1 mei elders in Europa

ELDERS - Terwijl Nederland nog oranje nagloeide was de rest van Europa traditioneel in het rood gekleed. Op verzoek van een onzer lezers een rondje langs de demonstraties.

De monarchie zet in Nederland sinds lang een rem op uitbundig socialistisch feest vieren. Nederland viert feest op 30 april en gaat daarna weer vrolijk aan het werk. Op 1 mei zien we op tv al jaren niet veel meer dan een shotje van een militaire parade in Moskou of van het zingen van de Internationale in een Amsterdams of Zaans Willem Dreeshuis. Dat schept niet bepaald een band. Inmiddels weet hier niemand meer dat 1 mei de Dag van de Arbeid gevierd wordt, een vrije dag voor alle andere Europeanen en velen daarbuiten.

Kijk maar eens hoe dat er uit ziet hier en hier in België. Of hier in Frankrijk. En hier in Zwitserland en hier in Griekenland. Zelfs paus Franciscus blaast zijn toontje mee.

In veel Europese landen klonk op 1 mei een zelfde boodschap: het moet afgelopen zijn met de bezuinigingen. Dat gold voor Spanje, maar evengoed voor Zweden. En ook voor Frankrijk, waar de socialistische president Hollande na een jaar op een dieptepunt staat in de peilingen.

Buiten Nederland is 1 mei nog steeds een dag waarop honderdduizenden de straat op gaan om te protesteren voor meer werk en tegen de armoede. In Berlijn trok woensdagavond een stoet van zes- tot tienduizend (!) extreem-linkse demonstranten van Kreuzberg naar het centrum. Met of zonder rellen, daarover zijn de media het niet eens.  Ernstiger was de situatie in elk geval in Istanbul, waar duizenden demonstranten door oproerpolitie verdreven werden uit de stad.

En hoe was de 1ste mei dit jaar in Moskou? Negentigduizend mensen betuigden onder het motto “gerechtigheid” hun steun aan de zittende regering. Wat dat betreft niets nieuws dus. Sint Petersburg’s officiële 1 mei demonstratie trok zelfs tweehonderdduizend mensen. Maar daarnaast waren er ook alternatieve demonstraties, onder andere van homo’s en lesbiennes. En wie echt terug wilde in de tijd kon in Moskou gaan luisteren naar de communist Zjoeganov die voor 15.000 mensen sprak onder spandoeken met teksten als: “De ideeën van Marx, Engels, Lenin en Stalin leven en zullen overwinnen.”

De eerste mei heeft in Nederland nauwelijks nog betekenis. In vrijwel alle andere Europese landen is het nog steeds een politieke toogdag met zowel braderieën als demonstraties. Beetje folklore, maar vaak ook met een serieuze ondertoon om ook in de huidige tijd het verzet tegen achterstelling en uitbuiting te blijven mobiliseren. Is het niet voor hier, dan in elk geval voor voor elders in de wereld.

Geheel bij toeval las ik juist gisteren een stukje van Tony Judt’s Ill fares the land  (in het Nederlands Het land is moe). Het laatste boek van deze in 2010 overleden Britse historicus en sociaaldemocraat is een hartstochtelijke verdediging van een moderne verzorgingsstaat. Kijk eens wat we allemaal aan het weggooien zijn, roept hij met verwijzing naar de doorgeschoten privatisering, het alles dominerende geld, de enorme groei van de ongelijkheid in de samenleving, het ontbreken van enig besef van het belang van de publieke zaak. En kijk eens naar de angst die de door dit alles gegroeide onzekerheid bij de grote massa’s heeft gecreëerd. Met alle gevolgen van dien.

Judt zou het goed gedaan hebben op al die Europese podia op de 1ste mei. Hij zou de Dag van de Arbeid absoluut boven de folklore hebben uitgetild.

  1. 1

    Leuk overzicht. NL is idd een afwijking. Heeft een afwijking. Dat was trouwens ook al zo met WOI, maar dat is een ander verhaal. Hoewel: het houdt zijdelings wel verband met alle sociale onrust en koningshuizen: het is de oorlog van de val van keizerrijken en koningshuizen en van de grote sociale revoluties. NL was neutraal, hihihi….

    Is de grote leegte onderaan het stuk trouwens opzettelijk?

  2. 3

    In een land waar een sociaaldemocratische partij als de PvdA zijn ziel met plezier heeft verkocht aan de neoliberalen en zelf een soort VVD-light is geworden, is het niet echt verbazingwekkend dat de Dag van de Arbeid hier nauwelijks een rol speelt.

  3. 4

    Misschien dat nu we een Koningsdag hebben op 27 April er meer aandacht voor demonstraties op 1 Mei zal zijn. Demonstreren met een kater is gewoon niet prettig.

  4. 7

    @6: inderdaad, waar de 1ste mei voor staat is niet alleen iets van de pvda. Twijfelachtig is of er aan de top van zowel de pvda als van andere linkse partijen nog wel een gevoel bestaat voor idealen die je op zo’n dag op z’n minst voor even uit de kast haalt. Waren ze maar even trouw aan hun oorsprong als aan het koningshuis.