongetwijfeld specialisten zijn in de letter, maar de geest maar niet lijken te kunnen lezen. Alsof ze niet willen snappen welke strijd hier gevoerd wordt: dit is niet een verdediging die aanstuurt op vrijspraak. Dit is een verdediging die aanstuurt op politiek (en electoraal) effect, en vrijspraak als vanzelfsprekend beschouwt. Kijkt u niet raar op als Moszkowicz zelfs bij vrijspraak nog in beroep gaat vanwege een zinsnede in het vonnis die net niet helemaal goed valt. Dat zou onderdeel van het plan kunnen zijn: jullie willen oorlog? Dan krijgen jullie oorlog. Totale oorlog. Tot het bittere eind. En wij winnen. Het heeft allemaal iets van een tribale vernederingsdrang.

Ten derde, Moszkowicz speelt het spel keihard, maar hij speelt het steengoed. Ik kijk er met een mengeling van afgrijzen en bewondering naar: afgrijzen vanwege de intentie die ik meen waar te nemen, en het enorme gewicht dat wordt gehecht aan zaken die voor de uiteindelijke zaak slechts beperkt relevant lijken te zijn, maar bewondering vanwege de scherpte en het gore (dat dan weer wel) lef.

Maar voor onze rechtsstaat is het denk ik allemaal niet zo best. Het mes snijdt namelijk aan twee kanten: stel dat u Moszkowicz en Wilders steunt, dan vond u de rechterlijke macht vermoedelijk de hele tijd al incompetente linkse pummels. Arrogant, Infaam en Abject. Maar stel dat u, zoals ik, Moszkowicz en Wilders een beetje irritant vindt in hun getraineer en gezeur, dan is de kans groot dat u de leden van de rechterlijke macht inmiddels óók incompetente pummels vindt, omdat ze er maar niet in slagen een eind te breien aan dit mediaspektakel, sterker nog, steeds opnieuw weer dat kleine beetje ruimte geven waar de Advocaat vervolgens middenin springt. Geef Koning Bram één vinger, hij neemt de hele hand, en de onderarm erbij. Jammer, dat is het wel. Kunnen we nog seponeren?

UPDATE 17/4, 16:19: Wrakingsverzoek afgewezen

  1. 1

    Ik weet het niet, of het allemaal zo briljant is van Wilders en Moszkowicz. Een mediaspektakel stelt eigen eisen, over duur en een duidelijk verhaal bijvoorbeeld. Elke volgende nieuwe zitting krijgt minder aandacht. Het verhaal vertroebelt ook, want tegen wie strijdt Wilders nou precies? Het OM wil immers ook vrijspraak. Met uitstel van de uitspraak schiet Wilders slechts in eigen voet.
    Want in de tussentijd is er voldoende gelegenheid voor Wilders en Moszkowicz om hun idiotie te laten zien. Hendriks houdt een duidelijk verhaal bij Pauw en Witteman, Moszkowicz belt in en komt over als een rancuneuze narcist met een vertroebeld vermogen tot logisch redeneren. Tuurlijk, hardcore Wilders aanghangers smullen ervan, maar de zwijgende meerderheid kan zich er op deze manier niet meer over opwinden.

  2. 2

    Ik ben het eens met #1. Dit is echt totaal oninteressant, behalve voor een paar scherpslijpers aan beide kanten en juridisch geïnteresseerden die wachten op een mooi stukje jurisprudentie. Als Henk & Ingrid niet al zijn afgehaakt, dan gaan ze het wel doen als de theologische disputen over soera-interpretaties beginnen.

  3. 3

    Gek hoor. Moszkowicz, die klaagt, dat andere mensen dan hij zelf hun verhaal bij de media mogen doen. Volgens mij krijgt en heeft Bram zelf veel meer zendtijd gekregen over dit onderwerp dan Bertus Hendriks.

    Aan de andere kant denk ik nu, zonder P&W gezien te hebben, dat het verhaal van Bertus blijkbaar als bijzonder gevaarlijk door Bram werd beoordeeld. Zo gevaarlijk, dat hij er direct in de uitzending op moest reageren, omdat het blijkbaar de beeldvorming van Bram over het etentje behoorlijk aantast. En dat betekent dan weer, dat het verhaal van Bram over het etentje feitelijk en inhoudelijk redelijk zwak staat.

  4. 4

    Waarom zou je iemand die duidelijk meineed heeft gepleegd niet mogen beschuldigen van meineed?

    Liveblog VK:

    09.36 uur: Vraag van de rechtbank: was bij Hendriks al bekend dat Jansen getuige-deskundige was toen het idee bij hem opkwam hem uit te nodigen? Dat kan Hendriks zich niet herinneren. Wel wist hij het voordat Jansen bij hem aanbelde voor het diner.

    11:46 uur: Moszkowicz citeert Hendriks in een interview met dagblad De Pers: ‘Dat hij (Jansen, red) getuige-deskundige was in het proces, leek ons wel interessant’. Bertus vond dat dit ‘extra aanleiding’ was om Jansen uit te nodigen. Moszkowicz constateert dat Wilders daarmee wel op de agenda stond. Hendriks wil niet zeggen dat Wilders ook echt een thema was op de avond.

  5. 6

    Dat Wilders zich beroept op het zwijgrecht en vervolgens allerlei procedureel geneuzel aangrijpt in plaats van op te komen voor zijn politieke mening is een zwaktebod. Hij was al niet mijn politieke held (bij lange na niet), maar ik had niet gedacht dat hij zich zo ontwijkend op zou stellen. Niet dat het voor zijn aanhangers uitmaakt…

  6. 7

    @Bookie: Dat mag, dat wordt ook niet ontkend. Je kan dat aanpakken of je kan het laten lopen als je het niet belangrijk vindt. Mijn betoog richt zich op de vraag waarom Moszkowicz en Geert dit soort randverschijnselen zo belangrijk vinden en niet gewoon de kortste weg naar vrijspraak kiezen, niet op of wat ze doen legitiem is of niet, want dat is het namelijk zeker wel.

  7. 8

    Vraagje: als Hans Jansen als getuige-deskundige in het proces op wordt geroepen, op grond van welke deskundigheid gebeurt dat dan, als dat niet zijn kennis van de islam en de islamitische wereld is?

  8. 10

    @7
    Strafrecht valt of staat bij waarheidsvinding. Mocht je als verdediging of OM een getuige constateren die meineed pleegt moet je daarvan als eerzaam burger aangifte van doen.

    Het waarom van het “ik kan het mij niet herinneren” door Hendriks is mij totaal onduidelijk.

  9. 11

    @Bookie: van meineed is pas sprake als onder ede wordt gelogen. Dus Moszkowicz moet aantonen dat wat Hendriks in dagblad de Pers zei waar was, en dat wat Hendriks in de rechtbank zei niet waar was. Alleen maar het bestaan van conflicterende verklaringen is niet genoeg. Bovendien kan iemand oprecht dingen vergeten of zich verkeerd herinneren, er moet ook sprake zijn van opzet. In het licht van dit magere bewijs is het niet zo gek dat het OM niet wil vervolgen.

  10. 12

    @Bookie: maar er is een groot grijs gebied, en Moszkowicz had ervoor kunnen kiezen daarvan gebruik te maken en het te laten lopen. Dat heeft ie niet gedaan. Hij had er ook voor kunnen kiezen zich neer te leggen bij de weigering van het hof en niet te wraken. Dat heeft hij ook niet gedaan. Hij had er ook voor kunnen kiezen niet in te bellen bij Pauw en Witteman. Het zijn legitieme keuzes die hij maakt, maar het zijn wel keuzes en die keuzes wekken de suggestie van een bepaalde agenda die verder gaat dan vrijspraak. Zie ook het stuk van Huub Bellemakers op De Jaap, die dezelfde kant op redeneert: http://www.dejaap.nl/2011/04/16/wilders-triomfeert-in-zijn-proces/.

  11. 13

    @Miko:
    Ik heb het stuk ook gelezen, maar irriteerde me aan het grote aantal onbewezen aannames over de gevolgen voor Wilders. Er wordt steeds gesteld dat Wilders er beter van wordt, maar daar is geen bewijs voor. Sterker nog, op dit moment daalt de PVV in de peilingen. Ik zou dat niet aan dit proces willen koppelen, ik denk namelijk dat dit proces niet meer de impact heeft die het in het begin had, en dat werkt beide kanten op.

  12. 14

    Wat mij persoonlijk nog het meest ergerde in het proces was de opstelling van Tom Schalken. Zelf is hij lid van de rechterlijke macht, kon niet vaak genoeg benadrukken hoe academisch en intellectueel hijzelf is en dat van zijn tafelgenoten tevens een academische instelling verwacht. Vervolgens is een ieder die zijn beschikking niet gelezen heeft niet-academisch (alleen al het feit dat hij z’n eigen beschikking zo cruciaal vindt betreffende de discussie omtrent de Islam maakt van hem een dom persoon), maar het allerergste is dat dit lid van het hooggerechtshof zich nergens iets van kan herinneren. Wat een afgang van de rechterlijke macht zeg, de opstelling die die man had.

  13. 15

    @11 Sterker nog, dat Hans Jansen volgens Moszkowicz heeft gelogen in zijn publicatie blijkt uit de redenatie dat hij geen meineed heeft gepleegd tijdens het verhoor. Geniaal toch?

  14. 16

    @xx Ja, zie mijn stuk. Het is op z’n best naïef, op z’n slechtst arrogant, en vermoedelijk allebei. Academische discussie is voor academici, intellectuele discussie is voor intellectuelen, borreltafeldiscussie is voor borrelaars, maar in geen van drieën heeft iemand die op deze manier betrokken is in deze zaak een plaats – laat staan een vrije rol.

  15. 17

    @11
    Hendriks heeft onder ede toegegeven dat wat in de Pers stond waar was. Enkele uren daarvoor kon hij zich onbegrijpelijk hetzelfde niet herinneren.

    Liveblog VK:

    09.36 uur: Vraag van de rechtbank: was bij Hendriks al bekend dat Jansen getuige-deskundige was toen het idee bij hem opkwam hem uit te nodigen? Dat kan Hendriks zich niet herinneren. Wel wist hij het voordat Jansen bij hem aanbelde voor het diner.

    11:46 uur: Moszkowicz citeert Hendriks in een interview met dagblad De Pers: ‘Dat hij (Jansen, red) getuige-deskundige was in het proces, leek ons wel interessant’. Bertus vond dat dit ‘extra aanleiding’ was om Jansen uit te nodigen. Moszkowicz constateert dat Wilders daarmee wel op de agenda stond. Hendriks wil niet zeggen dat Wilders ook echt een thema was op de avond.

    Normaal gesproken is het niet meer weten een goed excuus, behalve wanneer aangetoond dat dit niet zo is, zoals hier.

  16. 18

    @bookie, dus omdat Hans Jansen niet onder ede bevraagd is over de discrepantie van zijn eerdere uitlatingen -zelf geschreven, dus mag ik aannemen weloverwogen- en zijn verklaring onder ede heeft hij geen meineed gepleegd. Wat slordig van Moszkowicz, waarom zou-ie dat vergeten zijn?

  17. 19

    @11: en daarmee heb je nog geen meineed bewezen. Dingen vergeten is immers zeer wel mogelijk, dwz, de tegenstrijdigheid hoeft niet verklaard te worden uit opzet. Moszkowicz leest immers Hendriks’ eerdere verklaring voor, dat kan herinneringen doen terugkomen. Iets zich niet herinneren is niet hetzelfde als het tegenovergestelde beweren.

  18. 20

    @9: ja, natuurlijk, maar wanneer de verdediging hem als getuige deskundige uitnodigt, moet hij toch ook ergens deskundig in zijn. Als hij door de verdediging als deskundige op het gebied van islam en de islamitische wereld op wordt geroepen, maakt het nauwelijks verschil, of Hendriks hem als getuige deskundige in de zaak, of als deskundige sec uitnodigt. In beide gevallen wordt hij voor zijn deskundigheid uitgenodigd. De rest is juridische haarkloverij. Of is Hans Jansen door dit etentje minder deskundig geworden?

  19. 21

    @Bookie; Jansen is door Wilders uitgenodigd omdat hij de schijn van deskundigheid heeft en duidelijk op de hand van Wilders is/ er dezelfde islamanalyse op nahoudt: gebaseerd een simplistische lezing van de Koran en op paranoïde denkbeelden over Eurabië, taqiyya, etc.

    Dat Jansen dicht tegen de PVV aanschurkt, blijkt alleen al uit het volgende. Zo deed Jansen een voordracht bij de presentatie van het boek van Martin Bosma. Jansen zei daar: “Er zal nog veel strijd volgen op D-Day, mogelijk zelfs de rivers of blood die Enoch Powell voorspeld heeft, maar het keerpunt in deze strijd ligt op dit mooie moment één dag achter ons.

    Maar vandaag willen we onze gedachten ver houden van de moeilijkheden die in het verschiet liggen, want het is feest vanwege het uitkomen van het prachtboek van Martin Bosma.”

    Er zijn nog meer berichten in die trant: van consultaties die Wilders heeft gepleegd voor Fitna, van PVV-etentjes waar Jansen gesignaleerd werd. Enfin, u snapt dat we hier niet met een onafhankelijke deskundige te maken hebben, maar met iemand die ideologisch volledig op de lijn van Wilders zit. Toch raar dat die zijn verhaal (over dat etentje) eerst zelf aandraagt op een opportuun moment, en dan zijn verhaal aanpast.

    Dat is één.

  20. 22

    @Verder; jij behandelt het VK-liveblog nu als een transcriptie van wat er werkelijk is gezegd. Maar het is slechts de (haastige) weergave van de Volkskrant-redacteur, terwijl hij onderwijl het proces zit te volgen.

    Men moet hier dus een slag om de arm houden.

    Houd me ten goede: ik had dezelfde indruk als jij, nog sterker zelfs, want als je dat Volkskrant-liveblog leest, dan krijg je de indruk dat Hendriks het ene moment zegt dat niemand voor aanvang van dat etentje wist dat Jansen getuige zou zijn in het Wildersproces, en dat hij verderop verklaart dat hij verklaart dat hij inderdaad tegenover de Pers heeft gezegd dat Jansen onder meer is uitgenodigd vanwege zijn rol in het Wildersproces. “Hij leek ons daarom wel interessant”.

    Maar noch het OM, noch Moszkowicz zelf legt hier blijkbaar het accent (dat spitst zich namelijk toe op de reden/aanleiding van de uitnodiging van Jansen en wat het thema was van die avond). Dan kan ik alleen concluderen dat ofwel iedereen in die rechtszaal blind is en iets niet ziet wat ik wel zie; of, dat we enige reserve moeten hebben over de exactheid van de weergave van het volkskrant-liveblog.

  21. 23

    @21
    Dat de getuigenis van Jansen niet helder was is duidelijk. Hendriks echter heeft zichzelf onder ede tegengesproken, althans een onlogische “ik kan het mij niet herinneren” geuit.

  22. 26

    @Bookie; het enige verschil tussen Hendriks en Jansen is dat Moszkowicz aan Hendriks wel over die media-uiting heeft gevraagd “Heeft u dit werkelijk gezegd?” en aan Jansen (wijselijk) niet.

    Als het OM haar werk zou doen, zou ze Jansen dezelfde behandeling geven als Moszko bij Hendriks doet (afgezien van het inbellen bij P&W) dan.

  23. 27

    “Zie @17 11.46 versus 09.36. Bij de vraag over de Pers (11.46) stond hij onder ede net als bij 09.36.”

    Bookie; je blijft maar doen alsof het Volkskrant-liveblog = de transcriptie van de griffier van de rechtbank.

    Niet dus. Dat Volkskrant-liveblog hoeft helemaal niet accuraat te zijn.

  24. 30

    @28; Doet er verder ook niet toe; het feit dat niemand binnen de rechtszaal Jansen van meineed beschuldigt, wil niet zeggen dat Moszkowics’ logica net zo hard op zijn eigen getuige van toepassing is als op Hendriks. Ook dat werd pijnlijk duidelijk tijdens Pauw en Witteman.

    Mensen zijn niet helemaal achterlijk namelijk. En dat Jansen technisch-juridisch niet meinedig is, omdat niemand ‘m heeft gevraagd of zijn eerdere uitspraken – die gewoon op beeld staan – ook werkelijk van hem afkomstig zijn, doet daar niets aan af.

    @29; Wie?

  25. 31

    @25: dat lees ik niet uit dat verslag hoor. Op het verslag van VK blog lees ik alleen, dat Moszkowicz zegt, dat Hendriks eerder zou hebben gezegd, dat hij in de Pers correct geciteerd zou zijn. En Hendriks zal, als dat zo is, vast wel aan kunnen voeren, dat hij daarmee bevestigde, dat het citaat uit De Pers correct is geciteerd, of daar ook weer een andere draai aan te geven….

    Het enige, dat mensen zich hier later nog van zullen kunnen herinneren, is de enorme juridische haarkloverij over een totaal oninteressant detail, namelijk de vraag of Jansen uit is genodigd als getuige-deskundige of alleen als deskundige.

    Vast heel knap gevonden van Moszkowicz, hoor, maar ik zal aan deze scene nog vaak terug denken, wanneer ik iemand uit Wilders hoek weer eens over wegens vormfouten vrijgelaten criminelen hoor beginnen. Juridisch vast heel terecht, als het Moszkowicz hiermee lukt de rechtbank vanwege vormfouten te wraken, maar niet goed voor het rechtsgevoel onder mensen.

  26. 33

    @31
    Als je in 1 quote aangeeft dat het feit dat Jansen getuige-deskundige was extra interessant voor het diner was en de andere quote niet meer weet dat dit meespeelde is dat ongeloofwaardig en derhalve hoogstwaarschijnlijk een leugen.

  27. 34

    @Bookie; maar jij vergeet daarbij wel even dat deze mensen vijf tot acht uur lang gegrilled worden en bestookt met allerlei vragen.

    Hoe een vraag beantwoord wordt hangt bovendien af van hoe een vraag precies gesteld wordt (dat kan iedere enquêteur je trouwens bevestigen).

    Verder blijkt uitgerekend uit die Tweets van Saskia Belleman niet dat er een tegenspraak is.

    Hendriks; “Idee Jansen uit te nodigen ontstond voordat bekend was dat hij getuige-deskundige was. Daadwerkelijk vragen pas erna.”Twitter>

    “Volgens Hrndriks had niemand van eetclub bezwaren tegen Jansen. ” We wisten allemaal dat hij getuige-deskundige was”.”Twitter

    “Gespreksonderwerp zou zijn ; gedrag moslims in relatie tot heilige boeken.”Twitter

    Dus Jansen wordt uitgenodigd omdat hij zo’n prominente rol speelt in het islamdebat. Er werd in het verloop van de tijd tussen het idee om hem te vragen en Hendriks z’n daadwerkelijke uitnodiging aan Jansen duidelijk uit de media dat Jansen getuige zou zijn in het proces wilders.

    Het daadwerkelijke etentje vond plaats op 3 mei 2010. Drie februari 2010 (let op de update) wees de rechtbank (toen nog o.l.v Jan Moors) toe, dat Wilders onder andere Hans Jansen mocht laten horen.

    Nou weet ik niet hoe vaak zij een etentje hebben, maar als het etentje met Scheffer midden januari was, dan kan dit best zo gegaan zijn.

  28. 36

    @32:

    het feit dat Jansen getuige-deskundige was extra interessant voor het diner was

    ‘Extra’ interessant of ‘extra’ aanleiding betekent volgens mij, dat hij eerst ‘gewoon’ interessant was en dat er eerst ‘gewoon’ aanleiding was en dat er later extra aanleiding was en de uitnodiging extra interessant werd. Het blijft wat mij betreft weinig interessante juridisch haarkloverij om een gedaagde wegens vormfouten vrij te krijgen, of om wegens vormfouten een proces te vermijden.