Daewoo annexeert Madagaskar?
Twee weken geleden meldde de Financial Times dat het Koreaanse Daewoo Logistics Corporation 1,3 miljoen hectare landbouwgrond in Madagaskar voor 99 jaar gaat leasen. Dat is ongeveer de helft van de totaal beschikbare landbouwgrond op Madagaskar. In een land dat vaste klant is bij het UN World Food Programme én waar 50% van de jonge kinderen door ondervoeding een groei-achterstand* vertoont zal een landoppervlak ter grootte van Vlaanderen worden beplant met maïs en oliepalm bestemd voor de buitenlandse markt. Het leasecontract zou de Koreanen ook nog eens niks, nada, noppes kosten*. Daewoo gaat immers banen creëren op Madagaskar: een weinig sterk argument als je voor dit project tot nu toe vooral Zuid-Afrikanen hebt aangenomen. Onder weldenkende wereldburgers van Parijs tot Tokyo was de schok groot en inmiddels is het grote downplayen begonnen, zowel in Seoul als in Antananarivo.
Bloedend eiland
Doordat Madagaskar 160 miljoen jaar geleden afbrak van Afrika is de evolutie daar haar eigen gang gegaan en herbergt het eiland enorm veel endemische soorten zoals maki’s, de panterkameleon en zes van de acht soorten baobab bomen. Het grootste eiland van deze aardbol is derhalve in haar geheel een biodiversity hotspot. Maar op dit moment is slechts 10% van de oorspronkelijke natuur nog over. 
Madagaskar kampt met hevige bodemerosie (400 ton/ha)* doordat maar een beperkt deel van het land geschikt is voor landbouw maar desondanks wordt ontgonnen. Slecht landgebruik zorgt er nu voor dat de rivieren verzadigd zijn van de rode aarde die wegspoelt van de marginale akkers en de Indische Oceaan rondom het eiland rood kleurt. Astronauten hebben wel eens opgemerkt dat het lijkt alsof Madagaskar dood bloedt door de bodemerosie. In dit land wil de firma Daewoo dus exportlandbouw ontwikkelen?
Daewoo doet aan landbouw?
Maar Daewoo die maken toch alleen saaie middenklasse auto’s? Neen, Daewoo dat in het koreaans ‘Groot Universum’ betekent doet ook aan scheepsbouw, elektronica en mijnbouw. Daewoo Logistics dat gespecialiseerd is in cargo en transport heeft zich nu op Madagascar vertoont, de containers met maïs en palmolie moeten immers vervoerd worden. Het boeren zelf wordt uiteraard uitbesteed aan een lokale partner.
The shit hits the fan
Terwijl La Gazette de la Grand Ile gisteren kopte dat de Senaat de affaire Daewoo in de doofpot stopt (foto) haast het hoofd van de Economic Development Board of Madagascar (EDBM) zich om te benadrukken dat het voorlopig maar om 100.000 hectare gaat, …maar dat dit wel het begin van een langer proces is (Reuters). In Seoul is men behoorlijk pissig over het FT artikel dat woorden als ‘neo-kolonialisme’ en ‘piraterij’ in de mond neemt. Waarom nu toch weer de Aziatische zakenman pakken terwijl die Britten en Fransen ook (biobrandstof) plantages op Madagaskar hebben? Is Europa soms bang haar invloed in Afrika te verliezen aan China en Zuid-Korea? De Malagasische blogosfeer explodeert bijkans vanwege het nieuws over de vermeende Koreaanse megadeal. Voor- en tegenstanders rollen over elkaar heen en één pots kreeg wel meer dan 100 comments (een lokaal record). “Ny fanomezana asa ireo tantsaha eny ambanivohitra ka miteraka fidiram-bola maharitra ho azy ireo izany”, oftewel: er zitten ook goede kanten aan deze investering zoals werkgelegenheid. “Koa ireo lalana sy tambanjotra misy any amin’ireo faritra”: en vergeet de aanleg van wegen niet! (Global Voices).
Dekselse burgerjournalist geeft ongevraagd duiding op expertblog
Maar echt wijzer worden we pas van de Cyber Observer: de bloggende jurist uit Antananarivo. Hij voorzag op 21 oktober al een nieuwe ontwikkeling rondom buitenlandse investeringen en landrechten omdat na een wetswijziging nu ook buitenlandse partijen land mogen kopen op Madagaskar. Nadat de Daewoo affaire was losgebarsten deed onze bloggende jurist een puik stukje (niet te controleren) burgeronderzoekjournalistiek. Zoals dat gaat met internationale investeringen heeft de Daewoo Logistics Corporation (DWL) de klus uitbesteed aan een lokaal bedrijf de Madagascar Future Entreprise (MFE). Het bedrijf werd in augustus van dit jaar opgericht en focust zich op Agri-Business. MFE heeft de eerste stappen voor landaankoop gezet. De bron van de bloggende jurist beweert dat MFE fase 1 van het project al heeft voltooid: de ‘technical survey of the land’. Iets wat de Malagasische overheid stevig ontkent. Momenteel wacht MFE op ‘authorization for land acquisition’ van de Economic Development Board of Madagascar (EDBM). Maar ongeduldig en enthousiast als ze waren stuurde MFE ook al een rapportage naar hun werkgevers in Seoul. De Koreanen dachten dat de deal al rond was en schreeuwden het van de daken. Inmiddels zullen de betrokkenen van de deal flink balen van alle publiciteit nu nog niet alles rond is maar de alarmbellen wereldwijd al wel zijn gaan rinkelen.
