het Saillant | Islam en het Westen
Bepaalde waarden in ‘de Islam’ zijn onverenigbaar met ‘de Westerse’ waarden, maar dit mag niet leiden tot een hoofddoekjes- danwel minarettenverbod laat staan tot de deportatie van miljoenen Westerse moslims, of erger.
Het Amerikaanse ministerie van Buitenlandse Zaken uit haar zorg om de toenemende discriminatie van moslims in Europese landen (Telegraf). In uitgebreide landenrapporten valt te lezen hoe intimidatie van moslims in o.a. Nederland algemeen is geworden (AlJazeera) en hoe er in Europa tal van restrictieve maatregelen worden genomen zoals hoofddoekjes- en minarettenverboden. Dit wordt veroorzaakt door een groeiend maatschappelijk ressentiment gebaseerd op het idee dat de Islam niet compatibel is met de Westerse waarden.
Ongelijkheid tussen mannen en vrouwen, lijfstraffen, fatwa’s op schrijvers en politici zijn inderdaad onverenigbaar met de Westerse waarden. Maar de huidige eenzijdige repressieve reactie hierop kan nog veel meer stuk maken van de vrije Westerse samenleving. Doordat deze reactie Europese moslims immers geen bestaansrecht gunt zal ze onherroepelijk leiden tot nog meer onderdrukking en geweld. Moslims leven in een cultuur van vernedering: al na het verlies van Córdoba en de mislukte invasie van Wenen loopt de islamitische wereld achter de feiten aan. Ieder Westerse waardeoordeel over de Islam bevestigt en versterkt deze vernedering met uiteindelijk destructieve gevolgen: “als wij niet zo kunnen worden als jullie dan zullen wij jullie laten voelen wat lijden is” (Dominique Moïsi).
Het ombuigen van een cultuur van vernedering naar een cultuur van hoop moet door de moslims zelf worden verwezenlijkt. De Europese Islam kan hierin misschien wel een voortrekkersrol vervullen? Omringd door moderniteit en niet geknecht door autoritaire regimes heeft ze significant meer bewegingsvrijheid dan de Arabische, Afrikaanse of Aziatische Islam. Het Westen kan deze change faciliteren door enerzijds Europese moslims hun afwijkende identiteit te gunnen maar anderzijds ook duidelijk grenzen aan te geven. Dus geen getreiter met cosmetische maatregelen als een hoofddoekjesverbod, maar wel optreden als het individu volledig wordt uitgevlakt: een boerkaverbod. Strenge straffen op clitoridectomie, maar altijd met het belang van de jonge vrouwen en hun toekomst in de samenleving voorop. Uiteraard dient de vijandige retoriek van volksmenners die dreigen met deportatie zo snel mogelijk te verdwijnen. Enerzijds door hun achterban een hoopvol alternatief te bieden maar anderzijds ook door ontoelaatbare uitlatingen die in strijd zijn met de Westerse waarden te bestraffen. Hun cultuur van angst biedt immers geen oplossing en zal uiteindelijk de Westerse waarden kapot maken. Westerse waarden voor slechts een selecte groep uitverkorenen zijn zwak en betekenisloos. Westerse waarden die ook overeind blijven na confrontatie met afwijkende waarden zijn uiteindelijk krachtig en zinvol.


