Kunst op Zondag | Surveillance

Ook KOZ kan niet achterblijven bij Sargasso’s research naar bewakingscamera’s. De afgelopen week heb je er weer een en ander over kunnen lezen.
De kunstenaar volgt en kijkt. Observeren of gluren? Met of zonder respect voor de privacy van de toeschouwer? Een kijkje in de wereld van ‘surveillance art’.

Het streetart collectief Luz Interruptus (Spanje, Madrid) zette politici onder surveillance. Verkiezingsposters werden stevig in de gaten gehouden door talloze camera’s.

Niet alleen de bewaking op straat trekt de aandacht van kunstenaars. Sherry Karver fotografeerde scans bij de bagagecontrole op vliegvelden, maakte er collages van en plaatste ze in kofferdeksels. Binnenin de koffer zit verlichting, zodat het allemaal heel transparant lijkt.

Onthullen, daar gaat het om. Niets blijft onzichtbaar. Jonathan Schipper maakte de Invisible Sphere, een bol met 215 camera’s en evenveel monitors. De bol neemt de omgeving waar uit elke mogelijke hoek. Symbool voor de poging van media alles te willen onthullen.

Kijk naar jezelf, lijkt de Koreaan Hwang Kim te zeggen. Hij maakte de Virtuele Dubbelganger Simulator. Leer jezelf kennen vanuit alle mogelijke hoeken.

Dat ziet er dan ongeveer zo uit.

Bestaat er ook nog zoiets als vriendelijk volgen van publiek vroeg Christian Moeller zich af. Hij maakte Mojo om mensen eens in de spotlights te zetten.
Een impressie in dit filmpje. Mojo aan het werk op 1 min, 26 tot 2 min. 15.

Public Artworks by Christian Moeller from Christian Moeller on Vimeo.

Met Dreaming FIDS zetten Ben Hooker en Shona Kitchen de surveillance technologie te kijk in een aqaurium.

Camera’s zijn goedkoper dan surveillerende agenten en stadswachten. Björn Schuelke brengt de altijd waakzame overheid misschien op een idee met zijn interactieve sculpturen. Deze robot mag een hi-tech stalker worden genoemd.

De Canadese Michelle Teran maakt al jaren werk van het hinderlijk volgen van bewakingcamera’s. Ze schuimt de straten af, richt een speciale scanner op camera’s en ontfutselt beelden, die ze publiek maakt. Of later bij elkaar zet en openbaart. In Protest/Parade heeft ze opnames onderschept van politiecamera’s die een anti-Irak demo in Amsterdam in de gaten houden (links) en de live geregistreerde televisiebeelden van de Love Parade in Berlijn (rechts).

Protest / Parade from Michelle Teran on Vimeo.

Kun je met surveillance camera’s ook nog leuke dingen mee doen? Eigenlijk niet. Maar de laatste twee wil ik je niet onthouden. Allbei uit de oude doos (2002).
Live to tell van Benny Nemerofsky Ramsay.

LIVE TO TELL | 2002 from BENNY NEMEROFSKY RAMSAY on Vimeo.

En de video surveillance installatie van David Rokeby, waarin de bewegingen van mensen en duiven op een plein in abstracte beelden worden omgezet.

Voor alle duidelijkheid: bij alle kunstprojecten waar publiek opgenomen kan worden, is dat vooraf bekend gemaakt. Als zo’n project in de openbare ruimte plaatsvindt, ontbreekt het echter aan toestemming van de voorbijgangers. De vraag is dan of sommige kunstenaars het gebruik van camera’s in de openbare ruimte misschien niet al te aanvaardbaar maken?

De foto boven dit artikel is van de Oostenrijkse beeldend kunstenares en fotografe Klara Hofinger.