Aanpak administratie politie belangrijker dan extra agenten

Politie op straat (Foto: Flickr/zoetnet)

Een van de weinige zaken die de nieuwe regering wel wil uitbreiden, is de politiesterkte. Maar liefst drieduizend extra agenten moeten erbij komen, volgens het regeerakkoord. Maar voor het vermeerderen van de politiesterkte is het plan dat minister Opstelten gisteren aankondigde veel belangrijker. De minister wil namelijk fors het mes zetten in de hoeveelheid tijd die agenten kwijt zijn aan administratieve handelingen. Het bureauwerk moet maar liefst de helft verminderen. Een goed plan, want als het lukt is het een ingreep die echt zoden aan de dijk zet.

Ga maar na. Op dit moment is een agent gemiddeld zo’n veertig procent van zijn tijd kwijt aan administratie. Een gemiddelde agent brengt dus van zijn gemiddelde week twee dagen achter het bureau door en drie dagen op straat. Als de administratietijd met de helft wordt teruggebracht, zit een agent nog maar één dag achter zijn bureau en loopt vier dagen op straat. Kortom, zijn tijd op straat neemt met éénderde toe!

In Nederland waren er in 2009 ongeveer 36000 uitvoerende agenten (pag 53). Als hiervan de tijd op straat met éénderde toeneemt, staat dat gelijk aan het aannemen van 12000 agenten ‘oude stijl’. Kortom deze maatregel is maar liefst vier keer zo effectief als het plan uit het regeerakkoord, als het doel tenminste is om meer blauw op straat te krijgen. Plus, het hoeft geen geld te kosten. Aangezien uit de eerste link van dit stukje blijkt dat een extra agent ongeveer een ton per jaar kost, bespaar je meteen de 300 miljoen euro die drieduizend extra agenten gekost zouden hebben. Bovendien, om je sterkte in de oude situatie naar 48000 te krijgen, was je bovenop die 300 miljoen nog eens 900 miljoen kwijt geweest. Noem het een virtuele bezuiniging, of noem het een gratis sterkte-impuls van 900 miljoen, het effect is in ieder geval gigantisch.

Het voorstel van Opstelten is daarnaast om meer redenen interessant. Het omzeilt helemaal de normale bezuinigingsdiscussie, waarbij de gedachte altijd is dat je alleen maar meer kan doen met meer geld en dat als er geld af moet, er dan ook maar aangegeven moet worden welke taken men dan niet meer moet doen. Opstelten’s plan gaat niet over taken, maar over het ingrijpen in processen waardoor improductieve taken niet meer nodig zijn.

Het is ook interessant omdat het merendeel van het Nederlandse ambtenaren in uitvoerende functies werkt. Stel dat je ook bij andere uitvoeringsfuncties de administratieve lastendruk zou kunnen terugbrengen, misschien niet met de helft, maar met een kwart. Afhankelijk van de hoeveelheid tijd die die ze nu aan administratieve lasten kwijt zijn, kan het ook daar een enorme impuls geven aan de productiviteit van de overheid.

Tot slot is het interessant omdat je die productiviteitsstijging natuurlijk kan inzetten om meer uit te voeren, maar het hoeft niet. Je kan ook besluiten om een deel van de mensen uit te laten stromen en de overblijvers een hoger salaris te geven, waardoor de overheid met de aankomende krapte op de arbeidsmarkt een concurrerende werkgever kan blijven.

Kortom, wat je ook belangrijk vindt – blauw op straat, een effectieve overheid of een betere betaling voor overheidspersoneel – iedereen zou moeten hopen dat Opstelten in zijn opzet slaagt. En een beetje meer aandacht van zowel politici als vakbonden voor de processen in plaats van de taken van de overheid zou welkom zijn.

  1. 1

    Ben benieuwd of Opstelten iets hiervan kan realiseren. Kijk maar in de organisatie (bedrijf, quango, overheid) waar je zelf werkt. Elke organisatie groeit onontkoombaar in zijn bureaucratie. Alles wat men doet moet transparant, controleerbaar en volgens standaarden gebeuren. Het zal, als Opstelten succesvol is, niet lang duren voor een onzorgvuldig handelende politieagent niet verantwoordelijk voor zijn handelen kan worden gehouden omdat de administratieve ondersteuning van zijn backoffice faalt. Dan moet de minister alle protocollen en procedures weer strak handhaven etc.

  2. 2

    Het plan van Opstelten is een foolprrof manier om de misdaadcijfers terug te dringen zonder daar extra agenten voor in te hoeven zetten. Als je minder registreert, gaan de cijfers automatisch omlaag.

    Maar ik vraag me wel af, hoe Opstelten dit uit gaat leggen aan de burgers, die nu klagen dat er niets met hun klachten gedaan wordt, als zij straks hun klachten niet eens meer kwijt kunnen bij de politie.

  3. 3

    @pedro

    “Als je minder registreert, gaan de cijfers automatisch omlaag.”

    Eh, Pedro, dat is dus niet wat men gaat doen. Check anders de links.

    @paul

    “Elke organisatie groeit onontkoombaar in zijn bureaucratie.”

    Dus is het verstandig daar van tijd tot tijd op in te grijpen. Wat jij feitelijk zegt, is dat elke organisatie onontkoombaar groeit, zelfs zonder dat er taken bijkomen. Dan moet je logischerwijs ook van tijd tot tijd kunne schrappen zonder dat taken verdwijnen. :-)

  4. 5

    @3:

    Eh, Pedro, dat is dus niet wat men gaat doen. Check anders de links

    Sorry, Chris, maar dat is slechts wat men van plan is te doen, niet wat er werkelijk zal gebeuren. Het enige dat vaststaat, als dit plan uit wordt geveord, is dat er 50% minder agenten beschikbaar zullen zijn om klachten op te nemen. Iedere minister van justitie neemt zich aan het begin van zijn regeerperiode voor om de bureaucratie bij de politie terug te dringen.

    Maar misschien heb je wel gelijk hoor, en is Opstelten de uitzondering die de regel bevestigt en de enige minister van justitie, die daar ook werkelijk in gaat slagen. Maar ik ben dan wat dat betreft eerder een ongelovige Thomas: eerst zien en dan geloven.