Uitgelicht

Was will das weib?

Was will das weib? OPINIE - Geïnteresseerd als ik ben in het vrouwelijk geslacht (uit zuiver wetenschappelijke motieven, vanzelfsprekend) schafte ik mij deze week de Viva aan, dat de resultaten beloofde van het Grote Relatieonderzoek. Veel wijzer werd ik er niet van. (meer...)

KlikTV

Journalist verzint zandstorm

Journalist verzint zandstorm FILMPJE - Zo slecht... dat moet toch een hoax zijn? (meer...)

De lezing over inkomensongelijkheid die TED niet wilde uitzenden

De lezing over inkomensongelijkheid die TED niet wilde uitzenden CONTROVERSE - In de VS woedt een discussie over het onderstaande TED-filmpje. Nick Hanauer, een vernture capitalist, hield afgelopen maart een presentatie over 'job creators'. TED wilde het niet uitzenden. (meer...)

Schuldencrisis

To ESM or not to ESM?

To ESM or not to ESM? ECHT KIEZEN - In het het debat over het ESM verdrag wordt door Kamerleden veel onzin beweerd. Politici die zeggen dat ze moeilijke keuzes maken maar doen dat juist niet en zadelen de burger met de rekening op. (meer...)

Europees federalisme

Europees federalisme OPINIE - Ik ben vermoedelijk de laatste Europese federalist in Nederland. Dat je een bepaalde visie als enige hebt is soms wat vervelend, maar het aardige is dat je in discussies met chauvinisten vroeg of laat altijd gelijk (meer...)

Data

Hoe zorg je ervoor dat leerlingen niet blijven zitten?

Hoe zorg je ervoor dat leerlingen niet blijven zitten? ANALYSE - Nederland telt inderdaad veel zittenblijvers. De ervaring in andere landen leert dat je scholen meer vrijheid moet geven om het aantal zittenblijvers te verminderen. (meer...)

Kijkcijfers: Champions League-finale van minuut tot minuut

ANALYSE - Aan de hand van de kijkcijfers per minuut kan je zien op welk moment Robben mist in de Champions League finale. (meer...)

Sark & Soto

Hapje eten bij Herpes Pizza?

Hapje eten bij Herpes Pizza? GRAPPIG - Sommige restauranthouders moeten wat langer nadenken over hun naam. (meer...)

Lekker rustig poepen

Lekker rustig poepen FOTOS - Als je moet, dan moet je. Maar doe het dan wel in stijl. (meer...)

Kennis

De vrije mens is een plattelandsbewoner

De vrije mens is een plattelandsbewoner LEZING - Het gedachtegoed van Jean-Jacques Rousseau wordt regelmatig verantwoordelijk gehouden voor totalitaire regimes als dat van Mao Zedong en de Rode Khmer. Is dat terecht? (meer...)

De eerste bommen op Rotterdam

De eerste bommen op Rotterdam Het is vandaag tweeënzeventig jaar geleden dat de Duitse luchtmacht Rotterdam bombardeerde. De Duitsers waren de Maas al overgestoken en daarmee was hun voornaamste strategische doel in feite al behaald. Ook de Nederlandse verdediging op de Grebbeberg was (meer...)

Advertentie

Boeken

De geschiedenis van mijn middelmatigheid

De geschiedenis van mijn middelmatigheid ESSAY – De zesjescultuur heeft een slechte naam in Nederland. Helaas. Ik ben zelf de vleesgeworden zesjescultuur. De zesminnetjescultuur zelfs: met zo min mogelijk inspanning een net goed genoeg resultaat behalen. Zo lang als ik mij kan herinneren (meer...)

Toeval is logisch

Toeval is logisch RECENSIE - De beste man moet aanvoerder zijn. Dat geldt voor Cruyff, maar ook in de politiek. (meer...)

Politiek

Spies verdedigt alles

Liesje liegt. De minister wil het dubbele paspoort alleen maar verbieden om Geert Wilders te paaien. Dát is de dubbele agenda van minister Liesbeth Spies.” Dat concludeerde ik 6 weken geleden. Het kabinet Rutte viel en Liesje kwam (meer...)

D66 en GroenLinks riskeren aanslag op de vrijheid van meningsuiting

VERSOEPELING VAN HET ONTSLAGRECHT KAN LEIDEN TOT AANTASTING VAN DE VRIJHEID VAN MENINGSUITING VAN WERKNEMERS (meer...)

Muze

Zonder Titel #14

(meer...)

Kunst op Zondag | … en vliegwerk.

Kunst op Zondag | ... en vliegwerk. Met gekunstelde constructies wordt de eurocrisis bestreden. Laat kunst en vliegwerk over aan kunstenaars. (meer...)

Informatiemaatschappij

Piraterij schaadt de filmindustrie nauwelijks

Piraterij schaadt de filmindustrie nauwelijks ANALYSE - Het bioscoopbezoek in Europa blijft hoog. Impact van illegaal downloaden blijkt afwezig. Aanleiding om de hele Europese filmmarkt nader te analyseren om mogelijk effect te kunnen zien. (meer...)

Pakken wat je pakken kan

WEBCAST - Privacy en bedrijven is nog geen goede combinatie. Is er wel genoeg regulering? (meer...)

Leven

Scheermesje

Scheermesje COLUMN - Na acht jaar sportschoollidmaatschap heb ik wel geconstateerd dat ik me niet echt zorgen hoef te maken over mijn lichaam. (meer...)

Twee baarden | De vermoedelijke toedracht

Twee baarden | De vermoedelijke toedracht   In de jaren zeventig van de vorige eeuw – ik spreek voor de historici onder u – groeide alles nog als kool en straalden de mensen van geluk terwijl ze de essays van W.F. Hermans lazen. Het (meer...)

Sociaal

Woorden: is de sociale huisvesting afgeschaft

Woorden: is de sociale huisvesting afgeschaft ANALYSE - Woorden doen ertoe. De woorden van de vier woninggiganten voor een nieuwe woningmarkt suggereren dat er geen sociale huisvesting meer overblijft. (meer...)

D66 en GroenLinks riskeren aanslag op de vrijheid van meningsuiting

VERSOEPELING VAN HET ONTSLAGRECHT KAN LEIDEN TOT AANTASTING VAN DE VRIJHEID VAN MENINGSUITING VAN WERKNEMERS (meer...)

Media

Dibigate: onze eigen Twitterrevolutie

Dibigate: onze eigen Twitterrevolutie Twitter is volwassen geworden. Dat mogen we toch wel concluderen nu Nieuwsuur een speciale vrouwenstem heeft ingevlogen om gescreendumpte tweets voor te lezen. De aftrap was (tenminste, voor zover ik weet was dit de aftrap, misschien was het (meer...)

Zembla duikt onder met Illegalen

Zembla duikt onder met Illegalen   Een tijdje geleden zag ik op een tentoonstelling deze tekening uit De Zachte Atlas van Nederland van John Rothuizen. Rothuizen maakt een soort plattegronden in perspectief, die hij vol kalkt met anekdotes, waarnemingen en weetjes. Ik las, (meer...)

Rechtsstaat

Spies verdedigt alles

Liesje liegt. De minister wil het dubbele paspoort alleen maar verbieden om Geert Wilders te paaien. Dát is de dubbele agenda van minister Liesbeth Spies.” Dat concludeerde ik 6 weken geleden. Het kabinet Rutte viel en Liesje kwam (meer...)

D66 en GroenLinks riskeren aanslag op de vrijheid van meningsuiting

VERSOEPELING VAN HET ONTSLAGRECHT KAN LEIDEN TOT AANTASTING VAN DE VRIJHEID VAN MENINGSUITING VAN WERKNEMERS (meer...)

Wereld

Romney’s Latinoprobleem

Romney's Latinoprobleem ANALYSE - Romney heeft een electoraal probleem: hij heeft de Latino's van zich vervreemd. Maar dat hoeft geen onoverkomelijk obstakel te blijken. (meer...)

Elders in de wereld kiezen Egyptenaren hun president

ELDERS - Gaat Egypte bij de presidentsverkiezingen voor het centrum of voor de extremen? (meer...)

Hoezo: “Van wie is de onderklasse?”

Volgende maand vindt in Amsterdam een debat plaats tussen VVD-leider Rutte en PvdA-fractievoorzitter Hamer, met als titel: “Van wie is de onderklasse?”. Bij het lezen van NRC Handelsblad ben ik herhaaldelijk ‘geconfronteerd’ met een advertentie voor dit debat. ‘Geconfronteerd’ is het juiste woord, want de titel van dit debat roept bij mij nogal wat ergenis op. Waarom? Daar zijn meerdere redenen voor: ten eerste het gebruik van het woord ‘onderklasse’, ten tweede de veronderstelling dat die ‘onderklasse’ van iemand – een politieke partij – zou kunnen zijn; een soort bezit is, en tot slot de pretenties van beide politici dat zij op deze ‘onderklasse’ een ‘claim’ op zouden kunnen leggen. Is dit alles nog van deze tijd? Voor mij maken beide politici vooral duidelijk dat hun politieke ideologieën grotendeels achterhaald zijn, en dat zij nog steeds geen adequaat antwoord hebben kunnen formuleren op een aantal fundamentele veranderingen in onze maatschappij.

Het woord ‘klasse’ veronderstelt namelijk een zekere hiërarchie en impliceert ook een zeker waardeoordeel. Niet zo gepast en nogal hooghartig, vooral als dan ook nog het ‘bezit’ van deze groep mensen wordt geclaimd. Beide partijen laten hier hun paternalisme en betweterigheid zien, in plaats van de autonomie van het individu centraal te stellen. Democratie veronderstelt juist dat mensen prima in staat zijn mee te denken en mee te stemmen over hun eigen toekomst. De titel van het debat maakt ook duidelijk dat beide partijen nog niet klaar zijn met hun fundamentele zoektocht naar een nieuwe identiteit. Dat belooft nog veel gezwalk en populisme.


  1. 001

    Ons vrije onderwijs zorgt ervoor dat de onderklasse steeds meer gevrijwaard wordt van intelligente mensen; slimme mensen uit welk mileu dan ook krijgen veel te gemakkelijk een goede opleiding en baan. Op allochtonen na dan. En dan wordt de onderklasse dus steeds waardelozer. Misschien is paternalisme dan wel op zijn plaats?

  2. 002

    De Nederlandse onderklasse heeft last van een braindrain.

  3. 003

    Waarschijnlijk schopt de term ‘onderklasse’ tegen de ouderwetse socialistische schenen van de schrijfster. Maar om nu te ontkennen dat er verschillende klassen in de maatschappij bestaan is is struisvogeloptimisme, kop in het zand en hopen dat het goed is.
    Vanuit gaande dat vrijwel iedereen van deze weblog hoogopgeleid is, is het eenvoudig om het bestaan van een onderklasse aan te tonen met de volgende vraag: hoeveel Tokkies heb jij in je vriendenkring? Hoe vaak ga jij karten met een stucadoor? Hou je ook van auto’s tunen? Heb je een scooter en draag je ook wel eens een joggingbroek?
    Er is een onderklasse, er is een bovenklasse, er bestaat een elite. De politieke stemmen van de onderklasse waren eerst ‘het bezit’ (ja inderdaad, een afgrijselijke woordkeuze) van de PvdA, maar nu lijkt het PVV/PvdA/SP met een vleugje VVD. Een relavant debat, dunkt mij.

    Met elitaire groet,
    Spees

  4. 004

    Onder de werkelijke onderklasse vallen veelverdienende bankiers die over de ruggen van de rest van de maatschappij zichzelf verrijken, zelfs nu banken geholpen worden met belastinggeld.

  5. Goed, dus de schrijfster verwijt beide partijen de titel van het debat.
    Het is echter maar de vraag of de partijen schuldig zijn aan de titel.
    Bovendien; “wie is de beste vertegenwoordiger van mensen die moeilijker mee kunnen komen in onze samenleving dan wel zich in hogere mate schuldig maken aan minder gewenst sociaal gedrag, afhankelijk vanuit welk perspectief je de wereld beziet” is misschien meer PoliCor maar bekt niet echt lekker.

  6. Wat is er eigenlijk mis met: “wie vertegenwoordigt het lompenproletariaat”?

  7. Onderklasse? Dat zijn toch van die domme tokkies die de hele dag op Geenstijl of Telegraaf.nl zitten, lid worden van Wakker Nederland en Powned, op Geert Wilders gaan stemmen en hun boodschappen doen bij Lidl en de Voedselbank? Vroeger zat deze klasse bij de SP van Jan Marijnissen.

  8. We hebben beeld:

  9. 009

    Jezus.. wat maakt de titel van het debat nou weer uit? Het is lekker provocerend en iedereen die niet meteen in een pavlov-reactie schiet ziet heus wel in dat het een titel met een knipoog is. Reactie van meningsbraker hierboven is precies de reactie die de organisatie op wil roepen lijkt me..

    En wat moeten ze het dan noemen… ‘Hoe kunnen politiek partijen in een veranderende samenleving hun vertegenwoordigende functie ten overstaan van laagopgeleide en sociaal-economische zwakke groepen in de Nederlandse samenleving versterken en de verzwakte bindingen met deze groepen herstellen om zo de legitimiteit van de representatieve democratie te waarborgen’ ofzo?

    Kom nou toch zeg.. dan kun je je overal wel aan gaan lopen ergeren..

  10. Onderklasse, middenklasse en bovenklasse zijn normale aanduidingen voor mensen op de werkvloer, midden- en kleinbedrijf en topfuncties.

    Niets mis mee om zo een bestaande hierarchie aan te duiden en het is aan de gebruiker van die woorden om er een waardeoordeel mee te impliceren.

    Dit artikel impliceert meurenneukerij en is daarmee off-topic. Uiterlijkheden aanhalen is een methode om niet op de inhoud te hoeven ingaan.

  11. @11: Hmmm.. ik ben het wel Ingo eens. Wie is uberhaupt ‘de onderklasse’? En voor mensen als Spees: hoe elitair ben jij als je twee maanden je huur niet kunt opbrengen?

  12. 012

    Het lijkt wel de House of Lords met al die titulatuur hier…

  13. 013
    Lord gronk | 23 maart 2009 | 17:08

    Ach, iedereen kan zich een titel aanmeten.

  14. INDERDAAD!

  15. 015

    De onderklasse: iedereen die moeite heeft om een SBS6 film te volgen (prachtwijk bewoners, niet ingeburgerde medelanders, en bijstand en Wajong steun trekkers, voorzover ze niet in de andere bovengenoemde categorieen vallen).

    Kijk, zo moeilijk is het niet om de definitie van onderklasse te geven, als je maar eerlijk en niet politiek correct bent en niet pretendeert niet te weten wat bedoelt wordt met de onderklasse.

  16. Toepasselijke datum ook voor een debat over de onderbuikklasse.

  17. @15: Gehandicapten zijn ook per definitie onderklasse. Eikel.

  18. 018
    okkelokke lokkelokke | 23 maart 2009 | 19:08

    Van wie is het volk?
    Klinkt veel beter, ook voor uiterst links en uiterst rechts.

  19. 019

    @10: Het aanbrengen van een hiërarchie impliceert toch in feite al een waardeoordeel?

    @16: Kun je niet beter stellen dat de onderklasse de mensen zijn die de tv in de eerste plaats op SBS6 laten staan? ;)

    Verder vind ik de titel van het debat best prikkelend.

  20. @Anonmiem; niet kunnen meedoen aan de meritocratie maakt een mens dus waardeloos ? Jezus ik hoop dat je gewoon aan het trollen bent man !

  21. 021

    @20, Don’t shoot the messenger, ik wijs alleen op een belangrijk sociaal probleem dat zich ontwikkeld heeft. Met waardeloos bedoel ik niet dat het een soort untermenschen zijn maar wil ik alleen maar aangeven dat als het makkelijker wordt voor mensen met bepaalde merits om in de bovenklasse terecht te komen dat er dan steeds minder mensen met die merits in de onderklasse zitten.

  22. 022

    pff

  23. 023

    Niet kunnen meedoen aan de meritocratie –> zonder merite –> …waardeloos?

    Wat een fascistische term eigenlijk, meritocratie.

  24. 19. Herman, dit artikel impliceert dat het waardeoordeel van een klasse aan zelf aangemeten sociale status en IQ gebonden zijn. Het heeft niets meer dan met inkomen en belastingstatus te maken. Ben je kassiere dan ben je onderklasse, ben je slager dan ben je middenklasse, etc. Niet zo moeilijk te begrijpen.

    12. & 13.

    Lord Wanhoop was ooit een artiesten van Pierre Kartner, jeweetwel, van die smurfen.

    23. Merite heeft niets met fascisme te maken. Het is gewoon een officiele term voor carriere maken. Zonder merite doe je gewoon 40-50 jaar hetzelfde werk. Net zo belangrijk omdat niet iedereen het in zich heeft, of de wil heeft, te groeien.

  25. 025

    Merite is verdienste, winstgevendheid. Dat is iets anders dan potentieel of (door)groeimogelijkheden. Peter’s principle. Als je een goede slager minister maakt krijg je een slechte minister en ben je een goede slager kwijt. Verlies-verlies situatie.

  26. 026
    Lord Wanhoop | 24 maart 2009 | 10:01

    25. Heb je gelijk in. Ik doelde op merite als een vorm van carriere maken. Mensen die zich bewijzen verdienen het om hogerop te komen, eigen zaak te starten, etc. Als je 20 jaar lang deel uitmaakt van het kantoormeubilair dan hoef je niet te verwachten ineens directeur van dat kantoor te zijn.

    Marijnissen was ook geen goede slager. Loser-loser.

  27. 027

    @25: Ook een goede slager is een voorbeeld (onderdeel) van meritocratie. Meritocratie betekent dat je mensen op een positie zet waar ze goed in zijn, omdat ze daar goed in zijn. In die zin is dat veel beter voor een “onderklasse”, omdat het de mogelijkheid biedt om eraan te ontgroeien, als je daar geschikt voor blijkt.

    het probleem aan een meritocratie is dat ze nogal theoretisch is. Ook in Nederland spelen zaken als familiebanden, netwerken, opvoeding en religie een dusdanige grote rol, dat ik het niet echt met #1 eens kan zijn.

  28. 028

    Het ontkennen van het bestaan van een sociaal-economische onderklasse is juist in het voordeel van reactionairen als Wilders.

    Hetzelfde was te zien bij de laatste verkiezingen in de VS, waar in de terminologie de working class niet meer bestaat. Iedereen is zogenaamd middle class, en wordt makkelijk in het geweer gebracht tegen belastingmaatregelen die in het nadeel kunnen zijn van de échte middle class (en in het voordeel van de working class).

    Mensen stemmen dus tegen hun economisch eigenbelang in, ook omdat de nadruk gelegd wordt op andere zaken zoals homohuwelijk en abortus (in de VS), en moslims (in Nederland).

    De vraag is dus wel, wie profileert zich nog als de echte arbeiderspartij?

  29. 029

    In die zin is dat veel beter voor een “onderklasse”, omdat het de mogelijkheid biedt om eraan te ontgroeien, als je daar geschikt voor blijkt.
    Waardoor er minder mensen met merits in de onderklasse blijven.

  30. 030

    Middenklassers zijn de nieuwe onderklasse.

  31. 031

    @29: Beter is te stellen: Er komen mensen met andere merits in de “onderklasse” (ik blijf de term ongelukkig vinden).

  32. @28: Je stelt toch niet het begrip ‘onderklasse’ gelijk aan arbeidende klasse? Mijn bezwaar tegen het begrip: het is recent in zwang geraakt door hoger opgeleiden die willen neerkijken op de wat minder talentvolle zonder VVD te hoeven stemmen. Terwijl ik iets heb van: een bepaalde groep ‘onderklasse’ noemen betekent niet dat jij (als journalist, socioloog of beleidsmaker) ‘bovenklasse’ bent. De enige bovenklasse in NL zijn die paar duizend die jaarlijks meer dan een half miljoen in hun zak steken. Daar horen wij echt niet bij.

  33. 033

    Onderklasse is inderdaad niet zo’n mooie term, en ik geef ook helemaal geen waardeoordeel. Hoe je het ook noemt, er is een grote groep die wel degelijk wat te winnen heeft bij sociale wetgeving.

    Dit mag best wel eens gezegd worden, want de zogenaamde man in de straat/stille meerderheid schreeuwt nu het hardst tegen “werkschuw tuig” en “luie buitenlanders”, die door links in de watten worden gelegd. Dan klopt er dus volgens mij iets niet.

  34. @33: grote groep die wel degelijk wat te winnen heeft bij sociale wetgeving.

    Ja, maar daar vallen de meeste van ons ook onder. Show of hands voor wie hier heeft gestudeerd zonder stufi en de impliciete subsidie van duizenden euro/gulden per jaar. Je moet het niet gebruiken als: ‘jij krijgt ook geld dus je moet je mond houden’. Want dat geldt voor de meesten van ons.

  35. 035

    Tja, bankdirecteuren krijgen ook geld van de overheid. Wat dat betreft heeft het weinig met klasse te maken.

  36. Jij begint over ‘sociale wetgeving’. Of bedoel je daarmee burgelijk gemoraliseer?

  37. 037

    Volgens mij begrijpen we elkaar allebei niet.

    Ik vraag me gewoon af of er nog een partij is die voor de arbeidersklasse (laten we het zo maar even noemen) opkomt zonder als betuttelende elite te worden weggezet (huidig links), en zonder enge bijbedoelingen (huidig rechts).

    Of is dit marxistische romantiek?

  38. 038

    @Bismarck, 27: “Meritocracy is a form of organization in which appointments are made, based on demonstrated talent.” Dat is dus geen goede slager, volgens mij. Een goede slager is een goede slager binnen elke organisatievorm. Het gaat over baantjes krijgen *van anderen*, gebaseerd op vaardigheden, die toevallig gewaardeerd worden. Binnen een kapitalistische maatschappij heb je het dan dus over winstgevendheid.
    Het probleem met meritocratie is voor mij niet dat ze nogal theoretisch is, maar dat iedereen met merite “hogerop” komt en dat je een klasse overhoudt die geen enkele mogelijkheid heeft om het beter te krijgen. Naar winstgevendheid correct ingedeeld. Het is het tegendeel van social cohesie.
    Meritocratie heeft dus inderdaad erg weinig met fascisme te maken, maar het is een voorwaarde voor een kapitalistisch fundamentalistische samenleving. Maar Stalinisme (waarbinnen merite anders gedifinieerd is) werkt ook net wat perfecter in een volmaakte meritocratie.
    Je moet er dus, kortom, niks mee te maken willen hebben. Lang leve de vriendjespolitiek en het “familiebedrijf”.

  39. 039

    “Lang leve de vriendjespolitiek en het “familiebedrijf”.”

    Dat is ook geen haar beter. Juist dan houd je een klasse over die geen enkele mogelijkheid heeft om het beter te krijgen (als je geen vriendjes of familie op de goede plek hebt zitten), terwijl je dan bovendien ook nog eens niet op je merites beloond wordt en er mensen op een niveau/branche werken waar ze totaal incompetent zijn. Bij een meritocratie is dat niet zo. Daar kan iemand met twee ouders die niet ver gekomen zijn zelf wel ver komen en heeft dus wel de mogelijkheid het beter te krijgen.

    Daarnaast krijgt de meritocratische maatschappij als geheel het beter omdat ieder op zijn optimale plek terecht komt.

    “Een goede slager is een goede slager binnen elke organisatievorm.”
    Niet in de meeste niet-meritocratiën. Daar is een goede slager vaak een slechte onderwijzer of lopende band medewerker, terwijl in een meritocratie een goede slager een goede slager wordt, omdat hij het vlees zo goed in stukken snijdt.

    “Het gaat over baantjes krijgen *van anderen*”
    Daar gaat het altijd om, ook in een niet-meritocratie. Of juist nooit, want een baantje is geen persoonlijk bezit. Punt is dat in een meritocratie de verdeling van banen optimaal is naar ieders capaciteiten. Dat is vele malen beter dan de vriendjespolitiek (cronyisme) of “familiebedrijf” (nepotisme).

  40. 040

    Meritocratie is optimaal, gemeten naar dat wat in ons geval de merite is, de winstgevendheid dus. Is dat inderdaad beter dan een maatschappij waarin het willekeurig is wie er kansen heeft? (Willekeurig, dat wil zeggen, onafhankelijk van capaciteiten, bijvoorbeeld door familiebanden.)
    Optimale system leiden normaal gesproken tot goelag en/of holocaust, en niet naar Utopia. Daarom is willekeur beter.
    Dit nog los van het biologisch evolutionaire argument voor het familiebedrijf, maar goed, dat heeft ook weer zijn gevaarlijke kanten.

Ga naar een thema

Volg ons

  • Twitter
  • Facebook
  • RSS Feed
  • RSS Feed for Comments
  • YouTube

Waan van de Dag

Nieuwste reacties

Actieve discussies

Deel een link