Bonus in de bijstand

COLUMN - Het was de afgelopen weken weer bonustijd. Bij Heineken. Op Wallstreet. De rationale achter deze bonussen is dat het vooruitzicht van een extra beloning er voor zorgt dat juiste mensen op de juiste plaats zitten en dat deze mensen daardoor handelen in het belang van de onderneming. Met alle nadelige gevolgen van dien.

Hoe anders is het aan de onderkant van de samenleving. Om ontvangers van een bijstandsuitkering te stimuleren op de juiste plaats aan de slag te gaan krijgen ze het vooruitzicht van een korting op hun inkomen als ze niet het gewenste gedrag vertonen. Met alle negatieve gevolgen van dien.

Misschien wordt het tijd voor een nieuw experiment: de huidige bonustrekkers krijgen een vast inkomen en bij ongewenst resultaat een korting op hun inkomen; de huidige bijstandsontvangers krijgen een bonus bij gewenst gedrag.

Bonus in de bijstand, het zou zomaar kunnen werken.

  1. 3

    Misschien wordt het tijd voor een nieuw experiment (…)

    Nee. Het wordt tijd om beslissingen te nemen op basis van wat de wetenschap over dit soort beloningen zegt, namelijk dat ze aantoonbaar averechts werken. De argumentatie voor dit soort vooraangekondigde beloningen (of straffen, dat is natuurlijk precies hetzelfde) is derhalve aantoonbaar een leugen, het dient enkel ter zelfverrijking.

    http://www.ted.com/talks/dan_pink_on_motivation

  2. 4

    @3: Dat die bonussen toch bestaan, is meteen een aanwijzing dat de aandeelhouders geen macht hebben.

    De aandeelhouders zijn waarschijnlijk instellingen (bijv. pensioenfondsen) die vertegenwoordigd worden door mensen die bonussen goedkeuren, hoewel die geen voordeel voor de aandeelhouders opleveren.

  3. 5

    @0

    “de huidige bijstandsontvangers krijgen een bonus bij gewenst gedrag.”

    Dat is toch eigenlijk al zo? Als je uit de bijstand komt (en geen alleenstaande ouder bent) gaat je inkomen flink omhoog. De kortingen in de bijstand zorgen er ook voor dat mensen meer gaan opletten om geen fouten te maken want het levensonderhoud wordt ernstig bedreigd door die kortingen, de vraag is echter of dat in de praktijk uitmaakt want bijstandsgerechtigden hebben veel dingen niet zelf in de hand (een fout kan ook heel makkelijk van de administratie van het UWV, een reintegratiebureau of de gemeente komen).

    @3

    Bonussen werken wel degelijk, alleen niet meer wanneer het inkomen al heel hoog is. Wie 2000 euro per maand verdient en een bonus van 1000 euro in het vooruitzicht heeft wordt daar wel degelijk door gemotiveerd, wie 100.000 euro per maand verdiend is niet meer gevoelig voor bonussen.

  4. 6

    @4

    Onderzoek suggereert dat het de aandeelhouders weinig kan schelen zolang de bonussen maar een miniem percentage van de omzet opslokken (en dat is meestal zo). Er is ook een theorie (tournament theory) die zegt dat hoge bonussen aan de top de overige werknemers (iig. degene die kans maken ooit gepromoveerd te worden naar de top) harder laten werken en zo indirect de productiviteit verhogen en zichzelf terugverdienen.

  5. 8

    @4

    Dat die bonussen toch bestaan, is meteen een aanwijzing dat de aandeelhouders geen macht hebben.

    Dat lijkt me onzin. De aandeelhouders weten waarschijnlijk gewoon niet beter. Bovendien “horen bonussen er gewoon bij”.

    @5

    Bonussen werken wel degelijk, alleen niet meer wanneer het inkomen al heel hoog is. Wie 2000 euro per maand verdient en een bonus van 1000 euro in het vooruitzicht heeft wordt daar wel degelijk door gemotiveerd, wie 100.000 euro per maand verdiend is niet meer gevoelig voor bonussen.

    Motivatie Schmotivatie. De vraag is: doet men zijn werk beter/sneller/slimmer als men een bonus in het vooruitzicht krijgt gesteld? De onderzoeken die ik heb bekeken en die worden gerepresenteerd door de ted-video die ik heb gelinkt stellen dat dat voor werk waarvoor je moet nadenken simpelweg niet het geval is en dat bonussen zelfs averechts werken. Heb jij ook een bron bij jouw stelling?

  6. 9

    @8:

    Natuurlijk hangt het af van de aard van het werk: een theoretisch natuurkundige, wiskundige of artiest kan niet zomaar veel productiever worden door meer uren te werken. De meeste banen, inclusief kantoorbanen zijn echter veel minder creatief.

    @7

    Ik heb toch de uitzondering van de alleenstaande ouders vermeld? Ik zie niet in welke andere groep bijstandsgerechtigden erop achteruit kan gaan door van bijstand naar minimumloon of meer te gaan, tenzij ze natuurlijk maar heel weinig uren werk hebben. Bijstand is 630 euro per maand (en dat is nog zonder korting voor koppels en gezinnen) plus 30 euro vakantiegeld (dat je maar 1x per jaar krijgt), je kunt wel huursubsidie en zorgtoeslag krijgen maar die krijg je ook met minimumloon. Op de gemeentelijke toeslagen kun je niet rekenen (gemeenten hebben daar ieder eigen regels voor) en die krijg je sowieso alleen maar als je alleen woont (dus ook zonder huisgenoten) en dat lijkt mij weer een situatie die vrijwel alleen bij alleenstaande ouders voorkomt en dan nog zijn die gemeentelijke toeslagen niet genoeg om minimumloon te overtreffen.

  7. 10

    @9

    De meeste banen, inclusief kantoorbanen zijn echter veel minder creatief.

    Ik heb geen idee, de kantoorbanen die ik ken vergen doorgaans fors wat creativiteit, maar dat is natuurlijk niet representatief. Maar doet er ook niet toe; het ging om topbestuurders – die moeten wel degelijk behoorlijk creatief zijn.

  8. 11

    We worden opgevoed om te denken dat mensen van nature slecht zijn. Als je het goed doet verdien je een beloning en anders straf. Wat een intriest mensbeeld! Het is een sociaal geïnstitutionaliseerde mythe die ongeveer 10000 jaar geleden is ontstaan als antwoord op de problemen van de toenmalige heersende klasse. Er ontstond een taal en een manier van oordelen wie de goede mensen waren en wie de slechte. Deze taal verheerlijkte geweld en werd gebruikt om zaken te rechtvaardigen en te controleren. Denken dat is gebaseerd op ‘wie verdient wat’ blokkeert het zicht op een betere wereld.

  9. 12

    @11: ik zou het uitgangspunt dat de mens van nature slecht is, baseren op de geschiedenis van de mensheid. Daar spreekt een ontegenzeggelijke bewijs uit van de mens met een slechte natuurlijke inborst.

  10. 13

    @10

    Topbestuurders vallen in het hoge inkomen regime dus die worden sowieso niet gemotiveerd door bonussen, daar waren we het toch over eens? Veel belangrijker is echter dat ook als topbestuurders wel gemotiveerd waren door bonussen dit maar bar weinig de bedrijfsresultaten zou beinvloeden (waarschijnlijk niet eens genoeg om de bonus terug te verdienen).

  11. 14

    @12: Voor mij is het slechts een bewijs dat het denkbeeld bijzonder hardnekkig is. Vervang het woord ‘natuurlijk’ door ‘gebruikelijk’ en bedenk dan dat wij het gebruikelijk zijn gaan vinden om ons op een nogal onnatuurlijke wijze te gedragen.

  12. 15

    @11: en dat terwijl je overal om je heen mensen kunt vinden die goed voor elkaar zorgen en het beste met elkaar voor hebben. Dat is zelfs de overgrote meerderheid. Maar daar zitten wel wat kanttekeningen aan vast, die er voor zorgen, dat slechte mensen een onevenredig grote invloed op de maatschappij hebben. Mensen die steeds met anderen rekening houden, en niet alleen naar zichzelf kijken, hebben altijd meer tijd nodig om beslissingen te nemen, want zij moeten met meer belangen rekening houden dan alleen hun eigen belang. Wie iets af pakt van een ander en zegt dat het van hem is, claimt eigendomsrechten over iets, waar de altruïstische medemens van vindt, dat het gezamenlijk eigendom is. Zo is dat in de geschiedenis gegaan. En daarna hebben we ook nog eens een economische theorie ontwikkeld, die die structuur bevestigt, en die de meest succesvolle economische theorie is, net zoals de dictatuur het meest succesvolle politieke systeem is. In feite is onze huidige dominante economische theorie de economische theorie van de dictatuur. En we hebben daar dankzij onze min of meer democratische politieke structuur nu tenminste enige invloed op, en daar hebben we hard voor moeten vechten, tegen de dictators in de politieke wereld. Zo een democratische ontwikkeling is echter ook in de economie nodig, anders blijft het ‘gerommel in de marge’. Dat kunnen we alleen door samenwerking bereiken. En op den lange duur kan die strijd ook gewonnen worden, want er zijn veel meer goede mensen op de wereld dan slechte.