De mediacratie van Matthijs en Arjen

COLUMN - Het aan de kaak stellen van de monarchie door Arjen Lubach laat volgens Michelle van Dijk gelijk zien dat de mediacratie het ook niet zo op heeft met buitenstaanders.

Tenminste vijftigduizend Nederlanders willen Arjen Lubach als farao: zij tekenden voor het burgerinitiatief op de website van de Farao der Nederlanden. In een paar minuten zendtijd bij De Wereld Draait Door haalde Arjen de laatste drieduizend stemmen binnen. Lubach poseerde als farao en startte dit initiatief om belachelijk te maken hoe onze monarchie ontstaan is.

Ik vind ook dat de geschiedenis soms vreemde wendingen kent en de geboorte van een monarchie is er zeker één van. Maar wat wij hier zien, is de bekroning van de mediacratie: een samenleving waarin we door de media geregeerd worden. (Niet, of juist wel verwarren met het Engelse woord mediocrity, middelmatigheid.)

Het burgerinitiatief is bedoeld als democratisch instrument. Zo zijn er pogingen gedaan om door zo’n initiatief het particuliere vuurwerk af te schaffen, de schoolklassen kleiner te maken, dierproeven te verbieden, meer aandacht te krijgen voor ME en de ziekte van Lyme, en ga zo verder. Dit zijn onderwerpen waarbij veel mensen zich betrokken voelen, waar veel mensen veel tijd in hebben gestoken, toch hadden deze initiatieven maar zelden resultaat. Zij hadden geen zendtijd.

Nu maak ik me er niet druk om dat Arjen Lubach tv-tijd krijgt voor een practical joke. Dat lijkt me het doel van zijn tv-programma Zondag met Lubach: mensen laten lachen en wellicht af en toe aan het denken zetten, in dit geval over de monarchie of over de zinloosheid van het burgerinitiatief. Maar ik maak me zorgen over de schapen die al een petitie invullen als Matthijs het zegt, die de tv-programma’s kijken die Matthijs promoot, en de boeken kopen die hij aanprijst. Ik vind het idioot dat een schrijver, artiest, politicus pas ‘iets voorstelt’ als hij aan die tafel is aangeschoven, want buiten die studio gebeurt ook nog wel eens iets en ik vraag me af of het de bedoeling is dat publieke zendtijd zo’n groot podium moet zijn voor ouwejongens krentenbrood – en de rest zoekt het maar uit.

(Ik heb ook een soort burgerinitiatief. Veel makkelijker. Je hoeft alleen een duimpje te geven en ik voel me gesteund in mijn schrijfwerk. Ik heb nog geen vijftigduizend fans, maar ben al aardig op weg. Klik hier en geef me een duimpje!)

  1. 4

    Het feit dat meer dan 30k mensen al voordat Lubach bij Van Nieuwkerks dagelijkse babbelcafé aanschoof hadden getekend, zegt volgens mij dat het kennelijk toch niet alleen Van Nieuwkerk is die bepaald wat mensen zien en doen.

  2. 5

    Lubach poseerde als farao en startte dit initiatief om belachelijk te maken hoe onze monarchie ontstaan is.

    Volgens mij maakt Lubach vooral duidelijk dat dat ontstaan belachelijk is afgemeten aan hedendaagse maatstaven. En dientengevolge dat het een beetje raar is dat dat vandaag nog bestaat. En, overigens, let wel, nergens roept hij op om e.e.a. af te schaffen.

    Het burgerinitiatief is bedoeld als democratisch instrument.

    Dat lijkt me onjuist. Er is niets democratisch aan het burgerinitiatief. Het is een pressiemiddel om onze democratisch gekozen bestuurders te dwingen om een onderwerp te behandelen dat door een relatief kleine – maar niet al te kleine – minderheid belangrijk wordt geacht. Democratisch gezien is het burgerinitiatief ook al een grapje.

    En daarmee dus een ideaal middel om een grapje te maken over dat andere ondemocratische dingetje.

    Maar wat wij hier zien, is de bekroning van de mediacratie (…)

    Wat een onzin. Dit heeft er niets mee te maken. Mediacratie stelt dat een land effectief geregeerd wordt door degenen die de macht hebben om via de media de publieke opinie te beïnvloeden. Hoewel Arjen Lubach mogelijk die macht heeft, heeft dit geintje daar niets mee te maken; dit is gewoon een grapje van een grappige meneer waar enkele van zijn fans – ondergetekende incluis – graag aan meewerken. Van beïnvloeding van publieke opinie lijkt bovendien ook al geen sprake.

    Voor een echt voorbeeld van een mediacratie verwijs ik u graag naar FoxNews en zijn kijkers.

    Maar ik maak me zorgen over de schapen die al een petitie invullen als Matthijs het zegt, die de tv-programma’s kijken die Matthijs promoot, en de boeken kopen die hij aanprijst.

    Wie is Matthijs?

  3. 6

    Lubach ≠ Van Heemskerk ≠ mediacratie ≠ Trouw met ‘columns’ van regeringsvoorlichters ≠ neoliberale Volkskrant ≠ NPO zonder TTIP, zonder de ‘class war’ tussen Europese economische elite met Dijsselbloem als slippendrager en Grieks modaal, zonder … kom op, zeg. We drijven af naar globaal feodalisme, naar een nieuw soort Middeleeuwen. Mag Arjen Lubach even?

  4. 7

    @5: Foxnews is waar u naar verwijst, dan kunnen in 1 adem nagenoeg alle Nederlandse nieuwsrubrieken (waaronder Nieuwsuur) en infotainment worden vernoemd.
    Ons kent ons en mening en interesse: “Ik vind alles goed zolang er maar niets verandert, ik mag uitlachen en ik vooral niet zelf moet nadenken.”

  5. 9

    Het interesseert me eigenlijk niet zoveel hoe het komt dat Arjen Lubach hier zoveel aandacht krijgt, het blijft winst dat mensen nadenken over hoe idioot het fenomeen democratie is. Nog mooier is dat in de kielzoch Lubachs verhaal over TTIP nu ook meer aandacht krijgt…

  6. 10

    @8 Dat Gerard Joling op zijn eigen blog rabiaat-rechtse onzinpraatjes verkoopt moet hij zelf weten. Hij krijgt er geen podium voor in een van de best bekeken programma’s van de publieke omroep.

  7. 11

    @7

    Foxnews is waar u naar verwijst, dan kunnen in 1 adem nagenoeg alle Nederlandse nieuwsrubrieken (waaronder Nieuwsuur) en infotainment worden vernoemd.

    Zou kunnen. Afgezien van volledig geënsceneerde programma’s op Discovery Channel over willekeurige dingetjes die zich in Alaska afspelen kijk ik eigenlijk nooit TV ;)

  8. 12

    @9: …over hoe idioot het fenomeen democratie is.

    Huh?

    Je kunt het hebben over de idiotie van de verwording van de democratie. Maar om nou meteen te stellen dat de democratie an sich een idioot fenomeen is is op zich behoorlijk idioot.

    Kun je me duidelijk maken wat jij dan een niet idioot fenomeen vindt, dat het alternatief van democratie is of kan zijn?

  9. 13

    @0 en @1. Ik zeg het niet snel maar jezus wat een gezeur.
    @0. DWDD is een grote reclameshow. Al jaren. Zoals al die programma’s. Mensen hebben een boek, een film, een show, zichzelf, een weet-ik-veel te verkopen. Ze schuiven niet aan voor de gezelligheid. En daarnaast vind ik dat ze aardig hun publieke taak vervullen, ze brengen zeer regelmatig wat verheffing naar het volk toe met wetenschap, kunst en muziek waar de gemiddelde kijker anders nooit mee in aanraking was gekomen.

  10. 15

    Ja het is wel de typische arrogantie van televisie om eens even de bevolking met hele summiere informatie tegen TTIP op te zwepen en politiek de les te willen lezen. Dat zie ik ook bij columnisten. Er is nu een sfeer ontstaan alsof de politiek mordicus tegen handelsverdragen moet zijn. The United States, daar hóór je tegen te zijn. En wie na goed lezen, eisen stelt en scherp onderhandeld toch mee instemt is geen knip voor de neus meer waard. Tja. ISDS is het ondemocratische gedeelte waar het Europees Parlement zelf ook grotendeels tegen is, het TTIP-verdrag zelf is zo slecht nog niet. En daarom bedrijft Arjen – weliswaar onschuldig bedoelt – toch populisme. Op Twitter namen velen het allemaal zéér serieus. Het is spelen met de onderbuikgevoelens zonder idee welke consequenties het kan hebben. Het heeft een hoog gehalte: kan jou het schelen, de schade is toch voor anderen.

    Waak voor behapbare infotainment. Je neemt al gauw een mening aan waar je later nog al eens op terug moet komen. En dan spreek ik ook voor mezelf.

    http://economie.eenvandaag.nl/blogs-economie/58403/ttip_vanwaar_alle_ophef_
    Zo’n demonstratie met van die “bewuste” types. We staan hier even iets “geëngageerds” te doen. Ik laat me in ieder geval niet meer door SP-praktijken misbruiken. Zo’n voorgeprint protestbord uit de SP-drukkerij hoef je mij niet in me handen te duwen.

  11. 17

    @15: Als je de (kwaliteits)krant leest is het niet anders. Dat heeft niets met infotainment te maken. Of de kwaliteitskrant is tegenwoordig ook infotainment. Vrijwel elk artikel dat ik wel eens grondig nader onderzocht heb bleek ongenuanceerd, versimpeld en bevatte feitelijke onjuistheden. Veelal geen weergave van waarover het pretendeert te gaan. Maar ja, de krant en de tv moet elke dag/week weer vol he. Dus ja, je hebt groot gelijk.