De waterstanden van hedenmorgen

Yellow RiverDe vijfhonderd grootste rivieren in de wereld zijn in deplorabele staat. Dit meldt een VN-rapport dat deze week uitkomt in de aanloop naar World Water Day op 22 maart. Veel grote rivieren bevatten nog maar een fractie water van wat ze ooit vervoerden en bereiken soms zelfs de zee niet eens meer. Onttrekking van water voor de landbouw, industrie of menselijke consumptie doet het debiet sterk afnemen. Stuwdammen blijken ook al niet bevordelijk voor de doorstroming, volgens het rapport verhinderen 45.000 grote stuwdammen nu 15% van het rivierwater de zee te bereiken. The Nile and Pakistan’s Indus are greatly reduced by the time they reach the sea. Some, such as the Colorado and China’s Yellow River, now rarely reach the ocean at all. Others, such as the Jordan and the Rio Grande on the US-Mexico border, are dry for much of their length. (TheIndependent)

Een aspect van deze problematiek zijn de zogenaamde virtual water flows (kaartje): water dat is opgeslagen in exportproducten, zoals bijvoorbeeld de groente uit de Nijlvallei die wij hier in de supermarkt kopen. Wij sappige aardbeien, zij een droge rivier.

Extragratis artikel + rapport: Water: A Crisis of Governance (unep.org)

  1. 1

    Wat een gelul.
    Die rivieren verkeren niet in ‘deplorabele staat’ maar in
    uiterst ‘explorabele’ staat! Riviervalleien zijn eventueel in deplorabele staat (omdat ze minder vaak door de rivier onderwater worden gezet), maar Rivierwater zeker niet.

    En ja, er bestaan stuwdammen, ja, en die
    “blijken ook al niet bevordelijk voor de doorstroming”. Nee: die zijn daar namenlijk juist voor om dat te doen. Inderdaad: rivierwater beantwoord aan de continuiteits en massabehouds wetten – wat een nieuws, wat een prachtig inzicht.
    Stuwdammen controleren/voorkomen overstromingen, ze leveren energie, ze maken rivierwater tot drinkwater. De prijs ervoor is dat ze beperkte tijd mee gaan (ze slibben dicht, langzaam of snel), en inderdaad, dat er minder rivier water direct de zee inkomt. Maar bijna al het water dat we drinken, opeten, industreel gebruiken spoelt toch ook wel weer een keer de zee in hoor – langs de Nijl net zo goed als overal – jammer dat ie niet meer zo vaak overstroomt (maar daardoor kan je er wel veiliger wonen, heb je wel stroom, kun je zelf uitmaken wanneer je je aardbeien oogst etc. etc.).

    Reacties op- en formuleringen in dit soort rapporten tappen (!) altijd weer in op het verleden ‘toen de natuur de natuur nog was’. So what – dat was vroeger – dit is nu.
    De rivier is dezelfde, er is nu menselijk gebruik er van. What else is new.

  2. 3

    “Stuwdammen controleren/voorkomen overstromingen” vertel dat maar aan de mensen in de Mekong Delta die soms moeten rennen als de Chinezen weer onaangekondigd de sluizen openzetten. Idem in de Niger delta waar al tientallen doden zijn gevallen door gepiel met sluisdeuren.

  3. 6

    uiteraard, bad governance met soms interessante grensoverschrijdene problematiek van verantwoordelijkheid en recht op ecosystem services.

    maar what about the wetlands Dr… ?

  4. 9

    Alles kan Dr Banner, maar dammen kosten gewoon water, en het weg laten lopen van water tbv de ecologie als dat economisch gezien even niet zo handig is gebeurd gewoon niet.

    Ik roep nu: vismigratie, dan roept u (gecontroleerde)zalmtrappen.

  5. 10

    @dr.Banner
    Het Aralmeer is ook maar 15.000 jaar geleden ontstaan. So what – dat was vroeger – dit is nu. De rivier is dezelfde, er is nu menselijk gebruik er van. What else is new.

    Tja…
    Alles dat de mens doet is goed?

  6. 11

    @dr Banner

    Geen gelul. Rivierstanden verlagen en van een aantal bereikt het water de zee niet meer. Dat is uiteraard slecht voor de rivierecosystemen, maar ik had al begrepen dat dat aan je reet roest. Maar het is ook een kenmerk dat de grens van het gebruik benaderd begint te worden. Desalniettemin groeit de vraag nog steeds.

    Je kan de rest zelf wel verzinnen.

  7. 12

    HansR: Is er nog wat van het Aralmeer over? Laatste dat ik er van hoorde (paar jaar terug) was dat het in erg rap tempo op aan het opdrogen/verzilten was en dat de vis erin inmiddels dood was (vissers allemaal werkeloos).

  8. 13

    @Bismarck
    Kijk maar op die Wiki-link in mijn reactie hierboven of met Google-Earth. Als ik vlug schat is er nog 35% oppervlak aanwezig. Hoeveel water dat is is moeilijk te zeggen (diepte afhankelijk). Weet ook niet welke acties er op dit moment gaande zijn of dat het proces uberhaupt reversibel is.

  9. 14

    De rivieren die het aral meer vullen hebben al 15.000 jaar de zee niet meer bereikt (als het al geen 60.000 jaar is). Het is volkomen normaal in gebieden zoals Texas (Rio Grande) dat er geen water in de rivieren grote delen van de tijd droog staan. Stuwmeren hebben dat daar juist ‘verbeterd’.
    Ja ecosystemen langs rivieren gaan op veel plaatsen verloren, en lage waterstanden helpen niet voor wetland systemen – maar wat vooral niet helpt is er landbouw gaan bedrijven of er industrie neerzetten of er huizen bouwen. Dat is de echt grote bedreiging voor rivieren.

    Je kan klagen over het management prima – maar waterstanden en watergebruik is een volkomen controleerbaar en oplosbaar secondeer probleemje.

    Totaal iets anders als echte ‘oncontroleerbare’ klimaatsproblemen zoals zeespiegelstijging en klimaatsverandering. Het exploren van ‘water’ is veel en veel en veel minder schadelijk dan bv. oerwoud-kap, kaalslag, mono-cultuur, olie-opmakerij, afvalbergen whatever.

    Dit is gewoon water-politiek management gelul – een oplosbaar probleem eerst flink hypen – daarna het aanpakken – en zie: we hebben iets opgelost!.

  10. 17

    Klinkt wat negatief maar de lust om uitgebreid te reageren op “rampenposts” zoals hierboven die vast en zeker vanuit het hart zijn waargenomen en neergezet kan ik niet meer opbrangen, in mijn optiek speelt politiek hier een overheersende rol en niet de facts. Ik voeg mij bij de comments van dr banner ditmaal.

  11. 18

    Vooraleer ik vanavond het bijltje erbij neergooi, een gedachte.

    Veel alhier over olie en olieop bijvoorbeeld. Suggesties dat uiteindelijk de mens in staat is, altijd laat eigenschap van de mens, een oplossing te vinden in bijvoorbeeld de techniek (whatever that may be) wordt op deze plek in de regel ietwat neerbuigend onthaald.

    Nog geen twee dagen geleden een post over een fraaie car die 1350 km kan rijden op 20 liter. Mooi voorbeeld toch hoe het kan gaan..hoor je vrijwel niemand over.Ik eet lekker de heerlijkste dingen uit Egypte, goed voor mij en goed voor de lokale boer daar (allemaal eco en max havelaar en dat alweer een jaar lang). De optredende verziling is eenvoudig te beheersen, na de caliche komt het inzicht dat er iets anders moet worden omgegaan met het water..eerst a en dan b maar dan wel van zuid naar noord)

    Sort off dan, hey ;)

  12. 19

    @Larie
    Techniek kan veel oplossen
    De vraag is dan toch waarom het probleem ontstaat.

    Creeert de techniek een probleem? Is de mens zijn eigenschap bezit na te jagen de bron van ellende? Zijn de aantallen mensen het probleem? Is de wens iedereen in leven te houden het probleem?

    Waarom zouden we uberhaupt techniek in moeten zetten?

  13. 21

    @HansR: De mens in zijn algemeenheid is wat kortzichtig lijkt me, maakt er een puinhoop van maar is wel in staat ten laatste leste inzicht te verkrijgen in zijn/haar kortzichtigheid door een probleem te herkennen en daar dan weer een (tijdelijke) oplossing voor te vinden.

    Wat verstaat U onder techniek ? alles meer dan een vuursteenpijl en berenvel? (belangstelling, geen onderliggende bedoeling met deze vraag, waar ligt uw grens)

  14. 22

    @HansR, denk je misschien ook aan de “nation energy”. In welke economische en sociale problemen vergooi je jezelf en je onderdanen.

    Het grappige is dat Rusland nu relaxed op adem lijkt te willen komen, na zoveel jaar communistisch hijgen en puffen.
    Europa is een stuk minder gestressed dan de VS, die zichzelf helemaal voorbijloopt.

  15. 23

    @Larie
    Ja, feitelijk wel: alles meer dan een vuursteenpijl en berenvel. Het is wellicht ook niet belangrijk trouwens. Mijn vraag gaat over oorzaak en gevolg. Is techniek een oplossing of een oorzaak van problemen?

    @mescaline
    De term “nation energy” had ik niet in gedachten maar het lijkt me wel gerelateerd. Het stellen van de vraag ”Ask not what your country can do for you, ask what you can do for your country” jaagt iedereen op om illusies na te jagen en veel energie in onzin te steken (wat hebben we eigenlijk aan een man op de maan, wat is het belang van een natie op zichzelf?).

    Terwijl het echte principe van Adams toch is dat iedereen zijn eigen welzijnsidee na moet streven en dat daarmee het beste evenwicht tot stand komt. Blijkbaar is het niet acceptabel voor bepaalde manipulerende individuen om een wat ander (technisch) niveau van samenleving te kiezen dan het super georganiseerde, gestresste, half facistische, technische model dat we vandaag de dag kennen (aan het vormen zijn). De echte vrijheid ligt in individuele vrijheid en niet in hoogwaardig georganiseerde techniek die op zichzelf probleemgenererend is (zie opm aan Larie).

    (sorry, dit werd licht off-topic geloof ik. Waar ging de post ook al weer over? :)

  16. 25

    @HansR: De mens leeft ( de oorzaak) waarbij het veranderen van de abundantie der elementen ( het gevolg) een noodzaak is om te kunnen leven. De concequentie is derhalve dat energie moet worden toegevoegd om een zelforganisatie te kunnen bewerkstelligen binnen de chaotische verdeling der elementen (het probleem). De entropie ,bij leven, moet dus blijven toenemen.

  17. 26

    @Larie
    Dat geldt voor een organisme. Ik heb nog nooit een thermodynamische beschouwing van een samenleving met bijbehorende vernietiging van de leefomgeving gezien die de noodzakelijkheid van de vernietigende ontwikkelingsrichting aantoont.

    Ik twijfel in hoge mate aan de thermodynamische noodzakelijkheid in de richting van de menselijke samenleving.

  18. 28

    @Larie
    Žižek is wellicht zeer interessant (heb nu even geen tijd/zin om dat te onderzoeken, wellicht in de toekomst) maar het is in elk geval geen thermodnamica. En daar gaat uw entropie opmerking toch over?

    Overigens, als de samenleving thermodynamisch gedreven is dan zal bij teruglopend energieverbruik dus een sociale ineenstorting – dan wel afbouw cq. desorganisatie – het gevolg zijn.

    (NB: ik gebruikte de term organisme maar denk dat dat niet goed is. Ik dacht dat elk (zelf)organiserend systeem inderdaad thermodynamisch beschreven kan worden. De samenleving dus ook. Ik heb die beschouwing alleen nog nooit gezien. Is eigenlijk te lang geleden voor mij, er zijn anderen die daar veel beter iets over kunnen roepen.)