De eerste vrouw van de lijst

Vanavond besloot ik Verzameld Werk 4 van Karel van het Reve uit de boekenkast te trekken. Dit deel begint met Uren met Henk Broekhuis, de columnreeks waarin Van het Reve clichés en stoplappen ontrafelde. De eerste column is een oproep om beweringen van algemene aard te boekstaven. Het soort beweringen dat vaak in kringgesprekken de kop opsteken. Beweringen die net zo goed niet waar kunnen zijn, maar die wel gemeengoed zijn geworden. Beweringen van het kaliber: ‘opgewarmde spinazie is kankerverwekkend’ en ‘vrouwen kunnen niet rijden’ en ‘in Den Haag zitten zakkenvullers’ en ‘als je met volle maag gaat zwemmen, kun je verdrinken’ en ‘de kleuren van oude postzegels zijn verdwenen’ en ‘alle bankiers zijn psychopaten’ en ‘een gematigde moslim is een contradictio in terminis’ en ‘Als Hitler twee teelballen had gehad en gewoon was aangenomen op de kunstacademie, had de Tweede Wereldoorlog nooit plaatsgevonden’ en ‘VHS won van Beta omdat VHS eerder kapot gaat’. Ik noem maar wat. 

Toen ik de column las, moest ik denken aan een tweet die ik tijdens de laatste verkiezingen langs zag komen. De tweet was afkomstig van Karels kleinzoon Jonathan van het Reve. Hij zat, net als ik, te kijken naar Pauw en Witteman waar Frits Bolkestein en Wouter Bos te gast waren. Pauw en Witteman vroegen waar Bolkestein op ging stemmen. “Ik stem altijd”, zei hij met dat parmantig krakende stemgeluid van ‘m, “op de eerste vrouw van de lijst.” Wouter Bos bleek dat ook te doen. Zijn stem ging dus naar Jette Klijnsma. Jonathan van het Reve constateerde in zijn tweet dat dit eigenlijk een vreemde gewoonte was. Prominente politici stemmen altijd op de eerste vrouw van de lijst.

Het lijkt een nobel statement, maar het betekent niks, op de eerste vrouw van de lijst stemmen. Een volledig loos gebaar. Die hoogstgeplaatste vrouw komt toch wel in de kamer. En de kans dat de vrouwelijke nummer 2 groter wordt dan de mannelijke nummer 1 is vrij klein. Waarbij we natuurlijk meteen moeten denken aan Rita Verdonk. Zou Bolkestein toen ook op de hoogstgeplaatste vrouw hebben gestemd? Of telt Rita Verdonk niet mee omdat ze, zoals iedereen weet, twee harige ballen tussen heur benen heeft bungelen?

Doch dit terzijde. Ik vroeg me af welke prominente politicus begonnen was met deze traditie. Het lijkt mij echt iets voor Hans van Mierlo. Zijn er eigenlijk, vroeg ik me in één adem door af, wellicht ook politici die te kennen hebben gegeven altijd op de hoogstgeplaatste allochtoon te stemmen? Of op de hoogstgeplaatste homo?

  1. 1

    De vergelijking tussen vrouwen (als groep) en allochtonen of homo’s gaat elke keer mank. Vrouwen zijn geen minderheid. Ze zijn de meerderheid. Toch een plusje gegeven voor de twee harige ballen die tussen de benen van Rita Verdonk bungelen.

  2. 8

    Wie de eerste zogenaamde vrouwvriendelijke politicus was die de komedianten Bolkestein en Bos tot voorbeeld diende weet ik niet.
    De politicus die de invloed van de vrouw in de politiek wel zag zitten was Carel Victor Gerritsen:
    Hij trouwde Aletta Jacobs ;-)

    Kees van der Staaij zal dat het pas doen als Petrus met het zwaard, waarmee hij het oor van Machus afsloeg,
    ( http://www.hetevangelie.nl/malchus )
    naar zijn ballen dreigt.

  3. 9

    Oké, vrouwen zijn strikt gezien geen minderheid, in tegenstelling tot allochtonen en homo’s. Maar zo worden ze wel behandeld. Omdat ze dat, zeker in de politiek (en in het bedrijfsleven) van oudsher zijn. It’s a man’s world. En dat is het nog steeds. A heterosexual white man’s world om precies te zijn. En in een man’s world vormen vrouwen een achtergestelde minderheid. Dat is ook precies de reden waarom prominente mannelijke politici zo graag zeggen dat ze op de eerste vrouw stemmen. Puur en alleen omdat ze de vrouw als een minderheid beschouwen.

    Ergo conclusiootjes: de vergelijking gaat niet mank.

  4. 11

    @10: precies. Want wat is elitair? En wie bepaalt dat eigenlijk? En, wat zou er eigenlijk mis zijn met elitair? Wat is trouwens de tegenhanger van elitair?
    (We zijn hier, dacht ik, trouwens juist omdat we allen non-conformist zijn!)

    @9: ik denk dat homoseksuelen gemiddeld genomen meer in de politiek zitten dan heteroseksuelen (waarom? Zijn ‘ze’ slimmer? Opportunistischer? Hebben ze meer tijd want geen familie? Houden ze van achterkamertjes?)

  5. 12

    @11 Is de homoseksuele man oververtegenwoordigd in de Nederlandse politiek? Ik moet zeggen: dat is nieuw voor mij. Er zijn aardig wat prominente homoseksuele politici (Boris Dittrich, Boris van der Ham, Henk Krol, Mark Rutte), maar om nu te zeggen dat ze in de meerderheid zijn, lijkt me wat overdreven.

  6. 14

    @12: lol @ rutte, misschien is het alleen maar omdat het meer opvalt. Denk anders ook eens aan Ien Dales (juist in dit gelijkheidsstukje…).
    Ik weet eerlijk gezegd niet welk percentage van de mensen homoseksueel is. Was dat 10% of zo (en hoe betrouwbaar is dat dan)?

  7. 15

    @13 Klein plaagstootje richting onze premier. Het schijnt juist, als ik de wandelgangen mag geloven, een enorme womanizer zijn.

    @14 Ien Dales is wel van even geleden. Maar je bedoelt dus dat er naar verhouding meer homoseksuelen in de politiek zitten dan in andere beroepsgroepen, de showbizz uitgezonderd.

  8. 17

    Elitair betekent geselecteerd, uitgekozen. En met wat goede wil: uitverkoren. Wie wil nou niet dat zijn columns uitverkoren zijn? Elitairisme lijkt me nastrevenswaardig.

  9. 18

    Wie en wat is degene die kiest/selecteert dan?

    “I don’t care to belong to a club that accepts people like me as members”

  10. 19

    @16: Dus meer dan 10%.

    Ik weet niet of het zo is, maar de groep heeft relatief veel vrije tijd, en relatief veel geld, wat politiek bedrijven wel makkelijk maakt.

  11. 21

    @9: de vergelijking gaat zeker mank. Want het is een gotspe dat vrouwen, de meerderheid van de bevolking, niet evenredig aanwezig zijn in hoge functies. Daarom proberen moedige zielen hier wat aan te doen, door vaker op een vrouw te stemmen. Er kleine groeperingen uit de maatschappij met de haren bij slepen maakt de vergelijking mank.

  12. 22

    @21 Al die vrouwen die in de meerderheid zijn stemmen blijkbaar op mannen. Waarom doen ze dat? Zijn ze dom, doen ze dat onder dwang, hebben ze geen betere keuze?

  13. 23

    @22: tradities, rolmodellen, er zijn tientallen mogelijkheden te bedenken. In de politiek is een kleine kentering zichtbaar. Sommige partijen hebben net zo veel vrouwen als mannen op de lijst staan, waardoor het verschil daar minder is dan in de rest van de maatschappij. In de niet gekozen top van onze economische leiders is dat beeld heel erg anders… Het traditionele rolmodel, dat de vrouw thuis bij de kinderen blijft en de man carriere maakt, zal daar een grote rol bij spelen. De typische macho cultuur onder zogenaamde topmannen ook.