De conservatieve homofobie

Het gelukkig en erg mannelijke paar (Foto: Flickr/mickebear)

Zoals ik al eerder beschreef is er een ruzietje aan de gang tussen rechtse bloggers en reaguurders. Oorzaak was een artikel van Frank Verhoef die een anti-homohuwelijkartikel schreef, waarop GS – pro homo – inging. Het gevolg was dat de auteur van het artikel, Frank Verhoef, uit de redactie van het JOVD-blaadje werd geknikkerd.

Verhoef zelf bleek het liberale basisprincipe van de partij niet helemaal begrepen te hebben. Beginnersfoutje als je actief wilt inzetten voor een partij.

Maar in rechts-conservatieve hoek krijgt Frank bijval. Zo ook van onze geregelde gastlogger Rutger Schimmel. In zijn artikel geeft hij aan niet in dezelfde valkuil te zullen trappen als Frank deed, want hij zet zijn idee om actief voor de liberalen te worden even ‘on hold’. Verder is hij het roerend met Frank eens, en trekt – welbespraakt – alle registers open om zijn zaak te onderbouwen. Wat echter erg jammer is aan al deze conservatieven is dat ze elkaars argumenten voortdurend recyclen.

Ook Schimmel doet zijn best:

“Dan blijkt dat velen genoeg redenen zien om het huwelijk open te stellen voor twee partners, voor homo’s, voor alles wat leeft. Daarmee heeft de echtverbintenis aan betekenis verloren. Men beschouwt het niet meer als sacrale verbintenis waarin tegenpolen één worden en de lijn der geslachten voortzet. En zij die diep van binnen besef hebben van de waarde van die verbintenis kunnen hun sentiment niet verwoorden: ze missen het religieuze en ethische kader dat het huwelijk vanouds rechtvaardigt.”

Mooi gezegd, maar wat zegt hij nou eigenlijk echt? Als allereerste: ‘voor alles wat leeft’ is een schromelijke overdrijving die hem waarschijnlijk wel uitkomt in zijn retorische hoogstandje, maar het slaat totaal nergens op. Althans, ik heb nog nooit gehoord van iemand die met een lieveheersbeestje of koe wilde trouwen. Het is een traditionele truc om de discussie groter te maken dan hij werkelijk is en angst te creeëren voor een glijdende schaal. En kom op: ‘sacrale verbintenis waarin tegenpolen één worden’? Dat is wel een heel geromantiseerde voorstelling van zaken. Elke studie wijst uit dat mensen overeenkomsten zoeken in een relatie, en niet de verschillen.

En als laatste opmerking over het bovenstaande citaat: ‘ze missen het religieuze en ethische kader dat het huwelijk vanouds rechtvaardigt’? Hij maakt hier een traditionele fout, namelijk die dat het huwelijk een instituut is dat door de kerk, dan wel door de mens zelf is opgezet en bedacht. Fout. Het huwelijk is, in al zijn vormen, iets wat in mensen hun DNA zit ingebakken. Net zoals meerkoeten samen voor de jongen zorgen, zorgen mensen dat ook. Al millennia langer dan de ons nu bekende godsdiensten dat ons opdragen. Het is in het hier en nu alleen in een officieel jasje gegoten door de kerk. Daarnaast was het huwelijk in afgelopen eeuwen vaak een instrument om macht te verkrijgen en geld binnen te harken. Daar was niets sacraals aan. Een valse hang naar een geïdealiseerd verleden, dus.

Ook de relatie tussen het homo-huwelijk en de afbraak van het instituut huwelijk is nogal moeilijk objectief te maken. Sterker nog, deze is totaal niet objectief te maken. De ‘afbraak’ van het instituut was al lang ingezet in bijvoorbeeld het veel religieuzere Amerika waar mensen vroeg trouwen en vaak scheiden. Vaak was dat vroege trouwen dan weer ingegeven door de wens om maar zo snel mogelijk met elkaar het bed in te kunnen duiken, door de vele kerkelijke taboes die er lagen op seks voor het huwelijk.

Ook een leuk detail: In deze periode van ‘verdere afbraak van het huwelijk’ door het toestaan van homo-huwelijken is het aantal echtscheidingen in Nederland stabiel gebleven.

Kortom, telkens blijkt dat de argumenten van deze conservatieven neerkomen op het volgende: we vinden dat het niet mag, dus mag het niet. Al hun argumenten kunnen op een grote hoop gegooid worden: die van de totale onzin. Er is geen onderzoek dat aantoont dat mensen specifiek door het homo-huwelijk minder waarde hechten aan het huwelijk als instituut, de tegenstanders van het homo- huwelijk hebben een naïef-onrealistisch beeld van het huwelijk in het algemeen en idealiseren het huwelijk zoals het in het verleden was. Ook beroepen ze zich vaak op het concept dat zij in hun vrijheid beperkt worden door de vrijheid van homo’s om te trouwen. Hoe zich dat – behalve in de vorm van ‘zielepijn’ – uit blijft altijd onbekend.

Schimmel sluit af met een berustende paragraaf:

“De roep om toestaan van het homohuwelijk is louter een uiting van waarde-inflatie. Als conservatieven kunnen wij wel tegenstand bieden op die uiting, maar dat is kurieren am Symptom. Erachter zijn culturele processen aan de gang die wij niet meer tegen kunnen houden. De trein rijdt bergafwaarts, de afgrond in. Waarom zouden we trachten die te stoppen?”

Ah, eenzame ridders tegen het onafwendbare verval van de samenleving. Jammer alleen dat hij nergens aannemelijk heeft kunnen maken dat de samenleving aan het vervallen is en hoe hij aan het vervallen is. De argumenten zijn leeg. Waarmee hij zich dan wel weer aansluit bij een lange conservatieve traditie van verborgen homofobie: homo’s zijn mensen als jij en ik, maar zodra ze mogen trouwen, dan dragen ze bij aan de afbraak van de samenleving.

Sommige mensen blijven altijd gelijker dan andere.

  1. 1

    We hebben het hier toch over het wettelijk huwelijk of niet? Wat heeft dat met sacraal of religieus te maken? Daarvoor heb je toch het kerkelijk huwelijk (dat een hele andere verbintenis is en die overigens niet voor gelijkgeslachtingen is weggelegd)?

  2. 2

    Ik blijf het een rare constructie vinden: ‘Omdat *zij* iets doen wordt de waarde van *onze* relatie minder.’ Eh, hoe dan?

  3. 4

    “De verliefde stelletjes hadden vooral sterk uiteenlopende MHC-genen. Dat zijn genen die betrokken zijn bij het immuunsysteem.”

    Ik denk dat het hier om een ander soort tegenpolen gaat :-)

  4. 5

    De discussie die je zou moeten voeren is niet of het homohuwelijk zou moeten bestaan, maar of het huwelijk zou moeten bestaan.

    Het huwelijk is belachelijk. “O schatje, wat wij voor elkaar voelen is zo bijzonder, we moeten er een gemeenteambtenaar bij halen.”

    (Vrij naar Doug Stanhope).

  5. 6

    Goede column Joost. – Je kunt schrijven. –

    Ik moet zelf altijd lachen om opmerkingen als ?ga boeven vangen?, wanneer mensen een bekeuring krijgen voor bijvoorbeeld te hard rijden. – Het is een gedachtesprong, maar ja. Min of meer het omgekeerde verhaal. –

    De pot verwijt de ketel dat hij het verhaal van de splinters over het hoofd ziet.

  6. 8

    Die Schimmel schijnt ook te menen dat mijn heteroseksuele relatie ook niet in een huwelijk kan worden omgezet: mijn lief en ik zijn atheisten. Wij hebben geen religieus kader.

    Wel een mooie speaking name, Schimmel.

  7. 9

    aantal heel matige redeneren/conclusies/gedachtensprongen:

    1. “En kom op: ‘sacrale verbintenis waarin tegenpolen één worden’? Dat is wel een heel geromantiseerde voorstelling van zaken. Elke studie wijst uit dat mensen overeenkomsten zoeken in een relatie, en niet de verschillen.”
    –> met tegenpool wordt de man-vrouw tegenstelling bedoelt. nogal obvious, maar blijkbaar niet duidelijk genoeg. dat je dit sacraal vind is natuurlijk een keuze, maar dit niet vinden is wel een voorbeeld van waardeinflatie. Hoe sceptisch je ook bent over het verleden, toen was de (sacrale) waarde wel duidelijk.

    2. “Het huwelijk is, in al zijn vormen, iets wat in mensen hun DNA zit ingebakken.”
    –> Akkoord, het homo-huwelijk echter totaal niet. Zelfs de grondleggers van het liberalisme (bijv Thorbecke in NL) waren er tegen.

    3. “Ook de relatie tussen het homo-huwelijk en de afbraak van het instituut huwelijk is nogal moeilijk objectief te maken.”
    –> In deze discussie is niets objectief te maken, dat is dan ook geen doel op zich. Wiskunde is objectief en daar houd het ongeveer wel op.

    4. “In deze periode van ‘verdere afbraak van het huwelijk’ door het toestaan van homo-huwelijken is het aantal echtscheidingen in Nederland stabiel gebleven.”

    –> in nominale termen ja, maar aangezien er minder getrouwd wordt…

  8. 10

    @9, punt 1: “met tegenpool wordt de man-vrouw tegenstelling bedoelt. nogal obvious, maar blijkbaar niet duidelijk genoeg.”

    Oh jawel, hoor dat was ook een optie. Ik heb een regel die daarop inging geschrapt uit mijn stuk. Ik vond het namelijk nogal vaag om het fysieke verschil man-vrouw als “tegenpool” te omschrijven, een woord dat normaliter alleen gebruikt wordt voor mentale tegenstellingen.

    Vreemd ook dat je eerst het huwelijk sacraal noemen een keuze vindt, maar het tegenovergestelde waarde-inflatie. Is het volgens je eigen definitie dan ook geen keuze om het waarde-inflatie te vinden?

    @9, punt 2: DNA doet geen uitspraak over het goed en kwaad van een bepaalde handeling. Het kan dan ook niet gebruikt worden als argument voor of tegen iets. Overigens heeft homoseksualiteit, en het vormen van homoseksuele koppels, waarschijnlijk weldegelijk een evolutionair nut. Anders was het waarschijnlijk uitgestorven.

    @9,4: Interessant, heb je daar ondersteunende bronnen voor?

  9. 11

    @punt 1:
    Dat het een waarde inflatie is is een redelijk feit (de generatie van mijn opa/oma nemen het huwelijk veel serieuzer dan de onze, wat daarmee niet betekent dat het toen beter was per se). Ook zonder het sacrale element is de link met bijv voortplanting evident in de geschiedenis en de waarde voor de toekomst van een beschaving onomstreden. Het homohuwelijk dient alleen een individualistisch doel, het typisch dus dat het nu opeens legaal is.

    @punt2:
    Niet alles wat nu bestaat heeft een evolutionair nut. Soms is een verandering niet genoeg om tot uitsterven te leiden. Daarnaast is het onduidelijk hoe homoseksualiteit ontstaat, het is iig geen DNA kwestie. Zie de website van de APA (.org) hierover.

    @punt 4:
    CBS, waar anders :)
    gescheiden mensen
    1950 74 504
    1960 88 245
    1970 114 922
    1980 313 705
    1990 617 494
    2000 861 978
    2008 1 035 737
    Gehuwde mensen
    1950 4 232 241
    1960 5 103 163
    1970 6 121 941
    1980 6 835 014
    1990 6 956 510
    2000 7 071 202
    2008 6 898 147