12-01-2010om 12:00 door Arnold Pannenborg
Foto: Issa Hayatou, de opperbobo van de CAF
De bestuurders van de Afrikaanse voetbalbond CAF mogen zich eens goed achter de oren krabben. Zij wezen Angola de Afrika Cup toe, maar deden dat vooral vanuit economische en politieke motieven. De gevolgen van dat besluit slaan nu als een boemerang op de bobo’s terug.
Het was al groot nieuws in september 2006. Toen maakte de Afrikaanse voetbalbond CAF bekend dat Angola gastheer zou zijn van de Afrika Cup in 2010. Menig expert fronste onmiddellijk de wenkbrauwen. Angola? Het land dat al dertig jaar één grote puinhoop is? Het land waar tientallen jaren een bloedige burgeroorlog woedde? Waar de vrede broos is en het openbare leven een chaos?
Op het continent zelf hebben ze zo hun eigen verklaringen waarom Angola tot gastland werd gebombardeerd. Was het een taalkundige kwestie? Geen enkel Portugees-sprekend land had immers nog de Afrika Cup georganiseerd. Of was het toch de olie? Toen de overgebleven kandidaten voor de Afrika Cup 2010 werden bekendgemaakt, klaagden verschillende landen al over de “opvallende keus voor olieproducerende landen”. (meer…)
Africa Cup, Afrika, Angola, Terreur, Togo, voetbal
28-11-2009om 10:16 door Arnold Pannenborg
Dit artikel verscheen ook op Roadto2010: hét multimediale journalistieke project op weg naar het wereldkampioenschap. Roadto2010 volgt teams en spelers die op weg zijn naar het wereldkampioenschap of ervan dromen op dat WK te kunnen acteren.
Het werd al de “moeder aller voetbalwedstrijden” genoemd. En inderdaad, de wedstrijd tussen Egypte en Algerije van 18 november mag dan al lang en breed voorbij zijn, de intimidaties en het (verbale en fysieke) geweld zijn nog lang niet ten einde. Krijgen we binnenkort een nieuwe “voetbaloorlog”?
Op 14 juli 1969 lanceerde het leger van El Salvador een grootscheepse aanval op buurland Honduras in wat tegenwoordig de “Soccer War” of the “100-hours War” wordt genoemd. Deze aanval geschiedde daags nadat twee kwalificatiewedstrijden tussen beide landen voor het WK 1970 geen winnaar – maar wel veel geweld – hadden voortgebracht. In totaal vonden zo’n 3.000 mensen de dood. (meer…)
Afrika, Algerije, Egypte, voetbal
19-01-2009om 12:00 door Arnold Pannenborg
Wat was de beste club van Afrika in 2008? En welke lokale voetbalcompetitie was vorig jaar het sterkst? Denk je nu, als echte Afrikaanse voetbalkenner, aan Al-Ahly en aan Egypte? Die ploeg uit Caïro die álles won, inclusief de Afrikaanse Champions League? Helaas! Je hebt het helemaal mis. Coton Sport uit de Kameroense stad Garoua, runner up in de Champions League, is de beste club van Afrika. En Tunesië heeft de beste voetbalcompetitie van het continent.
Een geintje zeker? Nee, niet volgens de International Federation of Football History & Statistics (kortweg de IFFHS). Recentelijk hebben zij hun statistische gegevens over 2008 vrijgegeven en weten zij niet alleen te melden dat Manchester United, Bayern München, Liverpool en Barcelona in 2008 de allergrootste voetbalclubs op aarde waren maar ook dat Afrika trots mag zijn op het feit dat Enyimba uit de Nigeriaanse stad Aba statistisch gezien een beter team heeft dan PSV én Ajax. Maar vooruit: N.E.C. Nijmegen is weer ietsjes beter dan Dynamos Harare uit Zimbabwe.
De Nederlandse Eredivisie staat bij critici al jaren bekend als de Mickey Mouse competitie. Ofwel: een middelmatige voetbalcompetitie die niet eens in de schaduw mag staan van grote broers als de Premier League, La Liga en de Serie A. Deze critici worden door de wiskundigen van de IFFHS op hun wenken bediend. De beste clubs van Nederland, PSV en Ajax, waren vorig jaar namelijk minder goed dan pakweg CD America Cali (Colombia), Standaard Luik (België), Club Deportivo Guadalajara (Mexico) of CA Lanus (Argentinië). (meer…)
Ajax, Lijstjes, Nederland, Nigeria, PSV, voetbal
11-06-2008om 14:00 door Arnold Pannenborg
Hoe kon het ook anders? Al een volle week sijpelden de meest bizarre verhalen door in de Oegandese media. Verhalen over een veel te lang durende vliegreis, het ellenlange wachten op de verlate bagage op de luchthaven en de plotselinge mededeling dat het luxe hotel niet beschikbaar was – waardoor de delegatie genoegen moest nemen met een ‘waardeloos’ hotel in de ‘ghetto’.
Van daaruit ging het helemaal downhill. Spelers die niet konden slapen vanwege de lawaaierige omgeving, het eentonige voedsel dat geen energie opwekte maar juist verbruikte, het kunstveldje waarop nauwelijks getraind kon worden en de constante temperaturen van meer dan 30 graden in de schaduw. Tot overmaat van ramp stond de gastheer internationaal ook nog eens bekend als het grootste voodooland van Afrika.
En zo kwam het dat de Oegandese Cranes vandaag in Cotonou kansloos met maar liefst 4-1 werden afgemaakt door thuisland Benin.
Het hele verhaal in de aanloop naar de kwalificatiewedstrijd voor de Afrika Cup en het WK 2010 begint op 3 juni met een angstig artikel in de Oegandese krant New Vision. Terwijl Coach Laszlo Csaba en zijn mannen zojuist in de Beninse stad Cotonou waren aangekomen, schrijft de krant dat zij een land hebben betreden ‘waar de engelen geen voet durven zetten’. Benin heeft immers ‘de dubieuze reputatie als de broedplaats van hekserij en voodoo’. (meer…)
Afrika, Benin, Oeganda, voetbal
04-05-2008om 01:06 door Arnold Pannenborg
De helft van je salaris of wedstrijdbonus weggeven of de coach gewoon een goede fles wijn aanbieden. In de Kameroense eerste divisie zijn het manieren voor voetballers om bij de selectie te geraken en in de basis te staan tijdens een wedstrijd. In het Nigeriaanse vrouwenvoetbal, zo gaan de geruchten, is ook seks een middel om je doel te bereiken.
Het is allemaal vrij simpel. Een voetballer (m/v) heeft een club nodig én wil graag in de basis staan. De coach op zijn beurt ziet zichzelf terug in een machtspositie. En niet zelden maakt hij daar ge- of misbruik van. Voetbalster Mercy Akide-Udoh blies onlangs de aanhoudende geruchtenstroom over misbruik in Nigeria nieuw leven in. De voormalige ster van de Nigeriaanse Super Falcons riep haar vrouwelijke collega’s om met namen van coaches op de proppen te komen.
De recente uitlatingen van voetbalster Mercy Akide-Udoh komen na aanhoudende geruchten over seksuele intimidatie en seksueel misbruik van vrouwelijke voetballers door mannelijke coaches. De geruchten over ’seks in ruil voor een plek in het elftal’ zijn afkomstig uit het Nigeriaanse voetbal in het algemeen maar Akide-Udoh lijkt zich vooral te richten op de speelsters van het nationale vrouwenelftal, de Super Falcons. (meer…)
Afrika, voetbal
29-03-2008om 21:24 door Arnold Pannenborg
Records. Daar houden mensen van. En wie is de Confédération Africaine de Football om niet in die behoefte te voorzien? Zijn we nog aan het bijkomen van de lijst met de twintig beste Afrikaanse voetballers van de laatste vijftig jaar die de Afrikaanse voetbalbond vorig jaar publiceerde, nu komen voorzitter Issa Hayatou en de zijnen met een lijst met de tien beste clubs aller tijden. Zoals altijd schort er het een en ander aan zo’n lijst.
Gemeten naar de prestaties in de internationale Afrikaanse competities is Al-Ahly zonder enige twijfel de allerbeste Afrikaanse club ooit. De Egyptische club won vijf keer de Afrikaanse Champions League, vier keer de Cup Winners’ Cup en driemaal de Super Cup. De andere clubs in het rijtje zijn: Zamalek, Etoile du Sahel, Asante Kotoko, Esperance de Tunis, ASEC Mimosas, Canon de Yaoundé, JS Kabylie, Accra Hearts of Oak en Africa Sports.
Qua prestaties en dus ook wat punten betreft (68) staat Al-Ahly op eenzame hoogte. De nummer twee van het lijstje, de club Zamalek, is in eigen land én op het Afrikaanse continent de grootste concurrent van Al-Ahly. Zamalek won eveneens vijfmaal de Afrikaanse Champions League, één keer de Cup Winners’ Cup en driemaal de Super Cup. Daarmee ontvangt de club 47 punten van de CAF, evenveel als de nummer drie van de lijst: Etoile du Sahel.
De lijst omvat louter clubs uit Noord- en West-Afrika en is een mix van traditionele namen en nieuwe grootmachten uit Egypte, Tunesië, Algerije, Ghana, Ivoorkust en Kameroen. Etoile du Sahel is zo’n typisch voorbeeld van een club in opkomst. Vóór het jaar 1995 had het team uit Tunesië geen enkele continentale titel op zak, daarna regende het prijzen met één keer de Champions League, tweemaal de Cup Winners’ Cup en driemaal de CAF Cup. (meer…)
Afrika, voetbal
07-02-2008om 16:20 door Arnold Pannenborg
Staat ie aan? Ja? Mooi!
Goed. Allereerst heet ik iedereen van harte welkom op deze inderhaast belegde persconferentie. Ik moet eerlijk bekennen dat ik waarschijnlijk net zo verrast was als jullie toen ik het nieuws hoorde. Maar zo gaat het nu eenmaal in de voetballerij. Daar moet je niet te lang over blijven lullen.
Wat zei je? Nee ik heb eigenlijk geen idee waarom hij ontslagen is, zo pal voor de halve finales. Dat zou je aan Gerard Gili zelf moeten vragen of aan Jacques Anouma, de voorzitter van de voetbalbond. Feit blijft dat ik gistermiddag een telefoontje kreeg van Mr Anouma met de vraag of ik misschien interesse had om de Olifanten naar de Afrika Cup titel te loodsen. Hij zei er niet bij waarom de bondscoach weg was en ik heb er eerlijk gezegd niet naar gevraagd.
Kijk het is allemaal heel simpel. Die man uit Ivoorkust zei: ‘Mr Pannenborg we hebben u nodig voor deze klus.’ Het klonk heel oprecht. Ja wat doen je dan? Dan pak je je spullen en ga je als de sodemieter naar het stadion om de jongens te ontmoeten.
(meer…)
Africa Cup, Afrika, voetbal
06-02-2008om 16:00 door Arnold Pannenborg
Titelverdediger Egypte maakt nog een goede kans op het behalen van een zesde Afrika Cup titel. Mede dankzij hulp van de Japanse scheidsrechter en ondanks een schitterend doelpunt van spelmaker Manucho versloegen de Pharaohs de dapper strijdende Angolezen met 2-1 in Kumasi.
Verderop, in Tamale, streden Tunesie en Kameroen om het laatste halve finale ticket. Ondanks het feit dat Tunesie heel goed weerstand bood, moesten de Noord-Afrikanen uiteindelijk buigen voor de fysiek ijzersterke Indomitable Lions. Kameroen is hiermee helemaal terug van weggeweest en zal strijden voor haar vijfde Afrika Cup titel.
Het is jammer dat de Palancas Negras van Angola in de kwartfinales stuitten op recordhouder Egypte. Angola is met recht een opkomend voetballand op het Afrikaanse continent en wist zich in 2006 zelfs te plaatsen voor het WK in Duitsland. Ook nu streden de Angolezen en vooral Manucho, de nieuwe Manchester United ster, voor wat ze waard waren.
Helaas kwam de ploeg uit zuidelijk Afrika net te kort tegen de degelijk spelende Egyptenaren. Vooral in de tweede helft, toen Egypte reeds met 2-1 voorstond, gooiden ze vrij vakkundig de boel op slot en lieten de Angolezen weinig ruimte voor kansen voor het doel. Voor de zoveelste keer gaat Egypte, als beste voetballand in de Afrika Cup ooit, door naar de halve finales.
(meer…)
Africa Cup, Afrika, voetbal
05-02-2008om 17:39 door Arnold Pannenborg
De Afrika Cup kampt met een tekort aan supporters in de stadions voor sommige wedstrijden. Of beter, het merendeel van de wedstrijden. Of liever, alle wedstrijden waarin de Black Stars niet spelen. De Ghanezen hebben daar een aardige oplossing voor bedacht. De Multifan!
We wisten al dat Ghanese supportersgroepen worden ingehuurd om de sfeer in de stadions te verhogen bij gebrek aan fans van de deelnemende landen. Net zo leuk is dat vele Ghanezen tijdens de wedstrijd een van de twee partijen hartstochtelijk steunen. Tijdens de wedstrijd tussen Egypte en Zambia ging een groot deel van het (Ghanese) publiek als een man achter de Zambianen staan.
Naast ons tijdens de wedstrijd tussen Egypte en Angola zaten twee, wat rijkere, meisjes die van top tot teen in Angolees rood waren gehuld. Of ze ook een Angolees paspoort hebben? Nee hoor, ze komen gewoon uit de noordelijke stad Tamale in Ghana. Echte multifans.
(meer…)
Africa Cup, Afrika, voetbal
04-02-2008om 14:42 door Arnold Pannenborg
Vanavond neemt Ghana het in de kwartfinale op tegen grote rivaal Nigeria. De afgelopen vijftien jaar wisten de Black Stars niet te winnen van de Nigeriaanse voetballers, op een vriendschappelijk potje voetbal vorig jaar na. Maar Ghana heeft een groot voordeel: Het speelt thuis!
11 van de 25 keer. Zo vaak heeft het gastland de Afrika Cup gewonnen. In 2004 won Tunesië in eigen huis de Afrika Cup, in 2006 schreef ook gastland Egypte het toernooi op haar naam. Wordt 2008 het jaar van Ghana?
Gastland zijn van de Afrika Cup heeft zo zijn voordelen. Het nationale elftal verblijft in het beste hotel van allemaal, krijgt bij iedere wedstrijd de steun van het hele volk en in het verleden leek het soms alsof de beslissingen van de scheidsrechter niet zelden positief uitpakten voor het gastland. De grootste tegenstander voor het gastland is de immense druk op de spelers en coaches.
(meer…)
Africa Cup, voetbal
29-01-2008om 19:27 door Arnold Pannenborg
Ivoorkust is als eerste land door naar de kwartfinale. Ook Egypte lijkt zeker van de volgende ronde. Namibie, Soedan en Benin zijn al uitgeschakeld.
Kameroen brult en is tijdens haar tweede wedstrijd compleet uit haar slof geschoten. Eto’o scoort alweer zijn derde doelpunt. Spelers van Namibie is geld aangeboden om de wedstrijd te verkopen. Bondscoach Berti Vogts van Nigeria heeft het lastig met de supporters. Die van Senegal heeft er inmiddels al de brui aan gegeven. Een boete voor Aboutrika voor het tonen van politieke slogans en spelers van Zambia die bijna de tweede wedstrijd hebben geboycot. Een overzicht. (meer…)
Africa Cup, Afrika, voetbal
27-01-2008om 01:08 door Arnold Pannenborg
Het leven van een bondscoach in Afrika valt niet mee. Zelfs een buitenlandse coach, die over het algemeen op aardig wat krediet kan rekenen, moet voortdurend vrezen voor zijn baan. Die van Berti Vogts (Nigeria) en Otto Pfister (Kameroen) staan na zeven dagen Afrika Cup al op de tocht
Nigeria is op dit moment met één punt uit twee wedstrijden nagenoeg kansloos voor een plek in de tweede ronde. Voor de Indomitable Lions is de situatie minder erg maar de klap van het ruime verlies tegen Egypte (4-2) komt in Kameroen keihard aan. ‘De minister en zijn eigenhandig gekozen coach Pfister moeten onmiddellijk worden ontslagen,’ aldus een lokale krant.
Nigeria is een week na de start van de Afrika Cup al afhankelijk van de prestaties van een ander team (Mali) in de groep. De Super Eagles verloren hun eerste wedstrijd met 1-0 van titelkandidaat Ivoorkust, waarna ze in hun tweede wedstrijd gelijkspeelden tegen het sterke Mali (0-0). Alleen als Nigeria volgende week wint van Benin en Ivoorkust Mali verslaat, kunnen de mannen van Berti Vogts nog doorstomen naar de tweede ronde. (meer…)
Africa Cup, Afrika, voetbal
24-01-2008om 19:33 door Arnold Pannenborg
Niets is te dol in het Labadi Beach Hotel aan de oostkant van Accra. Fantastische suites, een toprestaurant, het strand aan je voeten, en een 24-uurs cocktailbar inclusief rastaman die vlijtig de drankjes serveert. Niet voor niets verblijft de selectie van het Marokkaanse nationale elftal in dit hotel tijdens de Afrika Cup.
Voor degene met een beperkt budget ligt honderd meter verderop een goedkoper alternatief – maar zeker niet minder imponerend. Pleasure Island, zoals het resort heet, heeft het allemaal. Luxe tot zeer luxe accommodatie, een gezellig restaurant pal aan een laguna, een state-of-the-art douche en toilet en voldoende mogelijkheden tot recreatie.
Caretaker Juda en eigenaar Abdul nemen me mee voor een rondleiding. ‘We call this place paradise!’ (meer…)
Africa Cup, Afrika, Tourisme, voetbal
21-01-2008om 16:02 door Arnold Pannenborg
Ghana heeft zondagmiddag de openingswedstrijd van de Afrika Cup 2008 gewonnen, tot opluchting van de 40.000 uitgedoste fans in het stadion en de miljoenen supporters erbuiten. ‘God moet welhaast een Ghanees zijn,’ zo concludeert de krant Daily Graphic op haar voorpagina.
Werkelijk iedere Ghanees in en rond het stadion in Accra was van top tot teen gekleed in de drie kleuren (geel, rood en groen) van de nationale vlag, van de slippers aan de voeten tot en met de malle hoeden op het hoofd. De voetbalgekte in Ghana is compleet nu het nationale elftal de eerste wedstrijd tegen Guinee met 2-1 wist te winnen. De spanning was lange tijd op de gezichten van de Ghanezen af te lezen totdat Muntari in de 89e minuut met een snoeiharde pegel het stadion in vuur en vlam zette.
Horendol word je ervan. Ongeveer een op de vijf Ghanezen blaast met een grote toeter de klanken in je oor als je over straat loopt. Rond het stadion is het een chaos. Een grote groep supporters banjert met vlaggen en spandoeken heen en weer, een groepje tieners steelt de show met halsbrekende stunts op de fiets, en verscheidene Ghanezen zijn over het hele lichaam geschminkt in felle kleuren – en dragen louter een klein wit slipje.
(meer…)
Afrika, voetbal
17-01-2008om 15:01 door Arnold Pannenborg
Clubvoorzitters, coaches, teammanagers, spelers en supporters: bij belangrijke wedstrijden is iedereen actief op zoek naar de juiste spiritueel adviseur. Niet alle adviseurs zijn echter even goed; sommige beunhazen doen ‘alsof’ om geld te verdienen. Maar, zo wordt mij steevast verzekerd, magie werkt!
Hekserij, tovenarij en magie worden immers ook aangewend in alle aspecten van het dagelijkse leven; ook in de Afrikaanse zakenwereld, de politieke arena, en zelfs in de liefde. En dus heeft het ook zijn functie in de voetballerij.
Een spiritueel adviseur werkt over het algemeen nauw samen met de coach. Sterker nog: vaak wordt de magie van de spiritueel adviseur als belangrijker ervaren dan de tactieken van de coach. Ze verdienen er dan ook goed geld mee. ‘Een gemiddelde voetbalwedstrijd levert zo’n 200.000 CFA franc (ongeveer 300 euro) op,’ zegt Zé. ‘Da’s meer dan wat de spelers en de coach ontvangen. Ik zie sommige collega’s zelfs rondrijden in de nieuwste sportwagens.’
Het publiek krijgt er wel wat voor terug. Voor veel mensen in Buea en Limbe is voetbal zo ongeveer het enige vertier. De wedstrijden winnen is essentieel en daar, zo zeggen zij, is magie bij nodig. Ook de voetballers zelf hebben baat bij magie. Zij hopen om mede dankzij zulke bovennatuurlijke krachten op hogere voetbalniveaus te kunnen spelen.’ (meer…)
Africa Cup, Afrika, voetbal
