Astro-TV

“Ik krijg ook heel sterk door dat hij overspel heeft gepleegd, klopt dat?”

“Nou eh, dat zou ik dan niet weten. Maar het zou best kunnen.”

“Ja, ik krijg in elk geval sterk dat gevoel. Ik krijg ook het gevoel door dat jullie relatie heel veel energie en aandacht van jou vergde…”

“Ja, dat is zo…”

“… dat je jezelf een beetje kwijtraakte in die relatie, dat je heel veel moest geven.”

“Dat klopt ja…”

“En dat je daardoor een beetje wantrouwend bent geworden voor een nieuwe relatie – ben je blond? Ik krijg heel sterk de kleur blond door…”

“Inderdaad!”

“Maar er is iemand op dit moment die jij leuk vindt…”

“O. Nou niet echt eigenlijk…”

“…of iemand die jou leuk vindt. Op het werk misschien…”

“Ehm… ik zou zo gauw niet iemand kunnen bedenken…”

“Iemand met wie je een project hebt gedaan…”

“Hmmm… ja er is misschien wel iemand ja.”

“Ah, zie je wel! Het kwartje valt! Is die iemand ook blond?”

“Donkerblond.”

“Nou, maar dan heb ik goed nieuws voor jou, want er zitten spannende tijden voor je aan te komen op dat gebied. Misschien wel binnen drie, vier maanden.”

“O, wat fijn. Dankjewel.”

Ja, het blijft lachen met Astro-TV. Je ziet de mensen voor je ogen bedrogen worden, en ze trappen er elke keer weer in.

Bedrogen door mijn ex-vriend? Geen idee! Geen probleem joh, dan begin ik toch snel over wat anders? Iemand die ik leuk vind? Nou nee. O joh, maar dan draaien we de bewering toch snel om in iemand die jou wel ziet zitten? Er is altijd wel iemand die jou ziet zitten, en de meeste mensen hebben ook altijd wel een collega die ze aantrekkelijk vinden. En drie à vier maanden om een nieuwe relatie te beginnen is natuurlijk ook niet bepaald uitzonderlijk.

Ik denk niet eens dat de mediums bij Astro-TV zelf doorhebben dat ze de mensen voor het lapje houden, zo graag lijken ze te willen geloven dat ze werkelijk intuïtief allerlei aspecten uit het leven van een ander aanvoelen.

Inmiddels is de term cold reading alom ingeburgerd: mediums maken gebruik van vage, algemene uitspraken die de cliënt, al dan niet met wat aanmoediging en -sturing, zelf invult. Als het medium een misser heeft (wat onvermijdelijk is bij een raadspelletje), stapt hij of zij snel over op een ander onderwerp, of geeft er een andere draai aan.

Dat zien we in bovenstaand voorbeeld ook gebeuren. Heeft de cliënt geen weet van overspel (fijn dat je haar daar ook nog mee opzadelt, Astro-mevrouw), dan wordt het in het midden gelaten en snel ergens anders over begonnen. Kan de cliënt zich niet vinden in de bewering dat ze zich aangetrokken voelt tot iemand, dan wordt de bewering omgekeerd: “…misschien is er iemand die jou leuk vindt.” (ja, dat kan altijd natuurlijk).

De cliënt herinnert zich enkel de treffers en vult het verhaaltje zelf in. Met wat aanmoediging herinnert ze zich dat ze een tijdje terug met iemand samen heeft gewerkt met wie er een klik was. Ah, zie je wel. Toch nog een treffer.

Zelfs als de cliënt pas binnen zeven maanden een romantisch afspraakje maakt, zal die dat interpreteren als een uitgekomen voorspelling. Dat het medium er drie maanden naast zat, is dan allang vergeten.

Want mensen bellen niet naar Astro-TV, de horoscooplijn of 06-Tarot om mediums op hun waarheidsgehalte na te trekken; ze zoeken er een bemoedigend en bevestigend verhaal bij wat er niet lekker loopt in hun leven. Gemakkelijke duiding, of de verzekering dat het allemaal beter wordt.

Een medium verkoopt vooral hoop.

  1. 2

    Bemoediging en bevestiging kan je op allerlei manieren zoeken, daar heb je geen Astro TV voor nodig. Bijgelovigheid is nog steeds bij veel mensen springlevend.

  2. 3

    Echt grappig wordt het als je in bepaalde grevo-dorpen komt. Daar denken ze dat illusionisten endergelijke gewoon echt duivelse krachten bezitten en door demonen bezeten zijn. Want ja een belegen gocheltruukje uit de jaren 50 op zijn tijd is leuk en kan wel maar wat ze nu toch allemaal op die tv gezien hebben dat kan natuurlijk geen truuk zijn, das echt duivelswerk.

  3. 8

    @7

    Mensen die denken dat het ‘echt’ is, die zijn misschien ook wel tevreden. Er wordt een ‘produkt’ verkocht en de afnemer alleen bepaalt of het de moeite waard is.

    Ik wil voor geld toe nog niet bellen, maar misschien ben ik wel bevooroordeeld. Ik ben niet de maatstaf der dingen. Mensen zijn ook lid van een kerk. Daarvan kan ik ook wel gaan beweren dat het oplichting is. Maar dat is slechts mijn prive mening.

  4. 9

    http://denisdutton.com/cold_reading.htm

    Zeer lezenswaardig en met de wijze conclusie:

    “A final note: this discussion has presented cold reading as it flourishes in the domain of the paranormal. Yet it must be allowed that almost all professionals who use counselling in their work depend on practices which are in some respects near or distant relatives of cold reading. Thus cold reading extends beyond astrology and fortune telling through fringe medicine and into psychotherapy and even legitimate physical medicine. The psychiatrist, for example, who is faced with a patient displaying vague psychological symptoms may, in ways not wholly alien to the astrologer, present an “explanation” of the disorder in terms of an impressive theory. The authority of the psychiatrist may persuade the patient that the correct explanation for his disorder has been found; indeed, he or she may eagerly embrace the psychiatrist’s diagnostic narrative as “amazingly accurate.” Psychiatrists have many satisfied clients in situations where both doctor and patient firmly believe that it is the empirical content of the scientific theory according to which they were treated which has given benefit — when in fact any of a number of alternative theories might have worked as well. Thus the line that divides effective legitimate counselling from delusive cold reading may be less clear than some might wish to believe.”

  5. 10

    @8: Ik snap best wat je zegt. Maar hoe ver mag je dan gaan met zulke oplichting? Staan we een Euro per minuut toe? En 5/minuut voor “hele goede”? Of misschien wel 500 Euro voor een half uurtje? Vinden we dat goed? Waarom wel, waarom niet?

  6. 11

    @10

    Wat mij betreft een kwestie van vraag en aanbod.
    Ik heb niks tegen waarzegsters. Net zoals ik ook niks tegen sekslijnen heb (bestaan die nog?)

    Het is zoals de auteur zegt: “Een medium verkoopt vooral hoop.”
    Niks mis mee lijkt mij. Ik heb er geen dubbeltje voor over, netzomin als voor een sekslijn. Maar wie zijn portemonnee er leeg wil storten die gaat zijn gang maar.

  7. 12

    Mijn eerste reactie was: “Bestáát dit nog?” Maar toen dacht ik, er zijn genoeg mensen die hun televisie níet in 2007 voorgoed uit het raam gegooid hebben omwille van dit soort bagger.

    Beticht me van cold reading, maar ik krijg ineens hele sterke John de Mol- en Donald Trump-gevoelens.